TÜRKYE DE DI TCARETN GELM ( ) EVOLUTION OF FOREIGN TRADE IN TURKEY ( )

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "TÜRKYE DE DI TCARETN GELM (2000-2007) EVOLUTION OF FOREIGN TRADE IN TURKEY (2000-2007)"

Transkript

1 TÜRKYE DE DI TCARETN GELM ( ) Yrd.Doç.Dr.Sevim AKDEMR * Ar.Gör.Fatih KONUR ** ÖZET Türkiye ekonomisinde 2001 y(l(ndan itibaren yüksek oranlarda büyüme gerçeklemitir. Ancak ekonomide yüksek büyüme oranlar(n(n gerçekleti-i y(llarda, d(al(m d(sat(mdan daha fazla artmakta ve buna paralel olarak da d( ticaret bilânçosu aç(-( da artmaktad(r. Çal(mam(z(n amac( döneminde Türkiye deki d( ticaretinin geliimini incelemektir. Türkiye de 1996 y(l(nda uygulanmaya balanan Dâhilde leme Rejimi (DR) sistemine ba-l( olarak, d(sat(m artmas(na ra-men d(al(m da artmaktad(r. Toplam d(sat(m içerisinde DR çerçevesinde yap(lan d(sat(m(n pay( döneminde ortalama yüzde 50 olmutur. Bu d(sat(m(n d(al(ma ba-(ml(l(-( çal(mam(zda incelenmitir. Bu amaçla dönemindeki DR çerçevesindeki net d(sat(mc( durumdaki sektörlerin d(al(m girdisi kullan(m oranlar( hesaplanm(t(r. DR çerçevesinde gerçekletirilen toplam d(sat(m(n içinde pay( yüksek olan alt sektörlerin d(al(m gereksinimleri ve an(lan dönem içindeki de-iimi çal(mam(zda ele al(nm(t(r. Sonuç bölümünde ise Türkiye nin d(sat(m(n(n artmas( gere-inden hareketle bir de-erlendirme yer almaktad(r. Anahtar Kelimeler: D(al(m, D(sat(m, Dâhilde leme Rejimi Sistemi, D( Ticaret Aç(-( Tebli&in JEL Kodlar*: F10 EVOLUTION OF FOREIGN TRADE IN TURKEY ( ) ABSTRACT The high growth rate has been realizing in Turkish economy since However, the negative relationship between high growth rate and international trade balance is observed in which import exceeds export leading balance of trade deficits during the years having high growth rate. The aim of the study is to evaluate the development of Turkish international trade during period. Relating to inward processing system, launched in Turkey in 1996, import has been increasing parallel to the rise of export. Export in relation with inward processing has 50% portion of the total amount of export during The relationship between export and import is evaluated in our study. Therefore, we calculate usage rate of import inputs in some sectors which are perceived to be distinct exporters during period. The sub sectors having high percentage of export in total amount of export relying on inward processing, and its change during period is examined. In the conclusion part, we make a general evaluation for examining the strengthening the patterns of Turkey s export. Keywords: Import, Export, Inward Processing System, Foreign Trade Deficit JEL Code of Paper: F10 * Abant zzet Baysal Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi ktisat Bölümü, ** Abant zzet Baysal Üniversitesi ktisadi ve dari Bilimler Fakültesi ktisat Bölümü,

2 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) 1. Giri9 Türkiye de 1980 y(l(na kadar d(al(m mallar(n( yurtiçinde üretmeye yönelik iktisat politikalar( uygulanm(t(r y(l(nda Türkiye Ekonomisi ve d( ticaret politikalar( aç(s(ndan bir dönüüm benimsenerek d(sat(ma yönelik büyüme yolu izlenmitir. 24 Ocak 1980 stikrar Program( ile; sanayileme stratejisi olarak emek yo-un, yerli hammaddelere dayal( ve dünya pazarlar(nda rekabet gücü olan kesimlerin desteklenmesine balanm(t(r. Bu de-iimin temel nedeni, hem dünyadaki yap(sal de-iimlere uyum sa-lama hem de d(al(m mallar(n(n yurtiçi üretimine yönelik iktisat politikalar(n(n yaratt(-( ve yüksek gümrük tarifeleriyle korunan, iç pazara dönük üretim yapan, dünya pazarlar(nda rekabet ans( olmayan yap(daki sanayiyi, d( rekabete yönelik bir üretim yap(s(na kavuturmakt(. Bu politika uygulanmaya baland(-( y(llarda baar(l( olmu ve Türkiye nin d(sat(m( devaml( artm(, ancak d(al(m(nda serbestlemesiyle d( ticaret aç(-( da artmaya balam(t(r. Türkiye ekonomisinde son y(llarda yüksek büyüme oranlar( gerçeklemitir. Ancak Türkiye nin d( ticaret aç(-(, büyüme h(z( artt(kça artmaktad(r. Ekonomide yüksek büyüme h(zlar(n(n gerçekleti-i y(llarda, d(al(m d(sat(mdan daha fazla artmakta ve buna paralel olarak d( aç(kta büyümektedir. Son y(llarda d( ticaret aç(-( ekonomide k(r(lganl(k yaratacak ölçüde büyümütür. Bu çal(mam(z(n amac(, Türkiye nin d( ticaretinin geliimini ve sektörel yap(s(n( incelemektir. Bu amaçla çal(mam(zda öncelikle dünyada d( ticarette yaanan gelimelere k(saca de-inildikten sonra, döneminde d(al(m, d(sat(m, d( ticaret aç(-(n(n geliimi ve d(sat(m(n d(al(m( kar(lama oran( incelenmitir. Türkiye de 1996 y(l(nda uygulanmaya balanan DR sistemi, yurtiçinde ilenerek belli bir süre içinde d(sat(m yapmak art(yla, sanayicilerin gümrüksüz d(al(m yapmas(na olanak sa-lamaktad(r. Genel olarak, Türkiye de d( aç(-(n artmas(n(n temel nedeninin, d(sat(m(n d(al(ma ba-(ml(l(-(ndan kaynakland(-( düünülmektedir. Bunu incelemek amac(yla döneminde DR sistemine dayanan d(al(m(n toplam d(sat(m içerisindeki oran( hesaplanarak, d(sat(m içindeki d(al(m girdisinin pay( tespit edilecektir. Çal(mam(z(n sonuç bölümünde bir de-erlendirme yer almaktad(r. 2. Dünyada D*9 Ticarette Ya9anan Geli9meler Dünya ekonomisi döneminde yüzde 2,9 oran(nda büyümütür. Dünya ekonomisinde döneminde yüzde 3,1 lik bir büyüme, döneminde ise yüzde 2,9 luk bir büyüme ve döneminde yüzde 2,9 luk bir büyüme oran( gerçeklemitir. Son 25 y(ll(k dönemde gelimi ülkelerde büyüme oranlar(nda azal(lar gözlenirken, gelimekte olan ülkelerde ise önemli art(lar kaydedilmitir (UNCTAD, 2007a: ) l( y(llarda dünya ekonomisinde bölgesel ekonomik entegrasyonlar(n art((, SSCB nin çöküü sonras(nda geçi ekonomilerinin ortaya ç(kmas(, Dünya Ticaret Örgütü (DTÖ) nün kurulmas( ve Washington Uzlamas( politikalar(n(n uygulanmas( ülkelerin küreselleme sürecinde d(a aç(kl(klar(n( da art(rm(t(r. Bu gelimelerin etkileri 2000 li y(llarda daha aç(k bir ekilde görülmektedir (DTM, 2007;2-3). Dünya ekonomisinde 2006 y(l(nda da büyüme oranlar( ve d( ticarette önemli art(lar gerçeklemitir. DTÖ nün 2007 y(l( Nisan ay( verilerine göre, Gayri Safi Yurtiçi Has(la (GSYH) yüzde 3.7 oran(nda artarken, 2000 y(l(ndan bu yana en yüksek art( de-eri gerçeklemitir. Dünyan(n büyük bir bölümünde nüfus art(( ile GSYH art(( birlikte gözlenmitir (WTO, 2007:1).

3 Az gelimi ülkelerdeki ekonomik büyüme son 3 y(lda oldu-u gibi yüzde 6 oran(nda gerçeklemitir y(l(n(n ba(ndan itibaren küresel ekonomik faaliyetlerdeki bu art(ta Avrupa n(n katk(s( büyüktür. ABD ekonomisinde iç talebin yetersiz olmas(na ra-men, d(sat(m(n artmas( sonucunda d( aç(-(n azald(-( görülmütür. Japonya da ise d( fazlan(n artmas(, iç talebin azalmas( h(zl( bir ekonomik büyümenin gerçeklemesine neden olmutur. Çin ve Hindistan ise yüksek büyüme oranlar( ve ticaret art(lar( yaam(t(r (WTO, 2007:1) y(l(nda dünya genelinde d( ticaret hacmi bir önceki y(la göre yüzde 8 artm(t(r. D(sat(mdaki art( gelimi ve gelimekte olan ülkelerde, gelimekte olan bölgeler aras(ndaki farkl(l(klara ra-men, yak(n de-erlere sahiptir. Gelimi ülkeler mal ticaretinde yaanan art(lar sonucunda yüksek d(sat(m gelirleri elde etmilerdir. Avrupa Birli-i nin d(sat(m(n(n art((nda Do-u Asya ve geçi ülkelerindeki petrol d(sat(mc(s( ülkelere yap(lan d(sat(m etkili olmutur. Sermaye mallar( d(sat(m( yapan ülkelerin di-er gelimekte olan bölgelere yapt(klar( yat(r(mlar nedeniyle bu ülkelerin kârlar( artm(t(r. ABD ekonomisinde yaanan yüzde 10 oran(ndaki d(sat(m art((, Avrupa Birli-i ile Japonya n(n yüksek talebi ve dolar de-erinin azalmas( sonucunda gerçeklemitir. Japonya daki istikrarl( d(sat(m art((, Japon Yen inin de-erinin düük olmas(ndan, Çin ve di-er Do-u Asya ülkelerine olan talebin Japonya ya kaymas(ndan kaynaklanmaktad(r. Gelimi ekonomilerde d(al(m(n d(sat(ma oranla daha az artmas( ticaret hadlerindeki olumsuz de-iimlerin de bir yans(mas( olarak görülmektedir (UNCTAD, 2007b:4-5). 3. Türkiye de D*9 Ticaretin Geli9imi Türkiye ekonomisinde döneminde, 1999 ve 2001 y(llar( hariç, büyüme h(z( pozitif olmutur y(l(ndan itibaren büyüme h(z( ortalama yüzde 7.5 olarak gerçeklemitir. Tar(m, sanayi ve hizmetler sektörleri 2001 y(l(nda yaanan finansal krizin etkisiyle negatif büyümülerdir y(llar(nda sanayi sektörü büyümeye en fazla katk(y( sa-layan sektör olmutur. Hizmetler sektörü ise, 2002 y(l(ndan itibaren tar(m sektöründen daha yüksek oranda büyümütür (Tablo 1). Tablo 1. Y*llar tibariyle Sektörel Büyüme H*zlar* (%) Tar(m 4,1-6,5 6,9-2,5 2,0 5,6 2,9 Sanayi 5,6-7,5 9,4 7,8 9,4 6,5 7,4 Hizmetler 8,7-7,7 7,5 6,7 10,2 8,2 6,1 Toplam Büyüme H(z( 6,3-9,5 7,9 5,9 9,9 7,6 6,0 Kaynak: Devlet Planlama Tekilat(, Ekonomik Gelimeler, Türkiye ekonomisi büyüdükçe cari aç(-(nda artt(-( dikkati çekmektedir y(l(nda Türkiye ekonomisi yüzde 7.9 büyürken, d( ticaret bilançosu aç(-( 15,5 milyar dolar olmutur y(l(nda büyüme h(z( yüzde 5.9 iken, d( ticaret bilançosu aç(-( ise bir önceki y(la göre yakla(k yüzde 43 artarak 22,1 milyar dolara ulam(t(r y(l(nda büyüme h(z( 9,9 iken, d( ticaret bilançosu aç(-( ise yüzde 56 oran(nda artarak 34,4 milyar dolar, 2006 y(l(nda ise büyüme h(z( 6,0 iken, d( ticaret bilançosu aç(-( da yakla(k yüzde 25 artarak 54 milyar dolar olmutur. Yüksek büyüme h(z(n(n yaand(-( y(llarda cari aç(-(n büyüme h(z(n(n da yüksek oranda artt(-( görülmektedir (Tablo 2).

