Demans ve depresyon, klinik görünümlerinde

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Demans ve depresyon, klinik görünümlerinde"

Transkript

1 Depresyon - Demans Ayýrýcý Tanýsý Dr. E. Yusuf SÝVRÝOÐLU*, Prof. Dr. Selçuk KIRLI* Demans ve depresyon, klinik görünümlerinde biliþsel kaybýn ortak özellik olarak yer aldýðý iki klinik tablodur. Her iki durum da özellikle yaþlýlarda sýk görülen psikopatolojiler içindedir. DSM-IV ve ICD-10 gibi taný setlerinde farklý kategorilerde ele alýnmalarýna karþýn, klinik uygulamada sýkça birlikte görüldükleri, bazen birbirlerini zamansal olarak izledikleri, bazen de birbirlerinin yerine yanlýþ taný aldýklarý bilinmektedir. Klasik taný kriterlerine göre ayýrýmlarý çok kolay gibi görünse de, özellikle depresyonun yaþlý toplumda farklý özelliklerle kendini gösterdiði, tanýsýnýn genç hastalara oranla daha zor olduðu göz önüne alýnýrsa, ayýrýcý tanýdaki güçlükler daha net bir biçimde ortaya çýkar. Bu iki klinik durumun ayýrýcý tanýsý yönünde yapýlan çalýþmalar ve ortaya konulan teorilere bakýldýðýnda, kavramlarýn zaman içinde deðiþtiði görülür. Özellikle son yýllarda geriyatrik psikiyatrideki geliþmeler, demans tablosunun daha ayrýntýlý tanýmlanmasý yolundaki çalýþmalar sayesinde, hem demans hem de depresyondaki biliþsel yýkým ile ilgili farklý kavramlar ortaya çýkmýþtýr. Psödodemans terimi ilk kez Wernicke tarafýndan demansa benzer bir klinik görünüm yarattýðý halde, * Uludað Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý, BURSA aslýnda demans olmayan baþka psikiyatrik bozukluklarý tanýmlamak amacýyla kullanýlmýþ, sonralarý bu klinik durum, depresyonla daha fazla iliþkili gibi görünmesi sonucu, depresif psödodemans adýný almýþtýr. Zamanla bu terimin kullanýmýna karþý çýkan araþtýrmalar yayýnlanmýþ, ayýrýmýn aslýnda bu denli net olmadýðý, klinik birlikteliklerin olduðu ve ardýþýk gidiþin görüldüðü saptanmýþtýr. "Vesanic demans" terimi yine ayný tabloyu tanýmlamak amacýyla kullanýlmýþ (Bulbena ve Berrios 1996) fakat psödodemans terimi daha fazla yer bulmuþtur. Ayýrýcý Tanýda Klinik Özellikler Klinik belirtiler depresyon-demans ayýrýmýnda yardýmcý olabilir. Depresif hastalarda aile öyküsünde affektif bozuklukla ilgili yüklülük saptanabilir. Ayrýca bu hastalardaki süregen disforik duygudurumun varlýðý da ayýrýcý tanýda yardýmcýdýr (Rabins ve ark. 1984). Bulgularýn ortaya çýkýþýna neden olan bir ailesel sorun, depresyon açýsýndan anlam taþýyan bir yaþam deðiþikliði saptanabilir. Semptomlarýn ortaya çýkýþ zamaný daha kesin olarak belirlenebilir ve semptom ortaya çýkýþý ile baþvuru arasýndaki süre genellikle daha kýsadýr (Wells 1979). Depresyona baðlý biliþsel bozukluk genellikle hasta tarafýndan bir yakýnma olarak getirilir. Demansta bu tür bir yakýnma erken evreler dýþýnda genellikle hasta tarafýndan ifade edilmez. 37

2 SÝVRÝOÐLU EY, KIRLI S. Tablo 1. Demans ve psödodemans arasýndaki bazý klinik farklar (Bouchard ve Rossor 1996) Klinik görünüm Psödodemans Demans Baþlangýç biçimi Hýzlý ve davranýþ deðiþikliði ile giden Sinsi ve aylar içinde ilerleyen Duygudurum Apatik veya depresif Dalgalanan, bazen apatik, bazen normal veya irritabl Entelektüel iþlevler Yakýnmasý fazladýr, testleri yapamamaktan Nöropsikolojik testlerde objektif yakýnýr ama objektif testlerde deðildir, hastalar yetersizlik veya sonuçlar iyidir hatalarýný rasyonalize ederler Benlik algýsý Zayýf Normal Durumuyla baðlantýlý bulgular Anksiyete, insomni, anoreksi Nadir: bazen insomni Süre Deðiþken, semptomlar spontan olarak Semptomlar aylar veya yýllar içinde veya tedaviyle kaybolabilir yavaþ ilerler Baþvuru nedeni Kendileri baþvurur, demans konusunda Hasta, bellek, kiþilik veya davranýþ endiþelidir, demans hakkýnda deðiþikliklerini fark eden hasta bilgi almýþlardýr yakýnlarý tarafýndan getirilir Öykü Psikiyatrik öykü ve/veya ailesel/kiþisel sorunlar Ailede demans öyküsü nadir deðildir Psikiyatrik görüþme sýrasýnda, yanýt bulmada güçlük biliþsel kayba baðlýdýr. Bu durum genellikle depresyondaki kiþilerde, fark edilir sýkýntý ve anksiyeteye neden olmaz. Sýklýkla "Bilmiyorum" yanýtý alýnýr. Demans hastalarý ise genellikle biliþsel kayýplarýyla "boðuþurlar", konfabule ederler veya perseveratif yanýtlar verirler. Biliþsel bozulmanýn tutarlýlýðý da önemli bir ip ucu verir. Tekrarlanan klinik görüþmelerde hep ayný düzeyde biliþsel kaybýn saptanmasý daha çok demans lehinedir. Depresyonda genellikle farklý düzeylerde biliþsel kayýp saptanýr. Biliþsel iþlevin özellikle sabahlarý daha bozuk olmasý depresyon lehine bir bulgudur. Akþama doðru, uyaran azalmasýnýn da etkisiyle görülen biliþsel bozukluk ise demansý düþündürür. Demansta bellek kusuru daha çok yakýn geçmiþ ile ilgili olmasýna karþýn depresyonda hem yakýn hem de uzak geçmiþle ilgili tutarsýz kayýp saptanýr. Ayrýca depresif hastalardaki bellek kusuru daha çok dikkatin yoðunlaþtýrýlmasý ve sürdürülmesindeki bozuklukla ortaya çýkar. Ýleri derecede psikomotor retardasyon söz konusu deðilse, hastanýn zorlamayla dikkatini toplayabildiði ve biliþsel kayýpta bir miktar düzelme olduðu saptanýr. Depresyonda duygudurum genellikle depresif veya anksiyözdür. Demansta ise dalgalanan belirtiler görülür. Orta-ileri dönem demanslarda apati belirginleþebilir. Depresyondaki biliþsel gerileme genellikle hýzlýdýr, belirgin affektif semptomlarýn eþlik ettiði görülür. Psikotik özellikte depresyonlarda görülen hezeyanlar ile demansiyel süreçte ortaya çýkan düþünce bozukluklarý karýþtýrýlabilir. Depresyondaki hezeyanlarýn duygudurumla uyumlu temalar içermeleri, demansta ise her tür düþünce bozukluðunun bulunmasý, daha baskýn olarak da paranoid içerikli hezeyanlarýn görülmesi ayýrýcý tanýda yardýmcý olabilir. Depresyonda günlük yaþam aktivitelerindeki kayýp, genellikle biliþsel bozuklukla uyum göstermez. Beklenenden çok daha iyi performansa sahip olduklarý saptanýr. Demansta ise biliþsel bozukluk düzeyi ile uyumlu ve biliþsel bozulmayla paralel ilerleyen bir aktivite kaybý gözlenir. Demans ve depresyon arasýndaki bazý klinik farklar Tablo 1 de özetlenmiþtir. Ayýrýcý Tanýda Biliþsel Deðerlendirme Demansýn ilerlemesiyle biliþsel bozukluktaki artýþ sayesinde depresyon ve demans arasýndaki ayýrýmý yapmak daha kolay hale gelmektedir. Ancak bu iki 38

