KONYA ĠLĠ SEYDĠġEHĠR ĠLÇESĠ YAYLACIK KÖYÜNDE BAHÇE TARIMINDA KADINLARIN ROLÜ VE ETKĠNLĠĞĠNĠN ÖLÇÜLMESĠ. Prof. Dr. Cennet OĞUZ (Proje Koordinatörü)

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "KONYA ĠLĠ SEYDĠġEHĠR ĠLÇESĠ YAYLACIK KÖYÜNDE BAHÇE TARIMINDA KADINLARIN ROLÜ VE ETKĠNLĠĞĠNĠN ÖLÇÜLMESĠ. Prof. Dr. Cennet OĞUZ (Proje Koordinatörü)"

Transkript

1 KONYA ĠLĠ SEYDĠġEHĠR ĠLÇESĠ YAYLACIK KÖYÜNDE BAHÇE TARIMINDA KADINLARIN ROLÜ VE ETKĠNLĠĞĠNĠN ÖLÇÜLMESĠ Prof. Dr. Cennet OĞUZ (Proje Koordinatörü) ArĢ. Gör. Arzu KAN (AraĢtırmacı) Selçuk Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarım Ekonomisi Bölümü, Konya

2

3 ÖNSÖZ Dünyada ve Türkiye de nüfusun yarısını oluģturan, sosyal ve ekonomik açıdan önemli bir yere sahip olan kadınları kalkınma programları çerçevesinde ayrı olarak ele almak gerekir. Çünkü kadınlar doğası gereği erkeklerden farklı yapıda olup farklı alanlarda faaliyet gösterebilme yetisine sahiptirler. Özellikle tarımsal üretimde sürdürülebilirliği ve kırsal kalkınmanın sağlanabilmesi için gerekli iģgücü potansiyeli genellikle iģletme sahibi ve ailesi tarafından karģılanmaktadır. GeliĢmekte olan ülkelerde tarım iģletmeleri, iģletme sahibi ve ailesinin iģgücüne dayanan aile iģletmeleri tipindedir. Bu nedenle kadınlar tarımsal iģlerde eģlerine yardımcı olmakta ve tarımda bitkisel ve hayvansal üretimde aktif olarak rol almaktadırlar. Tarımsal faaliyetlerde aktif olarak çalıģan kadın nüfus yıldan yıla artıģ göstermektedir. Buna karģılık kırsal kalkınma çerçevesinde gerçekleģtirilen proje ve programlarda kadınlara gereken önem verilmemektedir. Dünyanın birçok yerinde tarımdaki kadınlara yönelik organizasyonlar bulunmakta olup Türkiye de de bu tür çalıģmaların yapılması gerekmektedir. Özellikle Türkiye nin AB ne uyum sürecinde bulunması ve uyum kriterlerinden birinin de kırsal kalkınmanın geliģtirilmesi olması bu yönde çalıģmalara ağırlık verilmesi gerektiğini göstermektedir. Bu çalıģmada Konya ili SeydiĢehir ilçesi yaylacık köyünde bahçe tarımında kadınların rolünü ve etkinliğini ortaya koyarak özellikle kırsal kalkınmada tarımda kadın yoksulluğunu azaltmada bahçe tarımı alternatif bir üretim alanı olarak önerilmiģtir. ÇalıĢmayı destekleyen Selçuk Üniversitesi Bilimsel AraĢtırma Projeleri Koordinatörlüğü ne, eseri inceleyip hakemlik yapan Tarım Ekonomistlerine (Üniversite ve AraĢtırma Enstitüleri) ve bu eseri yayınlayarak yaygın etkisini sağlayan T.C. Tarım ve KöyiĢleri Bakanlığı Tarımsal Ekonomi AraĢtırma Enstitüsü yöneticileri ve çalıģanlarına teģekkür ederiz. Prof. Dr. Cennet OĞUZ, ArĢ. Gör. Arzu KAN I

4 ÖZET Bu çalıģma Konya ili SeydiĢehir ilçesi Yaylacık köyünde bahçe tarımında çalıģan kadınların etkinliklerini belirlemeye yönelik hazırlanmıģtır yılından sonra Yaylacık köyünde baģlayan organik çilek yetiģtiriciliği projesi ile köyde büyük bir tarımsal kalkınma hamlesi yapılmıģtır. Bu süreçte bahçe tarımında kadınların rolleri ve ekonomik etkinlikleri tarımsal kalkınma çalıģmalarında önem teģkil etmektedir. Yapılan bu çalıģma sonucunda, araģtırma bölgesinde ele alınan iģletmelerde eģdeğer kiģi baģı gelirin artmasında kadınların önemli bir rol üstlendikleri belirlenmiģ ve bölgede yayım elemanlarının bu gelir artıģında etkin olarak faaliyet gösterdikleri tespit edilmiģtir. Yapılan Lojistik Regresyon Analizi sonucu, atıl kadın iģgücünün fazla oluģunun iģletmelerin yoksulluğunu arttırıcı bir özelliği olduğu, atıl kadın iģgücü fazla olan iģletmelerin az olan iģletmelere göre yoksulluk sınırının altında kalma olasılıklarının 0,917 kat daha fazla olduğu belirlenmiģtir. Ayrıca yayım elemanları ile görüģen kadınların bulunduğu iģletmelerin yoksulluk riskinin diğer iģletmeler göre 7,434 kat daha az olduğu hesaplanmıģtır. SWOT Analizi sonucunda ise bölgenin en güçlü yanının halkın yenilikleri benimseme isteğinin fazla oluģu ve kurumlar arası iyi bir iletiģim ağının oluģu, en zayıf yanının ise finansman kısıtlılığı ve ürün pazarında rekabetin tam oluģmaması gösterilebilir. Anahtar Kelimeler: Organik çilek, kırsal kadın, lojistik regresyon, SWOT analizi, Yaylacık köyü. ABSTRACT This study was conducted to determine women economic efficiency in horticulture system in Yaylacık village, Seydisehir district, Konya province. A large agricultural development movement has been made after starting the village of Yaylacik organic strawberry farming project in In this process the role of women in horticulture and agricultural economic activity represents the importance of agricultural development work. As a result of these studies, income increased in per capita equivalent, women play an important role in this increase and extension staffs were active in this revenue growth as their activities have been identified. As a result of logistic regression analysis, women's labor force idle is poverty-enhancing, the agricultural holdings having women's labor force idle more have times more risk than the other agricultural holdings to remain under the poverty line have been determined. Also found that when the agricultural holdings having women with meeting with extension staffs compared to the others, they had times less poverty risk. As a result of SWOT Analysis, the strengths of the region were that excessive willingness of the community to adopt the innovations and good communication network between the institutions, the weaknesses of the region were that funding constraints and imperfect product market could be shown Key Words : Organic strawberry, rural women, logistic regression, SWOT analyses, Yaylacık village. II

5 ĠÇĠNDEKĠLER DĠZĠNĠ ÖNSÖZ... I ÖZET... II ABSTRACT... II ÇĠZELGELER DĠZĠNĠ... V SĠMGE VE KISALTMALAR DĠZĠNĠ... IX GĠRĠġ METOT VE MATERYAL DÜNYA DA VE TÜRKĠYE DE ÇĠLEK ÜRETĠM DURUMU VE DIġ TĠCARETĠ DÜNYA ÇĠLEK ÜRETĠMĠ, ĠTHALAT VE ĠHRACATI DÜNYA ÇĠLEK ÜRETĠMĠ DÜNYA ÇĠLEK ĠTHALATI DÜNYA ÇĠLEK ĠHRACATI TÜRKĠYE ÇĠLEK ÜRETĠMĠ, DIġ TĠCARETĠ VE PAZARLAMASI TÜRKĠYE DE ÇĠLEK ÜRETĠMĠ TÜRKĠYE DE ÇĠLEK DIġ TĠCARETĠ ÇĠLEĞĠN PAZARLANMASI KIRSAL ALANDA KADINLARIN TARIMDAKĠ ROLÜ ARAġTIRMA BÖLGESĠ HAKKINDA GENEL BĠLGĠ ARAġTIRMA BULGULARI ĠNCELENEN ĠġLETMELERĠN DEMOGRAFĠK ÖZELLĠKLERĠ ĠNCELENEN ĠġLETMELERĠN ĠġLETME ĠġGÜCÜ POTANSĠYELĠ VE KULLANIMI ĠNCELENEN ĠġLETMELERĠN GELĠR DURUMU VE GELĠR KAYNAKLARI ĠNCELENEN ĠġLETMELERĠN ARAZĠ POTANSĠYELĠ VE KULLANIMI ĠNCELENEN ĠġLETMELERDEKĠ KADINLARIN AĠLE GELĠRĠNE KATKILARI VE ÇALIġMA SAATLERĠ ĠNCELENEN ĠġLETMELERDE ERKEK-KADIN ĠLĠġKĠLERĠ ĠNCELENEN ĠġLETMELERDE AĠLE ĠÇĠ VE AĠLE DIġI ĠġLERDE KARAR VERĠCĠLERĠN DURUMU ĠNCELENEN ĠġLETMELERDE KADINLARIN KENDĠNĠ GELĠġTĠRME ÇABALARI VE SORUNLAR ARAġTIRMA BÖLGESĠNDEKĠ ĠġLETMELERĠN ORGANĠK ÇĠLEK ÜRETĠM ĠMKANLARI VE ÖZELLĠKLERĠ ARAġTIRMA BÖLGESĠNDE KADINLARIN YAġANTI MEMNUNĠYETLERĠ VE NEDENLERĠ ARAġTIRMA BÖLGESĠNDE KADINLARIN ÖRGÜTSEL HAREKETLERĠ III

6 5.12. ARAġTIRMA BÖLGESĠNDE KADINLARIN SOSYAL AKTĠVĠTELERĠ VE TEKNOLOJĠ KULLANMA DÜZEYLERĠ ARAġTIRMA BÖLGESĠNDE KADINLARIN GĠRĠġĠMCĠLĠK VE YATIRIM YAPMA DURUMLARI ARAġTIRMA BÖLGESĠNDE KADINLARIN YAYIM ELEMANLARI ĠLE GÖRÜġME DURUMLARI ĠNCELENEN ĠġLETMELERDE GELĠR VE ĠġLETME YOKSULLUK ARAġTIRMASI ARAġTIRMA BÖLGESĠNĠN SWOT ANALĠZĠ KADINLARIN ĠġLETME ĠÇĠ ETKĠNLĠĞĠNĠ ÖLÇMEK ĠÇĠN KULLANILAN EKONOMETRĠK MODEL SONUÇ VE ÖNERĠLER KAYNAKÇA IV

7 ÇĠZELGELER DĠZĠNĠ Çizelge 2.1. Dünya Çilek Ġthalat Değerleri 6 Çizelge 2.2. Dünya Çilek Ġhracat Değerleri 7 Çizelge 2.3. Türkiye de Yıllar Ġtibariyle Çilek Ekim Alanı, Üretimi ve Verimi 7 Çizelge 2.4. Türkiye de Çilek Üretimi Yapan Ġller ve Yıllar Ġtibariyle Üretim Miktarları 8 Çizelge 2.5. Türkiye Çilek Ġhracat Değerleri 8 Çizelge 5.1. Ġncelenen ĠĢletmelerin Ailedeki Birey Sayısı 14 Çizelge 5.2. Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Aile Bireylerinin Cinsiyet Dağılımı 14 Çizelge 5.3. Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Aile Bireylerinin YaĢlarının Dağılımı 15 Çizelge 5.4. Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Aile Bireylerinin Eğitim Durumlarının Dağılımı 15 Çizelge 5.5. Ġncelenen ĠĢletmelerin Aile Bireylerinin YaĢ Gruplarına Göre Cinsiyetlerinin Dağılımı 16 Çizelge 5.6. Ġncelenen ĠĢletmelerin Aile Bireylerinin Cinsiyet Durumlarına Göre Eğitim Durumlarının Dağılımı 16 Çizelge 5.7. Ġncelenen ĠĢletmelerin ĠĢletmede Kullanılan ĠĢgücü Durumu 17 Çizelge 5.8. Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Aile ĠĢgücünün ÇalıĢma Süresinin Dağılımı (%) 18 Çizelge 5.9. Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Aile ĠĢgücü Ücret KarĢılığının Dağılımı (TL) 19 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Aile Gelir Kaynakları Dağılımı 20 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Aile Gelir Kaynakları Dağılımı 20 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre ĠĢletmelerin Arazi Büyüklüğü Ortalamaları (Da) 21 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Arazi Mülkiyeti 21 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Üretim Deseni ve Arazi GeniĢlikleri (Da, Adet) 22 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Son 5 Yıl Ġçinde Üretim Deseninde Meydana Gelen DeğiĢiklikler 23 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Kadınların Aile Gelirine Olan Katkı Türleri 23 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Kadınların Tarımsal Faaliyette UğraĢtığı ĠĢler 24 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Kadınların ÇalıĢma Saatleri Dağılımı (Saat) 25 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Kadınların ÇalıĢma Saatleri Dağılımı (Saat) 26 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Erkeklerin Kadınlara Ev ĠĢlerinde Yardım Etme Durumları 27 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Erkeklerin Kadınlara Ev ĠĢlerinde Yardım Etme Durumları 27 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Erkeklerin Kadınlara Çocuk Bakımında Yardım Etme Durumları 28 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Erkeklerin Kadınlara Çocuk Bakımında Yardım Etme Durumları 28 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Erkeklerin Kadınlara Kendi 28 V

