PAZARLAMA DERSİ Yrd. Doç. Dr. Hasan ALKAN BÖLÜM:2 PAZARLAMAYI ETKİLEYEN MAKRO VE MİKRO DIŞ ÇEVRE FAKTÖRLERİ, Pazarlama Bilgi sistemi ve Pazar araştırmaları,
PAZARLAMAYI ETKİLEYEN MAKRO VE MİKRO DIŞ ÇEVRE FAKTÖRLERİ
Makro ve mikro faktörler Makro Çevresel Faktörler Demografik çevre, Ekonomik çevre Politik ve yasal koşullar Toplumsal ve kültürel koşullar Beklenmedik olaylar, Rekabetçi çevre, Teknolojik çevre Üretim faktörleri sahipleri Aracı işletmeler İşletmelerin pazarlama örgütü Aracı işletmeler Pazar MİKRO FAKTÖRLER
Dış çevre faktörleri genellikle kontrol edilemezler. Bunlardan mikro çevre faktörleri kısmen de olsa makro faktörlere göre daha fazla kontrol edilebilme imkanına sahiptir. Bir biriyle bağlantılı olan ve bir birlerinden çok farklı olan bu faktörler genellikle yönetimin kontrolü dışındadır. Tek ortak yanları değişime açık olmalarıdır.
Demografik Faktörler İŞLETME PAZARDAKİ MAL VE HİZMET TALEBİ Demografik Faktörler NÜFUS MİKTARI YAŞ CİNSİYET COĞRAFİ VE BENZERİ DAĞILIM ÖZELLİKLERİ Demografik faktörler mal ve hizmet talebini nasıl etkiler? Her birisi için örnekler veriniz... Pazar için çalışan bir kuruluş olarak işletme pazarı oluşturan insan unsurunun demografik özelliklerini yakından bildiği ve gelişme trendlerini iyi bildiği sürece çalışmalarında başarılı olabilir. Geleceği görme çok önemlidir.
Ekonomik Çevre Ülkenin ekonomik koşulları pazarlama faaliyetlerini en geniş boyutlarda etkiler. Bunların içinde en önemli faktör ekonomik Kalkınmadır. Bununla birlikte; enflasyon, para arzı, faiz hadleri, döviz durumu, vb. ekonomik değişkenler de pazarlamada etkilidir. Sosyal ve Kültürel Çevre Toplumun sosyal ve kültürel değerleri, değer hükümleri, yaşam biçimleri, gelenek ve görenekleri ve inançları genellikle tüm işletme yönetimini özellikle de pazarlama yönetimini yakından etkiler. Toplumun tasarruf ve harcama eğilimi, modaya düşkünlüğü, kalite ve gösterişe önem vermesi, çevre korumaya verilen önem, tüketici haklarına verilen önem gibi.
Politik ve Hukuki Çevre Bu faktör işletme içinde en fazla pazarlamayı etkiler. Başlıcaları; genel pazara ve kredi politikaları, toplum sağlığını koruma, çevre koruma, vb. kısıtlayıcı yasalar ve uygulamalar; belirli endüstrilere ilişkin yasalar taşımacılığı ve imalat sanayini geliştirmek için teşvik edici gümrük indirimi sağlanması gibi) ve ihracatı teşvik için sağlanan özel teşvik uygulamaları, rekabeti kontrol etmeye yönelik yasalar, tüketiciyi korumaya yönelik yasalar., vb. Yasalar, ve mevzuat pazarlama faaliyetlerine sınırlar koyabilir. Reklam, dağı ğıtım, markalama, ambalajlama, vb. politik ve yasal düzenlemelere uygun olmak zorundadır
Rekabet Günümüz koşullarında şiddetli bir rekabetle karşı karşıyadır. Rekabet kaynakları; Kendi endüstri dalındaki işletmelerden İkame malı veya hizmeti sağlayan işletmelerden Tüketicinin alım gücünün sınırlı olması nedeniyle diğer işletmelerden Rekabet durumu işletmenin içinde bulunduğu Pazar Yapısıyla Yakından İlgilidir. Farklı Pazar yapıları mevcuttur. Bunlar; Tam rekabet. Monopollü (tekelci) rekabet Oligopol monopol veya tekel piyasası..
Tam rekabet...ideal yapı... gerçek hayatta pek rastlanmaz Monopollü (tekelci) rekabet... eksik rekabet koşulları...en çok rastlanan Pazar yapısıdır. Oligopol... eksik rekabet koşulları...az sayıda büyük işletme piyasaya hakimdir. monopol veya tekel piyasası...az rastlanır Teknoloji Pazarlama ve teknoloji etkileşim içindedir. Teknoloji hem üretim hem de pazarlama da çok etkili olurken yeni teknolojilerde pazarlamaya muhtaçtır.