3 DEPRESYON - DEMANS AYIRICI TANISI klinik durumun erken evrelerinde biliþsel bozukluklar birbirine çok benzer ve ayýrým yapmak son derece zordur. Tedaviye alýnan yanýttan yola çýkarak ayýrým yapmak olasýdýr fakat yanýtý deðerlendirmek için gerekli süre kimi kez oldukça uzundur ve olasý bir demansýn atlanmasý durumunda erken giriþim þansý kaybedilmiþ olur. Ayrýntýlý biliþsel testler, bu güne dek ayrýmda kullanýlan kriterlerin bazý durumlarda yetersiz kaldýðýný göstermiþtir. Örneðin; "Bilmiyorum" yanýtýnýn demansta da depresyonda olduðu kadar sýk verildiði bildirilmiþtir (Young ve ark. 1985). King ve arkadaþlarý yaptýðý bir çalýþma, depresyonda görülen biliþsel deðiþikliklerin, subkortikal demanslardakine benzer yönleri olduðunu ortaya koymuþtur (King ve Caine 1990). Biliþsel test çalýþmalarýnda genellikle bellek üzerinde durulmuþsa da, farklý biliþsel parametreler üzerinde duran çalýþmalar da yapýlmýþtýr. Orta derecede demansý olan olgularla depresyonlu olgularýn karþýlaþtýrýldýðý bir çalýþmada, depresiflerin bellek testlerinde daha az rastgele deðiþim gösteren yanýtlar verdikleri ve yanlýþ pozitif yanýtlarýnýn daha az olduðu saptanmýþtýr (Whitehead 1973). Benzer bir çalýþmada, tanýyarak hatýrlamaya dayalý bellek testlerinde doðru yanýt oranýnýn depresif hastalarda normal kontrollerle ayný düzeyde olduðu, demanslý hastalara oranla ise anlamlý derecede daha yüksek olduðu saptanmýþtýr (Miller ve Lewis 1977). Ayrýca ilerleyici demansý olan hastalarýn, depresyon hastalarýna oranla epizodik ve semantik bellek testlerinde daha kötü sonuçlar aldýklarý da bildirilmiþtir (Niederehe 1986). Depresyonu olan hastalarla normal kiþilerin aslýnda ayný hýzda unuttuklarý, fakat Alzheimer tipi demansý (ATD) olanlarda unutmanýn daha hýzlý gerçekleþtiði de bildirilmiþtir (Hart ve ark. 1987). ATD ve depresyon ayýrýmýnda hangi biliþsel alanlardaki bozukluklarýn prediktif özelliði olduðunun araþtýrýldýðý bir çalýþmada, ATD olanlarda zaman yönelimi (Temporal Orientation Test), görsel yapýlandýrma testleri (WAIS-R Block Design subtest) ve görsel bellek (Visual Retention Test) testlerinde bozukluk olduðu, depresyonu olan hastalarda ise bu testlerde bozulma saptanmadýðý bildirilmiþtir (Jones ve ark. 1992). Crowe ve arkadaþlarý (1997), ATD olanlarda lisan, gnozis ve praksi testlerinde belirgin bozukluk olduðu halde, depresyonu olan hastalarda bu testlerde bozukluk saptamamýþlardýr. Ayýrýcý Tanýda Radyolojik Görüntüleme Depresyon ve demansýn ayýrýcý tanýsýnda çeþitli görüntüleme yöntemleri kullanýlabilir. Özellikle yapýsal anormalliðin eþlik ettiði vasküler demans gibi demanslarda bilgisayarlý tomografi (BT) ve manyetik rezonans görüntüleme (MRG) yöntemleri ayýrýcý tanýda deðerlidir. ATD dýþýndaki demans nedenleriyle depresyonun ayýrýcý tanýsý göreceli olarak daha kolaydýr. Bu hastalýklarýn kendine özgü nöroradyolojik görüntüleri ayýrýcý tanýyý daha olasý kýlar. Bu nedenle daha çok ATD ile depresyonun ayýrýcý tanýsý üzerinde durulmuþtur. O Brien ve arkadaþlarý (1994), ATD de MRG ile saptanan temporal lob atrofisinin, depresyonla ayýrýcý tanýda önemli bir yeri olduðunu öne sürmüþlerdir. Ayný yazarlar benzer bir çalýþmada ATD de daha belirgin olan temporal lob atrofisinin yaný sýra, derin beyaz cevher lezyonlarýnýn depresyonu olan hastalarda; periventriküler lezyonlarýn ise ATD olanlarda anlamlý biçimde fazla olduðunu saptamýþlardýr (O Brien ve ark. 1997). Geç baþlangýçlý depresyon hastalarýyla ATD hastalarý karþýlaþtýrýldýðýnda, her iki grupta da MRG ile genel bir atrofinin saptandýðý fakat bu atrofik deðiþiklik paterninin ATD hastalarýnda depresyona oranla belirgin biçimde farklý olduðu bildirilmiþtir (Pantel ve ark. 1997). Tek foton emisyon tomografisi (SPECT) ile yapýlan çalýþmalar, bu yöntemin demans ile depresyonun ayýrýcý tanýsýnda tek baþýna yeterli olmadýðýný göstermektedir. Her demans tipinin beyin perfüzyon özelliði az çok saptanmýþsa da, özellikle geç baþlangýçlý depresyonda görülen deðiþikliklerin çoðu kez demansý taklit edebileceði görülmüþtür (Curran ve ark. 1993). Geç baþlangýçlý depresyonda, erken baþlangýçlý depresyona oranla temporal perfüzyonda belirgin azalma olduðu gösterilmiþtir. ATD de ise temporopariyetal perfüzyondaki azalmanýn her iki tür depresyona oranla daha fazla olduðu bildirilmiþtir. ATD ile erken baþlangýçlý depresyon arasýndaki temporopariyetal perfüzyon farkýnýn, ATD ile geç baþlangýçlý depresyon arasýndaki farktan daha fazla olduðu da vurgulanmýþtýr (Ebmeier ve ark. 1998). 39

4 SÝVRÝOÐLU EY, KIRLI S. Ayýrýcý Tanýda Nörofizyolojik Yöntemler EEG nin ayýrýcý tanýda yararlý olduðuna dair çalýþmalar vardýr. Depresyon ve demans arasýndaki uyanýklýk EEG lerinin farklýlýðýnýn yaný sýra, polisomnografik EEG çalýþmalarýyla ortaya konulan farklýlýklar da saptanmýþtýr. Depresyonda görülen uyku deðiþiklikleri bilinmektedir. Uyku yeterince efektif deðildir, gece uyanmalarý fazladýr ve uykunun 2. evresi kýsalmýþtýr. ATD de ise uyku daha az etkilenmiþtir. Geç baþlangýçlý depresyonda REM latansýnda kýsalma, REM yoðunluðunda artýþ ve uyku baþlangýcýndaki REM periyodlarýnda artýþ olduðu saptanmýþ, ATD hastalarýnda ise REM yoðunluðunun azaldýðý görülmüþtür (Dykierek ve ark. 1998). Bazý çalýþmalarda buna ek olarak ATD hastalarýnda REM uykusunun belirgin olarak azaldýðý, özellikle ilk REM periyodu yoðunluðunun azaldýðý saptanmýþ ve bu parametrelerin ayýrýcý tanýda yararlý olabileceði öne sürülmüþtür (Bahro ve ark. 1993). Ayýrýcý tanýda uyarýlmýþ potansiyellerin yeri konusunda çeþitli çalýþmalar vardýr fakat sonuçlar daha çok yýkým görülen biliþsel alanla baðlantýlý olarak deðiþmektedir. Bu konuda daha kesin ve tutarlý verilere gereksinim vardýr. Sonuç Yukarýda aktarmaya çalýþtýðýmýz tüm bilgiler, depresyon ve demansý ayrý birer klinik durum olarak kabul edip, ayýrýcý tanýya yardýmcý olmayý hedefler. Halbuki günlük klinik uygulamada depresyon ve demans iç içe bulunan tablolardýr. Yaþlýlarda DSM-IV veya ICD-10 kriterlerine göre tanýmlanan major depresyon çok nadiren tek baþýna, "temiz" bir klinik durum olarak görülür. Semptomatoloji genellikle yaþa baðlý sosyal, psikolojik ve biyolojik faktörlerle kontamine olur. Yaþa baðlý olarak geliþen ve bugün Mild Cognitive Impairment (MCI) olarak adlandýrýlan durum da göz önüne alýnýrsa aslýnda uðraþýlan konunun ne kadar karmaþýk yapýya sahip olduðu anlaþýlýr. Alexopoulos (1993) biliþsel yýkýmý olmayan normal yaþlýlarda 1 yýl içinde demans geliþme olasýlýðýnýn %4 oranýnda olduðunu bildirmiþtir. Ancak depresyona baðlý geri dönüþlü demans tanýsý alan hastalarda demans geliþme oraný %43, sadece depresyonu olanlarda ise %12 olarak bulunmuþtur. Bu durum, psödodemans tanýsý alanlarda depresyon geliþme riskinin oldukça yüksek olduðunu gösterir. Yine bu bilgiyle baðlantýlý olarak, depresyon tedavisi almýþ olan bazý hastalarda tedavi sonrasýnda da biliþsel kayýplarýn kýsmen sürdüðü bildirilmiþtir. Uzun dönem izlem çalýþmalarý, psödodemans tanýsý alan hastalardaki kalýcý demans geliþimini, izlem süresinin uzunluðuna göre %9-25 olarak bildirmektedir (Kral ve Emery 1989). Söz konusu klinik durum saf bir depresyon mudur? Yoksa yaþa baðlý biliþsel gerilemeyle kontamine olmuþ baþka bir tablo mu söz konusudur? Erken dönemde ve depresif bulgularý da içeren bir demans tablosu mu geliþmektedir? Aslýnda saptanan durum, demans tablosu ve komorbid depresyon mudur? Yoksa sadece demansýn yarattýðý biyolojik hasar sonucu görülür hale gelen depresif semptomlar ve bunlarýn biliþsel etkileri midir? Bu sorulara henüz yanýt verilmemiþtir. Ayrýca depresyon ve demansýn etyopatogenezinin henüz çok açýk olmadýðýnýn unutulmamasý gerekir. Normal biliþsel yetilerin yaþla deðiþimi ise üzerinde hala çalýþýlan, oldukça yol kat edilmiþ fakat soru iþaretleri bol olan ayrý bir konudur. Ýki klinik durumun birbiriyle iliþkileri bu kadar karýþýk olunca, ister istemez ayýrýcý tanýya ulaþmak da zorlaþmaktadýr. Ayýrýcý tanýda tek bir yöntem kullanarak doðru sonuca ulaþmak mümkün görünmemektedir. Yukarýda sözü edilen yöntemlerin birlikte kullanýlmasý ve kesitsel taný yerine, yeterli süre izlem ile tanýnýn netleþtirilmesi kanýmýzca en uygun seçenektir. Alexopoulos GS (1993) The course of geriatric depression with reversible dementia; a controlled study. Am J Psychiatry, 150(11): Bahro M, Riemann D, Stadtmuller G ve ark. (1993) REM sleep parameters in the discrimination of probable ATD s disease from old-age depression. Biol Psychiatry, 34(7): KAYNAKLAR Bouchard RW, Rossor MN (1996) Typical clinical features. Clinical diagnosis and management of ATD s disease, S Gauthier (Ed), London, Martin Dunitz, s Bulbena A, Berrios G (1996) Pseudodementia: facts and figures. Br J Psychiatry, 148:

5 DEPRESYON - DEMANS AYIRICI TANISI Crowe SF, Dingjan P, Helme R (1997) The neurocognitive basis of word finding difficulty in ATD s disease. Australian Psychologist, 32: Curran SM, Murray CM, Van Beck M (1993) A single photon emission tomography of regional brain function in elderly patients with major depression and with ATD type dementia. Br J Psychiatry, 163: Dykierek P, Stadtmuller G, Schramm P ve ark. (1998) The value of REM sleep parameters in differentiating ATD s disease from old-age depression and normal aging. J Psychiatr Res, 32(1):1-9. Ebmeier KP, Glabus MF, Prentice N ve ark. (1998) A voxel-based analysis of cerebral brain perfusion in dementia and depression of old age. Neuroimage, 7(3): Hart RP, Kwentus JA, Taylor JR ve ark. (1987) Rate of forgetting in dementia and depression. J Consult Clin Psychol, 55: Jones RD, Tranel D, Benton A ve ark. (1992) Differentiating dementia from "pseudodementia" early in the clinical course: utility of neuropsychological tests. Neuropsychology, 6: King, DA, Caine ED (1990) Depression. Subcortical Dementia, JL Cummings (Ed), New York, Oxford University Press, s Kral VA, Emery OB (1989) Long-term follow-up of depressive pseudodementia of the aged. Can J Psychiatry, 149(2): Miller E, Lewis P (1977) Recognition memory in elderly patients with depression and dementia: a signal detection analysis. J Abnorm Psychol, 86: Niederehe G (1986) Depression and memory impairment in the aged. Handbook for clinical memory assessment of older adults. L Poon (Ed), Washington DC, American Psychological Association, s O Brien JT, Desmond P, Ames D ve ark. (1994) The differentiation of depression from dementia by temporal lobe magnetic resonance imaging. Psychol Med, 24(3): O Brien JT, Desmond P, Ames D ve ark. (1997) A magnetic resonance imaging study of white matter lesions in depression and ATD s disease. Br J Psychiatry, 168(4): Pantel J, Schroder J, Essig M ve ark. (1997) Quantitative magnetic resonance imaging in geriatric depression and primary degenerative dementia. J Affect Disord, 42: Rabins P, Merchant A, Nestadt G (1984) Criteria for diagnosing reversible dementia caused by depression: validation by 2-year follow- up. Br J Psychiatry, 144: Wells CE (1979) Pseudodementia. Am J Psychiatry, 136: Whitehead A (1973) Verbal learning and memory in elderly depressives. Br J Psychiatry, 123: Young RC, Manley MW, Alexopoulos GS (1985) "I don t know" responses in elderly depressives and in dementia. J Am Geriatr Soc, 33:

Depresyon ve demans yaþlý populasyonda en

Depresyon ve demans yaþlý populasyonda en Depresyon ve Demans Uz. Dr. Mehmet V. ÞAHÝN* Depresyon ve demans yaþlý populasyonda en sýk karþýlaþýlan nöropsikiyatrik sendromlardandýr. Depresyon ve demansýn birlikteliði ve bu iki klinik durum arasýndaki

Detaylı

Demans, entellektüel yetilerde bozulma ile

Demans, entellektüel yetilerde bozulma ile Demansýn Deðerlendirilmesinde Nükleer Týp Yöntemleri Prof. Dr. Nahide GÖKÇORA*, Dr. Özgür AKDEMÝR* Demans, entellektüel yetilerde bozulma ile beraber kiþilik ve davraným deðiþiklikleri ile ortaya çýkan

Detaylı

Yineleyici ve Tek Dönem Major Depresif Bozukluðu Olan Hastalarýn Kiþilik ve Affektif Mizaç Özellikleri

Yineleyici ve Tek Dönem Major Depresif Bozukluðu Olan Hastalarýn Kiþilik ve Affektif Mizaç Özellikleri ARAÞTIRMA Yineleyici ve Tek Dönem Major Depresif Bozukluðu Olan Hastalarýn Kiþilik ve Affektif Mizaç Özellikleri Selçuk Aslan 1, Esra Yancar Demir 2 1 Doç.Dr., Gazi Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri

Detaylı

Son yýllarda teknolojinin ve yaþam kalitesinin

Son yýllarda teknolojinin ve yaþam kalitesinin Yaþlýlýk Çaðý Depresyonlarý Yrd. Doç. Dr. Lut TAMAM*, Dr. Seva ÖNER* Son yýllarda teknolojinin ve yaþam kalitesinin geliþimine koþut olarak ortalama insan ömrü uzamaktadýr. Bunun sonucunda yaþlý olarak

Detaylı

Dünyada ortalama yaþam süresinde beklenen

Dünyada ortalama yaþam süresinde beklenen Yaþlýlýk Çaðý Depresyonlarý Yrd. Doç. Dr. Kamil Nahit ÖZMENLER* Dünyada ortalama yaþam süresinde beklenen artýþ ile birlikte yaþlý nüfus sayýsýnda da artýþ olmuþ, 1950'lerde ortalama yaþam süresi 36 yýl

Detaylı

Depresyonda taný ve ayýrýcý taný sorununu ele. Depresyonda Taný ve Ayýrýcý Taný. Özet. Bunun yanýsýra aþaðýdaki belirtilerden en az 5 i bulunmalýdýr.

Depresyonda taný ve ayýrýcý taný sorununu ele. Depresyonda Taný ve Ayýrýcý Taný. Özet. Bunun yanýsýra aþaðýdaki belirtilerden en az 5 i bulunmalýdýr. Depresyonda Taný ve Ayýrýcý Taný Prof. Dr. Nevzat YÜKSEL* Özet Depresyonun ayýrýcý tanýsýnda iyi bir klinik öykü alýnmasý önemlidir. Bu öykünün týbbi ve psikiyatrik yönü üzerinde ayrý ayrý durulmalýdýr.

Detaylı

Major depresif bozukluk tam olarak iyileþebildiði

Major depresif bozukluk tam olarak iyileþebildiði Depresyonun Seyri Uz. Dr. Figen Çulha ATEÞCÝ* Major depresif bozukluk tam olarak iyileþebildiði gibi, sýklýkla yineleme ve bazen de kronik gidiþ gösteren bir hastalýktýr. Baþlangýç yaþý genellikle 20'li

Detaylı

Manyetik Rezonans ve Bilgisayarlý Tomografi Öncesi Hastalarda Anksiyete ve Depresyon

Manyetik Rezonans ve Bilgisayarlý Tomografi Öncesi Hastalarda Anksiyete ve Depresyon ARAÞTIRMA Manyetik Rezonans ve Bilgisayarlý Tomografi Öncesi Hastalarda Anksiyete ve Depresyon Gülten Karadeniz 1, Serdar Tarhan 2, Emre Yanýkkerem 3, Özden Dedeli 3, Erkan Kahraman 4 1 Yrd.Doç.Dr., 3

Detaylı

Anksiyete Bozukluðu ve Depresyonun Tanýsal Ýliþkileri

Anksiyete Bozukluðu ve Depresyonun Tanýsal Ýliþkileri Anksiyete Bozukluðu ve Depresyonun Tanýsal Ýliþkileri Hakan Türkçapar Doç. Dr., SSK Ankara Eðitim Hastanesi Psikiyatri Kliniði, Ankara Anksiyete bozukluklarýyla depresyonun belirtileri arasýnda belirgin

Detaylı

Cornell Demansta Depresyon Ölçeðinin Türk Demans Hastalarýnda Geçerlik ve Güvenilirliði

Cornell Demansta Depresyon Ölçeðinin Türk Demans Hastalarýnda Geçerlik ve Güvenilirliði ARAÞTIRMA Cornell Demansta Depresyon Ölçeðinin Türk Demans Hastalarýnda Geçerlik ve Güvenilirliði Okan Taycan 1, Engin Eker 2 1 Uz.Dr., Muþ Devlet Hastanesi Psikiyatri Kliniði, Muþ, 2 Prof.Dr., Ýstanbul

Detaylı

Psikiyatrik bozukluklarýn kaynaðý tartýþýlýrken

Psikiyatrik bozukluklarýn kaynaðý tartýþýlýrken Depresyonla Ýlgili Nöroanatomik Çalýþmalar Doç. Dr. Emel ÖZTÜRK*, Prof. Dr. Hamdullah AYDIN** Psikiyatrik bozukluklarýn kaynaðý tartýþýlýrken son yýllara kadar biyolojik ve psikolojik faktörler tek tek