8 Harcamaları Ġçin Para Verme Durumları Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Erkeklerin Kadınlara Kendi Harcamaları Ġçin Para Verme Durumları 29 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre EĢlerin Birbirleriyle Fikir AlıĢ VeriĢinde Bulunma Durumları 29 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre EĢlerin Birbirleriyle Fikir AlıĢ VeriĢinde Bulunma Durumları 29 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Kadınların EĢleri Ġle Birlikte AlıĢ VeriĢe Gitme Durumları 30 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Kadınların EĢleri Ġle Birlikte AlıĢ VeriĢe Gitme Durumları 30 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Kadınların Mülk Sahibi Olma Durumları 31 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Kadınların Üzerinde Mülk Olma Durumları 31 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Gelirin Harcanmasında Karar Vericilerin Durumu 32 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Gelirin Harcanmasında Karar Vericilerin Durumu 32 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Çocukların YetiĢtirilmesinde Karar Vericilerin Durumu 33 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Çocukların YetiĢtirilmesinde Karar Vericilerin Durumu 33 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Arazi Gruplarına Göre Çocukların Eğitilmesinde Karar Vericiler 34 Çizelge Ġncelenen ĠĢletmelerin Gelir Durumlarına Göre Çocukların Eğitilmesinde Karar Vericiler 34 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Çocukların Evlendirilmesinde Karar Vericiler 35 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Çocukların Evlendirilmesinde Karar Vericiler 35 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Bitkisel Üretimde Karar Vericiler 36 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Bitkisel Üretimde Karar Vericiler 36 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Hayvansal Üretimde Karar Vericiler 36 Çizelge Gelir Gruplarına Göre Hayvansal Üretimde Karar Vericiler 37 Çizelge Arazi Gruplarına Göre EĢya Alımında Karar Vericiler 37 Çizelge Gelir Gruplarına Göre EĢya Alımında Karar Vericiler 37 Çizelge Aile Gelir Durumlarına Göre Parasal Konularda Karar Vericiler (%) 38 Çizelge Aile Gelir Durumlarına Göre Parasal Olmayan Konularda Karar Vericiler(%) 38 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Kursa Katılma Durumları 39 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Kursa Katılma Durumları 39 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Eğitim Düzeylerinin Daha Ġleri Olmasını Ġsteme Durumları 39 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Eğitim Düzeylerinin Daha Ġleri Olmasını Ġsteme Durumları 40 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Daha Fazla Eğitim Alamama Nedenleri Arasındaki ĠliĢki 40 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Daha Fazla Eğitim Alamama Nedenleri Arasındaki ĠliĢki 41 Çizelge Arazi Gruplarına Göre ĠĢletmelerin Organik Çilek Üretimine Yönelme Nedenleri 42 Çizelge Gelir Durumlarına Göre ĠĢletmelerin Organik Çilek Üretimine Yönelme Nedenleri 42 VI

9 Çizelge Arazi Gruplarına Göre ĠĢletmelerin Çilek YetiĢtiriciliğinden Memnun Olma Durumları 43 Çizelge Gelir Durumlarına Göre ĠĢletmelerin Çilek YetiĢtiriciliğinden Memnun Olma Durumları 43 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Çilek YetiĢtiriciliğinin Aile ve Bölgeye Katkı Durumları 43 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Çilek YetiĢtiriciliğinin Aile ve Bölgeye Katkı Durumları 44 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Çilek YetiĢtiriciliğine Aile Bireylerinin Katkı Durumları 44 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Çilek YetiĢtiriciliğine Aile Bireylerinin Katkı Durumları 44 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Organik Çileğe GeçiĢ Yılı, Organik Çileğin Geliri (TL) ve Gelir Ġçindeki Payı (%) 45 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Organik Çileğe GeçiĢ Yılı, Organik Çileğin Geliri (TL) ve Gelir Ġçindeki Payı (%) 46 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Hayatlarından Memnun Olma Durumları 46 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Hayatlarından Memnun Olma Durumları 47 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Köyün DıĢında YaĢama Ġstekleri 47 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Köyün DıĢında YaĢama Ġstekleri 47 Çizelge Kadınların Köy DıĢında YaĢamak Ġsteme Nedenleri 48 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Bir KuruluĢa Üye Olma Durumları 48 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Bir KuruluĢa Üye Olma Durumları 49 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Üye Oldukları KuruluĢlar 49 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Bir KuruluĢa Üye Olma Ġsteme Durumları 49 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Bir KuruluĢa Üye Olma Ġsteme Durumları 49 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Bir KuruluĢa Üye Olmayı Ġstememe Nedenleri 50 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Bir KuruluĢa Üye Olmayı Ġstememe Nedenleri 50 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Bir KuruluĢa Üye Olma Ġstememe Nedenleri 50 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Kadınlara Yönelik TV Programları Seyretme Durumları 51 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Kadınlara Yönelik TV Programları Seyretme Durumları 51 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Kadınlara Yönelik TV Programları Seyretme Durumları 51 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Kadınlara Yönelik TV Programları Seyretme Saatleri Ġle Arazi Büyüklüğü Arasındaki ĠliĢki 52 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Kadınlara Yönelik TV Programları Seyretme Saatleri Ġle Gelir Durumları Arasındaki ĠliĢki 52 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Radyo Programları Dinleme Durumları 53 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Radyo Dinleme Durumları 53 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Radyo Dinleme Durumları 53 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Radyo Dinleme Saatleri Ġle Arazi Büyüklüğü Arasındaki ĠliĢki 54 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Radyo Dinleme Saatleri Ġle Gelir Durumları Arasındaki ĠliĢki 56 VII

10 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Kitap, Gazete v.b. Okuma Durumları 55 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Kitap, Gazete v.b. Okuma Durumları 55 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Kitap, Gazete v.b. Okuma Durumları 55 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Cep Telefonu Kullanma Durumları 55 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Cep Telefonu Kullanma Durumları 56 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Cep Telefonu Kullanma Durumları 56 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Çevresindeki Kadınlara Örnek Olma Durumları 56 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Çevresindeki Kadınlara Örnek Olma Durumları 57 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Çevresindeki Ġnsanlar Ġçin Örnek ÇalıĢma Yapma Durumları 57 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Çevresindeki Ġnsanlar Ġçin Örnek ÇalıĢma Yapma Durumları 57 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Son 5 Yıl Ġçinde Yatırım Yapma Durumları 58 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Son 5 Yıl Ġçinde Yatırım Yapma Durumları 58 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Son 5 Yıl Ġçinde Yaptıkları Yatırım Türleri 58 Çizelge Gelir Durumlarına Göre Kadınların Yayım Elemanları Ġle GörüĢme Durumları 59 Çizelge Arazi Gruplarına Göre Kadınların Çevresindeki Ġnsanlar Ġçin Örnek ÇalıĢma Yapma Durumları 59 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde Kadınların Yayım Elemanları Ġle GörüĢme Sıklığı 59 Çizelge FAO nun Farklı Demografik Grupların Minimum Kalori Ġhtiyaçları Hesaplanmasına Dayanan Ölçeği 60 Çizelge AraĢtırma Bölgesinde EĢdeğer KiĢi BaĢı Gelir(TL/Gün), Varyans Analizi 60 Ve Duncan Gruplandırma Çizelge AraĢtırma Bölgesinde ĠĢletmelerin Yoksulluk Göstergeleri 61 Çizelge Konya Ġli SeydiĢehir Ġlçesi Yaylacık Köyü Organik Çilek SWOT Analizi 62 Çizelge Kadınların Aile Ġçi Geliri Arttırmadaki Rollerini Gösteren Binary Logistic Regresyon Analizi DeğiĢkenleri ve Sonuçları 64 VIII

11 SĠMGE VE KISALTMALAR DĠZĠNĠ EK : EĢdeğer KiĢi FAOSTAT : Food and Agriculture Organisation Statistic Service SWOT Strengths, Weaknesses, Opportunities, and Threats TUĠK : Türkiye Ġstatistik Kurumu WB : World Bank IX

12 X

13 GĠRĠġ Bir ülkenin kalkınması, o ülkede yaģayan insanların yaģam standartlarının artırılmasını ifade eder. Türkiye nin kalkınmasında ve nüfusun önemli bir bölümünün geçiminin sağlanmasında etkili olan tarım sektöründeki insanların yaģam standartları önem arz etmektedir. Kırsal alanda yaģam ve çalıģma Ģartları kentsel alana göre daha farklı bir yapıdadır. Her iki kesiminde kendine göre zorlukları olmakla birlikte kırsal alanda birçok olanaktan mahrum kalan insanların yaģam standartlarının daha düģük olması dikkat çekici bir durumdur. Bu nedenle kırsal kesimdeki nüfusun kalkınmasının sağlanması için araģtırmalar yapılarak projeler geliģtirilip programlar uygulanmalıdır. Dünya nüfusunun %51 i, Türkiye nüfusunun ise %33 ü kırsal nüfusu oluģturmaktadır. Dünyada ve Türkiye de toplam aktif nüfusun yaklaģık %45 ini kırsal aktif nüfus oluģturmaktadır (Faostat 2009). Dolayısıyla gerek genel nüfus gerekse çalıģan nüfus olarak kırsal alanda yaģayan insanlar önemli bir potansiyeldir. Bir toplumun sosyal, kültürel ve ekonomik açıdan geliģmesi her Ģeyden önce toplumu oluģturan bireylerin eģit olanaklara sahip olmasına bağlıdır. Bireylerin tüm olanaklardan eģit yararlanması toplumun dengeli bir Ģekilde kalkınmasında etkilidir. Yani kalkınmaya yönelik çalıģmalarda cinsiyet dengeli bir yaklaģım öngörülmelidir. Dünyada ve Türkiye de nüfusun yarısını oluģturan, sosyal ve ekonomik açıdan önemli bir yere sahip olan kadınları kalkınma programları çerçevesinde ayrı olarak ele almak gerekir. Çünkü kadınlar doğası gereği erkeklerden farklı yapıda olup farklı alanlarda faaliyet gösterebilme yetisine sahiptirler. Özellikle tarımsal üretimde sürdürülebilirliği ve kırsal kalkınmanın sağlanabilmesi için gerekli iģgücü potansiyeli genellikle iģletme sahibi ve ailesi tarafından karģılanmaktadır. GeliĢmekte olan ülkelerde tarım iģletmeleri, iģletme sahibi ve ailesinin iģgücüne dayanan aile iģletmeleri tipindedir. Bu nedenle kadınlar iģlerde eģlerine yardımcı olmakta ve tarımda aktif olarak çalıģmaktadır. Dünyada tarımdaki aktif nüfusun %44 ünü kadınlar oluģturmaktadır. Türkiye de ise bu oran %61,26 dır (Anonim 2007/a). Tarımsal faaliyetlerde aktif olarak çalıģan kadın nüfus yıldan yıla artıģ göstermektedir. Buna karģılık kırsal kalkınma çerçevesinde gerçekleģtirilen proje ve programlarda kadınlara gereken önem verilmemektedir. Dünyanın birçok yerinde tarımdaki kadınlara yönelik organizasyonlar bulunmakta olup Türkiye de de bu tür çalıģmaların yapılması gerekmektedir. Özellikle Türkiye nin AB ne uyum sürecinde bulunması ve uyum kriterlerinden birinin de kırsal kalkınmanın geliģtirilmesi olması bu yönde çalıģmalara ağırlık verilmesi gerektiğini göstermektedir. Yürütülmesi gereken programlarda bütüncül bir yaklaģım uygulanarak kadınlara yönelik çalıģmalar da yapılmalıdır. Bu programların uygulanmasında tarımsal yayımın önemi ön plana çıkmaktadır. Kırsal kalkınmanın ve buna bağlı olarak kırsal alandaki insanlarla iletiģimin önemli bir parçasını oluģturan tarımsal yayım faaliyetleri tarım alanındaki her tür bilginin ve yeniliğin üreticilere ulaģmasını sağlamaktadır. Tarımsal yayımın ilkelerine göre her kesimden insana ayrı ayrı programlar ile yaklaģılmalıdır. Yani kadınlar için ayrı gençler için ayrı programlar uygulanmalıdır. Tarımda baģarının sağlanabilmesi için olumsuz çevre koģullarının azaltılması ve teknolojik yenilikleri kullanarak üretimde artıģın sağlanması gerekmektedir. Bu yalnızca, tarımda sürdürülebilir yöntemlerin ve kalıcı çözümlerin uygulanması ile mümkün olabilir. Üretimin her aģamasında görev alan kadınlara teknolojik geliģmeler doğrultusunda çalıģma alanları geliģtirilebilir. El sanatları, bahçecilik, seracılık gibi faaliyetlerde bulunmaları teģvik edilebilir. ġanlıurfa da AB hibe kredileri ile kadınlar seracılık faaliyetini geliģtirmektedirler. Ayrıca EskiĢehir de 116 üyesi bulunan ve üyelerinin tamamı kadın olan seracılık kooperatifi kurulmuģtur. Bu tür çalıģmaların geniģletilmesi hem kırsal kalkınmanın geliģiminde hem de kadınların geliģiminde katkı sağlayacaktır. Türkiye, coğrafi ve iklimsel yapısı itibariyle her tür bitkinin yetiģmesine uygun koģullara sahip olup Avrupa piyasası için önemli bir üretici olmaktadır. GeniĢ bir yelpazedeki bahçe ürünleri ticari amaçlı yetiģtirilmekte ve birçok ülkeye ihraç edilmektedir. Kadınların çalıģtığı bir alan olan bahçecilik faaliyetleri her geçen gün değiģikliklerin yaģandığı ayrı bir kültürdür. Bahçeciliğin hemen hemen her 1