4 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) Tablo 2. Türkiye de D*9 Ticaretin Geli9imi (Milyar $) D*9sat*m*n D*9al*m* Kar9*lama Y*llar D*9sat*m D*9al*m D*9 Aç*k Oran* ,2 43,6 20,4 0, ,3 48,6 22,3 0, ,0 45,9 18,9 0, ,6 40,7 14,1 0, ,8 54,5 26,7 0, ,3 41,4 10,1 0, ,1 51,6 15,5 0, ,3 69,3 22,1 0, ,2 97,5 34,4 0, ,5 116,8 43,3 0, ,5 139,6 54,0 0, * 86,2 137,0 50,9 0,63 Kaynak: Türkiye statistik Kurumu * 2007 verileri Kas(m 2007 tarihi itibariyle Ekonomide yüksek büyüme h(z( yaad(-( dönemlerde d(al(m d(sat(mdan daha fazla artm(t(r. D(sat(m(n d(al(m( kar(lama oran( incelendi-inde, bu oran(n 1996 y(l(nda yüzde 53 e, 2007 y(l(nda yüzde 63 e yükselmitir. D(al(m(n d(sat(m( kar(lama oran( yükselmesine ra-men, d( aç(klar(nda her y(l yüksek oranda artt(-( tablo 2 den de görülmektedir. D( aç(-(n art((nda döviz kurunun da etkisi yüksektir. Türkiye deki enflasyon oran( ile Türkiye nin en fazla d( ticaret yapt(-( 19 ülkenin enflasyon oranlar( ve bu ülkelerin paralar(ndan oluan sepet dikkate al(narak T.C. Merkez Bankas( (TCMB) taraf(ndan haz(rlanan Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) bazl( reel efektif kur endeksini inceledi-imizde Türk Liras(n(n her y(l ortalama olarak yüzde 7.8 de-erlendi-i, döviz kurunun ise eksik de-erlendi-i görülmektedir (TCMB, 2007). * Ayr(ca, Türkiye ekonomisi 2006 y(l(nda toplam 54 milyar dolar d( ticaret aç(-( verirken, dolar cinsinden yap(lan d(sat(m yüzde 44.1, Avro cinsinden yap(lan d(sat(m ise yüzde 48.5 olmutur. Dolar cinsinden d(al(m yüzde 58.8, Avro cinsinden yap(lan d(al(m ise yüzde 37.6 olmutur y(l(nda ise dolar cinsinden yap(lan d(sat(m yüzde 42.2, Avro cinsinden yap(lan d(sat(m yüzde 50.4 olmutur. Dolar cinsinden yap(lan d(al(m yüzde 60.5, Avro cinsinden yap(lan d(al(m ise yüzde 35.5 olmutur (TÜK, 2007). ** Türkiye nin d(al(m(n(n a-(rl(kl( olarak dolar cinsinden, d(sat(m(n(n ise Avro cinsinden gerçekleti-i görülmektedir. Dolar(n Avro kar(s(nda de-er kaybetti-i dönemler Türkiye nin d( ticarette fiyat avantaj( yakalamas(na neden olmutur. Bu fiyat avantaj( dolar cinsinden d(al(m( yap(lan ara mal( ve hammadde ile üretilen ürünlerin Avro cinsinden d(sat(m(yla sa-lanm(t(r (SÖNMEZ, 2005;15). Türkiye ekonomisindeki d( aç(k büyük ölçüde eksik de-erlenmi döviz kurundan kaynaklanm(t(r. Ayr(ca, eksik de-erlenmi kur, yüksek faiz oranlar( d( borçlar( da art(rm(t(r döneminde Türkiye nin toplam d( borç stoku sürekli art( * Yllk yüzde deiim IMF tanmna göre ondokuz ülkeye göre (Belçika, Almanya, spanya, Fransa, sviçre, Hollanda, talya, ngiltere, ABD, Japonya, sveç, Avusturya, Kanada, Kore, Tayvan, ran, Brezilya, Çin, Yunanistan) hesaplanm reel efektif kur endeksi (1995=100) fiyat endeksi olarak tüketici fiyatlar kullanlmtr. Endekste art TL nin reel deer kazancn ifade etmektedir (TCMB, Elektronik Veri Datm Sistemi, 2007). ** TÜ K in döviz türlerine göre ithalat ve döviz türlerine göre ihracat verileri kullanlarak tarafmzdan hesaplanmtr.

5 göstermitir. Hazine Müstearl(-( (HM) verilerine göre, 2001 y(l(nda Türkiye nin toplam d( borç stoku milyon dolard(r. Bu borcun yüzde 41,5 i kamu sektörüne, yüzde 21,4 ü TCMB ye ve yüzde 37.1 i özel sektöre aittir y(llar( aras(nda d( borç stoku yüzde 99 art( göstermitir y(l(n(n ikinci çeyre-inde Türkiye nin toplam d( borcu milyon dolara yükselmitir. Bu borcun yüzde 32 si kamu sektörüne, yüzde 6.8 i TCMB ye ve yüzde 61.2 si özel sektöre aittir. Y(llar itibariyle kamu sektörü ve TCMB nin d( borçlardaki pay( azal(rken, özel sektörün pay( art( göstermitir (HM, 2007). Tablo 3. Türkiye nin D*9 Borç Stoku Göstergeleri ( ) D*9 Borç Stokundaki Yüzde De&i9im (%) Q Q2 Toplam -4,2 14,2 11,3 11,5 5,0 23,0 3,3 5,5 K(sa Vade -42,0 0,1 40,1 38,5 16,4 14,0-10,4 8,3 Orta-Uzun Vade 7,6 16,6 7,1 6,3 2,2 25,5 6,8 4,9 Kamu Sektörü -5,9 36,9 9,8 6,8-7,0 1,7 2,6-1,5 TCMB 72,8-9,6 10,8-12,2-28,0 1,6-0,3-0,9 Özel Sektör -22,6 2,5 13,7 29,9 30,3 45,0 4,2 10,4 Finansal Göstergeler (%) Toplam D( Borç Stoku / D(sat(m (FOB) 362,5 359,7 305,4 254,7 229,9 243,0 238,3 238,0 D( Borç Servisi / GSMH 16,9 15,9 11,6 10,2 10,1 9,6 - - D( Borç Servisi / D(sat(m (FOB) 78,6 80,0 58,9 48,3 49,8 44,9 47,6 46,8 Özel Sektör/D(sat(m (FOB) 134,4 119,8 103,9 101,0 113,1 140,9 139,4 145,6 Kaynak:Hazine Müstearl(-(, D( Borç Stoku Profili, Asya Krizi sonras(nda, gelimekte olan ülkelerin büyük bir k(sm( cari ilem aç(klar(n( azalt(p, d( fazlalar(n( art(rarak d( borç göstergelerini iyiletirmilerdir. Türkiye nin d( borç göstergelerinin büyük bir k(sm( gelimekte olan ülkelerle kar(lat(r(ld(-(nda, Türkiye nin daha a-(r borçlu, daha riskli konumda oldu-u görülmektedir (BSB, 2007;51). Tablo 3 te Türkiye nin döneminde d( borç stoku ve seçilmi finansal göstergelerdeki yüzde de-iimler yer almaktad(r y(l(n(n ikinci çeyre-inde bir önceki döneme göre k(sa, orta ve uzun vadeli d( borçlardaki düük art( de-erleri dikkat çekicidir. Bu göstermektedir ki; Türkiye de önümüzdeki dönemde borç stokundaki art(a dayal( yüksek büyüme oranlar(n(n yaanma olas(l(-( düüktür. Türkiye nin toplam d( borç stokunun d(sat(ma oran( y(llar itibariyle azalarak artmaya devam etmitir. D( borç servisinin Gayri Safi Milli Has(la ya (GSMH) oran( giderek azalmaktad(r Dahilde 9leme Rejimi Çerçevesindeki D*9 Ticaretin Geli9imi Türkiye de Dâhilde leme Rejimi Karar(; dünya piyasa fiyatlar(ndan hammadde sa-layarak d(sat(m( art(rmak, d(sat(m ürünlerine uluslararas( piyasalarda rekabet gücü kazand(rmak, d(sat(m pazarlar(n( gelitirmek ve d(sat(m ürünlerini çeitlendirmek amac(yla haz(rlanm(t(r (Resmi Gazete, 27/01/2005). DR d(sat(m ürünlerinin üretimi için d(al(m( yap(lan ve d(al(m( gümrük vergisine tabi girdilere gümrük muafiyeti sa-layan bir rejimdir. DR, d(al(mda artl( muafiyet sistemi ve d(al(m esnas(nda al(nan vergilerin geri ödenmesi sisteminden olumaktad(r. Wartl( muafiyet sistemi; dâhilde ileme izin belgesi kapsam(nda d(sat(m( taahhüt edilen ilem görmü ürünün üretiminde kullan(lan hammadde, yard(mc( madde, yar( mamul, mamul ile de-imemi eya, ambalaj ve iletme malzemesinin, d( ticaret politikas( önlemlerine tabi tutulmaks(z(n, vergisinin teminata ba-lanarak d(al(m(n(n yap(lmas(n( ve d(sat(m taahhüdünün gerçeklemesiyle

6 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) al(nan teminat(n geri verilmesi biçiminde uygulanmaktad(r. Geri ödeme sistemi; dâhilde ileme izin belgesi ile ileme izni kapsam(nda serbest dola(ma giren hammadde, yard(mc( madde, yar( mamul, mamul ile de-imemi eya, ambalaj ve iletme malzemesinden elde edilen ilem görmü ürünün d(sat(m( halinde, d(al(m s(ras(nda al(nan vergilerin geri ödenmesi biçiminde uygulanmaktad(r (Resmi Gazete, 27/01/2005 ve SÖNMEZ, 2005;61). Türkiye de döneminde DR kapsam(nda yap(lan d(sat(m(n toplam d(sat(m içindeki pay(n( inceledi-imizde, bu oran(n ortalama yüzde 50 olarak gerçekleti-i görülmütür. Tablo 4 ten de görülece-i üzere 1996 y(l(nda toplam d(sat(m(n içinde DR kapsam(nda gerçekletirilen d(sat(m(n pay( yüzde 38 iken, bu oran izleyen y(llarda devaml( art( göstererek, 2003 y(l(nda yüzde 57 ye, 2004 te yüzde 54 e, 2005 te yüzde 51 e, 2006 da yüzde 43 e, 2007 de yüzde 51 e yükselmitir. Toplam d(sat(m(m(z(n yar(s( DR çerçevesindeki d(sat(mdan olumaktad(r, di-er bir deyile d(sat(m(n içinde d(al(m girdi oran( çok yüksektir. Tablo 4. D*9 Ticarette Dâhilde 9leme Rejiminin D*9sat*m ve D*9al*mdaki Paylar* (Milyar $) Y*llar Toplam D*9sat*m D*9sat*m Toplam D*9al*m D*9al*m D*9sat*m / Toplam D*9sat*m % D*9al*m / Toplam D*9al*m % ,22 8,92 0,38 43,63 5,05 0, ,26 14,71 0,56 48,56 8,28 0, ,97 13,75 0,51 45,92 7,85 0, ,59 12,28 0,46 40,67 6,88 0, ,77 14,01 0,50 54,50 8,10 0, ,33 15,58 0,50 41,40 9,21 0, ,06 19,10 0,53 51,55 11,81 0, ,25 26,80 0,57 69,34 17,06 0, ,17 34,04 0,54 97,54 22,43 0, ,48 37,74 0,51 116,77 24,62 0, ,53 36,66 0,43 139,58 24,54 0, * 86,15 44,13 0,51 137,04 29,02 0,21 Kaynak: D( Ticaret Müstearl(-( * 2007 verileri Kas(m 2007 tarihi itibariyle döneminde toplam d(al(m içerisinde DR kapsam(nda yap(lan d(al(m(n pay( ise ortalama yüzde 19 olarak gerçeklemitir y(l(nda toplam d(al(m(n içinde DR kapsam(nda gerçekletirilen d(al(m(n pay( yüzde 12 iken, bu oran izleyen y(llarda devaml( art( göstererek, 2003 y(l(nda yüzde 25 e, 2004 te yüzde 23 e, 2005 te yüzde 21 e, 2006 da yüzde 18 e, 2007 de yüzde 21 e yükselmitir y(l(nda DR çerçevesinde yap(lan milyar dolarl(k d(sat(m için milyar dolarl(k d(al(m gerekmi, bu d(sat(m(n içinde d(al(m(n pay( ise yüzde 66 olmutur. Tablo 5 i inceledi-imizde 1996 y(l(nda DR kapsam(ndaki d(sat(m için gerekli olan d(al(m oran( yüzde 57 iken, bu oran 2004 te yüzde 66, 2005 de yüzde 65, 2006 da yüzde 67, 2007 de yüzde 66 olarak gerçeklemitir. DR kapsam(nda yap(lan her 100 dolarl(k sanayi ürünü d(sat(m( için yap(lmas( gereken d(al(m ortalama 63 dolar olmutur.