Detaylı

Depresyon, Pratisyen Hekimler ve Depresyon Eðitimi

Depresyon, Pratisyen Hekimler ve Depresyon Eðitimi Depresyon, Pratisyen Hekimler ve Depresyon Eðitimi Dr. Sema Ýlhan Akalýn* Dr. Can Cimili**, Dr. Esma Kuzhan*** Giriþ: Depresyon birinci basamakta en yaygýn görülen ruh saðlýðý sorunudur, çok azýnýn ikinci

Detaylı

Þizofreni özellikle düþünce, algý ve duygulaným

Þizofreni özellikle düþünce, algý ve duygulaným Çocukluk ve Ergenlik Döneminde Þizofreni: Klinik Özellikler Doç. Dr. Selahattin ÞENOL* Þizofreni özellikle düþünce, algý ve duygulaným alanlarýnda bozulmayla seyreden ciddi bir ruhsal hastalýktýr. Ýlk

Detaylı

Sosyal anksiyete bozukluðu, ilk kez 1966'da Marks

Sosyal anksiyete bozukluðu, ilk kez 1966'da Marks Sosyal Anksiyete Bozukluðu: Taný, Epidemiyoloji, Etiyoloji, Klinik ve Ayýrýcý Taný Doç. Dr. Nesrin DÝLBAZ* Sosyal anksiyete bozukluðu, ilk kez 1966'da Marks ve Gelder tarafýndan tanýmlanmasýna karþýn ayrý

Detaylı

17a EK 17-A ÖYKÜ KONTROL LÝSTESÝ. ² Rahim Ýçi Araçlar - Ek 17-A²

17a EK 17-A ÖYKÜ KONTROL LÝSTESÝ. ² Rahim Ýçi Araçlar - Ek 17-A² EK 17-A RÝA ÝÇÝN DEÐERLENDÝRME KONTROL LÝSTESÝ ÖYKÜ KONTROL LÝSTESÝ Hizmet verenin sorularý: Hizmet alana aþaðýdaki sorularý sorun: Hizmet veren için kurallar: Eðer yanýtlar evet sütununda ise aþaðýdaki

Detaylı

Depresyon; emosyonel alanda; disfori, anhedoni,

Depresyon; emosyonel alanda; disfori, anhedoni, Depresyonun Ayýrýcý Tanýsý Doç. Dr. A. Ertan TEZCAN* * Fýrat Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý, ELAZIÐ Depresyon; emosyonel alanda; disfori, anhedoni, irritabilite, üzüntü, anksiyete,

Detaylı

Bir Psikiyatri Kliniðinde Yatarak Tedavi Gören Geç Baþlangýçlý Þizofreni Hastalarýnýn Klinik ve Sosyodemografik Özellikleri

Bir Psikiyatri Kliniðinde Yatarak Tedavi Gören Geç Baþlangýçlý Þizofreni Hastalarýnýn Klinik ve Sosyodemografik Özellikleri ARAÞTIRMA Bir Psikiyatri Kliniðinde Yatarak Tedavi Gören Geç Baþlangýçlý Þizofreni Hastalarýnýn Klinik ve Sosyodemografik Özellikleri The Clinical and Sociodemographic Features of Late Onset Schizophrenia

Detaylı

Subklinik Hipotiroidili Hastalarda Tiroid Replasman Tedavisinin Anksiyete ve Depresyon Düzeylerine Etkisi

Subklinik Hipotiroidili Hastalarda Tiroid Replasman Tedavisinin Anksiyete ve Depresyon Düzeylerine Etkisi ARAÞTIRMA Subklinik Hipotiroidili Hastalarda Tiroid Replasman Tedavisinin Anksiyete ve Depresyon Düzeylerine Etkisi Yalçýn M. Yarpuz 1, Ümit Aydoðan 2, Oktay Sarý 1, Aydoðan Aydoðdu 3, Gökhan Üçkaya 4,

Detaylı

Yaþlýda depresyonun prevalansý, psikopatolojisi, etiyolojisi

Yaþlýda depresyonun prevalansý, psikopatolojisi, etiyolojisi Yaþlýda Depresyon ve Tedavisi Prof. Dr. Engin EKER*, Dr. Ayþýn NOYAN** Yaþlýda depresyonun prevalansý, psikopatolojisi, etiyolojisi ve patogenezi konusunda son yýllarda yoðun çalýþmalar yapýlmýþtýr. Çalýþmalar

Detaylı

Obsesif kompulsif bozukluk, obsesyonlarýn ve /

Obsesif kompulsif bozukluk, obsesyonlarýn ve / Obsesif Kompulsif Bozukluk ve Biliþsel Ýþlevler Yrd. Doç. Dr. Berna Binnur KIVIRCIK*, Prof. Dr. Köksal ALPTEKÝN* Obsesif kompulsif bozukluk, obsesyonlarýn ve / ya da kompulsiyonlarýn tabloya hakim olduðu

Detaylı

Hafif Kognitif Bozukluðu Olan Hastalarda Bellek Ýþlevlerinin Nöropsikolojik Deðerlendirmesi *

Hafif Kognitif Bozukluðu Olan Hastalarda Bellek Ýþlevlerinin Nöropsikolojik Deðerlendirmesi * Hafif Kognitif Bozukluðu Olan Hastalarda Bellek Ýþlevlerinin Nöropsikolojik Deðerlendirmesi * Dr. Banu CANGÖZ*, Prof. Dr. Kaynak SELEKLER** zellikle geliþmiþ ve geliþmekte olan ülkelerde Öson 25-30 yýl

Detaylı

YENÝ YAYINLARDAN ÖZETLER

YENÝ YAYINLARDAN ÖZETLER YENÝ YAYINLARDAN ÖZETLER Kistik Fibrozisli Çocuk ve Ergenlerde Psikopatoloji ve Tedavi Uyumu White T, Miller J, Smith GL ve ark. (2008) Adherence and psychopathology in children and adolescents with cystic

Detaylı

Þizofreni: Klinik Özellikler, Taný, Ayýrýcý Taný

Þizofreni: Klinik Özellikler, Taný, Ayýrýcý Taný Þizofreni: Klinik Özellikler, Taný, Ayýrýcý Taný Uz. Dr. Mehmet V. ÞAHÝN* Özet Þizofreni, kiþinin düþünce, algýlama, duygulaným ve davranýþlarýný önemli derecede etkileyerek iþ, sosyal ve özel yaþamýnda

Detaylı

DSM-II'de kronik depresyonlar kiþilik bozukluklarý. Distimik Bozukluk. Özet

DSM-II'de kronik depresyonlar kiþilik bozukluklarý. Distimik Bozukluk. Özet Distimik Bozukluk Doç. Dr. K. Oðuz KARAMUSTAFALIOÐLU*, Uz. Dr. Nesrin KARAMUSTAFALIOÐLU* Özet Sinsi baþlangýçlý, eþik altý þiddet ve kronik seyir gösteren bir depresyon türü olan distimik bozukluk sýk

Detaylı

Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi

Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi 1 Özet Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi Mehmet Ali MALAS, Osman SULAK, Bahadýr ÜNGÖR, Esra ÇETÝN, Soner ALBAY Süleyman Demirel

Detaylı

1960'lardan Günümüze Depresyonun Epidemiyolojisi, Tarihsel Bir Bakýþ

1960'lardan Günümüze Depresyonun Epidemiyolojisi, Tarihsel Bir Bakýþ 1960'lardan Günümüze Depresyonun Epidemiyolojisi, Tarihsel Bir Bakýþ Burhanettin Kaya 1, Mine Kaya 2 1 Doç.Dr., Gazi Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý, 2 Uz.Dr., Ankara Halk Saðlýðý Müdürlüðü,

Detaylı

Sosyal Kaygý Bozukluðu ile Panik Bozukluðu Olgularýnýn Demografik ve Bazý Klinik Özellikler Açýsýndan Karþýlaþtýrýlmasý

Sosyal Kaygý Bozukluðu ile Panik Bozukluðu Olgularýnýn Demografik ve Bazý Klinik Özellikler Açýsýndan Karþýlaþtýrýlmasý Sosyal Kaygý Bozukluðu ile Panik Bozukluðu Olgularýnýn Demografik ve Bazý Klinik Özellikler Açýsýndan Karþýlaþtýrýlmasý Hatice GÜZ*, Nesrin DÝLBAZ** ÖZET Bu çalýþmada sosyal kaygý ve panik bozukluðu olan

Detaylı

Depresyon alt tiplemesinde en çok kabul edilen

Depresyon alt tiplemesinde en çok kabul edilen Melankolili Depresyon Doç. Dr. M. Hakan TÜRKÇAPAR* Depresyon alt tiplemesinde en çok kabul edilen ayrým depresyonun melankolik (endojen) ve melankolik olmayan olarak ikiye ayrýlmasýdýr (Zimmerman ve ark.