14 faaliyetinde kadınlar çalıģabilmektedir. Bu alandaki tekniklerin ve yeniliklerin üreticilere aktarılmasında tarımsal yayım çerçevesinde eğitim seminerleri düzenlenerek bilgilendirme yapılmalıdır. Avustralya da yapılan bir projede ekonomik, sosyal ve çevresel sürdürülebilirlikte kırsal kadınların pozisyonlarının iyileģtirilmesi, geliģmelerini destekleyici eğitimin sağlanması, liderlik fırsatının elde edilmesi ve yaģam Ģartlarının yükseltilmesi amaçlanmıģtır. Kırsal kadınların iģletmeleri, aileleri, toplum ve sanayi arasında kurulan bir ağda aktif olarak yer almaları için cesaretlendirici çalıģmalar yapılmıģtır. Kadınların yüksek düzeyde katılımını sağlamak için sanayi liderleri de projeyi desteklemiģlerdir (Kerr ve Snaidero 2006). Türkiye de de bu tür projeler yapılarak tarıma dayalı sanayiden bu konuda gereken desteklerin alınması sağlanmalıdır. Türkiye toplam arazilerinin yaklaģık %14 ünde bahçe tarımı yapılmaktadır. Konya ilinin özellikle Akdeniz Bölgesi ne sınır olan ilçelerinde (AkĢehir, BeyĢehir, Hadim, Ereğli, SeydiĢehir) olmak üzere bütün yörelerinde bahçecilik faaliyetleri yaygın olarak yürütülmektedir. Tarımın her alanında önemli rolü olan kadınların Konya ili bahçe tarımında rolünü tespit etmek ve etkinliğini ölçmek amacıyla bu çalıģma gerçekleģtirilmiģtir. Buna ek olarak; kadınların bahçecilik faaliyetlerinin hangisinde ne oranda etkili oldukları, aile gelirine ne ölçüde katkıda bulundukları, faaliyetlere katılmalarının ne tür farklılıklar meydana getirdiği ve tüm bunların aile düzenine ve iģletme yapısına ne tür etkileri olduğu konuları incelenmiģtir. ÇalıĢma alanı olarak SeydiĢehir ilçesine bağlı olan ve bir süredir tarımsal yayım faaliyetlerinin sürdürüldüğü Yaylacık köyü seçilmiģtir. ÇalıĢmada köy kadınlarının tarımsal faaliyetlerdeki, ailesinin ve köyün ekonomik ve sosyal geliģimindeki etkileri ölçülmeye çalıģılmıģtır. Kadının aile içerisinde neslin devamını sağlaması, çocukların bakımı ve eğitimi gibi görevlerin yanı sıra üretim sürecinde yüklendiği rollerle ekonomik açıdan önemi giderek artmaktadır. Ancak kadının ailede ve toplumda belirli bir seviyeye gelmesini engelleyici bazı otoriter uygulamalar vardır. Özellikle kırsal alanda kadını pasif duruma düģürücü bu uygulamaların azaltılması bilinci tüm topluma yayılmalıdır. Bunun içinde örgün ve yaygın eğitime önemli görevler düģmektedir (Atay ve Yıldız 2004). Kırsal ekonomide ve iģgücünde kadın çok önemli bir yere sahip olduğu halde ücretsiz aile iģçisi statüsünde bulunmaktadır. Yani üretimde büyük katkı sağlarken gelir paylaģımında ve sosyal haklarda söz sahibi olamamaktadır. Hem ev kadını hem de tarımsal iģgücü olarak büyük bir potansiyel olan kadınlara gereken önem verilmeli ve her alanda geliģmelerini sağlamak için programlar düzenlenmelidir. Dünyanın birçok yerinde, özellikle ABD de tarımda kadının yeri hakkında organizasyonlar (Women in Agriculture) faaliyet göstermektedir. Kaliforniya da tarımsal faaliyetlerde yer alan kadınların geliģtirilmesi için çeģitli eğitim programları uygulanmaktadır. Australian Women in Agriculture organizasyonunun 500 civarında üyesi bulunmakta olup üyeler çiftçiler, bilim adamları, eğitmenler, iletiģimciler ve birçok farklı alanda çalıģan insanlardan oluģmaktadır. Dolayısıyla bütün üyeler organizasyona ve tarıma yeni soluklar getirmektedir. Üretim, kırsal sanayi ve tarımsal yenilikler hakkında geliģmeleri içeren bir iletiģim ağı bulunmaktadır (Anonim 2007/b) yılından beri 15 Ekim Dünya Çiftçi Kadınlar Günü olarak kutlanmaktadır. Bu günde yapılan organizasyonlar ile çiftçi kadınların profillerinin yükseltilmesi, taleplerinin sağlanması, devlet faaliyetlerinde ve toplumda hassasiyetlerinin artırılması sağlanmaktadır (Anonim 2007/c). Avrupa da kadınlar kırsal toplumun bel kemiği olarak görülmekte olup 19. yüzyıldan beri özellikle bahçecilik alanında kadınlara yönelik programlar geliģtirilmektedir yılında Pensilvanya da kadınlar için bahçecilik okulu kurulmuģtur. Günümüzde bahçecilik endüstrisinin hızla geliģmesinden dolayı Avrupa da çeģitli kurslar hazırlanmaktadır. Türkiye de de yaygın olarak yapılan bahçecilik faaliyetleri konusunda programlar düzenlenmelidir. Kırsal alana yönelik bu programlarda tarımsal yayımın katkısı büyük olmaktadır. Bahçe bitkileri, Türkiye açısından stratejik ürünler olup dünya piyasalarında Türkiye nin önemli yer almasında rol oynamaktadır. Bu nedenle Türkiye de bahçe bitkileri yetiģtiriciliğinde teknolojik geliģmeleri ve dünya piyasalarında istenilen kaliteyi takip ederek üretim yapmak gerekmektedir. 2

15 Toplumda değiģikliklerin ve yeniliklerin hızla yer almasında kitle iletiģim araçlarının önemli payı vardır. Özellikle kırsal alanda yaģayan insanlar, bazı kitle iletiģim araçlarından yoksundur. Bu açığı kapatabilmek için tarımsal yayım faaliyetlerine özen gösterilmeli ve çeģitli etkinliklerle insanların ve özellikle kadınların bu faaliyetlere katılmaları sağlanmalıdır. 3

16 1. METOT VE MATERYAL 1.1. METOT Örnek ĠĢletmelerin Seçilmesinde Uygulanan Metot ÇalıĢma alanı Gayeli Örnekleme Yöntemine uygun olarak Yaylacık köyü seçilmiģtir. Bu yöntemin seçilmesinin nedeni; araģtırmacının bölgeyi ve köyü iyi tanıması, köyün beģ yıl öncesi ile bugünkü durumu arasında özellikle bahçe tarımında geliģmelerin olmasıdır. Bu durumun üreticilerin gelir düzeylerini yakından ilgilendirmesi nedeni ile Konya yöresinde diğer kırsal kesimdeki kadınlara örnek olması amacıyla Yaylacık köyü seçilmiģtir. ÇalıĢmada örnek sayısının belirlenmesinde Tam Sayım Yöntemi kullanılmıģtır. Konya Tarım Ġl Müdürlüğü verilerinden araģtırma sahasında, toplam 100 dekarlık alanda 100 üreticinin çilek yetiģtiriciliği yaptığı belirlenmiģtir. Bu 100 üreticiyle yüz yüze görüģerek anketler yapılması planlanmıģ fakat sahada 55 üreticiye ulaģılabilmiģtir. Anket formları çalıģmanın amacına uygun Ģekilde hazırlanmıģ ve denekler üzerinde uygulanmıģtır Verilerin Değerlendirilmesinde Uygulanan Metot Anketler sonucu elde edilen veriler Excel programında bilgisayar ortamına girilerek SPSS istatistik programında (SPSS 15.0, Statistical Package for the Social Sciences) değerlendirilmiģtir. ÇalıĢma alanındaki mevcut yapı ile ilgili bilgiler tablolar halinde düzenlenerek verilmiģtir. Ayrıca kadınların tarımsal faaliyetlere, aile ekonomisine ve köyün geliģmiģliğine yaptıkları katkıların derecesini ölçmek ve iliģki düzeyini belirlemek için istatistiksel analizlerden yararlanılmıģtır. Kadınların etkinliğini belirlemek için Lojistik Regresyon dan yararlanılmıģtır. Lojistik regresyon analizi, bağımlı değiģkenin kategorik bir yapıya sahip olduğu bağımsız değiģkenlerin ise sürekli veya kategorik bir yapıda olabildiği durumlarda kullanılan bir tekniktir. Sonuç değiģkeninin kategorik bir yapı sergilediği lojistik regresyon analizi üç Ģekilde uygulanmaktadır. Bunlar; bağımlı değiģkenin iki Ģıklı olması durumunda ikili (binary) lojistik regresyon analizi, bağımlı değiģkenin sınıflayıcı ölçme düzeyine sahip en az üç Ģıklı olduğu durumda sınıflayıcı (nominal) lojistik regresyon analizi ve bağımlı değiģkenin sıralayıcı ölçme düzeyine sahip ve yine en az üç Ģıklı olması halinde sıralayıcı (ordinal) lojistik regresyon analizi olarak adlandırılır (Özdamar 2004). Bu çalıģmada Ġkili Lojistik Regresyon (Binary Logistic Regression, BLR) Analizi kullanılmıģtır. Veriler arasındaki iliģkilerin (bağımlılık derecesi) araģtırılması için çapraz tablolar oluģturmak ve aralarında iliģki olup olmadığını anlamak amacıyla parametrik test olan, χ 2 testi (Ki kare testi) uygulanmıģ ve %95 güven aralığında karakterler arasında istatistiki olarak iliģki olup olmadığı araģtırılmıģtır. Çapraz tablolarda ele alınan 2 (iki) karakter arasında yapılan istatistiki test sonucunda (χ2 testi) iliģki istatistiki olarak %95 güven aralığında önemli ise, bu iki karakterin bağımlılık derecelerine bakılmıģ ve bağımlılık derecesi olarak ø (phi) katsayısı dikkate alınmıģtır (Kesici ve KocabaĢ 1998). ÇalıĢma alanının mevcut sosyo-ekonomik yapısının tespiti için güçlü ve zayıf yönlerini, gelecekte karģılaģılabilecek fırsat ve tehditleri belirlemek amacıyla kullanılan SWOT Analizi uygulanmıģtır. SWOT (Strenghts, Weaknesses, Opportunities, Threats) Analizi incelenen kuruluģun, tekniğin, sürecin yada durumun güçlü ve zayıf yönlerini belirlemekte ve dıģ çevreden kaynaklanan fırsat ve tehditleri saptamakta kullanılan bir tekniktir. Ġç ve dıģ etkenleri dikkate alarak, var olan güçlü yönler ve fırsatlardan en üst düzeyde yararlanacak, tehditlerin ve zayıf yanların etkisini en aza indirecek plan ve stratejiler geliģtirmektir. SWOT Analizi, güçlü olunan ve büyük fırsatların yattığı alanlara odaklanmayı sağlar (Gürlek 2002). Güçlü ve zayıf yönler iç faktörler, fırsatlar ve tehditler dıģ faktörler olarak nitelendirilir. SWOT Analizi kırsal kalkınma çalıģmalarında yaygın olarak kullanılan bir tekniktir. 4

17 1.2. MATERYAL AraĢtırmanın ana materyalinin araģtırma alanı olarak belirlenen SeydiĢehir ilçesi Yaylacık köyündeki bahçe tarımı ile uğraģan kadınlarla yüz yüze görüģmeler ile yapılan anketlerden elde edilen bilgiler oluģturmaktadır. Ayrıca, kadınların bahçe tarımındaki rolü ve etkinliğinin araģtırıldığı bu çalıģmada konu ile ilgili yerli ve yabancı literatürlerden, daha önce yapılan çalıģmalardan ve TÜĠK, FAO, Konya Ġl Tarım Müdürlüğü, SeydiĢehir Ġlçe Tarım Müdürlüğü, Konya Ġl Özel Ġdaresi ve Yaylacık Köyü Muhtarlığı kayıtlarından yararlanılmıģtır. 5

18 2. DÜNYA DA VE TÜRKĠYE DE ÇĠLEK ÜRETĠM DURUMU VE DIġ TĠCARETĠ 2.1. Dünya Çilek Üretimi, Ġthalat ve Ġhracatı Dünya Çilek Üretimi Dünya çilek üretimi 2007 yılı FAOSTAT verilerine göre ton olarak gerçekleģmiģtir. Üretimin büyük bir bölümünü karģılayan ABD ton ile dünya sıralamasında birinci sırada yer almaktadır. ABD yi sırası ile Ġspanya ( ), Türkiye ( ), Rusya ( ), Kore ( ) ve Japonya ( ) takip etmektedir. Türkiye nin tonluk üretimi ile dünya üretimdeki payı %6,5 dir. Türkiye çilek üretiminde Avrupa Birliği ülkesi olan Ġspanya dan sonra önemli bir yere sahiptir Dünya Çilek Ġthalatı 2007 yılı itibariyle dünya çilek ithalatı ton olarak gerçekleģmiģ olup değer olarak bin dolardır. Çilek ithalatında en büyük pay ton ile Fransa ya aittir. Ġthalatçı ülkeler sırası ile Kanada, Almanya, Ġngiltere, A.B.D. dir (Çizelge 2.1). Çizelge 2.1. Dünya Çilek Ġthalat Miktar ve Değerleri (2007) Ülkeler Ġthalat Değeri (1.000$) Ġthalat Miktarı(ton) Ġthalat miktarının Dünya içindeki Payı (%) Dünya ,00 Fransa ,42 Kanada ,12 Almanya ,18 Ġngiltere ,00 A.B.D ,74 Belçika ,34 Ġtalya ,81 Hollanda ,81 Rusya ,40 Kaynak: Dünya Çilek Ġhracatı Dünya çilek ihracatı 2007 yılı verilerine göre ton olarak gerçekleģtirilmiģtir. Bu ihracatın toplam değeri ise bin dolardır. Önemli miktarda ihracat yapan ülkeler içerisinde ilk sırada ton ile Ġspanya olup, bunu ABD, Hollanda ve Belçika izlemektedir (Çizelge 2.2). 6

19 Çizelge 2.2. Dünya Çilek Ġhracat Miktar ve Değerleri (2007) Ülkeler Ġhracat Değeri (1 000$) Ġhracat Miktarı (ton) Ġhracat miktarının Dünya içindeki Payı (%) Dünya ,0 Ġspanya ,8 A.B.D ,3 Hollanda ,8 Belçika ,4 Meksika ,1 Fransa ,8 Ġtalya ,9 Almanya ,0 Fas ,0 Kaynak: Türkiye Çilek Üretimi, DıĢ Ticareti ve Pazarlaması Türkiye de Çilek Üretimi Türkiye değiģik iklim ve toprak karakterleri yönünden çilek yetiģtiriciliğinde önemli bir potansiyele sahiptir. Yakın bir geçmiģe kadar sadece Ġstanbul, Bursa, Zonguldak, Trabzon yörelerinde yetiģtirilirken günümüzde giderek yaygınlaģmıģtır. Dünya genelinde en fazla çilek üreten ülke Amerika dır. Onu Rusya ve Ġspanya izlemekte, Türkiye ton üretim (2007 yılında) ile 4. sırada yer alarak çilek arzında önemli bir rol oynamaktadır yılı verilerine göre Türkiye organik çilek üretim miktarı toplam ton olarak gerçekleģmiģtir. Üretimin büyük bir kısmını Marmara, Ege ve Ġç Anadolu Bölgeleri karģılamaktadır. En fazla organik çilek üretimi yapan illerin baģında Bursa ve Konya gelmektedir (Çizelge 2.3). Çizelge 2.3. Türkiye de Yıllar Ġtibariyle Çilek Ekim Alanı, Üretimi ve Verimi Yıllar Ekim Alanı (ha) Üretim Miktarı(Ton) Verim (Ton/ha) , , , , , , , ,0 Kaynak: 7

20 Türkiye de çilek üretim alanı ve miktarı yıllara göre bir artıģ göstermiģtir yılında ha alan ve ton olan üretim miktarı, 2007 yılında 20ton/ha verim artıģı ile ha alan ve ton olmuģtur (Çizelge 2.4.). Çizelge 2.4. Türkiye de Organik Çilek Üretimi Yapan Ġller ve Yıllar Ġtibariyle Üretim Miktarları Ġller Yıllar Üretim Miktarı (Ton) Adana 40,00 12,00 20,00 Bilecik 171,50 128,60 50,00 19,23 8,40 7,65 Bolu 1,00 1,00 Bursa 1.534, , , , , ,40 Erzurum 7,40 8,50 Ġzmir 31,50 16,50 15,35 5,19 5,15 0,15 Isparta 2,00 0,50 0,50 1,40 Konya 1.555, , , , , ,78 Kütahya 48,60 Mersin 90,00 Trabzon 1,50 Yalova 0,20 Zonguldak 0,50 Kaynak: Türkiye de Çilek DıĢ Ticareti Çilek son yıllarda Türkiye de iyi bir ihraç ürünü haline gelmiģtir. Taze çilek ihracatının yapıldığı ülkeler sırası ile Almanya, Romanya ve Rusya dır yılında çilek ihracatı 111 ton olarak gerçekleģmesine rağmen yılları arasında düģüģ meydana gelmiģtir yılında ise ihracattan bin dolar gelir elde edilmiģtir (Çizelge 2.5) Çizelge 2.5. Türkiye Çilek Ġhracat Değerleri Yıllar Taze Çilek Ġhracatı Değer Miktar(ton) (1 000$) DondurulmuĢ Çilek Ġhracatı Miktar(ton) Değer(1 000$) , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,00 Kaynak: 8