7 Tablo 5. Dâhilde 9leme Rejimi Kapsam*nda Yap*lan hracat çin Gerekli thalat (Milyar $) Y*llar D*9al*m D*9sat*m D*9al*m/ D*9sat*m ,92 5,05 0, ,71 8,28 0, ,75 7,85 0, ,28 6,88 0, ,01 8,10 0, ,58 9,21 0, ,10 11,81 0, ,80 17,06 0, ,04 22,43 0, ,74 24,62 0, ,66 24,54 0, ,13 29,02 0,66 Toplam 277,72 174,85 0,63 Kaynak: D( Ticaret Müstearl(-( 3.2. Dahilde 9leme Rejimi Çerçevesindeki D*9 Ticaretin Sektörel Analizi Türkiye de DR çerçevesindeki tüm sektörler d(sat(mc( görünmektedirler. Sektörlerin gerçekletirmi olduklar( d(sat(mdan yapt(klar( d(al(m miktar( düüldü-ünde net d(sat(mc( durumlar( ortaya ç(kmaktad(r döneminde adet kapal( belge kar(l(-(nda gerçekleen net d(sat(m(n geliimi Tablo 6 da yer almaktad(r döneminde net d(sat(mc( sektörler aras(nda yüzde lük payla dokuma ve giyim sektörü birinci, yüzde lik payla ta(t araçlar( sektörü ikinci, yüzde lik payla demir-çelik sektörü üçüncü, yüzde 6.92 lik payla g(da ve içki sektörü ise dördüncü s(rada yer alm(t(r. An(lan sektörler önemli net d(sat(mc( sektörlerdir (Grafik 1). Tablo 6. Sektörlerin Gerçekle9tirdikleri D*9sat*m ve Paylar* ( ) Sektör D*9sat*m Toplamdaki Pay* Sektör D*9sat*m Toplamdaki Pay* Milyar $ Milyar $ Bitkisel Üretim 0,0038 0,01 leme 0,0102 0,02 Cam 0,3736 0,60 Ka-(t 0,2963 0,47 Çimento 0,0265 0,04 Kimya 1,4442 2,31 Demir-Çelik 9, ,71 Lastik 2,9220 4,66 Demir D(( Metaller 0,9420 1,50 Madeni Eya 4,0702 6,50 Deri ve Kösele 1,1449 1,83 Makine malat 1,0016 1,60 Di-erleri 0,1888 0,30 Mesl.Bil.Ölç.Opt.Do. 0,0169 0,03 Dokuma ve Giyim 17, ,04 Orman Ürünleri 0,1958 0,31 Elektrikli Makineler 2,8338 4,52 Pimi Kil ve Çim.Ger. 0,0718 0,11 Elektronik 2,0307 3,24 Sa-l(k 0,0002 0,00 G(da ve çki 4,3320 6,92 Seramik 0,9048 1,44 Hizmetler-Di-erleri 0,0041 0,01 Ta(t Araçlar( 13, ,81 naat 0,0028 0,00 Ulat(rma 0,0000 0,00 stihraç ve leme 0,0020 0,00 Toplam 62, Kaynak: D( Ticaret Müstearl(-(

8 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) Grafik 1. Sektörlerin Gerçekle9tirdikleri D*9sat*m ve Paylar* ( ) Kaynak: D( Ticaret Müstearl(-( döneminde adet kapal( belge kar(l(-(nda gerçekleen d(sat(m(n geliimi Tablo 7 de yer almaktad(r döneminde d(al(mc( sektörler aras(nda yüzde l(k payla demir-çelik sektörü birinci, yüzde 19,34 lük payla dokuma ve giyim sektörü ikinci, yüzde 16,96 lik payla ta(t araçlar( sektörü üçüncü, yüzde 9,16 l(k payla elektronik sektörü dördüncü s(rada yer almaktad(r. An(lan sektörler önemli d(al(mc( sektörlerdir (Grafik 2). Tablo 7. Sektörlerin Gerçekle9tirdikleri D*9al*m ve Paylar* ( ) Toplamdaki D*9al*m D*9al*m Toplamdaki Sektör Pay* Sektör Pay* Bitkisel Üretim 0,0009 0,00 leme 0,0062 0,01 Cam 0,0421 0,07 Ka-(t 0,2340 0,39 Çimento 0,0033 0,01 Kimya 1,5504 2,57 Demir-Çelik 16, ,76 Lastik 1,8861 3,13 Demir D(( Metaller 1,6907 2,81 Madeni Eya 1,8960 3,15 Deri ve Kösele 1,3888 2,31 Makine malat 0,5593 0,93 Di-erleri 0,4815 0,80 Mesl.Bil.Ölç.Opt.Do. 0,0214 0,04 Dokuma ve Giyim 11, ,34 Orman Ürünleri 0,1717 0,29 Elektrikli Makineler 2,6918 4,47 Pimi Kil ve Çim.Ger. 0,0359 0,06 Elektronik 5,5155 9,16 Sa-l(k 0,0001 0,00 G(da ve çki 3,9379 6,54 Seramik 0,1091 0,18 Hizmetler-Di-erleri 0,0021 0,00 Ta(t Araçlar( 10, ,96 naat 0,0005 0,00 Ulat(rma 0,0000 0,00 stihraç ve leme 0,0288 0,05 Genel Toplam 60, ,00 Kaynak: D( Ticaret Müstearl(-(

9 Grafik 2. Sektörlerin Gerçekle9tirdikleri D*9al*m ve Paylar* ( ) Kaynak: D( Ticaret Müstearl(-( DR le döneminde belge kapsam(nda toplam 174,84 milyar dolarl(k vergi ve fonlardan muaf d(al(m izni verilmitir. Bu kapsamda al(nan d(sat(m taahhüdü ise 277,72 milyar dolard(r. Türkiye nin 100 birimlik sanayi ürünü d(sat(m( yapabilmesi için gerçekletirmesi gereken ara mal( ve hammadde d(al(m( 1996 y(l(nda yüzde 57 iken, 2007 y(l(nda yüzde 66 olarak gerçeklemitir (Ek 1). Ek 2 de yer alan DR istatistiklerini ayr(nt(l( olarak inceledi-imizde, Türkiye nin d(sat(m(nda önemli sektörlerin yüksek oranda d(al(ma ba-(ml( olduklar( görülmektedir döneminde Türkiye nin 100 birimlik mal d(sat(m( için gerekli d(al(m miktar( elektronikte ortalama yüzde 78, demir-çelikte yüzde 74, demir d(( metallerde yüzde 73, lastikte yüzde 67, kimyada yüzde 65, ta(t araçlar(nda yüzde 64, dokuma ve giyimde yüzde 54 olmutur. Bu sektörlerin yo-un bir ekilde d(al(m girdiye ba-(ml( oldu-u görülmektedir döneminde adet kapal( belgeye göre gerçekleme oranlar( incelendi-inde; 100 birimlik mal d(sat(m( için yap(lan d(al(m miktar( elektronikte yüzde 73, demir-çelik ve demir d(( metallerde yüzde 64, kimyada yüzde 52, ta(t araçlar(nda yüzde 44, dokuma giyimde yüzde 40 olarak gerçeklemitir (Ek 2). D(sat(m için en çok d(al(m yapan alt sektörün elektronik oldu-u Ek 2 de görülmektedir y(l(nda milyon dolarl(k d(sat(m için 805 milyon dolarl(k d(al(m öngörülmütür. D(al(m aramal( kullan(m( d(sat(m(n yakla(k yüzde 77 sini

10 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) oluturmaktad(r. Bu oran 2001 krizinde bile dümemi, yüzde 84 olmutur y(l(nda ise yakla(k yüzde 79 a ç(km(t(r. Elektronik sanayi Türkiye de d(al(m girdi kullan(m( en yüksek alt sektördür döneminde elektronik sanayinin DR çerçevesinde gerçekletirdi-i d(sat(m(n toplam DR çerçevesindeki d(sat(m içerisindeki pay( yüzde 3,24 tür. Yani önemli bir d(sat(mc( sektör de-ildir. Ancak, d(al(m girdi kullan(m( en yüksek birinci sektördür. Demir-çelik alt sektörünün 2000 y(l(nda öngörülen d(sat(m( milyon dolar, gereken d(al(m( ise milyon dolard(r. d(sat(m için gerekli olan d(al(m yüzde 69 iken, bu oran devaml( artarak, 2007 y(l(nda yakla(k yüzde 76 ya ç(km(t(r döneminde demir-çelik alt sektörünün öngörülen d(sat(m( yüzde 300 artarken, d(al(m( yüzde 335 artm(t(r döneminde demir-çelik sektörünün DR çerçevesinde gerçekletirdi-i d(sat(m(n toplam DR çerçevesindeki d(sat(m içerisindeki pay( yüzde 15 olup, net d(sat(mc( durumdaki en önemli üçüncü alt sektördür. Demir-çelik d(al(m girdiye ba-(ml(l(-( en yüksek ikinci sektör olarak görülmektedir. Türkiye nin DR çerçevesindeki toplam d(sat(m(n(n içinde demir d(( metaller d(sat(m(n pay( Grafik 1 den de görülece-i üzere yüzde 1,5 tir. Bu sektör d( ticaretimizde önemli bir paya sahip de-ildir. Ancak bu alt sektörde d(al(m girdi ba-(ml(l(k oran( yüksektir y(l(nda sektörün öngörülen d(sat(m( 345 milyon dolar iken, öngörülen d(al(m( 239 milyon dolar olup, d(sat(m için gerekli olan d(al(m yüzde 70 iken, bu oran izleyen y(llarda devaml( artarak yüzde 74 e yükselmitir. DR kapsam(nda deri ve kösele alt sektörünün öngörülen d(sat(m( 2000 y(l(nda 357 milyon dolar iken, öngörülen d(al(m 221 milyon dolard(r. D(sat(m için gereken d(al(m girdi oran( yüzde 62 dir döneminde bu oran devaml( artarak ortalama yüzde 67 ye ç(km(t(r. Deri kösele alt sektörü DR kapsam(ndaki toplam d(sat(m içinde yakla(k yüzde 2 gibi küçük bir paya sahiptir. Ancak d(al(m girdi gereksinimi en yüksek olan dördüncü alt sektörümüzdür. DR kapsam(nda lastik sanayinin öngörülen d(sat(m( 2000 y(l(nda 531 milyon dolar iken, öngörülen d(al(m 340 milyon dolard(r. D(sat(m için gereken d(al(m girdi oran( yüzde 64 tür döneminde bu oran devaml( artarak ortalama yüzde 67 ye ç(km(t(r. Lastik sanayi DR kapsam(ndaki toplam d(sat(m içinde yakla(k yüzde 5 lik bir paya sahiptir. Ancak d(al(m girdi gereksinimi en yüksek olan beinci alt sektördür. DR kapsam(nda kimya sanayinin öngörülen d(sat(m( 2000 y(l(nda 302 milyon dolar iken, öngörülen d(al(m( 197 milyon dolard(r. D(sat(m için gereken d(al(m girdi oran( yüzde 65 tir. Bu oran 2003 y(l(nda yüzde 70 e yükselmi, 2007 y(l(nda ise yüzde 67 ye dümütür döneminde kimya sanayinin DR çerçevesinde gerçekletirdi-i d(sat(m(n toplam DR çerçevesindeki d(sat(m içerisindeki pay( yüzde 2,3 tür. Kimya sanayi d(sat(m için d(al(m girdi ba-(ml(l(-( yüksek olan alt(nc( sanayi durumundad(r döneminde DR kapsam(ndaki net d(sat(mc( durumunda olan en önemli ikinci sanayi ta(t araçlar( sanayidir. Bu sanayinin toplam d(sat(m içerisindeki pay(n(n yüzde 21 oldu-u Grafik 1 de görülmektedir. DR kapsam(nda gerçekletirilen en yüksek d(sat(m ta(t araçlar( sanayinde gerçeklemitir y(l(nda sektörün öngörülen d(sat(m( milyon dolar iken, öngörülen d(al(m( milyon dolard(r. D(sat(m için