Detaylı

Psikiyatrik literatürde 1800'lerden beri görünmekte

Psikiyatrik literatürde 1800'lerden beri görünmekte Distimi Prof. Dr. Olcay YAZICI* 1. KAVRAMIN ORTAYA ÇIKIÞI VE TARÝHÇESÝ Psikiyatrik literatürde 1800'lerden beri görünmekte olan distimi sözcüðü, Yunanca'da 'kötü-mizaçlý' anlamýna gelmektedir. Mizaç (humour),

Detaylı

SAYI / İSTANBUL DARÜLACEZE MÜDÜRLÜĞÜ 2

SAYI / İSTANBUL DARÜLACEZE MÜDÜRLÜĞÜ 2 1 İSTANBUL DARÜLACEZE MÜDÜRLÜĞÜ / SAYI 2 2013 SAYI 2 2013 / İSTANBUL DARÜLACEZE MÜDÜRLÜĞÜ 2 İsrafil AYDIN İstanbul Darülaceze Müdürü 3 İSTANBUL DARÜLACEZE MÜDÜRLÜĞÜ / SAYI 2 2013 İÇİNDEKİLER DEPRESYON

Detaylı

Alzheimer Hastalýðýnda Donepezil Hidroklorür Etkinliðinin Kantitatif EEG ile Deðerlendirilmesi

Alzheimer Hastalýðýnda Donepezil Hidroklorür Etkinliðinin Kantitatif EEG ile Deðerlendirilmesi Alzheimer Hastalýðýnda Donepezil Hidroklorür Etkinliðinin Kantitatif EEG ile Deðerlendirilmesi Uz. Dr. Ümmühan ALTIN*, Uz. Dr. Lütfü HANOÐLU*, Uz. Dr. Ahmet ALTUNHALKA*, Uz. Dr. Alev KARAGÖZ*, Doç. Dr.

Detaylı

Yeme Bozukluklarýnda Beyin Görüntüleme Yöntemleri

Yeme Bozukluklarýnda Beyin Görüntüleme Yöntemleri DERLEME Yeme Bozukluklarýnda Beyin Görüntüleme Yöntemleri Esra Güney 1, Aslý Çepik Kuruoðlu 2 1 Dr., Gazi Üniversitesi Týp Fakültesi Çocuk Psikiyatrisi Anabilim Dalý, 2 Doç.Dr., Psikiyatri Anabilim Dalý,

Detaylı

Konsültasyon Liyezon Psikiyatrisinde Demans

Konsültasyon Liyezon Psikiyatrisinde Demans Konsültasyon Liyezon Psikiyatrisinde Demans Çiðdem AYDEMÝR*, Cebrail KISA** ÖZET Batý toplumlarýnda olduðu gibi ülkemizde de beklenen yaþam süresinin uzamasý sonucunda yaþlý populasyonun genel nüfus içindeki

Detaylı

Demans hastalýðýna baðlý biliþsel veya

Demans hastalýðýna baðlý biliþsel veya Demansýn Psikolojik Deðerlendirmesi Prof. Dr. Birsen CEYHUN* Demans hastalýðýna baðlý biliþsel veya davranýþsal sorunlarý olan yaþlý hastalarý diðer nörolojik durumlardan veya bir psikiyatrik bozukluktan

Detaylı

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum ÇEVRE VE TOPLUM 11. Bölüm DOÐAL AFETLER VE TOPLUM Konular DOÐAL AFETLER Dünya mýzda Neler Oluyor? Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum Volkanlar

Detaylı

Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðu (DEHB)

Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðu (DEHB) Bipolar Bozukluk ve Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðu Arasýndaki Ýliþki Yrd. Doç. Dr. Cengiz TUÐLU* Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðu (DEHB) ilk olarak çocukluk çaðýnda kendini gösteren ve

Detaylı

Huzurevindeki Yaþlýlarda Depresyon Sýklýðý ve Ýliþkili Risk Etmenleri

Huzurevindeki Yaþlýlarda Depresyon Sýklýðý ve Ýliþkili Risk Etmenleri ARAÞTIRMA Huzurevindeki Yaþlýlarda Depresyon Sýklýðý ve Ýliþkili Risk Etmenleri Gülfizar Sözeri Varma 1, Nalan Kalkan Oðuzhanoðlu 2, Tarkan Amuk 3, Figen Ateþçi 2 1 Uz.Dr., 2 Prof.Dr., 4 Doç.Dr., Pamukkale

Detaylı

Aðrý tanýsý klinik olarak, DITI ile konulabilir

Aðrý tanýsý klinik olarak, DITI ile konulabilir Fibromiyalji hasta görüntüleri Aðrý tanýsý klinik olarak, DITI ile konulabilir Aðrýyý görüntüleme ve patolojisini tanýmlamada baþarýlý yöntemdir. Aðrý kaynaðýnýn vücudun neresinde olduðunu gösterebilir.

Detaylı

Karma Anksiyete ve Depresyon Bozukluðu

Karma Anksiyete ve Depresyon Bozukluðu Karma Anksiyete ve Depresyon Bozukluðu Yrd. Doç. Dr. Burhanettin KAYA*, Prof. Dr. Süheyla ÜNAL* Özet Son yýllarda yapýlan araþtýrmalar anksiyete ve depresyonun birlikteliðine ve taný örtüþmelerine dikkatleri

Detaylı

Bipolar bozuklukta bilişsel işlevler. Deniz Ceylan 22. KES Psikiyatride Güncel Oturumu Nisan 2017

Bipolar bozuklukta bilişsel işlevler. Deniz Ceylan 22. KES Psikiyatride Güncel Oturumu Nisan 2017 Bipolar bozuklukta bilişsel işlevler Deniz Ceylan 22. KES Psikiyatride Güncel Oturumu Nisan 2017 AÇIKLAMA 2012-2017 Araştırmacı: yok Danışman: yok Konuşmacı: yok Olgu 60 yaşında kadın, evli, 2 çocuğu var,

Detaylı

Araþtýrma Hazýrlayan: Ebru Kocamanlar Araþtýrma Uzman Yardýmcýsý Gýda Ürünlerinde Ambalajýn Satýn Alma Davranýþýna Etkisi Dünya Ambalaj Örgütü nün açýklamalarýna göre dünyada ambalaj kullanýmýnýn %30 unu

Detaylı

YENÝ YAYINLARDAN ÖZETLER

YENÝ YAYINLARDAN ÖZETLER YENÝ YAYINLARDAN ÖZETLER Major Depresyon, Davraným Bozukluðu ve Madde Kullaným Bozukluðu olan Ergenlerde Fluoksetin ve Biliþsel Davranýþcý Terapinin Karþýlaþtýrýldýðý Randomize Kontrollü Çalýþma Riggs

Detaylı

Psikiyatrik Bozukluklara Baðlý Engellilik Hali; Üniversite Hastanesi Deneyimi. Disabilites Due to Psychiatric Disorders: Sample Of University Hospital

Psikiyatrik Bozukluklara Baðlý Engellilik Hali; Üniversite Hastanesi Deneyimi. Disabilites Due to Psychiatric Disorders: Sample Of University Hospital ARAÞTIRMA Psikiyatrik Bozukluklara Baðlý Engellilik Hali; Üniversite Hastanesi Deneyimi Disabilites Due to Psychiatric Disorders: Sample Of University Hospital Eda Aslan 1, Nadya Þimþek 2 1 Yard. Doç.

Detaylı

Depresif semptomatoloji sadece psikiyatri

Depresif semptomatoloji sadece psikiyatri Depresyonun Klinik Belirtileri Prof. Dr. Ali Kemal GÖÐÜÞ* Depresif semptomatoloji sadece psikiyatri alanýnda deðil genel týpta da hekimlerin en sýk karþýlaþtýklarý belirtiler kümesidir. Bu belirtiler kümesi

Detaylı

Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðu Tanýsý Alan Çocuklarýn Ebeveynlerinde Kiþilik Bozukluklarý

Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðu Tanýsý Alan Çocuklarýn Ebeveynlerinde Kiþilik Bozukluklarý ARAÞTIRMA Dikkat Eksikliði Hiperaktivite Bozukluðu Tanýsý Alan Çocuklarýn Ebeveynlerinde Kiþilik Bozukluklarý Oya Güçlü 1, Murat Erkýran 1 1 Uz. Dr., Bakýrköy Ruh Saðlýðý ve Sinir Hastalýklarý Eðitim ve

Detaylı

Açıklama 2008 2009. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK

Açıklama 2008 2009. Araştırmacı: YOK. Danışman: YOK. Konuşmacı: YOK Açıklama 2008 2009 Araştırmacı: YOK Danışman: YOK Konuşmacı: YOK SİLAHLI ÇATIŞMA İLE İLİŞKİLİ TRAVMA SONRASI STRES BOZUKLUĞUNDA DİĞER BİYOLOJİK TEDAVİ SEÇENEKLERİ Dr. Cemil ÇELİK Sunumun hedefleri Silahlı

Detaylı

Aurasýz migren ile epizodik gerilim tipi baþaðrýsý: Psikiyatrik morbidite ve ayýrt edici diðer özelliklerin araþtýrýlmasý

Aurasýz migren ile epizodik gerilim tipi baþaðrýsý: Psikiyatrik morbidite ve ayýrt edici diðer özelliklerin araþtýrýlmasý Týp Araþtýrmalarý Dergisi 2005: 3 (1): 22-26 ARAÞTIRMA Aurasýz migren ile epizodik gerilim tipi baþaðrýsý: Psikiyatrik morbidite ve ayýrt edici diðer özelliklerin araþtýrýlmasý Melek Zeynep Saygýn 1, Esat

Detaylı

Sosyal Fobi. Özet. Taný ve Sýnýflandýrma

Sosyal Fobi. Özet. Taný ve Sýnýflandýrma Sosyal Fobi Doç. Dr. Nesrin DÝLBAZ* Özet Sosyal fobi kiþinin baþkalarýnca deðerlendirilmesi mümkün olan birden çok ortamdan sürekli korkma ve bu ortamlarda olabildiðince kaçýnma davranýþlarý gösterme hali;