21 DondurulmuĢ çilek ihracatında ise en önemli alıcı ülkelerin baģında Almanya, Ġngiltere, Hollanda, Fransa, Japonya, Ġsveç, Ġtalya ve Belçika gelmektedir.1997 yılında ton olan dondurulmuģ çilek ihracatı 2003 yılında tona ulaģılmıģtır (Çizelge 2.5.) yılları arasında taze çilek ithalatı yapılmamıģtır yılında 50 ton çilek ithalatı yapılmıģ olup, ithalat değeri 79 bin dolardır (www.faostat.fao.org) Çileğin Pazarlanması Ekolojik ürünlerin çok büyük kısmı dıģ pazara sunulmakta ve bu ürünlerin bir kısmı doğrudan tüketilmekte, bir kısmı ise normal mamul ürünlerin karıģımlarında yer almaktadır. Organik ürün üretim ve pazarlanması farklı yöntemlerle gerçekleģtirilmektedir. Üretim projesi ülkede yerleģik bir firma tarafından gerçekleģtirilir ve ürünler bu firma tarafından iģlenir, paketlenir ve ihraç edilir. Üretim projesi yurt dıģından yabancı bir kuruluģ tarafından kurulur, elde edilen ürünler anlaģmalı yerel firma tarafından fason olarak iģlenir ve ürünler proje sahibi firmaya, ya iģleyici kuruluģ ya da ihracat firması tarafından ihraç edilir. Üretim projesi yurt dıģından yabancı bir kuruluģ tarafından kurulur, elde edilen ürünler yabancı firmanın Türkiye de tek baģına veya ortak olarak kurduğu tesislerde iģlenir veya iģleyici kuruluģ veya ihracatçı firma tarafından proje sahibi firmaya ihraç edilir (www.tarim.gov.tr). Az sayıdaki uygulamalarda da üreticiler kontrol ve sertifikasyon firması ile doğrudan temas ederek ürünlerini sertifikalandırır ve serbest pazarda satıģa sunar. Kontrol ve sertifikasyon ücretlerinin küçük çiftçiler tarafından üstlenebilecek düzeyde olmaması, teknik bilgi eksikliği ve danıģmanlık hizmetlerinin yetersizliği üreticilerin doğrudan sisteme ürün sağlamalarını kısıtlamaktadır. Avrupa ülkelerinde ekolojik tarımın bu denli hızlı geliģmesinde 2078/92 tarih ve sayılı ortak tarım çerçevesinde alınan kararlar etkili olmuģtur. Ekolojik üretim 1988 yılında AB ve EFTA (European Free Trade Association) ülkelerinde tarım iģletmesi ile 2 milyon hektara ulaģmıģtır (www.tarim.gov.tr). Türkiye tarımsal yapısı ve gelenekleri, genetik zenginliği, farklı agro-ekosistemlere sahip oluģu dikkate alındığında iç ve dıģ pazar talebi olan ürünlerin üretimi açısından Ģanslı görünmektedir. Türkiye de ekolojik tarım faaliyetleri 1986 yılında ithalatçı firmaların istekleri doğrultusunda ihracata yönelik baģlamıģtır. ithalatçı ülkelerin bu konudaki mevzuatına uyumlu halde yapılan üretim ve ihracat, 24 Haziran 1991 de Avrupa Birliği nde ekolojik tarım faaliyetlerini düzenleyen yönetmeliğe uygun olarak devam etmiģtir. Ġlk yıllarda kuru üzüm, kuru incir ve kuru kayısı gibi yalnızca birkaç gıda ürünü listeye girerken, Ģu anda fındık, nohut, mercimek, kuru erik, kuru fasulye, Antep fıstığı, kestane, kekik, kimyon, susam, dondurulmuģ meyve ve sebze, elma, çilek, armut, sarımsak, kereviz gibi geniģ bir yelpaze mevcut; 170 dolayında sertifikalı ürün, 100 dolayında sertifikalı firma faaliyette bulunmaktadır. Türkiye ihracatını Almanya, Ġngiltere gibi Avrupa Birliği ülkeleri ve ABD, Kanada; Japonya yapmaktadır. ÇeĢitli nedenlerle iç tüketim taleplerinin doğması ve tüketici bilincinin artıģı ile iç pazar da dıģ pazar kadar hızlı olmasa da, artıģ eğilimi göstermektedir. Organik ürünlerin iç pazarda değerlendirilmesi, doğrudan üreticiden-tüketiciye veya belirli bir pazarlama ağı ile üreticiden süper marketler vasıtasıyla tüketiciye olmaktadır. Bu arada ciddi miktardaki organik ürün, üreticiden gıda sanayine yönlenmekte, gıda sanayinin iģlediği ürünlerin büyük kısmı yurt dıģına gönderilmekte, küçük bir bölümü de organik marketler veya süpermarketlerin organik ürün reyonlarında tüketiciye sunulmaktadır. Ġhracat firmalarının bir kısmı yabancı, ya da yabancı ortaklı, bir kısmı da yerli firmalardır. Ġhracatın yapıldığı Avrupa ülkelerinde ve ABD de kalite ve güvenirlilik ön planda olduğu için ihraç edilecek ürünlerin çok iyi denetlenen üreticilerden sertifikalı olarak temin edilmesi yasal bir zorunluluktur. Kontrolün iyi yapılmadığı üretici veya üretim alanlarından temin edilen ve iģlenip ihraç edilen ürünlerde, herhangi bir kimyasal kalıntı bulunması halinde, birinci derecede ihracat Ģirketi, bilahare kontrol ve sertifikasyon Ģirketi sorumlu tutulmakta ve savunma istenmektedir. Dolayısıyla ihraç edilen organik ürünlerdeki problem direkt olarak Türkiye nin prestijini sarsmaktadır. Bu nedenle, kontrol ve sertifikasyon Ģirketlerinin güvenirliliği yanı sıra ihracat Ģirketinin de kendi kontrol mekanizmasını, 9

22 izlenebilirliğin sağlanması doğrultusunda iyi çalıģtırması zorunludur. Türkiye deki organik ihracat firmaları, bazı istisnalar dıģında, hem üretici hem de ihracatçı konumundadırlar. 10

23 3. KIRSAL ALANDA KADINLARIN TARIMDAKĠ ROLÜ Kırsal kesim gerek geleneksel yapısı gerekse uğraģı biçiminin farklılığı nedeniyle kentsel kesimden ayrılmakta, tarımda çalıģanların büyük bir bölümünü kadınlar oluģturmaktadır. Bu yapı kırsal kadına iģgücünün kullanımı ve yoğunluğu açısından farklı bir görünüm kazandırmaktadır (Gün ve Gülçubuk 1995). 12 ve daha yukarı yaģta olup istihdam edilen kadın ve erkeklerin faaliyet gösterdikleri alanlar yerleģim yeri dikkate alındığında Türkiye genelinde kadınların %70 'i, erkeklerin %32.6'sı tarım sektöründe çalıģmaktadır. Kırsal kesimde tarım sektöründe çalıģan kadınların oranı % 92.7, erkeklerin oranı % 63.6'dır. Tarım dıģı sektörlerde çalıģan kadınların oranı kırsal kesimde %7.3 iken, erkeklerde oran %36.4 olarak bulunmuģtur ( Anonim 1999). Kadınlar ev, aile ve toplum içindeki alıģılmıģ birçok rollerine ilave olarak iģ hayatında da önemli roller üstlenmektedirler. 20. yüzyıla kadar tarımsal faaliyetlerde çiftçi, ücretli isçi veya hizmetçi olarak varlık gösteren kadınlar; genellikle hayvanların bakımı, sütün islenmesi, çiftlik isleri, keten ve kenevirin islenmesinde çalıģmıģlardır. 19. yüzyıldan itibaren Ģeker pancarı ve patates gibi çapa bitkileri tarımının yaygınlaģması ile de yoğun emek gerektiren çapa islerinde çoğunlukla kadınlar çalıģmıģtır. Aynı yüzyılın ortalarında tarımda makineleģmeyle birlikte esasen mekanizasyonun erkek iģi olmasına karģın, kadınların iģlerinde de hafifleme olmuģtur (http://www.cma.de). Kırsal kesimde kadınların üretime katılma biçimleri, tarımsal faaliyetin türüne ve ailenin gelir durumuna bağlı olarak değiģmektedir (Sirman 1991). Türkiye'de tarım iģletmelerinin büyük çoğunluğu, tarımsal çalıģmaların aile bireyleri tarafından yürütüldüğü, yabancı iģgücünden yararlanmanın söz konusu olmadığı ya da çok sınırlı kaldığı küçük ölçekli iģletmelerdir. Kırsal alanda yaģayan kadınlar üretici faaliyetlerinin çok büyük bir bölümünü küçük aile iģletmelerinde ücretsiz aile iģçisi olarak yerine getirmektedirler. Erzurum'da kadınların tarımsal üretime katılmalarını etkileyen faktörleri belirlemek amacı ile yapılan bir çalıģmada kadınların % 70.6 sının ev iģlerinin yanı sıra ücretsiz aile iģçisi olarak tarımsal faaliyetlere katıldıkları saptanmıģtır (Ertürk 1987). Adana ili kırsal kesimde kadının konumunu belirlemek için yapılan bir çalıģmada ise kadınların % 69.2 sinin tarımsal faaliyetler ile ilgilendikleri bulunmuģtur (Sarptürk 1990). Kırsal kesim kadınının sosyoekonomik ve kültürel konumunu belirlemek amacıyla Türkiye genelinde yürütülen bir baģka araģtırmada ise kadınların çoğunlukla tarım sektöründe ve kendi tarım iģletmelerinde çalıģtıkları yani ücretsiz aile iģçisi konumunda oldukları belirlenmiģtir (Yıldırak 1992). Ancak, ücretli iģgücü kullanan büyük iģletmelerde de kadınların tarım dıģında kalmadıkları ve üretime katıldıkları bilinmektedir. Kadınların tarımsal faaliyetlere düģük oranlarda ücretli ya da yevmiyeli katılımları da söz konusu olabilmektedir. Özellikle tarım iģlerinin yoğun olduğu ekim ve hasat dönemlerinde kadınlar ücretli ya da yevmiyeli iģ bulabilmektedirler ( Nazik ve Gönen 1993), (Hasipek ve ark. 1995). Türkiye genelinde istihdam edilen kadınların % 61.9'u ücretsiz aile iģçisi olarak çalıģırken bu oran erkeklerde sadece % 3.5'dir. Kırsal kesim kadınlarının iģteki durumları incelendiğinde ise ücretsiz aile iģçisi olarak çalıģanların oranının % 81.5'e yükseldiği görülmektedir. Kırsal kesimde kendi hesabına çalıģan kadınlar % 8.9, yevmiyeli çalıģanlar % 4.9, ücretli veya maaģlı çalıģanlar % 4.0, iģveren konumunda olanlar ise % 0.1 oranındadır (Anonim 1999). Tarımsal faaliyetlerin yoğun olduğu toplumlarda, erkekler genellikle toprağı temizleme, iģleme, kadınlar ise ürünleri dikme, çapalama, yabani otları ayıklama, hasat, depolama ve hayvan bakımı ile ilgili iģlerden sorumludurlar (Rodda 1991). Ankara kırsal kesiminde yapılan bir araģtırmada kadınların çoğunluğunun "ürün pazarlama" (%91.6), "hasat" (% 89.5), "toprağı ekime hazırlama" (% 88.2),"çapa yapma" (% 87.0), "sulama" (% 83.2) faaliyetlerine katıldıkları saptanmıģtır. Kadınların önemli oranda katıldıkları diğer tarımsal faaliyetlerin ise, "taģıma" (% 79.0), "hayvan bakımı" (% 77.3), "budama" (% 76.9), "ekim" ve "gübreleme" (% 73.5) olduğu belirlenirken, "tarımsal mücadele"nin çoğunlukla (% 86.1) kadınların katılmadığı bir faaliyet olduğu anlaģılmıģtır (Hablemitoğlu 1996). Kadınların tarımdaki rolü, mekanizasyonun boyutlarına, ailenin mülkiyet gelir durumuna ve ürün çeģidine bağlı olarak değiģmektedir. Mekanize tahıl üretiminde kadınlar tarla üretiminden tamamen uzaklaģmıģlardır. Büyük topraklı ailelerde de kadınlar tarımsal üretimde rol üstlenmezken, az topraklı ailelerde mevsimlik iģçi olarak çalıģmakta, hayvan bakımı ve hayvansal üretim faaliyetlerinde istihdam edilmektedirler. Endüstri bitkileri üretiminde ve çeģitlenmiģ tarım yapan yörelerde ise 11