11 gerekli olan d(al(m yüzde 59 dur döneminde ta(t araçlar( sanayinin öngörülen d(sat(m( yüzde 554 artarken, d(al(m( yüzde 600 artm(t(r. Ta(t araçlar( sanayi döneminde d(al(m girdiye ba-(ml(l(-( ortalama yüzde 65 olmutur. Ta(t araçlar( sanayi d(al(m girdiye gereksinimi en yüksek yedinci sektör olarak görülmektedir. Ta(t araçlar( sanayi en önemli d(sat(mc( sektörümüz durumundad(r. Sektörün d(al(m girdiye ba-(ml(l(-(n(n yüksek olmas(, döviz kurunun yükselmesi durumunda ta(t araçlar( maliyetinin ve fiyat(n(n artmas(na neden olacakt(r. Böyle bir durum an(lan sektörün uluslararas( rekabet gücünü düürüp d(sat(m(n( azaltacakt(r. Toplam d(sat(mda önemli bir pay( olan sektörün d(al(m girdisinin yüzde 65 oran(nda ba-(ml( olmas(, d(sat(m(n(n istikrarl( sürdürülebilirli-ini tehlikeye sokmaktad(r döneminde DR kapsam(ndaki net d(sat(mc( durumunda olan en önemli birinci sektör dokuma ve giyim sanayidir. Bu sanayinin toplam d(sat(m içerisindeki pay(n(n yüzde 28 oldu-u Grafik 1 de görülmektedir y(l(nda milyon dolarl(k öngörülen d(sat(m için gereken d(al(m milyon dolar olup, d(al(m girdi pay( yüzde 51 dir. An(lan sanayinin d(sat(m(n(n 2003, 2004 ve 2005 y(llar(nda art( gösterdi-i, an(lan y(llarda ortalama milyon dolar oldu-u görülmektedir döneminde dokuma ve giyim sanayinin öngörülen d(sat(m( yüzde 5 artarken, d(al(m( yüzde 1 artm(t(r. Dokuma ve giyim sanayinin d(al(m girdi gereksinimi döneminde ortalama yüzde 54 olmutur. D(al(m girdi ba-(ml(l(-( yüksek olan onikinci sektördür. Madeni eya sanayinde 2000 y(l(nda 348 milyon dolarl(k öngörülen d(sat(m için gerekli d(al(m 174 milyon dolar olup, d(al(m girdi gereksinimi yüzde 50 dir. Bu oran döneminde ortalama yüzde 62 olmutur. DR kapsam(nda yap(lan toplam d(sat(m(n içindeki madeni eya sanayinin pay( yüzde 7 dir. D(al(m girdiye ba-(ml(l(k s(ralamas(nda madeni eya sanayi dokuzuncu s(rada yer almaktad(r. G(da ve içki sanayinin 2000 y(l(nda milyon dolarl(k öngörülen d(sat(m için gerekli d(al(m( 622 milyon dolar olup, d(al(m girdi gereksinimi yüzde 50 dir. Bu oran döneminde ortalama yüzde 54 olmutur. DR kapsam(nda yap(lan toplam d(sat(m(n içindeki g(da ve içki sanayinin pay( yüzde 9 dur. Ülkemizin tar(m ülkesi olmas( nedeniyle bu sanayide d( girdiye ba-(ml(l(-(n yüksek olmas( düündürücüdür. Yerli girdi oran(n(n yüksek olmas(n( bekledi-imiz bu sanayide d(al(m girdisi kullan(m oran(n(n ortalama yüzde 54 olmas( döviz kurunun düüklü-üyle aç(klanabilir. D(al(m girdiye ba-(ml(l(k s(ralamas(nda g(da ve içki sanayi onbirinci s(rada yer almaktad(r döneminde mesleki bilgi ölçme ve optik donan(m sanayinde ithal girdi gereksinimi ortalama yüzde 64, orman ürünleri sanayi yüzde 59, makine ve imalat sanayi yüzde 52, ka-(t sanayi yüzde 58, pimi kil ve çimento gereçlerinin yüzde 48 dir. An(lan bu alt sektörlerin d(al(m girdi oranlar( oldukça yüksek olmas(na ra-men, DR çerçevesinde yap(lan d(sat(mda bu sektörlerin paylar( s(ras(yla binde 3, binde 3, yüzde 2, binde 5 ve binde 1 olmutur. Bu nedenle çal(mam(zda ayr(nt(l( olarak incelenmemitir. Türkiye nin d( ticaretinde, d(al(m(nda ve d(sat(m(nda bir çeitlenme görülmekle beraber, d(sat(mc( gibi gözüken baz( sektörlerin büyük ölçüde d(al(mc( olduklar( gözlemlenmektedir. Yeni Türk Liras( de-er kazand(kça dolarla d(al(m( yap(lan mallar(n YTL cinsinden fiyat( dümekte, a(r( de-erli YTL bask(s( ile d( ticarete dönük sanayi kâr(n( korumak ve d(sat(m(n( sürdürmek için yerli girdiyi düürüp, d(al(m girdisi kullan(m(na yönelmektedir. Sektörler yerli ara mal( ve hammadde yerine d(al(m ara mal( ve

12 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) hammaddeyi kullanarak maliyetleri düürmekte, böylece d(sat(mlar(n( (SÖNMEZ, 2005;21-25). art(rmaktad(r Sonuç Türkiye; 2003, 2004 ve 2005 y(llar(nda OECD ülkeleri aras(nda en yüksek oranl( GSYH art((n( gerçekletiren ülke olmutur. Sanayi sektörü ise büyümeye en fazla katk( sa-layan sektör olarak görülmektedir. Ayr(ca d(sat(m(m(z(n içindeki pay( devaml( artan bir sektördür. Türkiye de 2003 y(l(nda d(sat(m bir önceki y(la göre yüzde 21, 2004 de yüzde 33.6, 2005 ve 2006 da yüzde 16 artm(t(r. D(al(m ise; 2003 y(l(nda yüzde 34, 2004 te yüzde 41, 2005 ve 2006 da yüzde 20 art( göstermitir y(l(nda d( ticaret bilançosu aç(-( ise bir önceki y(la göre yüzde 24.9 artarak, 54.1 milyar dolara ulam(t(r. Ekonomide yüksek büyüme h(zlar(n(n yaand(-( dönemde d(al(m(n d(sat(mdan daha yüksek oranda artt(-( görülmektedir. Çal(mam(zda öncelikle döneminde Türkiye nin d(sat(m( ve d(al(m(n(n geliimi incelemitir y(l(ndan itibaren uygulanmaya balayan DR sistemi çerçevesindeki d(sat(m(n döneminde toplam d(sat(m(m(z içindeki pay(n(n yüzde 50 oldu-u görülmektedir. Yine ayn( dönemde DR kapsam(nda yap(lan d(al(m(n toplam d(al(m içindeki pay( ortalama yüzde 19 dur. Ancak 1996 y(l(nda toplam d(al(m içindeki bu pay yüzde 12 iken, 2007 y(l(nda yüzde 21 e ç(km(t(r y(l(nda d(sat(m için gerekli olan d(al(m oran( yüzde 57 iken, bu oran 2007 de yüzde 66 ya ulam(t(r. DR çerçevesinde yap(lan her 100 dolarl(k d(sat(m için yap(lmas( gereken ortalama d(al(m 63 dolar olmutur. Çal(man(n DR çerçevesindeki d( ticaretin sektörel analizi bölümünde döneminde gerçekletiren net d(sat(m içinde sektörlerin pay( incelenmitir. d(sat(mc( sektörler aras(nda yüzde 28 lik payla dokuma giyim sanayi birinci, yüzde 21 lik payla ta(t araçlar( sanayi ikinci, yüzde 15 lik payla demir-çelik sanayi üçüncü, yüzde 7 lik payla g(da ve içki sanayinin dördüncü s(rada yer ald(-( tespit edilmitir. Ayn( dönemde DR çerçevesinde yap(lan d(al(m(n içinde sektörlerin pay(n( inceledi-imizde ise, yüzde 27 lik payla demir-çelik sanayi birinci, yüzde 19 luk payla dokuma giyim sanayi ikinci, yüzde 17 lik payla ta(t araçlar( sanayi üçüncü, yüzde 9 luk payla elektronik sanayinin dördüncü s(rada en çok d(al(m yapan sektörler oldu-u görülmütür. d(sat(mc( durumda olan birinci sektörümüz dokuma giyim sanayindeki d(al(m girdi oran( döneminde ortalama yüzde 51 dir. d(sat(mc( durumda olan ikinci alt sektör ta(t araçlar(nda bu oran yüzde 59 dur. d(sat(mc( üçüncü alt sektör olan demir-çelik sektöründe ise, d(sat(m içindeki d(al(m girdi oran( yüzde 74.4 tür. Dördüncü önemli net d(sat(mc( g(da ve içki sanayinde ise bu oran yüzde 55 dir. Tüm sektörler için 1996 y(l(nda DR kapsam(ndaki d(sat(m için gerekli olan d(al(m oran( yüzde 57 iken, bu oran 2004 te yüzde 66, 2005 de yüzde 65, 2006 da yüzde 67, 2007 de yüzde 66 olarak gerçeklemitir döneminde DR kapsam(nda yap(lan her 100 dolarl(k sanayi ürünü d(sat(m( için yap(lmas( gereken d(al(m ortalama 63 dolar olmutur. malat sanayinin önemli alt sektörleri olan net d(sat(mc( durumdaki sanayilerin d(al(m girdi kullan(m miktarlar( çok yüksektir. Bunun nedeni; döviz kurunun düüklü-ü, YTL nin a(r( de-erlenmesidir. Bu sanayiler yerli girdi fiyatlar(n(n göreli olarak d(al(m girdi

13 fiyatlar(ndan daha yüksek olmas( nedeniyle d(al(ma yönlenmilerdir. Böylece yakalad(klar( fiyat avantaj(yla, uluslararas( piyasaya d(sat(mlar(n( art(rm(lard(r. Ancak bu durumun ilerleyen y(llarda da devam edece-ini söylemek zordur. Bu nedenle Türkiye nin d(sat(mda rekabet gücünü art(rabilmesi için önlemler almas( artt(r. Özellikle ar-ge ye önem verilmeli, d(sat(m sektörlerinin ürünleri çeitlendirilmeli ve yüksek katma de-erli ürünlerin d(sat(m(n(n yap(lmas( gerekmektedir. Türkiye ekonomisinin istikrarl( ve sürdürülebilir büyümesi için uygun bir sanayi stratejisi gelitirilmelidir. Kaynakça Ba-(ms(z Sosyal Bilimciler (BSB); 2007 lkyaz*nda Dünya ve Türkiye Ekonomisine Bak*9, Eriim Tarihi: , Devlet Planlama Tekilat( (DPT); Ekonomik Geli9meler, 2000, 2001, 2002, 2003, 2004, 2005, 2006, 2007 Y(llar(, Eriim Tarihi: , D( Ticaret Müstearl(-( (DTM); Dahilde 9leme Rejimi Verileri, Genel, Ayl*k, Eriim Tarihi: ve kurumdan al(nan veriler, cerikid=1234&from=home. D( Ticaret Müstearl(-( (DTM); Türkiye D*9 Ticaret Stratejisi, Eriim Tarihi: , Hazine Müstearl(-( (HM); D*9 Borç Stoku Profili, Eriim Tarihi: , Resmi Gazete; Dahilde 9leme Rejimi Karar*, 27/01/2005 tarih ve say(l(, Eriim Tarihi: SÖNMEZ, Mustafa (2005); Türkiye hracat*n*n thalata Ba&*ml*l*&*: , Eriim Tarihi: , T.C. Merkez Bankas(; Elektronik Veri Da&*t*m Sistemi, Eriim Tarihi: , Türkiye statistik Kurumu (TÜK) (2007); Döviz Türlerine Göre D*9 Ticaret, Tarihi: , United Nations Conference on Trade and Development (UNCTAD) (2007a); Handbook of Statistics , United Nations Publication, Geneva, Eriim Tarihi: ,

14 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) United Nations Conference on Trade and Development (UNCTAD) (2007b); Trade and Development Report 2007, United Nations Publication, Geneva, Eriim Tarihi: , World Trade Organization (WTO) (2007); World Trade Report 2007, Geneva, Eriim Tarihi: , port07_e.pdf

15 Ek 1. DÜZENLENEN DAHLDE LEME ZN BELGELER - D1 ( ) TÜM BELGELER KAPALI BELGELER YIL Belge Dalm / Belge Dalm/ , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , Toplam , , Kaynak: D( Ticaret Müstearl(-(

16 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) Ek 2. DÜZENLENEN DAHLDE LEME ZN BELGELER - D1 ( ) ALT SEKTÖR YIL Belge TÜM BELGELER Dalm / Belge KAPALI BELGELER Dalm/ , , , , Bitkisel Üretim , , , , , , , , Toplam , , , , , , , , Cam , , , , , , , , , ,00 0 Toplam , , Çimento , , , , , , , , , , , ,

17 DÜZENLENEN DAHLDE LEME ZN BELGELER - D1 ( ) ALT SEKTÖR YIL Belge TÜM BELGELER Dalm / Belge KAPALI BELGELER Dalm/ , , , ,00 0 Toplam , , , , , , , , Demir Çelik , , , , , , , , , , Toplam , , , , , , , , Demir D Metaller , , , , , , , , , , Toplam , , Deri ve Kösele , , , , , ,

18 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) DÜZENLENEN DAHLDE LEME ZN BELGELER - D1 ( ) ALT SEKTÖR YIL Belge TÜM BELGELER Dalm / Belge KAPALI BELGELER Dalm/ , , , , , , , , , , Toplam , , , , , , , , Di%erleri , , , , , , , , , , Toplam , , , , , , , , Dokuma ve Giyim , , , , , , , , , , Toplam , ,

19 DÜZENLENEN DAHLDE LEME ZN BELGELER - D1 ( ) ALT SEKTÖR YIL Belge TÜM BELGELER Dalm / Belge KAPALI BELGELER Dalm/ , , , , , , Elektrikli Makinalar , , , , , , , , , , Toplam , , , , , , , , Elektronik , , , , , , , , , , Toplam , , Gda ve +çki , , , , , , , , , , , ,