Detaylı

Yeme Bozukluðu ve Bipolar Bozukluk Birlikteliði

Yeme Bozukluðu ve Bipolar Bozukluk Birlikteliði DERLEME Yeme Bozukluðu ve Bipolar Bozukluk Birlikteliði Comorbidity of Eating Disorders and Bipolar Disorder Asena Akdemir 1, Bahar Sarý Narðis 2 1 Prof.Dr., Selçuk Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri

Detaylı

Alzheimer Hastalarý. P r o f. D r. Ý s m a i l T u f a n

Alzheimer Hastalarý. P r o f. D r. Ý s m a i l T u f a n Alzheimer Hastalarý D u r u m - Ö n g ö r ü - Ö n e r i P r o f. D r. Ý s m a i l T u f a n Alzheimer hastalarý örneðinde bakýma muhtaçlýk sorunu ele alýnacak, gelecek üzerine öngörüler ortaya konulacak

Detaylı

Demans bir çok biliþsel defektin bir arada bulunmasýna. Demans ve Komorbid Durumlar. Özet

Demans bir çok biliþsel defektin bir arada bulunmasýna. Demans ve Komorbid Durumlar. Özet Demans ve Komorbid Durumlar Prof. Dr. Ýlkin ÝÇELLÝ* Özet Demans denildiðinde, aðýrlýk olarak %75 oranýnda Alzheimer tipi demans ile vasküler demans kastedilmektedir. Etiyolojide ilaçlar ve toksinler, kafa

Detaylı

Depresyon Tanýsý Almýþ Hastalarda Ölüm Kaygýsýnýn Araþtýrýlmasý

Depresyon Tanýsý Almýþ Hastalarda Ölüm Kaygýsýnýn Araþtýrýlmasý ARAÞTIRMA Depresyon Tanýsý Almýþ Hastalarda Ölüm Kaygýsýnýn Araþtýrýlmasý Investigation of Death Anxiety Among Depressive Patients Nilgün Öngider 1, Suna Özýþýk Eyüpoðlu 2 1 Psk.Dr., P.S. Yaþam Özel Aile

Detaylı

Psikiyatrik Bozukluklarda Uyku Çalýþmalarý

Psikiyatrik Bozukluklarda Uyku Çalýþmalarý Psikiyatrik Bozukluklarda Uyku Çalýþmalarý Hamdullah AYDIN*, Fuat ÖZGEN** ÖZET Psikiyatrik bozukluklarda uyku çalýþmalarý, uykuda REM fenomenlerinin ve delta uykusunun deðiþtiðine iþaret etmektedir. REM

Detaylı

Çocukluk çaðý baþ aðrýlarýnýn prospektif deðerlendirilmesi

Çocukluk çaðý baþ aðrýlarýnýn prospektif deðerlendirilmesi Çocuk Saðlýðý ve Hastalýklarý Dergisi 2003; 46: 38-42 Orijinal Makale Çocukluk çaðý baþ aðrýlarýnýn prospektif deðerlendirilmesi Füsun Alehan Baþkent Üniversitesi Týp Fakültesi Pediatri Yardýmcý Doçenti

Detaylı

Madde Kullanma Eðilimi Ölçeðinin Geçerlik ve Güvenilirliði

Madde Kullanma Eðilimi Ölçeðinin Geçerlik ve Güvenilirliði Madde Kullanma Eðilimi Ölçeðinin Geçerlik ve Güvenilirliði Birsen CEYHUN*, Ömer OÐUZTÜRK**, Ayþe Gülsen CEYHUN*** ÖZET Alkol ve diðer maddelerin kötü kullanýmý ülkemizde yaygýn bir sosyal sorun haline

Detaylı

HIV Enfeksiyonu ve AIDS'in Psikiyatrik Yönleri

HIV Enfeksiyonu ve AIDS'in Psikiyatrik Yönleri HIV Enfeksiyonu ve AIDS'in Psikiyatrik Yönleri Can CÝMÝLLÝ*, Burak BAYKARA** ÖZET HIV enfeksiyonu ve AIDS'in psikiyatrik yönlerini konu edinen bu yazýda HIV bulaþma riskini arttýran psikiyatrik bozukluklar,

Detaylı

Alzheimer hastalýðý (AD) demansif hastalýklar

Alzheimer hastalýðý (AD) demansif hastalýklar Alzheimer Hastalýðýnda Klinik Bulgular Uz. Dr. Þenay ÖZBAKIR*, Dr. Hülya AYDIN* Alzheimer hastalýðý (AD) demansif hastalýklar içinde en sýk rastlananýdýr (Evans 1990). Geri dönüþsüz ve ilerleyici biliþsel

Detaylı

Sýnýrda Kiþilik Bozukluðu Aslýnda Bir Bipolar Spektrum Bozukluðu mudur?

Sýnýrda Kiþilik Bozukluðu Aslýnda Bir Bipolar Spektrum Bozukluðu mudur? DERLEME Sýnýrda Kiþilik Bozukluðu Aslýnda Bir Bipolar Spektrum Bozukluðu mudur? Manolya Çalýþýr 1 1 Psk., Hacettepe Üniversitesi Psikoloji Bölümü, Ankara ÖZET Sýnýrda (borderline) kiþilik bozukluðunun

Detaylı

Yüzyýlýn baþlarýnda E. Bleuler ve Kraepelin

Yüzyýlýn baþlarýnda E. Bleuler ve Kraepelin Þizofrenide Gidiþ ve Sonuç Prof. Dr. A. Kemal GÖÐÜÞ* * Ankara Üniversitesi Týp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalý, ANKARA Yüzyýlýn baþlarýnda E. Bleuler ve Kraepelin tarafýndan tanýmlanmasýndan bu yana

Detaylı

Psikiyatri Polikliniðine Baþvuran Bir Grup Yaþlýda Huzurevi ya da Aile ile Kalmanýn Depresyon ve Anksiyete Düzeyine Etkisi

Psikiyatri Polikliniðine Baþvuran Bir Grup Yaþlýda Huzurevi ya da Aile ile Kalmanýn Depresyon ve Anksiyete Düzeyine Etkisi ARAÞTIRMA Psikiyatri Polikliniðine Baþvuran Bir Grup Yaþlýda Huzurevi ya da Aile ile Kalmanýn Depresyon ve Anksiyete Düzeyine Etkisi The Effect of Living with Family or Staying at Nursing Home on Depression

Detaylı

Erciyes Üniversitesi Öðrencilerinde Sigara Ýçme Durumunun 1985 2005 Yýllarý Arasýndaki Deðiþimi

Erciyes Üniversitesi Öðrencilerinde Sigara Ýçme Durumunun 1985 2005 Yýllarý Arasýndaki Deðiþimi ARAÞTIRMALAR (Research Reports) Erciyes Üniversitesi Öðrencilerinde Sigara Ýçme Durumunun 1985 2005 Yýllarý Arasýndaki Deðiþimi Change of Smoking Prevalence among Erciyes University Students between 1985

Detaylı

Rapor edilen iðne batma yaralanmalarýnýn %56 sý güvenlikli ürünler kullanýlarak önlenebilir den fazla patojen bulaþabilir.

Rapor edilen iðne batma yaralanmalarýnýn %56 sý güvenlikli ürünler kullanýlarak önlenebilir den fazla patojen bulaþabilir. Rapor edilen iðne batma yaralanmalarýnýn %56 sý güvenlikli ürünler kullanýlarak önlenebilir. 7 20 den fazla patojen bulaþabilir. 8 En büyük tehlike Hepatit B, Hepatit C ve HIV dir. Yaralananlarýn %40 ý

Detaylı

Batman'da Çocuk Psikiyatrisi Polikliniðine Baþvuran Hastalarda Belirti ve Taný Daðýlýmlarý

Batman'da Çocuk Psikiyatrisi Polikliniðine Baþvuran Hastalarda Belirti ve Taný Daðýlýmlarý ARAÞTIRMA Batman'da Çocuk Psikiyatrisi Polikliniðine Baþvuran Hastalarda Belirti ve Taný Daðýlýmlarý Symptoms and Diagnosies of Patients Referring to A Child and Adolescent Psychiatry Outpatient Clinic

Detaylı

Hemodiyaliz ve Periton Diyalizi Uygulanan Hastalarda Psikiyatrik Bozukluklar, Algýlanan Sosyal Destek ve Yaþam Kalitesi Düzeylerinin Karþýlaþtýrýlmasý

Hemodiyaliz ve Periton Diyalizi Uygulanan Hastalarda Psikiyatrik Bozukluklar, Algýlanan Sosyal Destek ve Yaþam Kalitesi Düzeylerinin Karþýlaþtýrýlmasý ARAÞTIRMA Hemodiyaliz ve Periton Diyalizi Uygulanan Hastalarda Psikiyatrik Bozukluklar, Algýlanan Sosyal Destek ve Yaþam Kalitesi Düzeylerinin Karþýlaþtýrýlmasý The Comparison of Psychiatric Disorders,

Detaylı

DEHB Tanýlý Çocuklarýn Ebeveynlerinde DEHB Oraný

DEHB Tanýlý Çocuklarýn Ebeveynlerinde DEHB Oraný ARAÞTIRMA DEHB Tanýlý Çocuklarýn Ebeveynlerinde DEHB Oraný Hüner Aydýn 1, Rasim Somer Diler 2, Ebru Yurdagül 1, Þükrü Uðuz 3, Gülþah Þeydaoðlu 4 1 Dr., 3 Yrd.Doç.Dr., 4 Uz.Dr., Çukurova Üniversitesi Týp