24 kadınlar genellikle el emeğine dayalı olan iģleri üstlenmiģlerdir. Bu yörelerde erkekler daha saygın olan mekanize faaliyetleri yürütmektedirler (Sirman 1991). Batı ve Orta Anadolu'da gerçekleģtirilen bir çalıģmada iģ yükü ve tüketim kalıpları açısından, kadın erkek eģitsizliğinin mekanize tarım yapılan yerlerde daha fazla, çeģitlenmiģ tarım yapılan yerlerde ise daha az belirgin olduğu saptanmıģtır (Berik 1990). Tarımın büyük ölçüde aile içi ücretsiz kadın emeği ile yürütülmesi, erkeklerin mevsimlik ya da sürekli tarım dıģı iģlerde çalıģmalarını mümkün kılmaktadır. Bu durumda aileler yıllarca parçalanmıģ bir yaģam sürmekte, tarımsal faaliyetler kadınların çabaları ile devam etmektedir (Ertürk 1992). Tüm bunlar kırsal kesimde yaģayan kadınların tarımsal üretime çoğu zaman erkeklerden daha fazla katkı sağlayan önemli bir emek gücünü oluģturduklarını göstermektedir. Ancak kadınların üretim sürecindeki ve sosyoekonomik yaģamdaki rol ve katkıları göz ardı edilmekte ve gerçekleģtirdikleri üretim resmi kaynaklara yansımamaktadır. Kırsal kesim kadınının tarımsal üretime, aile ve ülke ekonomisine katkısı dikkate alınmamakta, kadın sadece çocuk doğuran ve iģ yapan bir birey olarak değerlendirilmekte, yeniliklerin kadınların yaģamını ne Ģekilde etkileyeceği önemsenmemektedir (Anonim 1998). Türkiye de olduğu gibi AB de de geleneksel tarım isletmelerini, isletme sahibi ve eģinin iģgücüne dayalı aile isletmeleri oluģturmaktadır ve kadınlar eģlerine günlük iģlerin birçoğunda yardımcı olmaktadırlar. AB de tarımda sürekli veya geçici olarak çalıģanların sayısı 1999/2000 yılı yapısal anket verilerine göre 13.7 milyon kiģidir. Bunların 12,2 milyondan daha fazlası aile iģgücü olup, %38 ini kadınlar oluģturmaktadır. AB nin geniģlemesi ile tarımda çalıģan kadınların oranı değiģmemekle birlikte, üye ülkeler arasında bu oran birbirinden oldukça farklıdır (Lineras 2003). Tarımsal isletmelerde düzenli olarak çalıģan kadınların dağılımı da ülkelere göre farklılık göstermektedir. Bu oran, en yüksek %34 ile Ġtalya dadır. Bu ülkeyi sırası ile Ġspanya ve Yunanistan %13, Portekiz ve Fransa %9, Almanya %8 ve Avusturya %4 ile takip etmektedir. 15 üyeli topluluktaki diğer 8 üye ülkede bu oran %10 dur (Fremont 2001). AB de tarım nüfusunun yaģa göre dağılımına bakıldığında, kadınlar ve erkeklerin %50 sinden fazlasının 55 yaģ altı olduğu görülmektedir. Tarımdaki kadın nüfusun %20 si ise 65 yas üstünde olup, bu oran erkeklerde kadınlara göre daha yüksektir. Ancak, 45 yaģ altındaki nüfusa bakıldığında; tarımda çalıģan kadınların erkeklere göre daha yaģlı olduğu anlaģılmaktadır AB de tarımsal iģletmelerin %20 si kadınlar tarafından yönetilmektedir. IĢletmeci kadınların sayısı son 10 yıl içinde %1 artıģ göstermiģtir. Avusturya daki isletmelerin %29 u ve Ġtalya daki iģletmelerin %24 ü kadınlar tarafından iģletilmektedir. Bu oran Danimarka da %7 ve Hollanda da ise %6 dır (Barthelemy 2003). AB de kadınlar sürekli tarımsal iģgücünün %38 ini oluģturmakla birlikte, iģletme tiplerine göre temsil oranları farklıdır. Kadınlar daha çok hayvancılık ile bağlantılı iģletmeler, bitkisel üretimle bağlantılı iģletmeler, uzmanlaģmıģ bahçe iģletmeleri ve uzmanlaģmıģ zeytin iģletmelerinde çalıģmaktadırlar. Bu iģletmelerde kiģi baģına is randımanı bakımından kadınlar ve erkekler arasında fark en aza inmekte ve kadınların iģ gücüne katkıları (%36-39) ortalamaya göre (%31) daha fazla olmaktadır. Buna karģılık kadınların daha az çalıģtığı iģletmeler ise; hububat, yağlı tohumlar, besi iģletmeleri, meraya dayalı hayvancılık yapan iģletmeler, domuz ve kanatlı yetiģtiren iģletmelerdir. Kısa süreli (yarım gün) çalıģma, iģletme tiplerine göre farklı bir dağılım göstermektedir. Kısa süreli iģler daha ziyade çok yıllık vejetasyonlarda ve tarla kültürlerinde olmaktadır (Anonim 2002; Barthelemy 2003). Kadınlar, tarımsal iģlerde ücretli iģçi veya aile iģgücü olarak üreten, değerlendiren, yöneten, ev içi rolleri nedeni ile de tüketen bireyler olarak önemli rollere sahiptirler. Kadınlara yüklenen roller ve beklentiler ise ülkelerin sosyo-ekonomik ve kültürel yapılarına göre değiģmektedir (Yıldırak ve ark. 2003). 12

Örnekleme Süreci ve Örnekleme Yöntemleri

Örnekleme Süreci ve Örnekleme Yöntemleri Örnekleme Süreci ve Örnekleme Yöntemleri Prof. Dr. Cemal YÜKSELEN Ġstanbul Arel Üniversitesi 4. Pazarlama AraĢtırmaları Eğitim Semineri 26-29 Ekim 2010 Örnekleme Süreci Anakütleyi Tanımlamak Örnek Çerçevesini

Detaylı

RAKAMLARLA KARAMAN'IN TÜRKĠYE'DEKĠ YERĠ

RAKAMLARLA KARAMAN'IN TÜRKĠYE'DEKĠ YERĠ RAKAMLARLA KARAMAN'IN TÜRKĠYE'DEKĠ YERĠ KARAMAN BaĢlık Değer Sıra Türkiye'de 1. Sıradaki Ġl Değer TÜRKĠYE COĞRAFĠ YAPI Alan Büyüklüğü (göl dahil - km²) 9.427,43 34. Konya 40.813,52 783.562,38 %1,20 2011

Detaylı

KURU İNCİR. Hazırlayan Çağatay ÖZDEN 2005. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

KURU İNCİR. Hazırlayan Çağatay ÖZDEN 2005. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi KURU İNCİR Hazırlayan Çağatay ÖZDEN 2005 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi KURU İNCİR Türkiye de Üretim İncir, ilk kültüre alınan meyvelerden birisi olarak, anavatanı

Detaylı

KIRSAL ALANDA. KADIN GĠRĠġĠMCĠLĠĞĠNĠN ARKA YÜZÜ

KIRSAL ALANDA. KADIN GĠRĠġĠMCĠLĠĞĠNĠN ARKA YÜZÜ KIRSAL ALANDA KADIN GĠRĠġĠMCĠLĠĞĠNĠN ARKA YÜZÜ Prof.Dr. Bülent GÜLÇUBUK (Ankara Üniversitesi AKÇAM) Atılım Üniversitesi, 3.Kasım.2010 NEDEN KIRSAL ALAN? NEDEN KIRSALDA KADIN GĠRĠġĠMCĠLĠĞĠ? Kırsalda kadın;

Detaylı

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU Sayfa No: 1 1. Raporun Dönemi 01.01.2012-30.09.2012 2. Ortaklığın Unvanı HektaĢ Ticaret T.A.ġ. 3. Yönetim ve Denetleme Kurulu Üyeleri Türk Ticaret Kanunu ve ilgili düzenlemeler gereğince ġirketimiz Ana

Detaylı

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar;

Türkiye de hayvancılık sektörünün önündeki sorunları iki ana başlık altında toplamak mümkündür. Bunlar; Tarımı gelişmiş ülkelerin çoğunda hayvancılığın tarımsal üretim içerisindeki payı % 50 civarındadır. Türkiye de hayvansal üretim bitkisel üretimden sonra gelmekte olup, tarımsal üretim değerinin yaklaşık

Detaylı

Oklun Öğrenci Mevcudu

Oklun Öğrenci Mevcudu Oklun Öğrenci Mevcudu Sınıfların mevcutları 34 kiģiden oluģmaktadır. Pansiyon mevcudu 132 kiģiliktir. Okulumuzda 2015 2016 eğitim öğretim yılında Laboratuvar Hizmetleri alanında 96, Hayvan YetiĢtiriciliği

Detaylı

BİTKİSEL YAĞ SEKTÖRÜNDE İTHALATA BAĞIMLILIK SÜRÜYOR

BİTKİSEL YAĞ SEKTÖRÜNDE İTHALATA BAĞIMLILIK SÜRÜYOR BİTKİSEL YAĞ SEKTÖRÜNDE İTHALATA BAĞIMLILIK SÜRÜYOR Gözde SEVİLMİŞ Giderek artan nüfusa paralel olarak gıda maddeleri tüketimi ve dolayısıyla bitkisel yağ tüketimi artmaktadır. Diğer yandan artan gıda

Detaylı

Diyarbakır Ekonomisinin Genel Görünümü BĠLGĠ NOTU Kasım 2011 Diyarbakır Yatırım Destek Ofisi

Diyarbakır Ekonomisinin Genel Görünümü BĠLGĠ NOTU Kasım 2011 Diyarbakır Yatırım Destek Ofisi Diyarbakır Ekonomisinin Genel Görünümü BĠLGĠ NOTU Kasım 2011 % T. C. DĠYARBAKIR EKONOMĠSĠNĠN GENEL GÖRÜNÜMÜ 1. Diyarbakır Ġstatistikleri Tablo 1: Yıllara Göre Diyarbakır Nüfusu Yıllar Nüfus Yıllık Nüfus

Detaylı

Sağlıklı Tarım Politikası

Sağlıklı Tarım Politikası TARLADAN SOFRAYA SAĞLIKLI BESLENME Sağlıklı Tarım Politikası Prof. Dr. Ahmet ALTINDĠġLĠ Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü ahmet.altindisli@ege.edu.tr Tarım Alanları ALAN (1000 ha)

Detaylı

DÖKÜM VE DÖVME ÜRÜNLERĠ DEĞERLENDĠRME NOTU (MART 2009)

DÖKÜM VE DÖVME ÜRÜNLERĠ DEĞERLENDĠRME NOTU (MART 2009) DÖKÜM VE DÖVME ÜRÜNLERĠ DEĞERLENDĠRME NOTU (MART 2009) Döküm ve dövme ürünleri, otomotivden beyaz eşya sanayine, demir-çelik sanayinden çimento sanayine, savunma sanayinden gemi inşa sanayine, tarımdan

Detaylı

2010 YILI OCAK-HAZĠRAN DÖNEMĠ

2010 YILI OCAK-HAZĠRAN DÖNEMĠ MADEN TETKĠK VE ARAMA GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Sondaj Dairesi Başkanlığı 21 Yılı Ocak-Haziran Dönemi Faaliyet Raporu 21 YILI OCAK-HAZĠRAN DÖNEMĠ 1 ÜST YÖNETĠM SUNUMU SONDAJ DAĠRESĠ BAġKANLIĞI 21 YILI 1. 6 AYLIK

Detaylı

Tablo 4- Türkiye`de Yıllara Göre Turunçgil Üretimi (Bin ton)

Tablo 4- Türkiye`de Yıllara Göre Turunçgil Üretimi (Bin ton) NARENCİYE DOSYASI Kökeni Güneydoğu Asya olan turunçgillerin, çağdaş anlamda üretimi 19. yüzyılda ABD`de başlamış ve hızla yayılmıştır. Turunçgil yetiştiriciliği dünyada 40 derece kuzey enlemi ile 40 derece

Detaylı

NĠHAĠ RAPOR, EYLÜL 2011

NĠHAĠ RAPOR, EYLÜL 2011 9. GENEL SONUÇLAR... 1 9.1. GĠRĠġ... 1 9.2. DEĞERLENDĠRME... 1 9.2.1. Ġlin Genel Ġçeriği... 1 9.2.2. Proje Bölgesinin Kapasiteleri... 1 9.2.3. Köylülerin ve Üreticilerin Kapasiteleri... 2 9.2.4. Kurumsal

Detaylı

2. METODOLOJĠ 1 METODOLOJĠ. Programlar ile Ġstatistiksel Veri Analizi-2 (Prof.Dr. Kazım ÖZDAMAR,2002) çalıģmalarından yararlanılmıģtır.

2. METODOLOJĠ 1 METODOLOJĠ. Programlar ile Ġstatistiksel Veri Analizi-2 (Prof.Dr. Kazım ÖZDAMAR,2002) çalıģmalarından yararlanılmıģtır. GĠRĠġ 1 GĠRĠġ 2 GĠRĠġ 3 İÇİNDEKİLER 1. GĠRĠġ... 4 2. METODOLOJĠ... 5 3. TEMEL BĠLEġENLER ANALĠZĠ TEKNĠĞĠNĠN UYGULANMASI... 8 4. TR52 DÜZEY 2 BÖLGESĠ ĠLÇELERĠ SOSYAL GELĠġMĠġLĠK ENDEKSĠ...10 5. SONUÇ...27

Detaylı

BĠR DEVLET HASTANESĠNDE ÇALIġANLARIN HASTA VE ÇALIġAN GÜVENLĠĞĠ ALGILARININ ĠNCELENMESĠ. Dilek OLUT

BĠR DEVLET HASTANESĠNDE ÇALIġANLARIN HASTA VE ÇALIġAN GÜVENLĠĞĠ ALGILARININ ĠNCELENMESĠ. Dilek OLUT BĠR DEVLET HASTANESĠNDE ÇALIġANLARIN HASTA VE ÇALIġAN GÜVENLĠĞĠ ALGILARININ ĠNCELENMESĠ Dilek OLUT Tıp biliminin ilk ve temel prensiplerinden biri Önce Zarar Verme ilkesidir. Bu doğrultuda kurgulanan sağlık

Detaylı

MESLEKİ EMEKLİLİK PROGRAMLARININ TÜRKİYE DE UYGULANABİLİRLİĞİ

MESLEKİ EMEKLİLİK PROGRAMLARININ TÜRKİYE DE UYGULANABİLİRLİĞİ MESLEKİ EMEKLİLİK PROGRAMLARININ TÜRKİYE DE UYGULANABİLİRLİĞİ ġenay GÖKBAYRAK Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi senay.gokbayrak@politics.ankara.edu.tr Refah Devletinin Krizi ve Sosyal Güvenlik

Detaylı

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI

2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI T.C. BARTIN VALİLİĞİ İL TARIM MÜDÜRLÜĞÜ 2023 E DOĞRU BARTIN TARIMI YUSUF ALAGÖZ İL TARIM MÜDÜRÜ BARTIN DA DEMOGRAFİK YAPI 2009 YILI ADRESE DAYALI NÜFUS TESPİT ÇALIŞMASI SONUCUNDA İLİN TOPLAM NÜFUSU 188.449

Detaylı

KURU İNCİR DÜNYA ÜRETİMİ TÜRKİYE ÜRETİMİ

KURU İNCİR DÜNYA ÜRETİMİ TÜRKİYE ÜRETİMİ KURU İNCİR DÜNYA ÜRETİMİ İncir, ilk kültüre alınan meyvelerden birisi olarak, anavatanı Anadolu dan, önce Suriye ve Filistin e sonrasında buradan da Çin ve Hindistan a yayılmıştır. Dünya kuru incir üretimine

Detaylı

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği

Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Doç.Dr.Tufan BAL I.Bölüm Tarım Ekonomisi ve Politikası Not: Bu sunuların hazırlanmasında büyük oranda Prof.Dr.İ.Hakkı İnan ın Tarım Ekonomisi ve İşletmeciliği Kitabından

Detaylı

SAĞLIK ORTAMINDA ÇALIġANLARDA GÜVENLĠĞĠ TEHDĠT EDEN STRES ETKENLERĠ VE BAġ ETME YÖNTEMLERĠ. MANĠSA ĠL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ HEMġĠRE AYLĠN AY