20 Türkiye de D&' Ticaretin Geli'imi ( ) DÜZENLENEN DAHLDE LEME ZN BELGELER - D1 ( ) ALT SEKTÖR YIL Belge TÜM BELGELER Dalm / Belge KAPALI BELGELER Dalm/ , , , , Toplam , , , , , , Hizmetler-Di%erleri , , , , , , , , Toplam , , naat , , , ,00 0 Toplam , , , , , , stihraç , , , , , , , , Toplam , , stihraç ve +leme , , , , , , , ,

A N A L Z. Seçim Öncesinde Verilerle Türkiye Ekonomisi 2:

A N A L Z. Seçim Öncesinde Verilerle Türkiye Ekonomisi 2: A N A L Z Seçim Öncesinde Verilerle Türkiye Ekonomisi 2: Sektör Mücahit ÖZDEM R May s 2015 Giri Geçen haftaki çal mam zda son aç klanan reel ekonomiye ili kin göstergeleri incelemi tik. Bu hafta ülkemiz

Detaylı

1) Ekonominin Genel Durumu ve Piyasalar:

1) Ekonominin Genel Durumu ve Piyasalar: 01/01/2005-30/06/2005 DÖNEMNE LKN YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU FAALYET RAPORU 1) Ekonominin Genel Durumu ve Piyasalar: 2005 yl gelimekte olan ülke

Detaylı

2 400 TL tutarndaki 1 yllk kredi, aylk taksitler halinde aadaki iki opsiyondan biri ile geri ödenebilmektedir:

2 400 TL tutarndaki 1 yllk kredi, aylk taksitler halinde aadaki iki opsiyondan biri ile geri ödenebilmektedir: SORU 1: 400 TL tutarndaki 1 yllk kredi, aylk taksitler halinde aadaki iki opsiyondan biri ile geri ödenebilmektedir: (i) Ayla dönütürülebilir yllk nominal %7,8 faiz oran ile her ay eit taksitler halinde

Detaylı

DI TCARET HADLERNDEK DEMN CAR LEMLER DENGES VE GSYH ÜZERNE ETKLER (1987-2006)

DI TCARET HADLERNDEK DEMN CAR LEMLER DENGES VE GSYH ÜZERNE ETKLER (1987-2006) DI TCARET HADLERNDEK DEMN CAR LEMLER DENGES VE GSYH ÜZERNE ETKLER (-2006) Zafer YÜKSELER Danıman 10 Austos 2007 1. Giri: hracat ve ithalat fiyat endekslerindeki farklı deiimler, yıllar itibariyle dı ticaret

Detaylı

T.C. MALİYE BAKANLIĞI MUHASEBAT GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KESİN HESAP ŞUBESİ 2011 YILI MERKEZİ YÖNETİM KESİN HESABI

T.C. MALİYE BAKANLIĞI MUHASEBAT GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KESİN HESAP ŞUBESİ 2011 YILI MERKEZİ YÖNETİM KESİN HESABI T.C. MALİYE BAKANLIĞI MUHASEBAT GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KESİN HESAP ŞUBESİ 2011 YILI MERKEZİ YÖNETİM KESİN HESABI i ii 2011 YILI MERKEZİ YÖNETİM KESİN HESABI İÇİNDEKİLER SAYFA I. 2011 YILI MERKEZİ YÖNETİM KESİN

Detaylı

Türkiye nin dış ticaret ve yatırım bağlantıları: Güçlü yönler

Türkiye nin dış ticaret ve yatırım bağlantıları: Güçlü yönler tepav türkiye ekonomi politikaları araştırma vakfı Türkiye nin dış ticaret ve yatırım bağlantıları: Güçlü yönler Prof. Dr. Serdar TOBB Ekonomi ve Teknoloji Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Müdürü

Detaylı

T.C. MALİYE BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı EKONOMİK GÖSTERGELER

T.C. MALİYE BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı EKONOMİK GÖSTERGELER Ocak 2009 T.C. MALİYE BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı EKONOMİK GÖSTERGELER Ocak 2009 Ekonomik Göstergeler yayını, T.C. MALİYE BAKANLIĞI, Strateji Geliştirme Başkanlığı, Ekonomik ve Sektörel Analiz

Detaylı

TÜRKYE DE TARIM SEKTÖRÜNE YAPILAN DORUDAN YABANCI YATIRIMLAR ve GELM SEYR

TÜRKYE DE TARIM SEKTÖRÜNE YAPILAN DORUDAN YABANCI YATIRIMLAR ve GELM SEYR TÜRKYE DE TARIM SEKTÖRÜNE YAPILAN DORUDAN YABANCI YATIRIMLAR ve GELM SEYR ÖZET Mustafa Terin 1 brahim Yldrm 1 Ülkelerin ekonomik kalknmasnda yatrmlar büyük önem tamaktadr. Sermaye birikiminin yetersiz

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Eylül 2012

EKONOMİK GELİŞMELER Eylül 2012 EKONOMİK GELİŞMELER Eylül 2012 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK

Detaylı

2000 L YILLARDA TÜRKYE DE UYGULANAN MALYE POLTKALARININ DEERLENDRLMES

2000 L YILLARDA TÜRKYE DE UYGULANAN MALYE POLTKALARININ DEERLENDRLMES 2000 L YILLARDA TÜRKYE DE UYGULANAN MALYE POLTKALARININ DEERLENDRLMES Yrd. Doç. Dr. Habib YILDIZ * ÖZET Bu çalmada, 2000 2006 döneminde Türkiye de uygulanan maliye politikalarnn ana çizgileri ortaya konulmu

Detaylı

KÜRESEL EKONOMK GELMELER VE TÜRKYE

KÜRESEL EKONOMK GELMELER VE TÜRKYE KÜRESEL EKONOMK GELMELER VE TÜRKYE Doç.Dr. smail AYDOU * ÖZET Gelimi dünya ülkelerinde faiz oranlarnn düük seviyelere inmesi küresel ekonomide likidite bolluuna neden olmutur. Artan likiditenin yükselen

Detaylı

MECLİSİ TEMMUZ 2008 SAYI:31

MECLİSİ TEMMUZ 2008 SAYI:31 TÜRKİYE İHRACATÇILAR MECLİSİ AYLIK MAKROEKONOMİ DEĞERLENDİRME RAPORU TEMMUZ 2008 SAYI:31 İhracat Haziran ayında ihracat yüzde 34,88 arttı. İhracat, Haziran ayında bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde

Detaylı

TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER - BÜYÜME

TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER - BÜYÜME 1 TEMEL MAKROEKONOMİK GÖSTERGELER - BÜYÜME 12.0 Türkiye GSYİH Büyüme Oranları(%) 10.0 9.4 8.4 9.2 8.8 8.0 6.0 4.0 6.8 6.2 5.3 6.9 4.7 4.0 4.0 5.0 2.0 0.7 2.1 0.0-2.0-4.0-6.0-8.0-5.7-4.8 Tahmin(%) 2014

Detaylı

Ekim. Günlük Araştırma Bülteni Gün Sonu RAPORU

Ekim. Günlük Araştırma Bülteni Gün Sonu RAPORU 30 Ekim Günlük Araştırma Bülteni Gün Sonu RAPORU Japonya Merkez Bankası (BoJ) faizlerde değişikliğe gitmedi Japonya Merkez Bankası (BoJ), 8 e 1 oy çokluğuyla para politikasında değişikliğe gitmeme kararı

Detaylı

2013 YILI II. SEVYE AKTÜERLK SINAVLARI FNANS TEORS VE UYGULAMALARI ÖRNEK SINAV SORULARI

2013 YILI II. SEVYE AKTÜERLK SINAVLARI FNANS TEORS VE UYGULAMALARI ÖRNEK SINAV SORULARI SORU 1: 013 YILI II. SEVYE AKTÜERLK SINAVLARI FNANS TEORS VE UYGULAMALARI ÖRNEK SINAV SORULARI ABC hisse senedinin spot piyasadaki fiyat 150 TL ve bu hisse senedi üzerine yazlm alivre sözle mesinin fiyat

Detaylı

AYDIN TİCARET BORSASI

AYDIN TİCARET BORSASI AYDIN TİCARET BORSASI AYDIN COMMODITY EXCHANGE MAYIS 2015 TÜRKİYE NİN TEMEL EKONOMİK GÖSTERGELERİ Ata Mahallesi Denizli Bulv. No:18 09010 AYDIN Tel: +90 256 211 50 00 +90 256 211 61 45 Faks:+90 256 211

Detaylı

CARİ AÇIK NEREYE KADAR?

CARİ AÇIK NEREYE KADAR? CARİ AÇIK NEREYE KADAR? Prof. Dr. Doğan CANSIZLAR ANKARA - 14 Aralık 2011 1 Türkiye Ekonomisindeki Bazı Eşitlikler -Ekonomik Büyüme = Artan Dış Açık -Artan Dış Açık = Artan Dış Borçlanma -Artan Dış Borçlanma

Detaylı

plastik sanayi Plastik Sanayicileri Derneği Barbaros aros DEMİRCİ PLASFED Genel Sekreteri

plastik sanayi Plastik Sanayicileri Derneği Barbaros aros DEMİRCİ PLASFED Genel Sekreteri plastik sanayi 2014 Plastik Sanayicileri Derneği Barbaros aros DEMİRCİ PLASFED Genel Sekreteri Barbaros DEMİRCİ PLASFED Genel Sekreteri karşılayan, bu mamullerde net ithalatçı konumunda bulunan ve gelişmiş

Detaylı

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası

Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası 2007 NİSAN EKONOMİ Milli Gelir Büyümesinin Perde Arkası Türkiye ekonomisi dünyadaki konjonktürel büyüme eğilimine paralel gelişme evresini 20 çeyrektir aralıksız devam ettiriyor. Ekonominin 2006 da yüzde

Detaylı

Türkiye Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Türkiye Ekonomisindeki Son Gelişmeler Türkiye Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi TÜRKİYE EKONOMİSİ BÜYÜME VE MİLLİ GELİR Kişi Başına GSYH, cari fiyatlarla 2010 yılında

Detaylı

ARTVN L GELME PLANI. Artvin l Geneli-2000. Bilinmeyen 80+ 75-79 70-74 65-69 60-64 55-59 50-54 45-49 40-44 35-39 30-34 25-29 20-24 15-19 10-14 5-9 0-4

ARTVN L GELME PLANI. Artvin l Geneli-2000. Bilinmeyen 80+ 75-79 70-74 65-69 60-64 55-59 50-54 45-49 40-44 35-39 30-34 25-29 20-24 15-19 10-14 5-9 0-4 ARTVN L GELME PLANI Artvin l Geneli-2000 Bilinmeyen Erkek 80+ 75-79 70-74 65-69 60-64 Kad n Y a Gruplar 55-59 50-54 45-49 40-44 35-39 30-34. 25-29 20-24 15-19 10-14 5-9 0-4 12 9 6 3 0 3 6 9 12 % NÜFUS

Detaylı

Yýllýk Ekonomik Rapor

Yýllýk Ekonomik Rapor Yýllýk Ekonomik Rapor 2012 T.C. MALYE BAKANLII YILLIK EKONOMK RAPOR 2012 i Yıllık Ekonomik Rapor 2012 Yllk Ekonomik Rapor, Maliye Bakanl internet sitesinde (http://www.maliye.gov.tr) yer almaktadr. ii

Detaylı

ÖZET ...DEĞERLENDĐRMELER...