PAZARLAMAYI ETKİLEYEN İŞLETME İÇİ FAKTÖRLER İşletmenin pazarlama Karması Mamul Fiyat Dağıtım Tutundurma PAZAR Finansman Üretim Personel Kuruluş yeri Firma imajı Ar-ge
Makro faktörlere müdahale şansımız çok az olduğundan ya da olmadığından işletmenin mikro faktörlerini makro faktörlerle uyumlaştırması ve bu yönde gerekli önlemleri alması gerekir. Çeviklik kabiliyeti olarak ifade edilebilen değişikliklere ve piyasa hızlı ayak uydurabilmenin tek yolu budur. İşletme reaktif değil proaktif davranmak zorundadır Bu noktada pazarlama bölümünün ve bu bölüm tarafından yapılan çalışmaların önemi ortaya çıkmaktadır. Özellikle 4P olarak adlandırılan pazarlama karmasının belirlenmesinde ve her bir elemanın geliştirilmesinde makro faktörlerin göz ardı edilmesi düşünülemez.!!!! Orman işletmelerini makro ve mikro çevresel faktörler bakımından tartışınız!!!!!
Pazarlama Bilgi sistemi ve Pazar araştırmaları
Pazarlama Bilgi Sistemi ve Pazarlama Araştırması Bir önceki konuda belirtilen hususların yerine getirilebilmesi için ve Pazarlama kararları için bilgiye ihtiyaç bulunmaktadır.bu nedenle işletme araştırmak ve dış ve iç dinamiklerle ilgili bilgi toplamak ve bir veri tabanı yada tabanları oluşturmak zorundadır. Buna bağlı olarak özellikle yabancı ve büyük işletmeler bir çok sayıda ve çeşitlilikte veri tabanı kullanmaktadır. Örneğin; Rekabetçi istihbarat veri tabanı Pazarlama veri tabanı Maliyet veri tabanı, Mühendislik veri tabanı, Tedarik veri tabanıdır.
Rekabetçi bir ortamda faaliyet gösteren bir işletmeye ilişkin bir bilgi sistemi tasarımı Pazarlama veri tabanı Maliyet veri tabanı Tedarik veri tabanı Hedef Bilgi Mühendislik veri tabanı Information not routunely collected Existing information not routunely
Pazarlama veri tabanı ve bilgi sistemi: İşletmeler pazardaki mevcut malları hakkında bilgi ihtiyacına sahiptir. Ürünler mamul yaşam döneminin hangi aşamasındadır. Neler yapılmalıdır? İşletmeler yeni bir mamul üretmeden önce bu mamulün pazara girme, tutunma ve ömrü hakkında bilgi sahibi olmak zorundadır. Bununla birlikte, pazar verilerine dayanarak mamulün üretimine karar verilmişse, tasarımda hangi özelliklerin ön plana çıkacağı, hangi özelliklere yer verileceği ve fiyatının ne olması gerektiği gibi konularda da bilgi sahibi olmak zorundadır. (Hedef maliyetleme, değer mühendisliği, vb.) İleri üretim ve maliyetleme yöntemlerini kullanmakta olan işletmeler bu amaçlı olarak pazarlama veri tabanlarını kullanmaktadır. Pazarlama veri tabanının, mamul yaşam döngüsü verisi, özellik/fiyat verisi, nitelik/fiyat verisi ve gelişme düşüncesi (fikirleri) olmak üzere dört çeşit alt bileşeni bulunmaktadır [Ensari et all.]
Özetle pazarlama bilgi sistemini; Pazarlama kararları için in gerekli olan bilgileri düzenli d ve sürekli s bir biçimde imde toplamak muhafaza ve analiz etmek ve yaymak üzere geliştirilmi tirilmiş bir bilgi sistemidir. Sistem için gerekli olan veri kaynakları İşletme içi kaynaklar (işletme finansal tabloları, ve diğer kayıtlar) İşletme dışı kaynaklar (işletme dışı resmi ya da özel veri kaynakları) Veri toplama amacıyla kullanılan araç pazarlama araştırmalarıdır Pazarlama araştırmalarının kullandığı bazı yöntemler Anketleme metodu Gözlem metodu Deney metodu Projeksiyon yöntemi Ölçekleme yöntemi Yöntemlerin bazıları hakkında sözlü olarak kısaca bilgi verilecek isteyenler not tutabilir.