SAĞLIK ORTAMINDA ÇALIġANLARDA GÜVENLĠĞĠ TEHDĠT EDEN STRES ETKENLERĠ VE BAġ ETME YÖNTEMLERĠ. MANĠSA ĠL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ HEMġĠRE AYLĠN AY SAĞLIK ORTAMINDA ÇALIġANLARDA GÜVENLĠĞĠ TEHDĠT EDEN STRES ETKENLERĠ VE BAġ ETME YÖNTEMLERĠ MANĠSA ĠL SAĞLIK MÜDÜRLÜĞÜ HEMġĠRE AYLĠN AY GİRİŞ ÇalıĢmak yaģamın bir parçasıdır. YaĢamak nasıl bir insan hakkı

Detaylı

DOĞAL GAZ SEKTÖRÜNDE PERSONEL BELGELENDĠRMESĠ

DOĞAL GAZ SEKTÖRÜNDE PERSONEL BELGELENDĠRMESĠ Türk Akreditasyon Kurumu Personel Akreditasyon Başkanlığı Akreditasyon Uzmanı 1 Ülkemizde ve dünyada tüm bireylerin iģgücüne katılması ve iģgücü piyasalarında istihdam edilebilmeleri için; bilgiye dayalı

Detaylı

HĠTĠT ÜNĠVERSĠTESĠ. SÜREKLĠ EĞĠTĠM UYGULAMA VE ARAġTIRMA MERKEZĠ FAALĠYET RAPORU

HĠTĠT ÜNĠVERSĠTESĠ. SÜREKLĠ EĞĠTĠM UYGULAMA VE ARAġTIRMA MERKEZĠ FAALĠYET RAPORU HĠTĠT ÜNĠVERSĠTESĠ SÜREKLĠ EĞĠTĠM UYGULAMA VE ARAġTIRMA MERKEZĠ FAALĠYET RAPORU 2012 ĠÇĠNDEKĠLER ÜST YÖNETĠCĠ SUNUġU I- GENEL BĠLGĠLER A- Misyon ve Vizyon.. B- Yetki, Görev ve Sorumluluklar... C- Ġdareye

Detaylı

GIDA GÜVENLĠĞĠ YÖNETĠM SĠSTEMĠ (GGYS) UYGULAYAN SOFRALIK ZEYTĠN ĠġLETMELERĠ ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA

GIDA GÜVENLĠĞĠ YÖNETĠM SĠSTEMĠ (GGYS) UYGULAYAN SOFRALIK ZEYTĠN ĠġLETMELERĠ ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA GIDA GÜVENLĠĞĠ YÖNETĠM SĠSTEMĠ (GGYS) UYGULAYAN SOFRALIK ZEYTĠN ĠġLETMELERĠ ÜZERĠNE BĠR ARAġTIRMA AyĢe Demet KARAMAN¹, Renan TUNALIOĞLU², Ferit ÇOBANOĞLU², Gülden OVA³, Ferhat AYDOĞDU 4 ¹Yrd. Doç.Dr. Adnan

Detaylı

Kadınların Eğitim Düzeyi Arttıkça, İşgücüne Katılım İmkanları da Artmaktadır

Kadınların Eğitim Düzeyi Arttıkça, İşgücüne Katılım İmkanları da Artmaktadır Kadınların Eğitim Düzeyi Arttıkça, İşgücüne Katılım İmkanları da Artmaktadır Nimet ÇUBUKÇU Kadın ve Aileden Sorumlu Devlet Bakanı Toprak İşveren: Ülkemizde, kadının çalıģma yaģamındaki sorununu değerlendirir

Detaylı

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ

Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak. GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ Değişen Dünyada Güçlü İşletmeler Olmak GİRİŞİM EĞİTİM ve DANIŞMANLIK MERKEZİ MERSİN GENEL BİLGİLER Nüfus Mersin: 1.705.774 Türkiye: 76.667.864 Okur Yazarlık Oranı (6+Yaş) Mersin: %95 Türkiye: %93 İlçe

Detaylı

A R A Ş T I R M A S O N U Ç L A R I

A R A Ş T I R M A S O N U Ç L A R I ARAŞTIRMA HABERLERİ Sayı: 101 Ocak - ġubat 2011 A R A Ş T I R M A S O N U Ç L A R I Güney Marmara Bölgesinde Yetiştirilen Bodur ve Yarı Bodur Anaçlı Granny Smith Elma Çeşidinin Beslenme Durumları Belirlenmiştir.

Detaylı

Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik

Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik 2008 KASIM -SEKTÖREL Enerji Kaynaklarının ve Enerjinin Kullanımında Verimliliğin Artırılmasına Dair Yönetmelik Dünya, 2030 yılında Ģimdi olduğundan yüzde 60 daha fazla enerjiye ihtiyaç duyacaktır. Bu enerji

Detaylı

TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI YAŞ MEYVE VE SEBZE SEKTÖR RAPORU

TMMOB ZİRAAT MÜHENDİSLERİ ODASI YAŞ MEYVE VE SEBZE SEKTÖR RAPORU YAŞ MEYVE VE SEBZE SEKTÖR RAPORU DÜNYADA YAŞ MEYVE VE SEBZE ÜRETİMİ FAO nun verilerine göre; 2012 yılında dünyada 57,2 milyon hektar alanda, 1,1 milyar ton yaş sebze üretimi yapılmıştır. Domates yaklaşık

Detaylı

TOPRAK MAHSULLERĠ OFĠSĠ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

TOPRAK MAHSULLERĠ OFĠSĠ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TOPRAK MAHSULLERĠ OFĠSĠ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ANKARA 2014 ĠÇĠNDEKĠLER 1. DÜNYA DA DURUM... 2 1.1. Hububat........ 2 1.1.1. Buğday...... 3 1.1.2. Arpa........... 5 1.1.3. Çavdar.... 7 1.1.4. Yulaf...... 8 1.1.5.

Detaylı

ULUSAL İSTİHDAM STRATEJİSİ EYLEM PLANI (2012-2014) İSTİHDAM-SOSYAL KORUMA İLİŞKİSİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ

ULUSAL İSTİHDAM STRATEJİSİ EYLEM PLANI (2012-2014) İSTİHDAM-SOSYAL KORUMA İLİŞKİSİNİN GÜÇLENDİRİLMESİ 1. Sosyal yardımlar hak temelli ve önceden belirlenen objektif kriterlere dayalı olarak sunulacaktır. 1.1 Sosyal Yardımların hak temelli yapılmasına yönelik, Avrupa Birliği ve geliģmiģ OECD ülkelerindeki

Detaylı

ÇELĠK TEKNE SANAYĠ VE TĠCARET A.ġ. Ticari Gizlidir

ÇELĠK TEKNE SANAYĠ VE TĠCARET A.ġ. Ticari Gizlidir ÇELĠK TEKNE SANAYĠ VE TĠCARET A.ġ. Ticari Gizlidir KURULUġ Çelik Tekne San. ve Tic.A.ġ. 1972 yılında kurulmuģtur Ġlk olarak Haliç Sütlüce mevkiinde faaliyete geçmiģ ve 1980 yıllarına kadar bu bölgede faaliyetine

Detaylı

İkinci Bölümde; Global hazır giyim ticareti senaryoları ve Türkiye için hedefler oluģturulmaktadır.

İkinci Bölümde; Global hazır giyim ticareti senaryoları ve Türkiye için hedefler oluģturulmaktadır. SUNUŞ Türk hazır giyim sektörü her dönem sürdürdüğü yatırım eğilimi ve özellikle dıģ talebe bağlı üretim artıģı ile ekonomik büyümenin itici gücü olmakta, yatırım, kapasite ve üretim artıģı ile emek yoğun

Detaylı

FĠL FĠLTRE LTD. ġtġ. TANITIM 2011

FĠL FĠLTRE LTD. ġtġ. TANITIM 2011 2011 FABRĠKA & MERKEZ ( COĞRAFĠ KONUM ) FABRĠKA & MERKEZ ( COĞRAFĠ KONUM ) FABRĠKA & MERKEZ ( COĞRAFĠ KONUM ) FABRĠKA & MERKEZ ( GĠRĠġ FOTOĞRAF ) Güzelçay Mah. ġehit Cahit Tütüncü Cad. No: 8 P.K. 108 31200

Detaylı

TOBB VE MESLEKĠ EĞĠTĠM

TOBB VE MESLEKĠ EĞĠTĠM TOBB VE MESLEKĠ EĞĠTĠM Esin ÖZDEMİR Avrupa Birliği Daire Başkanlığı Uzman 15 Ocak 2010, Ankara 1 ĠÇERĠK Türk Eğitim Sisteminin Genel Yapısı Sorunlar Türkiye de Sanayi/Okul ĠĢbirliği TOBB ve Eğitim Oda

Detaylı

ORTA ANADOLU ĠHRACATÇI BĠRLĠKLERĠ GENEL SEKRETERLĠĞĠ

ORTA ANADOLU ĠHRACATÇI BĠRLĠKLERĠ GENEL SEKRETERLĠĞĠ ORTA ANADOLU ĠHRACATÇI BĠRLĠKLERĠ GENEL SEKRETERLĠĞĠ SÜS BĠTKĠLERĠ SEKTÖR RAPORU EYLÜL 2011 Orta Anadolu Süs Bitkileri ve Mamulleri ihracatçıları Birliği Adres: Mahatma Gandhi Caddesi No:103 G.O.P. ANKARA

Detaylı

ADANA ĠLĠNDE ARICILIK FAALĠYETĠNĠN EKONOMĠK ANALĠZĠ

ADANA ĠLĠNDE ARICILIK FAALĠYETĠNĠN EKONOMĠK ANALĠZĠ ADANA ĠLĠNDE ARICILIK FAALĠYETĠNĠN EKONOMĠK ANALĠZĠ Prof. Dr. M. Necat ÖREN Yrd. Doç. Dr. Tuna ALEMDAR ArĢ. Gör. Oğuz PARLAKAY Dr. Hilal (IġIK) YILMAZ ArĢ. Gör. Arzu SEÇER Yrd. Doç. Dr. Cahit GÜNGÖR Dr.

Detaylı

HAVZA PROJELERĠNDE SOSYO-EKONOMĠK GĠRDĠLERĠN BELĠRLENMESĠ. Prof.Dr.Özden GÖRÜCÜ KahramanmaraĢ Sütçü Ġmam Üniversitesi Orman Fakültesi

HAVZA PROJELERĠNDE SOSYO-EKONOMĠK GĠRDĠLERĠN BELĠRLENMESĠ. Prof.Dr.Özden GÖRÜCÜ KahramanmaraĢ Sütçü Ġmam Üniversitesi Orman Fakültesi HAVZA PROJELERĠNDE SOSYO-EKONOMĠK GĠRDĠLERĠN BELĠRLENMESĠ Prof.Dr.Özden GÖRÜCÜ KahramanmaraĢ Sütçü Ġmam Üniversitesi Orman Fakültesi Orman ve Su ĠĢleri Bakanlığı ÇölleĢme ve Erozyonla Mücadele Genel Müdürlüğü

Detaylı

TKDK DESTEKLERİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ

TKDK DESTEKLERİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ AKSARAY YATIRIM DESTEK OFİSİ ARALIK 2014 101-1 Süt Üreten Tarımsal İşletmelere Yönelik Destekler Tarımsal işletmelerin sürdürülebilirliklerini ve birincil ürünlerin üretiminde genel performanslarını geliştirmek,

Detaylı

TARIM VE ORMANCILIK MAKĠNELERĠ SEKTÖR NOTU

TARIM VE ORMANCILIK MAKĠNELERĠ SEKTÖR NOTU TARIM VE ORMANCILIK MAKĠNELERĠ SEKTÖR NOTU Tarım makineleri sektörü tarıma hizmet eden makinelerin ve ekipmanların üretimini, ticaretini ve tüketimini kapsayan reel sektöre ait bir sanayi sektörüdür. Sektörde

Detaylı

DEMĠR-ÇELĠK BORU SEKTÖRÜ DEĞERLENDĠRME RAPORU OAĠB/AR-GE

DEMĠR-ÇELĠK BORU SEKTÖRÜ DEĞERLENDĠRME RAPORU OAĠB/AR-GE ĠÇĠNDEKĠLER 1. GĠRĠġ... 5 2. SEKTÖRÜN TANIMI VE SINIFLANDIRILMASI... 5 3. DÜNYADA DEMĠR-ÇELĠK BORU SEKTÖRÜ... 6 3.1. Üretim... 6 3.2. DıĢ Ticaret... 7 3.2.1. Ġhracat... 7 3.2.2. Ġthalat... 12 4. TÜRKĠYE

Detaylı

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU Sayfa No: 1 1. Raporun Dönemi 01.01.2013-31.03.2013 2. Ortaklığın Unvanı HektaĢ Ticaret T.A.ġ. 3. Yönetim Kurulu Üyeleri Türk Ticaret Kanunu ve ilgili düzenlemeler gereğince ġirketimiz Ana SözleĢmesi hükümleri

Detaylı

Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Ar-Ge Destekleri

Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Ar-Ge Destekleri Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Ar-Ge Destekleri Recep UZUNGİL Sanayi Araştırma ve Geliştirme Genel Müdürlüğü San-Tez ve Ar-Ge Merkezleri Birimi Giriş Ar-Ge ve yenilikçilik (Ġnovasyon) günümüzde rekabetin

Detaylı

Türkiye de Organik Tarım

Türkiye de Organik Tarım Türkiye de Organik Tarım Ülkemizde organik tarım, 1984-85 sezonunda geleneksel ihraç ürünlerimizden kuru üzüm ve kuru incir ihracatı ile başlamış ve daha sonraki yıllarda hızla gelişme göstererek 2008

Detaylı

Av. Füsun GÖKÇEN. TÜRK ÇĠMENTO SEKTÖRÜNÜN Ġġ SAĞLIĞI VE GÜVENLĠĞĠ KONUSUNDA AB KATILIM MÜZAKERELERĠNDEKĠ KONUMU

Av. Füsun GÖKÇEN. TÜRK ÇĠMENTO SEKTÖRÜNÜN Ġġ SAĞLIĞI VE GÜVENLĠĞĠ KONUSUNDA AB KATILIM MÜZAKERELERĠNDEKĠ KONUMU TÜRK ÇĠMENTO SEKTÖRÜNÜN Ġġ SAĞLIĞI VE GÜVENLĠĞĠ KONUSUNDA AB KATILIM MÜZAKERELERĠNDEKĠ KONUMU Av. Füsun GÖKÇEN Çimento Endüstrisi İşverenleri Sendikası 4857 sayılı ĠĢ Kanunu MADDE 77 ĠġVERENLERĠN VE ĠġÇĠLERĠN