ÖZET ...DEĞERLENDĐRMELER... ÖZET Şubat ayında tüketici fiyatları yüzde,3 oranında artmış ve yıllık enflasyon sınırlı bir yükselişle yüzde 7,9 düzeyinde gerçekleşmiştir. Döviz kurunun gecikmeli etkileri sonucu çekirdek enflasyon göstergelerinde

Detaylı

2015 Ekim ENFLASYON RAKAMLARI 3 Kasım 2015

2015 Ekim ENFLASYON RAKAMLARI 3 Kasım 2015 2015 Ekim ENFLASYON RAKAMLARI 3 Kasım 2015 2015 Ekim Ayı Tüketici Fiyat Endeksi ne (TÜFE) ilişkin veriler İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından 3 Kasım 2015 tarihinde yayımlandı. TÜİK tarafından aylık yayımlanan

Detaylı

AKTÜERLK SINAVLARI FNANSAL MATEMATK SINAVI ÖRNEK SORULARI

AKTÜERLK SINAVLARI FNANSAL MATEMATK SINAVI ÖRNEK SORULARI AKTÜERLK SINAVLARI FNANSAL MATEMATK SINAVI ÖRNEK SORULARI SORU 1: 6 yl vade ile yllk %14 basit faiz oran üzerinden bir borç alnmtr. 3. yldaki faiz oranna e$de%er olan efektif iskonto oran a$a%dakilerden

Detaylı

FORUMU 10.03.2007. A. hsan KARAMANLI. Eskiehir Organize Sanayi Bölgesi Müdürü

FORUMU 10.03.2007. A. hsan KARAMANLI. Eskiehir Organize Sanayi Bölgesi Müdürü ESKEHR ENERJ FORUMU 10.03.2007 A. hsan KARAMANLI Eskiehir Organize Sanayi Bölgesi Müdürü Elektrik Enerjisi Sektöründe Durum *TEK *EÜA *TEA *TETA *TEDA Özel Üretim irketleri ve Otop. Grupları *Enerji Bakanlıı

Detaylı

EKONOMİ BAKANLIĞI Türkiye Ekonomisi ve Tekstil ve Konfeksiyon Sektörü

EKONOMİ BAKANLIĞI Türkiye Ekonomisi ve Tekstil ve Konfeksiyon Sektörü EKONOMİ BAKANLIĞI Türkiye Ekonomisi ve Tekstil ve Konfeksiyon Sektörü Sunum: Murat YAZICI (Daire Başkanı) Pamuğun Geleceği Şekilleniyor Konferansı Bodrum 12-14 Haziran 2014 TEKSTİL VE KONFEKSİYON ÜRÜNLERİ

Detaylı

TÜRKYE EKONOMSNN MAKROEKONOMK DENGELERNN ANALZ (1990-2006) 1

TÜRKYE EKONOMSNN MAKROEKONOMK DENGELERNN ANALZ (1990-2006) 1 2. Ulusal ktisat Kongresi / 20-22 ubat 2008 / DEÜ BF ktisat Bölümü / zmir - Türkiye TÜRKYE EKONOMSNN MAKROEKONOMK DENGELERNN ANALZ (1990-2006) 1 Rahmi Ak n Türeli 2 ÖZET Çalmada ele alnan 1990-2006 dönemi,

Detaylı

2010 ii iii ix xi xii xiii T www.sasad.org.tr www.sasad.org.tr www.sasad.org.tr www.sasad.org.tr www.sasad.org.tr www.sasad.org.tr BTT www.sasad.org.tr www.sasad.org.tr www.sasad.org.tr www.sasad.org.tr

Detaylı

MER A YLETRME ve EROZYON ÖNLEME ENTEGRE PROJES (YENMEHMETL- POLATLI)

MER A YLETRME ve EROZYON ÖNLEME ENTEGRE PROJES (YENMEHMETL- POLATLI) MER A YLETRME ve EROZYON ÖNLEME ENTEGRE PROJES (YENMEHMETL- POLATLI) I- SORUN Toprak ve su kaynaklarnn canllarn yaamalar yönünden tad önem bilinmektedir. Bu önemlerine karlk hem toprak hem de su kaynaklar

Detaylı

Rusya Federasyonu le Türkiye nin Ekonomik likilerinin Analizi Ö%r.Gör. P(nar Egeli (*)

Rusya Federasyonu le Türkiye nin Ekonomik likilerinin Analizi Ö%r.Gör. P(nar Egeli (*) 2. Ulusal ktisat Kongresi / 20-22 ubat 2008 / DEÜ BF ktisat Bölümü / zmir -Türkiye ÖZET Rusya Federasyonu le Türkiye nin Ekonomik likilerinin Analizi Ö%r.Gör. P(nar Egeli (*) Türkiye ve SSCB aras(ndaki

Detaylı

Reel Sektörün Cari İşlemler. Ekonomistler Platformu Ekonominin Nabzı Araştırmaları Şubat 2012

Reel Sektörün Cari İşlemler. Ekonomistler Platformu Ekonominin Nabzı Araştırmaları Şubat 2012 Reel Sektörün Cari İşlemler Açığı na Bakışı Araştırması Ekonomistler Platformu Ekonominin Nabzı Araştırmaları Şubat 2012 Giriş Ekonomistler Platformu tarafından Aksoy Pazar ve Kamuoyu Araştırma Şirketi

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm Amerikan Merkez Bankası FED, tahvil alım programını 10 milyar

Detaylı

ARSAN TEKST L T CARET VE SANAY ANON M RKET SER :XI NO:29 SAYILI TEBL E ST NADEN HAZIRLANMI YÖNET M KURULU FAAL YET RAPORU

ARSAN TEKST L T CARET VE SANAY ANON M RKET SER :XI NO:29 SAYILI TEBL E ST NADEN HAZIRLANMI YÖNET M KURULU FAAL YET RAPORU 1. Raporun Dönemi : 01.01.2009 31.03.2009 2. Konusu Arsan Tekstil Ticaret Ve Sanayi A.. (irket) 1984 ylnda Türkiye de kurulmu# olup faaliyet konusu; her türlü pamuk ipli)i üretimi, sentetik iplik üretimi,

Detaylı

2007 YILI EGE BÖLGESĐ NĐN 100 BÜYÜK FĐRMASI

2007 YILI EGE BÖLGESĐ NĐN 100 BÜYÜK FĐRMASI 2007 YILI EGE BÖLGESĐ NĐN 100 BÜYÜK FĐRMASI Ege Bölgesi Sanayi Odası nın 26 yıldan bu yana sürdürmekte olduğu Ege Bölgesi nin 100 Büyük Sanayi Kuruluşu çalışması, bölgemiz sanayisinin içinde bulunduğu

Detaylı

TARIM İSTATİSTİKLERİ

TARIM İSTATİSTİKLERİ TÜİK TARIM İSTATİSTİKLERİ TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU TÜİK 3169 MTB:2008-0473 - 50 Adet ISBN 978-975-19-4272-2 Önsöz ÖNSÖZ Türkiye statistik Kurumu karar alclarn, aratrmaclarn ve tüm istatistik kullanclarnn

Detaylı

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Dünya Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi Küresel Ekonomik Görünüm CPB nin açıkladığı verilere göre Haziran ayında bir önceki

Detaylı

-Bursa nın ciroları itibariyle büyük firmalarını belirlemek amacıyla düzenlenen bu çalışma onikinci kez gerçekleştirilmiştir.

-Bursa nın ciroları itibariyle büyük firmalarını belirlemek amacıyla düzenlenen bu çalışma onikinci kez gerçekleştirilmiştir. Bursa nın 25 Büyük Firması Araştırması; -Bursa nın ciroları itibariyle büyük firmalarını belirlemek amacıyla düzenlenen bu çalışma onikinci kez gerçekleştirilmiştir. -Bu çalışma Bursa il genelinde yapılmış,

Detaylı

ÖZET ...DEĞERLENDİRMELER...

ÖZET ...DEĞERLENDİRMELER... ÖZET Ekim ayında tüketici fiyatları yüzde 3,7 oranında artmış ve yıllık enflasyon yüzde 7, ya yükselmiştir. Bu artışın 1,3 puanı yönetilen/yönlendirilen fiyat ayarlamalarından kaynaklanmıştır. Döviz kuru

Detaylı

3201 Debagatte Kullanılan Bitkisel Menşeli Hülasalar Ve Türevleri. 3202 Debagatte Kullanılan Sentetik Organik, Anorganik Maddeler Müstahzarlar

3201 Debagatte Kullanılan Bitkisel Menşeli Hülasalar Ve Türevleri. 3202 Debagatte Kullanılan Sentetik Organik, Anorganik Maddeler Müstahzarlar SEKTÖRÜN TANIMI 32. fasılda ağırlıklı olarak çeşitli boyayıcı ürünler olmakla birlikte, deri ve deri işleme sektöründe (debagat) kullanılan malzemeler, macunlar vb. ürünler de söz konusu faslın içerisinde

Detaylı

Döviz Kuru Hareketleri ve Enflasyon Dinamii: Türkiye Örnei

Döviz Kuru Hareketleri ve Enflasyon Dinamii: Türkiye Örnei Döviz Kuru Hareketleri ve Enflasyon Dinamii: Türkiye Örnei Hakan Berument Bilkent Üniversitesi Ankara Tel: + 312 266 2529 Faks: + 312 266 5140 e-posta: berument@bilkent.edu.tr Mart 2002 1. Giri: 1995 Meksika

Detaylı

ARTVN L GELME PLANI. TCARET, MAL YAPI ve BANKACILIK RAPORU (TASLAK) Yrd. Doç. Dr. Atakan ÖZTÜRK Y(lmaz OLGUN

ARTVN L GELME PLANI. TCARET, MAL YAPI ve BANKACILIK RAPORU (TASLAK) Yrd. Doç. Dr. Atakan ÖZTÜRK Y(lmaz OLGUN ARTVN L GELME PLANI TCARET, MAL YAPI ve BANKACILIK RAPORU (TASLAK) Yrd. Doç. Dr. Atakan ÖZTÜRK Y(lmaz OLGUN Artvin, 2005 ÇNDEKLER Sayfa no ÇNDEKLER...i TABLO LSTES... iii 1. TCARET...1 1.1 Giri...1 1.2

Detaylı

KONUT FNANSMAN SSTEM. TBB Gayrimenkul Çalma Grubu stanbul, 14.10.2005. Dr.Önder Halisdemir

KONUT FNANSMAN SSTEM. TBB Gayrimenkul Çalma Grubu stanbul, 14.10.2005. Dr.Önder Halisdemir KONUT FNANSMAN SSTEM TBB Gayrimenkul Çalma Grubu stanbul, 14.10.2005 Dr.Önder Halisdemir Genel Hatlar ile Tasar SPK nn hazrlad+ tasar 31 maddeden olumaktadr. Özel bir yasa de+il, de+iiklik yasasdr. TBB

Detaylı

Keynesyen makro ekonomik modelin geçerli oldu(u bir ekonomide aa(daki ifadelerden hangisi yanltr?

Keynesyen makro ekonomik modelin geçerli oldu(u bir ekonomide aa(daki ifadelerden hangisi yanltr? SORU 31: 3 / 4 Bir ekonomide kii ba üretim fonksiyonu y = 2k biçiminde verilmektedir. Nüfus art hz %2, teknik ilerleme hz %2 ve amortisman oran %6 iken tasarruf oran da %30 ise bu ekonomideki kii ba sermaye

Detaylı

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85

EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85 EKONOMİ POLİTİKALARI GENEL BAŞKAN YARDIMCILIĞI Şubat 2014, No: 85 i Bu sayıda; 2013 Cari Açık Verileri; 2013 Aralık Sanayi Üretimi; 2014 Ocak İşsizlik Ödemesi; S&P Görünüm Değişikliği kararı değerlendirilmiştir.

Detaylı

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU ÜÇ AYLIK RAPOR

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU ÜÇ AYLIK RAPOR YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU ÜÇ AYLIK RAPOR Bu rapor Yap Kredi Emeklilik A.. Gelir Amaçl Kamu Borçlanma Araçlar (Döviz) Emeklilik Yat r m Fonu nun

Detaylı

novasyon KalDer zmir ubesi 8. Mükemmellii Aray Sempozyomu zmir, 18 Nisan 2007 irin Elçi Technopolis Türkiye Direktörü Teknoloji Yönetim Dernei Bakan

novasyon KalDer zmir ubesi 8. Mükemmellii Aray Sempozyomu zmir, 18 Nisan 2007 irin Elçi Technopolis Türkiye Direktörü Teknoloji Yönetim Dernei Bakan novasyon KalDer zmir ubesi 8. Mükemmellii Aray Sempozyomu zmir, 18 Nisan 2007 irin Elçi Technopolis Türkiye Direktörü Teknoloji Yönetim Dernei Bakan novasyon Ekonomik ve toplumsal fayda yaratmak için ürünlerde,

Detaylı

Rakamlarla 2011'de Türkiye Ekonomisi

Rakamlarla 2011'de Türkiye Ekonomisi On5yirmi5.com Rakamlarla 2011'de Türkiye Ekonomisi Avro bölgesindeki ülkelerde derinleşmekte olan kamu borç krizine rağmen 2011, Türkiye ekonomisinin yüksek büyüme hızı yakaladığı bir yıl oldu. Yayın Tarihi

Detaylı

Mustafa ALTUNDAL DS 2. Bölge Müdürü. 22-24 Mart 2010-AFYON DÜNYA SU GÜNÜ 1 / 17

Mustafa ALTUNDAL DS 2. Bölge Müdürü. 22-24 Mart 2010-AFYON DÜNYA SU GÜNÜ 1 / 17 Mustafa ALTUNDAL DS 2. Bölge Müdürü 22-24 Mart 2010-AFYON DÜNYA SU GÜNÜ 1 / 17 Bilindii gibi, taknlar doal bir olay olmakla beraber ekonomi ve toplum yaam üzerinde olumsuz etkileri fazla olan doal bir

Detaylı

FONLAR GETİRİ KIYASLAMASI

FONLAR GETİRİ KIYASLAMASI MART 15 FON BÜLTENİ Güncel Ekonomik Veriler Büyüme Oranı(Yıllık) 4,00% Cari Açık/GSYİH 5,90% İşsizlik oranı(yıllık) 10,10% Enflasyon(TÜFE/Yıllık) 7,55% GSMH(milyar USD) 819,9 Kişi Başı Milli Gelir (USD)

