PEDİYATRİK AKCİĞER HASTALIKLARI

Transkript

1 PEDIATRIC LUNG DISEASE Yonc Anık Koceli Üniversitesi Tıp Fkültesi, Rdyoloji Anilim Dlı, Koceli, Türkiye e-mil: doi: /tc Özet Bu derlemenin mcı pediytrik yş gruund krşılşıln kciğer ptolojilerinin rdyolojik ulgulrını sunmktır. Yzıd sık görülen ptolojiler ve rdyolojik lgoritm hkkınd ilgi verilecek ve rdyolojik ulgulr örnek resimlerle yrıntılı gösterilecektir. Anhtr kelimeler: Pediytrik kciğer, röntgen, ilgisyrlı tomogrfi, ultrsonogrfi, mnyetik rezonns görüntüleme Astrct The im of this review is to provide rdiologicl findings of lung pthology encountered in the peditric ge group. The rticle will provide informtion out common pthologies nd rdiologicl lgorithms, rdiologicl findings will e demonstrted in detil, with the smple pictures. Key words: Peditric lung, roentgen, computerized tomogrphy, ultrsonogrphy, mgnetic resonnce imging YABANCI CİSİM ASPİRASYONU En sık 6 y-3 yş rsı çocuklrd görülür. %55 sğ, %33 sol trft ndiren ilterl vey trked görülür (Resim 1-3). Yncı cisim üyükse ronş tmmen tıknır, distlde telektzi görülür. Yncı cisim çok küçükse ronş içi hreket eder ve erken dönemde ulgu olmyilir, nck u durum geçici olup sonund ronşu y kısmen y d totl tıkr. Genelde yncı cisim ronşu kısmi tıkr, hv girer çıkmz. Etkilenen hemitorkst ort derecede hvlnm rtışı, -hiperersyon- ve medistende krşı trf itilme olur (Resim 2). Hv hpsi ekspiryumd lınn grfide elirginleşir. Tnıd şüphe olurs şüphelenilen trf ltt klck şekilde grfi lınmlıdır, normlde lttki kciğer göreceli küçük izlenirken yncı cisim vrlığınd eklenen küçülme olmz (1). KONGENİTAL DİYAFRAGMA HERNİSİ Plöroperitonel memrnlrın gelişiminde ozukluk vey füzyon defektine ğlıdır. Dört tipi vrdır: Bochdlek hernisi (posterolterl defekt), morggni hernisi (retrosternl defekt), diyfrm evntrsyonu ve hitus hernisi (1-4). Bochdleck Hernisi: En sık görülen tip olup genellikle sol posterolterlde yer lır. En sık krdik olmk üzere %25 ornınd diğer kongenitl nomlilerle irliktedir. Torks içine genellikle ince rsk nslrı herniye olur, o trf kciğeri hipoplzik klır, medisten krşıy doğru yer değiştirir ve u nedenle krşı hemitorks volumü de etkilendiğinden krşı kciğerde de hipoplzi olur. Hstlrın prognozunu elirleyen en önemli fktör, ynı ve krşı trftki kciğer hipoplzisinin derecesidir. Tnıd kciğer grfisinde torks içinde hv içeren rsk segmentleri, meditende krşıy yer değiştirme ve krınd olmsı gereken gz miktrınd zlm ve kyık krın görüntüsü orty çıkr. Genellikle direk grfi ile tnı konur. Şüphe durumund nzogstrik dekompresyonl ve sondnın norml seyri tnıd yrdımcıdır. Yine de tnı konmzs kontrst mdde verilip rsk nslrın geçtiği gösterileilir. Bilgisyrlı tomogrfi (BT) ve mnyetik rezonns (MR) gii kesitsel görüntüleme yöntemlerinin eşlik eden nomlilerin trmsınd ve kompliksyonlrın değerlendirilmesinde rolleri vrdır. Prentl tnı mümkündür. Ultrson (US) ile defekt ve herni içeriği görüntülenir. Şüpheli durumlrd fetl MR tnıd yrdımcıdır (Resim 4) (1-5). 214