Detaylı

TOPRAK MAHSULLERĠ OFĠSĠ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ

TOPRAK MAHSULLERĠ OFĠSĠ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TOPRAK MAHSULLERĠ OFĠSĠ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ ANKARA 2014 ĠÇĠNDEKĠLER 1. DÜNYADA FINDIK SEKTÖRÜNÜN GÖRÜNÜMÜ. 2 1.1. Üretim 2 1.2. İhracat 2 1.3. İthalat. 3 2. TÜRKİYE DE FINDIK SEKTÖRÜNÜN GÖRÜNÜMÜ 4 2.1. Üretim

Detaylı

milyon ton Dünya LPG Arz ve Talep Dengesi

milyon ton Dünya LPG Arz ve Talep Dengesi LPG SEKTÖRÜ 1 milyon ton Dünya LPG Arz ve Talep Dengesi 350 300 250 200 150 100 50 0 1990 1995 1998 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2010 2020 Arz Talep 2 Dünya LPG Tüketiminin Dağılımı 2001 Asya 28% Avustralya

Detaylı

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015

HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 HOLLANDA ÜLKE RAPORU 12.10.2015 YÖNETİCİ ÖZETİ Uludağ İhracatçı Birlikleri nin kayıtlarına göre, Bursa dan Hollanda ya ihracat yapan 361 firma bulunmaktadır. 30.06.2015 tarihi itibariyle Ekonomi Bakanlığı

Detaylı

ULUSAL SÜT KONSEYĠ ARAġTIRMA VE DANIġMA KURULU SÜT SEKTÖRÜ 2010 YILI GENEL DEĞERLENDĠRME RAPORU 2.ÜLKEMĠZ SÜT HAYVANCILIĞINDA MEVCUT DURUM

ULUSAL SÜT KONSEYĠ ARAġTIRMA VE DANIġMA KURULU SÜT SEKTÖRÜ 2010 YILI GENEL DEĞERLENDĠRME RAPORU 2.ÜLKEMĠZ SÜT HAYVANCILIĞINDA MEVCUT DURUM ULUSAL SÜT KONSEYĠ ARAġTIRMA VE DANIġMA KURULU SÜT SEKTÖRÜ 2010 YILI GENEL DEĞERLENDĠRME RAPORU 1.GĠRĠġ Ülkelerin teknolojik alanda hızlı gelişmeleri, ülkede yaşayan bireylerin sağlıklı ve yeterli beslenmeleri

Detaylı

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ

4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ 4. Ünite ÜRETTİKLERİMİZ Ekonomi: İnsanların geçimlerini sürdürmek için yaptıkları her türlü üretim, dağıtım, pazarlama ve tüketim faaliyetlerinin ilke ve yöntemlerini inceleyen bilim dalına ekonomi denir.

Detaylı

TÜRKİYE NİN TARIM ÜRÜNLERİ PAZARINDAKİ YERİ VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ

TÜRKİYE NİN TARIM ÜRÜNLERİ PAZARINDAKİ YERİ VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ TÜRKİYE NİN TARIM ÜRÜNLERİ PAZARINDAKİ YERİ VE ÇÖZÜM ÖNERİLERİ Şebnem BORAN Günnur BİNİCİ ALTINTAŞ Tarım sektörü; insanlar için gerekli gıdaları karşılayan, sanayiye hammadde kaynağı oluşturan, nüfusun

Detaylı

DİYARBAKIR METAL İŞLERİ YAPI KOOPERATİFİ

DİYARBAKIR METAL İŞLERİ YAPI KOOPERATİFİ DİYARBAKIR METAL İŞLERİ YAPI KOOPERATİFİ Baver AYDIN 28.06.2011 S.S. DĠYARBAKIR METAL ĠġLERĠ KÜÇÜK SANAYĠ SĠTESĠ (K.S.S) YAPI KOOPERATĠFĠ 1. Meslek Gruplarının SiteleĢmesi ve Kooperatifin KuruluĢ AĢaması

Detaylı

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER

KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER KAHRAMANMARAŞ SEMPOZYUMU 1239 KAHRAMANMARAŞ'TA SEBZE TARIMININ MEVCUT DURUMU, PROJEKSİYONLAR VE ÖNERİLER İsmail Güvenç* I. Kahramanmaraş'ta Sebze Tarımı 1Giriş Ülkemiz nüfusu, son sayıma göre 67 milyon

Detaylı

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ

BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ BATI AKDENİZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERİ Selin ŞEN Eylül 2012 SUNUM PLANI I. SÜT ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERE YATIRIM II. ET ÜRETEN TARIMSAL İŞLETMELERE

Detaylı

AÇLIĞIN ÖNLENMESĠ ve GIDA GÜVENCESĠNĠN SAĞLANMASI

AÇLIĞIN ÖNLENMESĠ ve GIDA GÜVENCESĠNĠN SAĞLANMASI AÇLIĞIN ÖNLENMESĠ ve GIDA GÜVENCESĠNĠN SAĞLANMASI Yrd. Doç. Dr. Mustafa ERBAġ Sultan ARSLAN A. Nur DURAK Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Gıda Mühendisliği Bölümü erbas@akdeniz.edu.tr Sunum Planı

Detaylı

Finansman BaĢlama bitiģ Yüklenici Ülke Toplam proje bütçesi. n adı 01 Ocak 2008- Türkiye 243.025 $ 100% 15 ĠSKUR-KOSGEB-BTC BTC

Finansman BaĢlama bitiģ Yüklenici Ülke Toplam proje bütçesi. n adı 01 Ocak 2008- Türkiye 243.025 $ 100% 15 ĠSKUR-KOSGEB-BTC BTC Bölgesel Kalkınma Girişimi Bakü- Tiflis- Ceyhan (BTC) Boru Hattı Projesi: Sektörler Arası ĠĢbirliğine Dayalı Ġstihdamı GeliĢtirme ve GiriĢimciliği Ref 3 Proje baģlığı Destekleme Projesi- Çukurova Bölgesi

Detaylı

KALKINMA KURULU DİYARBAKIR KASIM 2015 BEŞERİ SERMAYE EĞİTİM VE İSTİHDAM KOMİSYONU TRC2 2014-2023 BÖLGE PLANI KOORDİNASYON VE İZLEME KOMİSYONLARI

KALKINMA KURULU DİYARBAKIR KASIM 2015 BEŞERİ SERMAYE EĞİTİM VE İSTİHDAM KOMİSYONU TRC2 2014-2023 BÖLGE PLANI KOORDİNASYON VE İZLEME KOMİSYONLARI KASIM 2015 T. C. KALKINMA KURULU TRC2 2014-2023 BÖLGE PLANI KOORDİNASYON VE İZLEME KOMİSYONLARI DİYARBAKIR BEŞERİ SERMAYE EĞİTİM VE İSTİHDAM KOMİSYONU İLERLEME RAPORU 2015/1 stajyer [Şirket adını yazın]

Detaylı

Türkiye nin Tarımsal Ürün İthalatı-İhracatı ve Hedefleri

Türkiye nin Tarımsal Ürün İthalatı-İhracatı ve Hedefleri Türkiye nin Tarımsal Ürün İthalatı-İhracatı ve Hedefleri Bir zamanlar tarımsal üretimde kendi kendine yeten yedi ülkeden biri olan Türkiye Cumhuriyeti 1980 li yıllardan sonra uygulanan yanlış tarım politikaları

Detaylı

2023 VİZYONU ÇERÇEVESİNDE TARIM POLİTİKALARININ GELECEĞİ

2023 VİZYONU ÇERÇEVESİNDE TARIM POLİTİKALARININ GELECEĞİ 2023 VİZYONU ÇERÇEVESİNDE TARIM POLİTİKALARININ GELECEĞİ SUNUM İÇERİĞİ Türkiye de Tarım Tarımsal girdi politikaları Tarımsal kredi politikaları Tarımsal sulama politikaları Tarımda 2023 Vizyonu 2 TÜRKİYE

Detaylı

T.C. KARACADAĞ KALKINMA AJANSI Ġzleme ve Değerlendirme Birimi 2013 YILI TEKNİK DESTEK PROGRAMI KAPANIŞ RAPORU

T.C. KARACADAĞ KALKINMA AJANSI Ġzleme ve Değerlendirme Birimi 2013 YILI TEKNİK DESTEK PROGRAMI KAPANIŞ RAPORU T.C. KARACADAĞ KALKINMA AJANSI Ġzleme ve Değerlendirme Birimi 2013 YILI TEKNİK DESTEK PROGRAMI KAPANIŞ RAPORU Haziran - 2014 1. GĠRĠġ 2013 YILI TEKNĠK DESTEK PROGRAMI Kalkınma Ajansları Proje ve Faaliyet

Detaylı

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR)

TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) TR 61 DÜZEY 2 BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (ANTALYA-ISPARTA-BURDUR) ANTALYA DA TARIM SEKTÖRÜNÜN SORUNLARI VE ÇÖZÜM ÖNERĠLERĠ ÇALIġTAYI ÖRTÜALTI SEBZECĠLĠK ALT SEKTÖRÜ ÇALIġMA GRUBU RAPORU 6 Eylül 2010,

Detaylı

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi

CAM SANAYİİ. Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006. T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi CAM SANAYİİ Hazırlayan Birsen YILMAZ 2006 T.C. Başbakanlık Dış Ticaret Müsteşarlığı İhracatı Geliştirme Etüd Merkezi TÜRKİYE'DE ÜRETİM Cam sanayii, inşaat, otomotiv, meşrubat, gıda, beyaz eşya, mobilya,

Detaylı

KUVEYT E ĠHRACAT POTANSĠYELĠMĠZ VE PAZAR DEĞERLENDĠRMESĠ. ĠGEME Orta Doğu ve Körfez Dairesi Diğer Körfez Ülke Masası

KUVEYT E ĠHRACAT POTANSĠYELĠMĠZ VE PAZAR DEĞERLENDĠRMESĠ. ĠGEME Orta Doğu ve Körfez Dairesi Diğer Körfez Ülke Masası KUVEYT E ĠHRACAT POTANSĠYELĠMĠZ VE PAZAR DEĞERLENDĠRMESĠ ĠGEME Orta Doğu ve Körfez Dairesi Diğer Körfez Ülke Masası KUVEYT 3,4 milyon nüfusu (1 milyon Kuveytli, Diğerleri göçmen), 115 milyar dolar GSYĠH

Detaylı

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u)

* Ticaret verileri Nace Revize 2 sınıflandırmasına göre 45 ve 46 kodlu sektörleri içermektedir. Kaynak: (Türkiye İstatistik Kurumu, u) 1.1. Ticaret Türkiye ye paralel olarak TR82 Bölgesi nde de hizmetler sektörünün ekonomideki payının artmasıyla öne çıkan alanlardan biri de ticarettir. 2010 TÜİK Yıllık Sanayi ve Hizmet İstatistiklerine

Detaylı

ÜCRET SĠSTEMLERĠ VE VERĠMLĠLĠK DERSĠ. EKOTEN TEKSTĠL A.ġ.

ÜCRET SĠSTEMLERĠ VE VERĠMLĠLĠK DERSĠ. EKOTEN TEKSTĠL A.ġ. ÜCRET SĠSTEMLERĠ VE VERĠMLĠLĠK DERSĠ EKOTEN TEKSTĠL A.ġ. HAZIRLAYANLAR 2008463084 Gizem Özen 2008463055 Tuğba Gülseven 2009463097 Huriye Özdemir 2007463066 Raziye Sinem Sağsöz SUN GRUBU ŞİRKETLERİ SUN

Detaylı

GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI EĞİTİM YAYIM VE YAYINLAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI Kırsal Kesimde Kadın Kooperatifleri

GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI EĞİTİM YAYIM VE YAYINLAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI Kırsal Kesimde Kadın Kooperatifleri GIDA TARIM VE HAYVANCILIK BAKANLIĞI EĞİTİM YAYIM VE YAYINLAR DAİRESİ BAŞKANLIĞI Kırsal Kesimde Kadın Kooperatifleri Uzm.Nimet KALELİ Kırsalda Kadın Hizmetleri Koordinatörü 20 OCAK 2013 Tarımsal üretimi

Detaylı

TÜRKİYE DE TARIM FİNANSMANI KONFERANSI

TÜRKİYE DE TARIM FİNANSMANI KONFERANSI TÜRKİYE DE TARIM FİNANSMANI KONFERANSI Türkiye de Tarım Finansmanı Konferansı 18 Nisan 2012 İstanbul Dedeman Oteli, Türkiye Bu proje Avrupa Birliği tarafından desteklenmektedir Bu proje EBRD tarafından

Detaylı

EĞİTİM BİLGİLERİ. Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi / 2013. Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi / 1999

EĞİTİM BİLGİLERİ. Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi / 2013. Fen Bilimleri Enstitüsü Tarım Ekonomisi / 1999 KİŞİSEL BİLGİLER Adı-Soyadı Osman Sedat SUBAŞI Unvan Dr. Telefon (0324) 518 00 52 İç hat: 128 E-posta sedatsbs@gmail.com Doğum Yeri- Gölbaşı - 1972 Doktora Yüksek Lisans Lisans EĞİTİM BİLGİLERİ Çukurova

Detaylı

Türk Hazır Giyim ve Tekstil Sektörünün 2008 Yılı Rekabet Durumu (II)

Türk Hazır Giyim ve Tekstil Sektörünün 2008 Yılı Rekabet Durumu (II) Türk Hazır Giyim ve Tekstil Sektörünün 2008 Yılı Rekabet Durumu (II) 2- Tekstil ve Hazır Giyim Ticaretinde Kotalar ve Çin in Sektöre Etkisi Hande UZUNOĞLU Dünyada tekstil ve hazır giyim ticaretinde kota

Detaylı

TÜRKİYE TOHUMCULUK SANAYİSİNİN GELİŞİMİ VE HEDEFLERİ İLHAMİ ÖZCAN AYGUN TSÜAB YÖNETİM KURULU BAŞKANI

TÜRKİYE TOHUMCULUK SANAYİSİNİN GELİŞİMİ VE HEDEFLERİ İLHAMİ ÖZCAN AYGUN TSÜAB YÖNETİM KURULU BAŞKANI TÜRKİYE TOHUMCULUK SANAYİSİNİN GELİŞİMİ VE HEDEFLERİ İLHAMİ ÖZCAN AYGUN TSÜAB YÖNETİM KURULU BAŞKANI MART 2011 Tohumculuk Sanayisi Nedir? Tohumculuk Hangi İş ve Aşamalardan Oluşur? Tohumculuk İçin AR-GE

Detaylı

TARSUS TİCARET BORSASI

TARSUS TİCARET BORSASI TARSUS TİCARET BORSASI Ülkemizde yetiştirilen tarımsal ürünlerden, tarımsal üretimin bir kısmı doğrudan tüketilirken, bir kısmı sanayide hammadde olarak işlenerek değişik gıdalara dönüştürülmektedir. Tarımsal