Detaylı

TÜRKİYE TAKIM TEZGAHLARI ALT SEKTÖRÜ

TÜRKİYE TAKIM TEZGAHLARI ALT SEKTÖRÜ TÜRKİYE TAKIM TEZGAHLARI ALT SEKTÖRÜ SANAYİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Şubat 2010 İÇİNDEKİLER 1. GİRİŞ... 3 2. DÜNYA TAKIM TEZGAHLARI SEKTÖRÜ... 3 2.1. Dünya Takım Tezgâhları İhracatı... 3 2.2. Dünya Takım Tezgâhları

Detaylı

SOSYAL GÜVENLK KURMUNUN YAPISI VE LEY. Sosyal Güvenlik Kurumu Bakanl Strateji Gelitirme Bakan Ahmet AÇIKGÖZ

SOSYAL GÜVENLK KURMUNUN YAPISI VE LEY. Sosyal Güvenlik Kurumu Bakanl Strateji Gelitirme Bakan Ahmet AÇIKGÖZ SOSYAL GÜVENLK KURMUNUN YAPISI VE LEY Sosyal Güvenlik Kurumu Bakanl Strateji Gelitirme Bakan Ahmet AÇIKGÖZ KURUMUN AMACI ve GÖREVLER' Sosyal sigortalar ile genel salk sigortas bakmndan kiileri güvence

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Mayıs 2012

EKONOMİK GELİŞMELER Mayıs 2012 EKONOMİK GELİŞMELER Mayıs 2012 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK

Detaylı

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU 1 OCAK - 30 EYLÜL 2006 ARA HESAP DÖNEMNE AT MAL TABLOLAR VE SINIRLI DENETM RAPORU GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM

Detaylı

ANA METAL VE METAL ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ

ANA METAL VE METAL ÜRÜNLERİ SEKTÖRÜ ANA MEAL VE MEAL ÜRÜNLERİ SEKÖRÜ.C. GÜMRÜK VE İCARE BAKANLIĞI RİSK YÖNEİMİ VE KONROL GENEL MÜDÜRLÜĞÜ EKONOMİK ANALİZ VE DEĞERLENDİRME DAİRESİ 31.12.2013 ANKARA 1 GİRİŞ 24 Ana metal sanayii Bu bölüm elektro

Detaylı

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr TİSK AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ- NİSAN2015 (SAYI: 74) GENEL DEĞERLENDİRME Yabancı Yatırımcının Türkiye ye İlgisi Azaldı IMF tahminlerine göre 2015 tetürkiye %3,1; küresel ekonomi %3,5; gelişmekte olan ülkeler

Detaylı

EV TEKSTİL SEKTÖRÜ 1. ÜRÜNÜN TANIMI: 2. TÜRKİYE DE ÜRETİM: 3. TÜRKİYE NİN DIŞ TİCARETİ:

EV TEKSTİL SEKTÖRÜ 1. ÜRÜNÜN TANIMI: 2. TÜRKİYE DE ÜRETİM: 3. TÜRKİYE NİN DIŞ TİCARETİ: EV TEKSTİL SEKTÖRÜ 1. ÜRÜNÜN TANIMI: Ev tekstili, genel olarak evleri dekore etmek amacıyla kullanılan ürünler olarak tanımlanmaktadır. Sentetik iplikler ve kumaşların yanı sıra, pamuk, keten, ipek ve

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Kasım - 2011

EKONOMİK GELİŞMELER Kasım - 2011 EKONOMİK GELİŞMELER Kasım - 2011 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU EKONOMİK RAPOR KASIM 2011 İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)... 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ

Detaylı

T.C. MALÝYE BAKANLIÐI MUHASEBAT GENEL MÜDÜRLÜÐÜ KESÝN HESAP ÞUBESÝ 2010 YILI MERKEZÝ YÖNETÝM KESÝN HESABI

T.C. MALÝYE BAKANLIÐI MUHASEBAT GENEL MÜDÜRLÜÐÜ KESÝN HESAP ÞUBESÝ 2010 YILI MERKEZÝ YÖNETÝM KESÝN HESABI T.C. MALÝYE BAKANLIÐI MUHASEBAT GENEL MÜDÜRLÜÐÜ KESÝN HESAP ÞUBESÝ 2010 YILI MERKEZÝ YÖNETÝM KESÝN HESABI T.C. MALİYE BAKANLIĞI MUHASEBAT GENEL MÜDÜRLÜĞÜ KESİN HESAP ŞUBESİ 2010 YILI MERKEZİ YÖNETİM KESİN

Detaylı

Krizde 30 bin kişi birikimini, 1.8 milyon kişi de işsizliğe karşı harcamasını güvenceye aldı

Krizde 30 bin kişi birikimini, 1.8 milyon kişi de işsizliğe karşı harcamasını güvenceye aldı Krizde 30 bin kişi birikimini,. milyon kişi de işsizliğe karş harcamasn güvenceye ald Tarih: 5..200 Say: 200/ 22 Ekonomik krizin etkilerinin yoğun biçimde hissedildiği son iki ylda Türkiye de milyar 65

Detaylı

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr TİSK AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ- MART 2016 (SAYI: 85) GENEL DEĞERLENDİRME 31.03.2016 Ekonomi ve İşgücü Piyasası Reformlarına Öncelik Verilmeli Gelişmiş ülkelerin çoğunda ve yükselen ekonomilerde büyüme sorunu

Detaylı

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER. (Haziran 2015)

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER. (Haziran 2015) TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (Haziran 2015) Tüketici Güven Endeksi (Mayıs 2015) Tüketici Güven Endeksi bir önceki aya göre sınırlı bir azalış göstermiştir. 2015 Nisan ayında 65.35 olan

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Mart 2012

EKONOMİK GELİŞMELER Mart 2012 EKONOMİK GELİŞMELER Mart 2012 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK

Detaylı

KÜRESEL EKONOMİK ÇEVRE

KÜRESEL EKONOMİK ÇEVRE II. Bölüm KÜRESEL EKONOMİK ÇEVRE Doç. Dr. Olgun Kitapcı Akdeniz Üniversitesi, Pazarlama Bölümü 1 Gayri Safi Milli Hasıla (GSMH) BAZI KAVRAMLAR Bir ülke vatandaşlarının bir yıl için ürettikleri toplam mal

Detaylı

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU 1 OCAK - 31 MART 2007 ARA HESAP DÖNEMNE AT FNANSAL TABLOLAR VE NCELEME RAPORU ARA DÖNEM FNANSAL TABLOLAR HAKKINDA NCELEME RAPORU Yap Kredi

Detaylı

KÜRESEL KRİZİN DÜNYA EKONOMİSİNDE NEDEN OLDUĞU TAHRİBAT

KÜRESEL KRİZİN DÜNYA EKONOMİSİNDE NEDEN OLDUĞU TAHRİBAT KÜRESEL KRİZİN DÜNYA EKONOMİSİNDE NEDEN OLDUĞU TAHRİBAT Dünya Ekonomisinde 3 trilyon $ Kayıp Taşıt üretiminde %16 (=12 milyon adet) gerileme Büyük İstihdam Kaybı: ABD 8.7, AB de ise 3.5 milyon kişi işini

Detaylı

Ekonomi Bülteni. 23 Mayıs 2016, Sayı: 21. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı

Ekonomi Bülteni. 23 Mayıs 2016, Sayı: 21. Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomi Bülteni, Sayı: 21 Yurt Dışı Gelişmeler Yurt İçi Gelişmeler Finansal Göstergeler Haftalık Veri Akışı Ekonomik Araştırma ve Strateji Dr. Saruhan Özel Ezgi Gülbaş Orhan Kaya İnci Şengül 1 DenizBank

Detaylı

İçindekiler. İSO Sanayi Gelişim ve Girdi Fiyatları Endeksi. İSO Sanayi Girdi Fiyatları Endeksi

İçindekiler. İSO Sanayi Gelişim ve Girdi Fiyatları Endeksi. İSO Sanayi Girdi Fiyatları Endeksi İçindekiler İSO Sanayi Gelişim ve Girdi Fiyatları Endeksi... 1 Reel Kesim ve Tüketici Güven Endeksi... 2 Büyüme... 2 Fiyatlar... 3 Sanayi Üretim Endeksi... 4 İmalat Sanayi Ciro ve Sipariş Endeksi... 5

Detaylı

DÜNYA DA VE TÜRKİYE DE EV TEKSTİLİ TİCARETİ ÜZERİNE GÜNCEL BİLGİLER. İTKİB GENEL SEKRETERLİĞİ AR & GE ve MEVZUAT ŞUBESİ

DÜNYA DA VE TÜRKİYE DE EV TEKSTİLİ TİCARETİ ÜZERİNE GÜNCEL BİLGİLER. İTKİB GENEL SEKRETERLİĞİ AR & GE ve MEVZUAT ŞUBESİ DÜNYA DA VE TÜRKİYE DE EV TEKSTİLİ TİCARETİ ÜZERİNE GÜNCEL BİLGİLER İTKİB GENEL SEKRETERLİĞİ AR & GE ve MEVZUAT ŞUBESİ MART 2012 DÜNYA DA VE TÜRKİYE DE EV TEKSTİLİ TİCARETİ ÜZERİNE GÜNCEL BİLGİLER I. Giriş...

Detaylı

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu)

2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI. (40 Test Sorusu) ZİRAAT BANKASI 2012 SINAVLARI İÇİN GÜNCEL EKONOMİ ÇALIŞMA SORULARI (40 Test Sorusu) 1 ) Aşağıdakilerden hangisi bir kredi derecelendirme kuruluşudur? A ) FED B ) IMF C ) World Bank D ) Moody's E ) Bank

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Aralık 2012

EKONOMİK GELİŞMELER Aralık 2012 EKONOMİK GELİŞMELER Aralık 2012 Kaynak: Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH) 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK

Detaylı

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr TİSK AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ- MAYIS 2016 (SAYI: 87) GENEL DEĞERLENDİRME 03.06.2016 Kıdem tazminatında işletmelerin maliyetini artıracak ve işçi-işveren ilişkilerini bozacak düzenlemelerden kaçınılmalı Gelecek

Detaylı

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU 1 OCAK - 31 MART 2006 ARA HESAP DÖNEMNE AT MAL TABLOLAR VE SINIRLI DENETM RAPORU GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM

Detaylı

BAYINDIRLIK LER BRM FYAT ANALZLERNDEK GÜCÜ VERMLLKLERNN RDELENMES. M.Emin ÖCAL, Ali TAT ve Ercan ERD Ç.Ü., naat Mühendislii Bölümü, Adana / Türkiye

BAYINDIRLIK LER BRM FYAT ANALZLERNDEK GÜCÜ VERMLLKLERNN RDELENMES. M.Emin ÖCAL, Ali TAT ve Ercan ERD Ç.Ü., naat Mühendislii Bölümü, Adana / Türkiye ISSN 1019-1011 Ç.Ü.MÜH.MM.FAK.DERGS CLT.19 SAYI.2 Aral,k December 2004 Ç.Ü.J.FAC.ENG.ARCH. VOL.19 NO.2 BAYINDIRLIK LER BRM FYAT ANALZLERNDEK GÜCÜ VERMLLKLERNN RDELENMES M.Emin ÖCAL, Ali TAT ve Ercan ERD

Detaylı

2006 YILI EGE BÖLGESİ NİN 100 BÜYÜK FİRMASI

2006 YILI EGE BÖLGESİ NİN 100 BÜYÜK FİRMASI 2006 YILI EGE BÖLGESİ NİN 100 BÜYÜK FİRMASI Ege Bölgesi Sanayi Odası nın 1982 den beri sürdürmekte olduğu Ege Bölgesi nin 100 Büyük Sanayi Kuruluşu çalışması, bölgemiz sanayiinin içinde bulunduğu duruma,

Detaylı

TÜRKİYE DE BU HAFTA 7 11 EYLÜL 2015

TÜRKİYE DE BU HAFTA 7 11 EYLÜL 2015 TÜRKİYE DE BU HAFTA 7 11 EYLÜL 2015 PERAKENDE SATIŞ HACMİ ARTTI Perakende satış hacmi, temmuzda aylık bazda yüzde 1,3, yıllık bazda ise yüzde 7,1 arttı Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), temmuz ayına ilişkin

Detaylı

1 OCAK - 31 ARALIK 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU (Tüm tutarlar, aksi belirtilmedikçe Türk Lirası ( TL ) cinsinden ifade edilmiştir.