2 Resim 1.,. () Torks BT prnkim penceresinde ksiyel pln görüntüde sğ n ronşt lümen içi yncı cisim görülmekte dir. () Aynı hstnın koronl reformt görüntüsünde yncı cismin sğ n ronşt uzunlmsın yerleşimi görülmektedir Resim 2. Torks BT koronl MinIP reformt görüntüde yncı cismin sol n ronşt kısmi drlık oluşturmktdır. Hv inspiriumd girip ekspiriumd çıkmdığındn sold hvlnm rtışı ve medistende sğ yer değiştirme görülmektedir Morggni Hernisi: Genellikle sğd prsternl ölgededir (Resim 5-7). Dh ileri yşlrd tnı lır. Defektten genellikle trnsvers mezokolon yd kolon herniye olur. Direk grfide klin sğ lt konturund heterojen yoğunluk rtımı ve herniye trnsvers mezokolonun çekilmesine ğlı trnsvers kolonun ortsının ters V şeklinde yukrı klktığı görülür. Evntrsyondn yırt edilemediği durumd lterl grfide herninin ön üst kesiminin ön göğüs duvrın dyndiğı, evntrsyond ise dh geride durduğu görülür (1-4). KONJENİTAL AKCİĞER PATOLOJİLERİ Bşlıc kongenitl ronkopulmoner foregut mlformsyonlrı ve kongenitl ronkopulmoner vsküler Resim 3. Torks BT incelemede prnkim pencere görüntüsünde ksiyel trked lümen içi yncı cisim görülmektedir mlformsyonlr olrk iki n grupt incelenir. Bu yzıd en sık görülenler nltılcktır. Kongenitl ronkopulmoner foregut mlformsyonlrı; konjenitl kistik denomtoid mlformsyon (CCAM) diğer dıyl konjenitl pulmoner hvyolu (irwy) mlformsyonu (CPAM), pulmoner sekestrsyon,, ronşil trezi, konjenitl lor mfizem (diğer dıyl konjenitl loer hiperinflsyon), pulmoner genezi/plzi/hipoplzi, Scimitr Sendromu, trkel divertikül, trkel ronkus, ronkojenik kistler, özefgel ve trkel trezi, trkeoözefgel fistül, ronko özefgel fistülü içerir (6,7). Konjenitl torsik vsküler nomliler; ortopulmoner, sistemik rteriyel, pulmoner rteriyel, pulmoner venöz, sistemik venöz nomliler ve pulmoner rteriovenöz mlformsyonlrı içerir (6,7). 215

3 Resim 5. PA grfide klp önünde sğd kistik görünümde heterojen yoğunluk rtışı görülmektedir Resim 4.,. Fetl MR T2 ğırlıklı () koronl pln () ksiyel pln görüntülerde sold difrgmd defekte sekonder rsk nslrının torks yer değiştirmesi, sol kciğer volümünde elirgin zlm ve medistende sğ kym görülmektedir KONJENİTAL KİSTİK ADENOMATOİD MALFORMASYON Alt solunum sisteminin ndir ir gelişimsel nomlisi olmkl irlikte, en sık görülen konjenitl kciğer lezyonudur. İnsidnsı cnlı doğumd 1 dir. Terminl respirtur ronşiollerinin lveol gelişimini engelleyen genellikle trkeronşil ğçl ilişkili trke, ronş, ronşiyol vey lveol dokusundn kynklnn kistik ve denomtöz elemnlrı içeren hmrtmtöz prolifersyonudur. Genellikle tek lo tutulur. Multipl kistik lezyonlrdn irettir. Doğduktn sonr içerisindeki sıvının sore olmsı ile kistler hv ile dolr ve hv kisti şeklinde görünür hle gelir (Resim 8). Büyük lezyonlr, komşu norml dokulrı sıkıştırrk, lveoler üyüme ve gelişmeyi ozilir. Akciğere sı, mediteni krşı trf itmesi ve difrgmd düzleşmeye yol çmsı nedeniyle solunum sıkıntısın seep olilir. Hstlr genellikle yenidoğn döneminde ğır solunum sıkıntısı şikâyetiyle kliniğe şvururlr. Dh ileri yşlrd düzelmeyen kciğer infeksiyonu, üyüme geriliği y d pnömotorks şeklinde ulgu vereilirler. Küçük kistler insidentl lezyon vey enfeksiyon odğı olrk, doğumdn ylr vey yıllr sonr tnı lilir. (2,3,5,6,8-11). Prentl dönemde fetl US vey MR ile tnı konulur. Anck Tip 1 lezyonlrın prentl dönemde içi sıvı ile dolu olduğundn ronkojenik kist ile yrımı ypılmz (2,3,5,8,9). Postntl dönemde tnıd torks BT yrdımcıdır (2,6,9-11). Klinik ve ptolojik olrk üç tipi vrdır: (3,5,6,8-11) Tip I: %60-70 ornınd, en sık görülen şeklidir. 2 cm den üyük irkç kist görülür (Resim 9). Tip II: %15-20 ornınd görülür. 2 cm den küçük çok syıd kist görülür. Olgulrın %60 ınd örek, gstrointestinl (Gİ), krdiyovsküler sistem (KVS) nomlileri eşlik edeilir (Resim 10, 11). Tip III: Solid (histolojik olrk küçük kistler) görülür. Kompliksyonlrı enfeksiyon, pnömotorks, ndiren plöropulmonerlstom vey srkom (rdomyosrkom, PNET) gii mlignite gelişimidir (2,3,5,6,8-11). BRONKOPULMONER SEKESTRASYON Norml trkeoronşil ve vsküler ğlntısı olmyn nonfonksiyonel displstik kciğer dokusudur. 216