Detaylı

2011 Yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı İstatistikleri

2011 Yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı İstatistikleri Yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı İstatistikleri Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 02/05/2012 tarihinde açıklanan, yılı Tarımsal İşletmelerde Ücret Yapısı haber bültenine göre; Hanehalkı

Detaylı

Sıra Ürün Adı 2010 2011

Sıra Ürün Adı 2010 2011 YAŞ MEYVE VE SEBZE DÜNYA ÜRETİMİ Dünya Yaş Sebze Üretimi Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO) nün en güncel verileri olan 2011 yılı verilerine göre; 2011 yılında dünyada 56,7 milyon hektar alanda

Detaylı

UTĠKAD. HOġGELDĠNĠZ 25. YILIMIZI KUTLUYORUZ! 26.01.2011

UTĠKAD. HOġGELDĠNĠZ 25. YILIMIZI KUTLUYORUZ! 26.01.2011 HOġGELDĠNĠZ 25. YILIMIZI KUTLUYORUZ! 26.01.2011 GÜNDEM UTĠKAD FAALĠYETLERĠ VE YENĠ DÖNEM HEDEFLERĠ Kosta SANDALCI UTĠKAD Yönetim Kurulu BaĢkan Yrd. ĠZMĠR BÖLGESĠ FAALĠYETLERĠ Volkan BIKMAZ UTĠKAD Ġzmir

Detaylı

BALIKÇILIK YÖNETİMİ ALGARVE ÜNİVERSİTESİ PORTEKİZ 20.12.2012 / 20.04.2013. Mehmet DİNGİL Su Ürünleri Mühendisi TAGEM

BALIKÇILIK YÖNETİMİ ALGARVE ÜNİVERSİTESİ PORTEKİZ 20.12.2012 / 20.04.2013. Mehmet DİNGİL Su Ürünleri Mühendisi TAGEM BALIKÇILIK YÖNETİMİ ALGARVE ÜNİVERSİTESİ PORTEKİZ 20.12.2012 / 20.04.2013 Mehmet DİNGİL Su Ürünleri Mühendisi TAGEM BALIKÇILIK YÖNETİMİ Portekiz, Faro da bulunan Algarve Üniversitesinin Deniz Bilimleri

Detaylı

TR41 BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK BÖLGE PLANI HAZIRLIK ÇALIŞMALARI BURSA TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU BİLGİ NOTU

TR41 BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK BÖLGE PLANI HAZIRLIK ÇALIŞMALARI BURSA TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU BİLGİ NOTU TR41 BURSA ESKİŞEHİR BİLECİK BÖLGE PLANI HAZIRLIK ÇALIŞMALARI BURSA TARIM, TARIMA DAYALI SANAYİ VE ORMANCILIK ÖZEL İHTİSAS KOMİSYONU BİLGİ NOTU Dünyada büyüyen gıda ihtiyacı ve özellikle güvenli gıdaya

Detaylı

COĞRAFİ ETİKETLİ ÜRÜNLERE İLİŞKİN TÜKETİCİLERİN TUTUM VE DAVRANIŞLARININ BELİRLENMESİ

COĞRAFİ ETİKETLİ ÜRÜNLERE İLİŞKİN TÜKETİCİLERİN TUTUM VE DAVRANIŞLARININ BELİRLENMESİ COĞRAFİ ETİKETLİ ÜRÜNLERE İLİŞKİN TÜKETİCİLERİN TUTUM VE DAVRANIŞLARININ BELİRLENMESİ Dr.Aslı ZULUĞ Prof. Dr. Bülent MĠRAN 7. Gıda Mühendisliği Kongresi 24-26 Kasım Ankara Coğrafi Etiketli Ürünler TUTUM

Detaylı

ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN

ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN ARAŞTIRMA VE GELİŞTİRME FAALİYETLERİNİN DESTEKLENMESİ HAKKINDA KANUN Kanun Numarası : 5746 Kabul Tarihi : 28/2/2008 Yayımlandığı R.Gazete : Tarih: 12/3/2008 Sayı : 26814 Yayımlandığı Düstur : Tertip :

Detaylı

2010 I. DÖNEM GEBZE EĞİTİM PROGRAMLARI

2010 I. DÖNEM GEBZE EĞİTİM PROGRAMLARI 2010 I. DÖNEM GEBZE EĞİTİM KuruluĢumuz ilgili Devlet KuruluĢları tarafından devlet destekleri kapsamındaki eğitim ve danıģmanlık faaliyetlerinde yetkilendirilmiģ bulunmaktadır. 1 STRATEJĠK PLANLAMA EĞĠTĠM

Detaylı

TÜRKİYE VE DÜNYA DA ORGANİK TARIMIN EKONOMİK BOYUTU: ORGANİK TARIMIN ADANA İLİ EKONOMİSİNDEKİ YERİ (YÜKSEK LİSANS TEZİ) Dursun HATUNOĞLU DURMAZ

TÜRKİYE VE DÜNYA DA ORGANİK TARIMIN EKONOMİK BOYUTU: ORGANİK TARIMIN ADANA İLİ EKONOMİSİNDEKİ YERİ (YÜKSEK LİSANS TEZİ) Dursun HATUNOĞLU DURMAZ TÜRKİYE VE DÜNYA DA ORGANİK TARIMIN EKONOMİK BOYUTU: ORGANİK TARIMIN ADANA İLİ EKONOMİSİNDEKİ YERİ (YÜKSEK LİSANS TEZİ) Dursun HATUNOĞLU DURMAZ Eskişehir 2010 i TÜRKĠYE VE DÜNYA DA ORGANĠK TARIMIN EKONOMĠK

Detaylı

ÜRETĠM TESĠSLERĠ BÖLGESEL BAĞLANTI KAPASĠTE RAPORU 2020-2025

ÜRETĠM TESĠSLERĠ BÖLGESEL BAĞLANTI KAPASĠTE RAPORU 2020-2025 ÜRETĠM TESĠSLERĠ BÖLGESEL BAĞLANTI KAPASĠTE RAPORU 2020-2025 31.07.2015 İçindekiler Ġçindekiler... 2 Amaç ve Kapsam... 7 1. Yöntem... 8 2. Bölgelerin Değerlendirmeleri ve Sonuçlar... 10 2.1. Akdeniz...

Detaylı

Özgörkey Otomotiv Yetkili Satıcı ve Yetkili Servisi

Özgörkey Otomotiv Yetkili Satıcı ve Yetkili Servisi Özgörkey Otomotiv Yetkili Satıcı ve Yetkili Servisi Grup ÇekoL : Ebru Tokgöz Gizem Şimşek Özge Bozdemir Emel Sema Tarihçe Temelleri 1951 yılında, Gruba ismini veren Erdoğan Özgörkey tarafından atılan

Detaylı

YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU OCAK 2012 İçindekiler Bölüm 1 : Sağlık Turizminde Türkiye deki Gelişmeler... 2 Bölüm 2 : Kurumsal Kimlik Çalışmaları ve Yazışmalar... 3 Bölüm 3: Basılı Materyaller... 4 Bölüm4

Detaylı

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bilecik Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 25 Nisan 2013 BİLECİK

2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bilecik Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 25 Nisan 2013 BİLECİK 2014-2023 BÖLGE PLANI SÜRECİ Bilecik Tarım, Tarıma Dayalı Sanayi ve Ormancılık İhtisas Komisyonu Çalışmaları 25 Nisan 2013 BİLECİK İklim değişikliği Biyoçeşitliliğin Korunması Biyoyakıt Odun Dışı Orman

Detaylı

AR&GE BÜLTEN 2010 ġubat EKONOMĠ ĠZMĠR FĠNANS ALTYAPISI VE TÜRKĠYE FĠNANS SĠSTEMĠ ĠÇĠNDEKĠ YERĠ

AR&GE BÜLTEN 2010 ġubat EKONOMĠ ĠZMĠR FĠNANS ALTYAPISI VE TÜRKĠYE FĠNANS SĠSTEMĠ ĠÇĠNDEKĠ YERĠ ĠZMĠR FĠNANS ALTYAPISI VE TÜRKĠYE FĠNANS SĠSTEMĠ ĠÇĠNDEKĠ YERĠ Erdem ALPTEKĠN Türk finans sistemi incelendiğinde en büyük payı bankaların, daha sonra ise sırasıyla menkul kıymet yatırım fonları, sigorta

Detaylı

KENTLERE SU SAĞLANMASINDA ĠLBANK IN VĠZYON VE MĠSYONUNDAKĠ YENĠ YAKLAġIMLAR MEHMET TURGUT DEDEOĞLU GENEL MÜDÜR

KENTLERE SU SAĞLANMASINDA ĠLBANK IN VĠZYON VE MĠSYONUNDAKĠ YENĠ YAKLAġIMLAR MEHMET TURGUT DEDEOĞLU GENEL MÜDÜR KENTLERE SU SAĞLANMASINDA ĠLBANK IN VĠZYON VE MĠSYONUNDAKĠ YENĠ YAKLAġIMLAR MEHMET TURGUT DEDEOĞLU GENEL MÜDÜR Suyun insan hayatındaki önemi herkesçe bilinen bir konudur. Ġnsan yaģamı açısından oksijenden

Detaylı

TÜRKĠYE NĠN KAUÇUK, PLASTĠK, LASTĠK ĠġLEME VE ĠMALATINA AĠT MAKĠNELER SEKTÖRÜ

TÜRKĠYE NĠN KAUÇUK, PLASTĠK, LASTĠK ĠġLEME VE ĠMALATINA AĠT MAKĠNELER SEKTÖRÜ TÜRKĠYE NĠN KAUÇUK, PLASTĠK, LASTĠK ĠġLEME VE ĠMALATINA AĠT MAKĠNELER SEKTÖRÜ Türk plastik sanayisinin dünya plastik sektörü içindeki payı % 1,6 düzeyindedir. Türkiye, plastik işleme sektöründe yıllık

Detaylı

Türkiye de Kadın İstihdam Sorununa Çözümler LİZBON SÜRECİ ve KADIN GİRİŞİMCİLİĞİ

Türkiye de Kadın İstihdam Sorununa Çözümler LİZBON SÜRECİ ve KADIN GİRİŞİMCİLİĞİ Türkiye de Kadın İstihdam Sorununa Çözümler LİZBON SÜRECİ ve KADIN GİRİŞİMCİLİĞİ TOBB Kadın Girişimciler Kurulu Kongresi Ankara, 25 Ağustos 2008 Y.Doç.Dr. İpek İlkkaracan İstanbul Teknik Üniversitesi Kadının

Detaylı

BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERĠ

BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERĠ BATI AKDENĠZ KALKINMA AJANSI (BAKA) TARIM VE KIRSAL KALKINMAYI DESTEKLEME KURUMU (TKDK) DESTEKLERĠ Tarık BÖREKÇĠ Temmuz 2011 SUNUM PLANI I. SÜT ÜRETEN TARIMSAL ĠġLETMELERE YATIRIM II. ET ÜRETEN TARIMSAL

Detaylı

Isparta Yöresindeki Meyve Bahçelerinde Kullanılan Sulama Yöntemlerinin Analizi

Isparta Yöresindeki Meyve Bahçelerinde Kullanılan Sulama Yöntemlerinin Analizi Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi 5 (2):27-32, 2010 ISSN 1304-9984, Araştırma Makalesi Isparta Yöresindeki Meyve Bahçelerinde Kullanılan Sulama Yöntemlerinin Analizi Atılgan ATILGAN

Detaylı

BALIKÇILIK VE DENĠZSEL ÜRÜNLER EKONOMĠSĠ YURTDIġI EĞĠTĠM SUNUSU 17 ARALIK 2012-17 NĠSAN 2013 ĠNGĠLTERE

BALIKÇILIK VE DENĠZSEL ÜRÜNLER EKONOMĠSĠ YURTDIġI EĞĠTĠM SUNUSU 17 ARALIK 2012-17 NĠSAN 2013 ĠNGĠLTERE BALIKÇILIK VE DENĠZSEL ÜRÜNLER EKONOMĠSĠ YURTDIġI EĞĠTĠM SUNUSU 17 ARALIK 2012-17 NĠSAN 2013 ĠNGĠLTERE PORTSMOUTH SUNUM YAPAN : Gülten ÇĠÇEK Su Ürünleri Mühendisi DanıĢman Hoca: Prof.Dr.Trond BJORNDAL

Detaylı

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU

HEKTAŞ TİCARET T.A.Ş. Sayfa No: 1 SERİ:XI NO:29 SAYILI TEBLİĞE İSTİNADEN HAZIRLANMIŞ YÖNETİM KURULU FAALİYET RAPORU Sayfa No: 1 1. Raporun Dönemi 01/01/2010-31/03/2010 2. Ortaklığın Unvanı HektaĢ Ticaret T.A.ġ. 3. Yönetim ve Denetleme Kurulu Üyeleri Türk Ticaret Kanunu ve ilgili düzenlemeler gereğince ġirketimiz Ana

Detaylı

TEPGE BAKIŞ Temmuz 2012 / ISSN: 1303 8346 / Sayı:14/Nüsha:2

TEPGE BAKIŞ Temmuz 2012 / ISSN: 1303 8346 / Sayı:14/Nüsha:2 TARIMSAL EKONOMİ VE POLİTİKA GELİŞTİRME ENSTİTÜSÜ BAKIŞ Temmuz 2012 / ISSN: 1303 8346 / Sayı:14/Nüsha:2 TÜRKİYE DE BİTKİSEL YAĞ AÇIĞI 1. Giriş Berrin TAŞKAYA TOP Dünyada giderek artan nüfusa paralel olarak

Detaylı

TÜRKİYE'NİN DIŞ TİCARETİ

TÜRKİYE'NİN DIŞ TİCARETİ 0 MEYVE SULARI Tablo 1. Meyve Suyunun Gümrük Tarife İstatistik Pozisyonları Ürün Adı GTİP No Portakal Suyu (Dondurulmuş) 200911 Diğer Portakal Suları 200912, 200919 Greyfurt Suyu 200921, 200929 Diğer Turunçgil

Detaylı

TEBLİĞ. Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: HAYVANCILIĞIN DESTEKLENMESĠ HAKKINDA UYGULAMA ESASLARI TEBLĠĞĠ (TEBLĠĞ NO: 2010/13)

TEBLİĞ. Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: HAYVANCILIĞIN DESTEKLENMESĠ HAKKINDA UYGULAMA ESASLARI TEBLĠĞĠ (TEBLĠĞ NO: 2010/13) 10 Nisan 2010 CUMARTESİ Resmî Gazete Sayı : 27548 TEBLİĞ Tarım ve Köyişleri Bakanlığından: HAYVANCILIĞIN DESTEKLENMESĠ HAKKINDA UYGULAMA ESASLARI TEBLĠĞĠ (TEBLĠĞ NO: 2010/13) Arı YetiĢtiriciliği, Bombus

Detaylı