Detaylı

Psikiyatri Hastalarýnda Týp Dýþý Çare Arama Davranýþý: Türkiye'de ve Almanya'da Yaþayan Türkler Arasýnda Karþýlaþtýrmalý Bir Ön Çalýþma

Psikiyatri Hastalarýnda Týp Dýþý Çare Arama Davranýþý: Türkiye'de ve Almanya'da Yaþayan Türkler Arasýnda Karþýlaþtýrmalý Bir Ön Çalýþma ARAÞTIRMA Psikiyatri Hastalarýnda Týp Dýþý Çare Arama Davranýþý: Türkiye'de ve Almanya'da Yaþayan Türkler Arasýnda Karþýlaþtýrmalý Bir Ön Çalýþma Hüseyin Güleç 1, Ayhan Yavuz 2, Murat Topbaþ 3, Ýsmail

Detaylı

Cinsel yanýtlarýn fizyolojik bir döngüsü vardýr. Bu. Erkek Cinsel Ýþlev Bozukluklarý. Özet

Cinsel yanýtlarýn fizyolojik bir döngüsü vardýr. Bu. Erkek Cinsel Ýþlev Bozukluklarý. Özet Erkek Cinsel Ýþlev Bozukluklarý Doç. Dr. Mehmet Z. SUNGUR* Özet Erkek cinsel iþlev bozukluklarý sýk görülmesine karþýn saðlýk profesyonellerince az bilinen, ayýrýcý tanýsý ve tedavisi yeterince yapýlamayan

Detaylı

Ýnme Sonrasý Depresyon

Ýnme Sonrasý Depresyon DERLEME Ýnme Sonrasý Depresyon Kürþat Altýnbaþ 1, E.Timuçin Oral 2, Aysun Soysal 3, Baki Arpacý 3 1 Dr., 2 Doç.Dr., Bakýrköy Prof.Dr.Mazhar Osman Ruh Saðlýðý ve Sinir Hastalýklarý Eðitim ve Araþtýrma Hastanesi

Detaylı

Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler. Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung. Freie Hansestadt Bremen.

Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler. Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung. Freie Hansestadt Bremen. Gesundheitsamt Freie Hansestadt Bremen Sozialmedizinischer Dienst für Erwachsene Bakým sigortasý - Sizin için bilgiler Türkischsprachige Informationen zur Pflegeversicherung Yardýma ve bakýma muhtaç duruma

Detaylı

1. ÝTHÝB TEKNÝK TEKSTÝL PROJE YARIÞMASI

1. ÝTHÝB TEKNÝK TEKSTÝL PROJE YARIÞMASI Yarýþmanýn Amacý 1. ÝTHÝB 1.ÝTHÝB Teknik Tekstiller Proje Yarýþmasý, Ýstanbul Tekstil ve Hammaddeleri Ýhracatçýlarý Birliði'nin Türkiye Ýhracatçýlar Meclisi'nin katkýlarýyla Türkiye'de teknik tekstil sektörünün

Detaylı

Paradoksal Disfaji Ardýndaki Geriyatrik Depresyon: Bir Olgu

Paradoksal Disfaji Ardýndaki Geriyatrik Depresyon: Bir Olgu OLGU SUNUMU Paradoksal Disfaji Ardýndaki Geriyatrik Depresyon: Bir Olgu Geriatric Depression with the Complaint of Paradoxal Dysphagia: A Case Report Demet Güleç Öyekçin 1, Pýnar Çetinay Aydýn 2, Yýldýz

Detaylı

17-19 Aralýk 2010 Miracle Resort Hotel, Antalya 17-19 Aralýk 2010 - Miracle Resort Hotel, Antalya Deðerli Meslektaþýmýz, Kanser tedavisindeki hýzlý deðiþim ve geliþme farklý alanlarda uzmanlaþmýþ hekimlerin

Detaylı

KONUÞMACI SUNUMLARI. Epilepsi 2008;14(1): 17-51

KONUÞMACI SUNUMLARI. Epilepsi 2008;14(1): 17-51 Epilepsi 2008;14(1): 1751 KONUÞMACI SUNUMLARI K1 PROGRESÝF MÝYOKLONÝK HASTALIKLARLAFORA HASTALIÐI...18 K2 DÝÐER PROGRESÝF MÝYOKLONÝK HASTALIKLAR...18 K3 SÝKLÝK ALTERNAN PATTERN VE EPÝLEPSÝ ÝLÝÞKÝSÝ...19

Detaylı

Akut ve Geçici Psikotik Bozukluk Ýzleminde Taný Stabilitesi: Bir Ön Çalýþma

Akut ve Geçici Psikotik Bozukluk Ýzleminde Taný Stabilitesi: Bir Ön Çalýþma ARAÞTIRMA Akut ve Geçici Psikotik Bozukluk Ýzleminde Taný Stabilitesi: Bir Ön Çalýþma Diagnostic Stability in the Follow-up of Acute and Transient Psychotic Disorder: A Preliminary Study Nur Öztürk 1,

Detaylı

Somatizasyon iyi tanýmlanmýþ bir taný sýnýfý ya da

Somatizasyon iyi tanýmlanmýþ bir taný sýnýfý ya da Depresyon ve Somatizasyon Uz. Dr. Sermin KESEBÝR* SOMATÝZASYON Somatizasyon iyi tanýmlanmýþ bir taný sýnýfý ya da bozukluk deðil, geniþ kapsamlý bir klinik görüngüdür. Buna baðlý olarak somatizasyonu bulunan

Detaylı

Sýnav Kaygýsý ve Ýliþkili Psikiyatrik Belirtiler

Sýnav Kaygýsý ve Ýliþkili Psikiyatrik Belirtiler ARAÞTIRMA Sýnav Kaygýsý ve Ýliþkili Psikiyatrik Belirtiler Test Anxiety and Related Psychiatric Symptoms Önder Kavakcý 1, Ayþegül Selcen Güler 2, Selma Çetinkaya 3 1 Yrd.Doç.Dr., Cumhuriyet Üniversitesi

Detaylı

Cinsel Ýþlev Bozukluklarýnda Ýlk Basamak Deðerlendirme ve Ayýrýcý Taný

Cinsel Ýþlev Bozukluklarýnda Ýlk Basamak Deðerlendirme ve Ayýrýcý Taný Cinsel Ýþlev Bozukluklarýnda Ýlk Basamak Deðerlendirme ve Ayýrýcý Taný Uz. Dr. Cem ÝNCESU* Özet Sýk görülmelerine karþýn cinsel iþlev bozukluklarý hekimler tarafýndan çok az bilinen bir alaný oluþturmaktadýr.

Detaylı

Motorlu Araç Kazasý Geçiren Kiþilerde Akut Stres Bozukluðu Semptomlarýnýn Deðerlendirilmesi #

Motorlu Araç Kazasý Geçiren Kiþilerde Akut Stres Bozukluðu Semptomlarýnýn Deðerlendirilmesi # Motorlu Araç Kazasý Geçiren Kiþilerde Akut Stres Bozukluðu Semptomlarýnýn Deðerlendirilmesi # M. Tayfun TURAN*, Ertuðrul EÞEL**, Salih KELEÞ*** ÖZET Motorlu araç kazalarý akut stres bozukluðunun ve travma

Detaylı

Çok Geç Baþlangýçlý Bir Þizofreni Olgusunun Beþ Yýllýk Ýzlemi

Çok Geç Baþlangýçlý Bir Þizofreni Olgusunun Beþ Yýllýk Ýzlemi OLGU SUNUMU Çok Geç Baþlangýçlý Bir Þizofreni Olgusunun Beþ Yýllýk Ýzlemi Very Late Onset Schizophrenia a Five Years Follow up of a Case Oya Güçlü 1, Gizem Hanzade Kýlýç 2, Ramazan Konkan 1, Ömer Þenormancý

Detaylı

Bedensel hastalýðý olanlarda depresyon morbidite

Bedensel hastalýðý olanlarda depresyon morbidite Bedensel Hastalýklarda Depresyon Uz. Dr. Özen ÖNEN SERTÖZ*, Prof. Dr. Hayriye ELBÝ METE* Bedensel hastalýðý olanlarda depresyon morbidite ve mortaliteyi etkileyen önemli bir klinik sendromdur (Cassem 1991,

Detaylı

Anksiyete duyarlýlýðý yüksek kiþiler anksiyetedeki

Anksiyete duyarlýlýðý yüksek kiþiler anksiyetedeki Panik ve Depresyon: Etiyoloji, Taný ve Eþtaný Sorunlarý Doç. Dr. Levent SEVÝNÇOK*, Dr. Aybars AKOÐLU* Anksiyete duyarlýlýðý yüksek kiþiler anksiyetedeki fiziksel duyumlarýn çok kötü sonuçlarý olabileceðini

Detaylı

Çeþitli organ ve sistemleri tutan týbbi hastalýklarýn

Çeþitli organ ve sistemleri tutan týbbi hastalýklarýn Týbbi Durumlar ve Depresyon Doç. Dr. Nalan Kalkan OÐUZHANOÐLU* Çeþitli organ ve sistemleri tutan týbbi hastalýklarýn seyri sýrasýnda gerek belirti gerek sendrom düzeyinde görülen en yaygýn bozukluk depresyondur.