4 Resim 6.,. Torks BT incelemede () ksiyel plnd prnkim penceresinde klp önünde presternl lnd sğd hv ve git içerikli trnsvers kolon segmenti görülmektedir. () sgitl reformt görüntüde sğ nteriord difrgm defekti ve herniye kolon segmenti görülmektedir Resim 7.,. Torks BT () ksiyel pln () sgitl reformt görüntülerde klp ön komşuluğund sğd difrgm defekti ve her niye olmuş krciğer lou görülmektedir Resim 8. Direk grfide sol kciğer lt zond multikistik görünümde heterojen rdyolusensi görülmektedir. Trke ve medisten sğ kymıştır. Difrgm intkt görünümdedir Akciğerin konjenitl nomlilerinin %7 sini oluşturur. Erkeklerde 3 kt dh fzl görülür. Sekestrsyon kudl primitif foregutun, kudl divertikülünden köken lır. Bu nedenle diğer foregut kökenli ptolojilerle irlikte görülür (2,3,6-9,11). Klinikte genellikle tekrrlyn pnömoniler, üyük lezyonlrd sıy ğlı solunum sıkıntısı görüleilir. Lezyon ortdn direkt rteryel eslenme gösterir. En sık sol lt lo posterozlde yerleşir. Tnı ntentl dönemde ultrsonogrfi (USG) ile konulilir. USG de solid, iyi sınırlı ekojenik kitle, medistinl şift, polihidromnioz ve hidropik değişiklikler sptnır. Renkli doppler USG ile sistemik rteriyel dolşım tespit edileilir. MR inceleme ile tnı doğrulnilir (Resim 12). Yenidoğn döneminde posterornterior kciğer grfisi (PA) ve doppler USG ile tnı konulilir. Büyük çocuklrd PA kciğer grfisi, kontrstlı torks BT, MR ve njiogrfi ile sistemik eslenmenin gösterilmesi tnısldır (2,3,6-11). 217