1 OCAK - 31 ARALIK 2015 HESAP DÖNEMİNE AİT PERFORMANS SUNUŞ RAPORU (Tüm tutarlar, aksi belirtilmedikçe Türk Lirası ( TL ) cinsinden ifade edilmiştir. A. TANITICI BİLGİLER PORTFÖYE BAKIŞ YATIRIM VE YÖNETİME İLİŞKİN BİLGİLER Halka arz tarihi: 16 Temmuz 2014 31 Aralık 2015 tarihi itibariyle Fonun Yatırım Amacı Portföy Yöneticileri Fon Toplam Değeri Portföyünde

Detaylı

Dünya ve Türkiye Ekonomisinde Beklentiler. İbrahim TURHAN Başkan 12 Nisan 2012

Dünya ve Türkiye Ekonomisinde Beklentiler. İbrahim TURHAN Başkan 12 Nisan 2012 Dünya ve Türkiye Ekonomisinde Beklentiler İbrahim TURHAN Başkan 12 Nisan 2012 Sunum Planı Dünya Ekonomisi Kriz sonrası gerçekleşmeler ve beklentiler Türkiye Ekonomisi Kriz sonrası gerçekleşmeler ve beklentiler

Detaylı

YERLİ ÜRETİCİLER TARAFINDAN ÇİN HALK CUMHURİYETİ MENŞELİ PVC İTHALATINA YÖNELİK YAPILAN KORUNMA ÖNLEMİ BAŞVURUSUNUN GİZLİ OLMAYAN ÖZETİ

YERLİ ÜRETİCİLER TARAFINDAN ÇİN HALK CUMHURİYETİ MENŞELİ PVC İTHALATINA YÖNELİK YAPILAN KORUNMA ÖNLEMİ BAŞVURUSUNUN GİZLİ OLMAYAN ÖZETİ YERLİ ÜRETİCİLER TARAFINDAN ÇİN HALK CUMHURİYETİ MENŞELİ PVC İTHALATINA YÖNELİK YAPILAN KORUNMA ÖNLEMİ BAŞVURUSUNUN GİZLİ OLMAYAN ÖZETİ 1. GİRİŞ... 1 2. BAŞVURUYA İLİŞKİN GENEL BİLGİLER... 1 2.1. Başvurunun

Detaylı

Ekonomik Rapor 2011 2. ULUSLARARASI MAL PİYASALARI 67. genel kurul Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği / www.tobb.org.tr

Ekonomik Rapor 2011 2. ULUSLARARASI MAL PİYASALARI 67. genel kurul Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği / www.tobb.org.tr Ekonomik Rapor 2011 2. ULUSLARARASI MAL PİYASALARI 67. genel kurul 49 50 2. ULUSLARARASI MAL PİYASALARI 2008 yılında ABD de ipotekli konut kredisi piyasasında ortaya çıkan ve hızla tüm dünya ekonomilerinde

Detaylı

Sn. Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci

Sn. Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci Sn. Ekonomi Bakanı Nihat Zeybekci Bilgilendirme Sunumu 22 Temmuz 214 Ankara 1 AJANDA 1) Dünya ve Türkiye Ekonomisindeki Görünüm 2) Dış Ticaretimizdeki Gelişmeler 3) Bölgesel Gelişmelerin Dış Ticaretimize

Detaylı

MAYIS 2012 BANKALARIMIZ 2011

MAYIS 2012 BANKALARIMIZ 2011 MAYIS 2012 BANKALARIMIZ 2011 BANKALARIMIZ 2011 Yay n No: 284 May s 2012 Türkiye Bankalar B Misyonu Vizyonu Sayfa No. Sunum.. Temel Ekonomik Göstergeler.... v vi I-1 Türkiye de Faaliyette Bulunan Bankalar..

Detaylı

Dış ticaret göstergeleri

Dış ticaret göstergeleri 75 76 Dış ticaret göstergeleri Milyon $ 3 25 71,8 9 8 7 2 6 15 5 4 Oran (%) 1 3 5 2 1 198 1981 1982 1983 1984 1985 1986 1987 1988 1989 199 1991 1992 1993 1994 1995 1996 1997 1998 1999 2 21 22 23 24 25

Detaylı

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI MALİ SEKTÖRLE İLİŞKİLER VE KAMBİYO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YURTDIŞI DOĞRUDAN YATIRIM RAPORU 2013

HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI MALİ SEKTÖRLE İLİŞKİLER VE KAMBİYO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YURTDIŞI DOĞRUDAN YATIRIM RAPORU 2013 HAZİNE MÜSTEŞARLIĞI MALİ SEKTÖRLE İLİŞKİLER VE KAMBİYO GENEL MÜDÜRLÜĞÜ YURTDIŞI DOĞRUDAN YATIRIM RAPORU 2013 Ekim 2014 İÇİNDEKİLER Giriş... 2 Dünya da Uluslararası Doğrudan Yatırım Trendi... 3 Yıllar

Detaylı

TÜRK TEKSTL SANAYNDE ENERJ KULLANIMININ GENEL DEERLENDRLMES. Emel KAPLAN ve Erdem KOÇ Ç.Ü., Tekstil Mühendislii Bölümü, Adana/Türkiye

TÜRK TEKSTL SANAYNDE ENERJ KULLANIMININ GENEL DEERLENDRLMES. Emel KAPLAN ve Erdem KOÇ Ç.Ü., Tekstil Mühendislii Bölümü, Adana/Türkiye ISSN 1019-1011 Ç.Ü.MÜH.MM.FAK.DERGS CLT.19 SAYI.2 Aral'k December 2004 Ç.Ü.J.FAC.ENG.ARCH. VOL.19 NO.2 TÜRK TEKSTL SANAYNDE ENERJ KULLANIMININ GENEL DEERLENDRLMES Emel KAPLAN ve Erdem KOÇ Ç.Ü., Tekstil

Detaylı

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (NİSAN 2015)

TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (NİSAN 2015) TÜRKİYE EKONOMİSİ MAKRO EKONOMİK GÖSTERGELER (NİSAN 2015) Hane Halkı İşgücü İstatistikleri 2014 te Türkiye de toplam işsizlik %10,1, tarım dışı işsizlik ise %12 olarak gerçekleşti. Genç nüfusta ise işsizlik

Detaylı

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU 1 OCAK - 31 ARALIK 2006 DÖNEMNE AT FNANSAL TABLOLAR VE BA$IMSIZ DENETM RAPORU BA$IMSIZ DENETM RAPORU Yap Kredi Emeklilik A.. Gelir Amaçl

Detaylı

BBH - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu

BBH - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BBH - Groupama Emeklilik Gruplara Yönelik Büyüme Amaçlı Hisse Senedi Emeklilik Yatırım Fonu BIST 100 endeksi, Nisan ayı içerisinde %0,2 lik artış göstererek 86.046 seviyesinden kapandı. Aynı dönem içerisinde

Detaylı

HAZIRGİYİM VE KONFEKSİYON SEKTÖRÜ 2016 ŞUBAT AYLIK İHRACAT BİLGİ NOTU. İTKİB Genel Sekreterliği Hazırgiyim ve Konfeksiyon Şubesi

HAZIRGİYİM VE KONFEKSİYON SEKTÖRÜ 2016 ŞUBAT AYLIK İHRACAT BİLGİ NOTU. İTKİB Genel Sekreterliği Hazırgiyim ve Konfeksiyon Şubesi HAZIRGİYİM VE KONFEKSİYON SEKTÖRÜ 2016 ŞUBAT AYLIK İHRACAT BİLGİ NOTU Mart 2016 2 HAZIRGİYİM VE KONFEKSİYON SEKTÖRÜNÜN 2016 ŞUBAT İHRACAT PERFORMANSI ÜZERİNE KISA DEĞERLENDİRME Yılın İlk İki Ayında %3,7

Detaylı

3 1 x 2 ( ) 2 = E) f( x) ... Bir sigorta portföyünde, t poliçe yln göstermek üzere, sigortal saysnn

3 1 x 2 ( ) 2 = E) f( x) ... Bir sigorta portföyünde, t poliçe yln göstermek üzere, sigortal saysnn SORU : Aada tanm verilen f fonksiyonlarndan hangisi denklemini her R için salar? f + = f t dt integral e A) f = e B) f = e C) f D) f = E) f = e ( ) = e ( ) SORU : Bir sigorta portföyünde, t poliçe yln

Detaylı

Banka Kredileri E ilim Anketi nin 2015 y ilk çeyrek verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankas (TCMB) taraf ndan 10 Nisan 2015 tarihinde yay mland.

Banka Kredileri E ilim Anketi nin 2015 y ilk çeyrek verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankas (TCMB) taraf ndan 10 Nisan 2015 tarihinde yay mland. 21 OCAK-MART DÖNEM BANKA KRED LER E M ANKET Doç.Dr.Mehmet Emin Altundemir 1 Sakarya Akademik Dan man nin 21 y ilk çeyrek verileri, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankas (TCMB) taraf ndan 1 Nisan 21 tarihinde

Detaylı

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr

TÜRKİYE İŞVEREN SENDİKALARI KONFEDERASYONU AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ www.tisk.org.tr TİSK AYLIK EKONOMİ BÜLTENİ- MAYIS 2014 (SAYI: 63) 04.06.2014 GENEL DEĞERLENDİRME BÜTÇE AÇIĞI İKAZ EDİYOR Küresel ekonomi krizden çıkış sinyalleri verdi. Hem OECD hem de AB ülkelerinde GSYH arttı. OECD

Detaylı

GÜNLÜK BÜLTEN (06 Haziran 2016)

GÜNLÜK BÜLTEN (06 Haziran 2016) GÜNLÜK BÜLTEN (06 Haziran 2016) BIST100 Endeksi dünü 1.8672 (% 2.45) puanlık yükseliş ile 78.139 seviyesinden ve 3.444 milyon TL işlem hacmiyle kapattı. Endekste son günlerdeki düşüş sert tepki alımlarıyla

Detaylı

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER

DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER DÜNYA EKONOMİSİNDEKİ GELİŞMELER 1.KÜRESEL EKONOMİK GÖRÜNÜM ABD Merkez Bankası FED, 18 Aralık tarihinde tahvil alım programında azaltıma giderek toplam tahvil alım miktarını 85 milyar dolardan 75 milyar

Detaylı

TÜRKYE'DE KENTLERN BÜYÜMES VE ZIPH KANUNU Erturul Delikta 1

TÜRKYE'DE KENTLERN BÜYÜMES VE ZIPH KANUNU Erturul Delikta 1 TÜRKYE'DE KENTLERN BÜYÜMES VE ZIPH KANUNU Erturul Delikta 1 Özet Türkiye de 1950'den sonra hzl bir kentleme süreci yaanrken, özellikle metropolan kentlerin daha hzl büyüdüü ve baz kentlerin küçüldüü görülmektedir.

Detaylı

THALATA DAYALI HRACAT VE EKONOMK BÜYÜME: 1980-2006 TÜRKYE DENEYM

THALATA DAYALI HRACAT VE EKONOMK BÜYÜME: 1980-2006 TÜRKYE DENEYM THALATA DAYALI HRACAT VE EKONOMK BÜYÜME: 1980-2006 TÜRKYE DENEYM Cevat Gerni 1 Ö. Selçuk Emsen 2 M. Kemal De-er 3 ÖZET Türkiye gibi gelimekte olan ülkelerin, ihracat art ve ekonomik büyüme performanslarnda

Detaylı

AB Krizi ve TCMB Para Politikası

AB Krizi ve TCMB Para Politikası AB Krizi ve TCMB Para Politikası Erdem Başçı Başkan 28 Haziran 2012 Stratejik Düşünce Enstitüsü, Ankara Sunum Planı I. Küresel Ekonomik Gelişmeler II. Yeni Politika Çerçevesi III. Dengelenme IV. Büyüme

Detaylı

Türkiye Ekonomisindeki Son Gelişmeler

Türkiye Ekonomisindeki Son Gelişmeler Türkiye Ekonomisindeki Son Gelişmeler Risk Yönetimi ve Kontrol Genel Müdürlüğü Ekonomik Analiz ve Değerlendirme Dairesi TÜRKİYE EKONOMİSİ BÜYÜME VE MİLLİ GELİR Kişi Başına GSYH, cari fiyatlarla 2010 yılında

Detaylı

Makroekonomik Değerlendirme, İhracat Performansımız ve Bölgesel Gelişmeler. 13 Kasım 2013

Makroekonomik Değerlendirme, İhracat Performansımız ve Bölgesel Gelişmeler. 13 Kasım 2013 Makroekonomik Değerlendirme, İhracat Performansımız ve Bölgesel Gelişmeler 13 Kasım 2013 1 AJANDA 1) Dünya ve Türkiye Ekonomisindeki Görünüm 2) Dış Ticaretteki Gelişmeler 3) Bölgesel Gelişmelerin Dış Ticaret

Detaylı

EKONOMİK GELİŞMELER Haziran - 2011

EKONOMİK GELİŞMELER Haziran - 2011 EKONOMİK GELİŞMELER Haziran - 2011 AR-GE MÜDÜRLÜĞÜ TÜRKİYE ESNAF VE SANATKARLARI KONFEDERASYONU İÇİNDEKİLER... 1 GAYRİ SAFİ YURTİÇİ HASILA (GSYH)... 2 İSTİHDAM - İŞSİZLİK VE İŞGÜCÜ HAREKETLERİ.. 2 İTHALAT

Detaylı