Detaylı

Þizofrenide Gözlenen Biliþsel Bozukluklar ve Deðerlendirilmesi: Bir Gözden Geçirme

Þizofrenide Gözlenen Biliþsel Bozukluklar ve Deðerlendirilmesi: Bir Gözden Geçirme Þizofrenide Gözlenen Biliþsel Bozukluklar ve Deðerlendirilmesi: Bir Gözden Geçirme Nurper Erberk ÖZEN* ÖZET Kraepelin zamanýndan bu yana araþtýrmacýlar, þizofrenik hastalardaki özgül, bölgesel beyin lezyonlarýný

Detaylı

Uzman Psikolog T.C. İstanbul Kültür Üniversitesi, Beyin Dinamiği, Kognisyon ve Karmaşık Sistemler Araştırma Merkezi

Uzman Psikolog T.C. İstanbul Kültür Üniversitesi, Beyin Dinamiği, Kognisyon ve Karmaşık Sistemler Araştırma Merkezi Özgeçmiş İsim: Soyisim: Doğum Yeri: Derya Durusu Emek Savaş İzmir, Türkiye Doğum Tarihi: 19.05.1985 E-mail: derya.emek@deu.edu.tr Tarih Eğitim 1996-2003 60.Yıl Anadolu Lisesi, İzmir 2003-2004 American

Detaylı

DEMANS ya da BUNAMA olarak bilinen hastalık

DEMANS ya da BUNAMA olarak bilinen hastalık DEMANS ya da BUNAMA olarak bilinen hastalık yaşlılığın doğal bir sonucu değildir.. Demansın en sık nedeni ALZHEİMER HASTALIĞI DIR. Yaşla gelen unutkanlık ALZHEİMER HASTALIĞI nın habercisi olabilir!!! ALZHEİMER

Detaylı

Duygudurum Bozukluðunun Eþlik Ettiði Bir Nörobehçet Olgusu

Duygudurum Bozukluðunun Eþlik Ettiði Bir Nörobehçet Olgusu OLGU SUNUMU Duygudurum Bozukluðunun Eþlik Ettiði Bir Nörobehçet Olgusu A Case of Neuro-Behcet's Disease with Affective Disorder Esra Aydýn 1, Aynil Yenel 2, Özgür Bilgin Topçuoðlu 2, Fatma Feriha Cengiz

Detaylı

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi,

Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, 5 Prof. Dr. Semih KESKÝL Larson'un 1960'larda veciz olarak belirttiði gibi, yaþlýlarýn acil hastalýklarý diye bir durum yoktur. Bizimde burada söz konusu edeceðimiz yaþlýlar arasýndaki acil týbbi durumlardýr.

Detaylı

Demans kabaca, günlük etkinliklerde iþlevsel

Demans kabaca, günlük etkinliklerde iþlevsel Alzheimer ve Vasküler Demanslý Hastalarda Kognitif Kayýp Fonksiyonel Kapasitenin Göstergesi midir? Yrd. Doç. Dr. Aynur ÖZGE*, Yrd. Doç. Dr. Þenel TOT**, Yrd. Doç. Dr. Kemal YAZICI**, Yrd. Doç. Dr. Cengiz

Detaylı

Yatan hastalarýn anksiyete ve depresyon düzeyleri ve iliþkili faktörlerin incelenmesi

Yatan hastalarýn anksiyete ve depresyon düzeyleri ve iliþkili faktörlerin incelenmesi ARAÞTIRMA 1 Yatan hastalarýn anksiyete ve depresyon düzeyleri ve iliþkili faktörlerin incelenmesi Fahriye Oflaz, Huriye Varol GATA Hemþirelik Yüksek Okulu 06010 Etlik-Ankara Özet Amaç: Bu çalýþmanýn amacý

Detaylı

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme

2 - Konuþmayý Yazýya Dökme - 1 8 Konuþmayý Yazýya Dökme El yazýnýn yerini alacak bir aygýt düþü XIX. yüzyýlý boyunca çok kiþiyi meþgul etmiþtir. Deðiþik tasarým örnekleri görülmekle beraber, daktilo dediðimiz aygýtýn satýlabilir

Detaylı

Demans, Multipl Skleroz, Parkinson Hastalýðý ve Edinsel Baðýþýklýk Yetmezliði Sendromunda Ýzlenen Nöropsikiyatrik Belirtiler

Demans, Multipl Skleroz, Parkinson Hastalýðý ve Edinsel Baðýþýklýk Yetmezliði Sendromunda Ýzlenen Nöropsikiyatrik Belirtiler Demans, Multipl Skleroz, Parkinson Hastalýðý ve Edinsel Baðýþýklýk Yetmezliði Sendromunda Ýzlenen Nöropsikiyatrik Belirtiler Nevzat YÜKSEL* ÖZET Demans, Parkinson hastalýðý, HIV demansý, ve multipl skleroz

Detaylı

Yataklý Tedavi Hizmeti Sunan Psikiyatri Kliniklerinde Ektanýlar

Yataklý Tedavi Hizmeti Sunan Psikiyatri Kliniklerinde Ektanýlar ARAÞTIRMA Yataklý Tedavi Hizmeti Sunan Psikiyatri Kliniklerinde Ektanýlar Common Medical Problems in Inpatient Psychiatric Care Clinics Çaðatay Karþýdað 1, Umut Mert Aksoy 1, Gökþen Yüksel 1, Nihat Alpay

Detaylı

TEST. 8 Ünite Sonu Testi m/s kaç km/h'tir? A) 72 B) 144 C) 216 D) 288 K 25 6 L 30 5 M 20 7

TEST. 8 Ünite Sonu Testi m/s kaç km/h'tir? A) 72 B) 144 C) 216 D) 288 K 25 6 L 30 5 M 20 7 TEST 8 Ünite Sonu Testi 1. 40 m/s kaç km/h'tir? A) 72 B) 144 C) 216 D) 288 2. A noktasýndan harekete baþlayan üç atletten Sema I yolunu, Esra II yolunu, Duygu ise III yolunu kullanarak eþit sürede B noktasýna

Detaylı

Psikotik depresyon, DSM-IV'de Major Depresif

Psikotik depresyon, DSM-IV'de Major Depresif Psikotik Özellikli Depresyon Dr. Berna ÖZEN*, Doç. Dr. E. Timuçin ORAL* Psikotik depresyon, DSM-IV'de Major Depresif Bozukluk tanýsýnýn kesitsel gidiþ tanýmlayýcýlarý arasýnda þiddet göstergesi olan psikotik

Detaylı

Omurilik Felçli Hastalarda Travma Sonrasý Stres Bozukluðu ve Ýliþkili Faktörler

Omurilik Felçli Hastalarda Travma Sonrasý Stres Bozukluðu ve Ýliþkili Faktörler ARAÞTIRMA Omurilik Felçli Hastalarda Travma Sonrasý Stres Bozukluðu ve Ýliþkili Faktörler Posttraumatic Stress Disorder and Related Factors in Patients with Spinal Cord Injury Murat Ýlhan Atagün 1, Ünal

Detaylı

Kadýnlarda yaþam boyu depresyon görülme sýklýðý

Kadýnlarda yaþam boyu depresyon görülme sýklýðý Kadýnlarda Üreme Olaylarý ile Depresyon Ýliþkisi Yrd. Doç. Dr. Fisun AKDENÝZ*, Uz. Dr. Ali Saffet GÖNÜL* Kadýnlarda yaþam boyu depresyon görülme sýklýðý erkeklerin yaklaþýk 1.7 ile 2.7 katýdýr (Kessler

Detaylı

K 1 05 Ekim 2010 / 14:00 15:30 / Salon 2 Baðýmlýlýk Tedavisinde Týbbi Yaklaþým Baðýmlýlýk ve beyin : Berna Uluð Madde baðýmlýlýðý sosyal, davranýþsal ve nörobiyolojik süreçlerin birlikte rol oynadýðý bir

Detaylı

Yaþlý hastanýn deðerlendirilmesi aþamasýnda bazý

Yaþlý hastanýn deðerlendirilmesi aþamasýnda bazý 4 Prof. Dr. Yeþim GÖKÇE-KUTSAL Yýllar bizi bulduklarý gibi býrakmýyorlar Owen Meredith Yaþlý hastanýn deðerlendirilmesi aþamasýnda bazý temel özellikler klinisyen hekimlerce mutlaka önüne alýnmalýdýr.ýleri

Detaylı

Þizofreni ve Cinsiyet: Baþlangýç Yaþý ve Sosyodemografik Özellikler

Þizofreni ve Cinsiyet: Baþlangýç Yaþý ve Sosyodemografik Özellikler Þizofreni ve Cinsiyet: Baþlangýç Yaþý ve Sosyodemografik Özellikler Hatice GÜZ* ÖZET Bu çalýþmada, DSM-IV taný kriterlerine göre þizofreni tanýsý alan 160 hastada (95'i erkek, 65'i kadýn) baþlangýç yaþý

Detaylı

Meme Kanserinin Ruhsal ve Sosyal Etkileri Üzerine Bir Çalýþma

Meme Kanserinin Ruhsal ve Sosyal Etkileri Üzerine Bir Çalýþma Meme Kanserinin Ruhsal ve Sosyal Etkileri Üzerine Bir Çalýþma Þahnur ÞENER*, Nazan GÜNEL**, Zafer AKÇALI***, Selahattin ÞENOL* #, Aylin Ýlden KOÇKAR** # ÖZET Psikolojik, sosyal ve çevresel etkenlerin hastalýklarýn

Detaylı