5 Resim 9.,. Torks BT () Koronl reformt ve () ksiyel kesit prnkim penceresi görüntülerde sol kciğerde en üyüğü 2 cm çpınd irkç det septlı hv kistleri ve komşu kciğer prnkiminde enfeksiyon ile uyumlu infiltrtif görünüme it dnsi teler görülmektedir. Medisten sğ kymıştır. Difrgm intkt görünümdedir 2 tipi vrdır: İntrloer: (%75) Viserl plevrl ile çevrilidir; drenj pulmoner venlere olur. Sol kciğerde sıktır. Genellikle dölesn çğın kdr semptom vermezler. Ekstrloer form göre dh sık enfekte olur (2,3,6-11). Resim 10. Aksiyel kesit prnkim penceresinde BT incelemede sol kciğerde posteriord en üyüğü 2 cm den küçük oyutlrd multikistik görünümde septlı hv kistleri ve komşu kciğer prnkiminde enfeksiyon ile uyumlu infiltrtif görünüme it dnsite görülmektedir Resim 11. Fetl MR ksiyel plnd T2 ğırlıklı görüntüde sğ kciğerde septlı kongenitl kistik denomtoid mlformsyon ile uyumlu hiperintens lezyon, fetl dönemde lezyon içi sıvı ile dolu olduğundn sıvı sinyli görülmektedir Ekstrloer: (%25) %90 ı sol hemitorkst difrgm komşuluğund, üçgen şeklinde lezyonlr olrk görülür. Kendine it plevrsı mevcuttur; şt zigos olmk üzere sistemik venlere drene olur. Olgulrın %50 sinde diğer kciğer ptolojilieri (difrgm hernisi, pulmoner hipoplzi, kongenitl kistik denomtoid mlformsyon v.) ile irlikteliği sıktır (2,3,6-11). BRONKOJENİK KİST Primitif foregutun ventrl divertikülünün norml dllnmsı sonucu oluşur. En sık görülen konjenitl torks kistidir. Tüm konjenitl medstinel kistlerin %40-50 sini oluşturur. Erkeklerde dh sıktır. Genellikle semptomtiktir. Kistler genellikle sukrinl yerleşimli olup prtrkel, hiler, prözefgil lnd ndiren intrpulmoner de görüleilir. Prentl US de tnı konilir, sekestrsyonl irliktelik gii hirid lezyonlr şeklinde görüleilir (Resim 13). Anck Tip 1 CCAM de tek kist vrlığınd yrım prentl dönemde iki lezyon d sıvı dolu olduğundn mümkün değildir (Resim 14). Postntl dönemde tnıd torks BT vey MR kullnılır (Resim 15). Rdyolojik tetkiklerde sıvı dnsiteli yuvrlk vey ovl düzgün kenrlı lezyon sptnır, hv-sıvı seviyesi görülmesi kistin enfekte olduğunu düşündürür. Ndiren enfekte olurlr ve ender olrk denokrsinom ve yssı hücreli krsinom gelişir (2,6,9,10,12). 218

6 Resim 12. Fetl MR ksiyel plnd T2 ğırlıklı görüntüde sol hemitorkst sistemik dolşımdn knlnn, hiperintens lezyon görülmektedir KONJENİTAL LOBAR AMFİZEM Konjenitl lor mfizem, ir loun, segmentin y d irden fzl loun, ronşund intrluminer ostrüksiyon vey ekstrensek sı olmksızın, ileri derecede hiperinflsyon uğrmsı sonucu, norml kciğere ve medistene sı ypmsı ile krkterizedir. İnsidnsı doğumd irdir. 1/3 ü doğumd, çoğu ilk ltı ylık dönemde frk edilir. Erkeklerde dh sık görülür. En sık sol kciğer üst lo, sğ ort lod yerleşir. Sold loklize olnlrd kongenitl klp hstlığı irlikteliği sıktır. Semptomlr, olgulrın %30 und yenidoğn, diğerlerinde çocukluk döneminde orty çıkr. Dispne, interkostl ve suprklviküler çekilmeler, wheezing, ilerleyen siynoz ve eslenme güçlüğü tipiktir. Direk grfide etkilenen lod hvlnm rtışı, etkilenmeyen ipsilterl lod telektzi, medistende krşı trf yer değiştirme görülür (Resim 16). İleri tetkik olrk torks BT kullnılır (6,9-11). Prentl USG de kciğerde ekojenite ve/vey kistik görünüm olur (9). TRAKEA ve BRONŞ ANOMALİLERİ Resim 13. Hirid kciğer lezyonun it fetl MR inceleme; Resim 12 de hstnın dh distl kesitlerinde hiperintens lezyon lnı komşuluğund düzgün konturlu dh hiperintens ronkojenik kist ile uyumlu lezyon görülmektedir Resim 14. Fetl MR ksiyel plnd T2 ğırlıklı görüntüde sol kciğerde klp komşuluğund hiperintens lezyon izlenmektedir. Öncelikle ronkojenik kist ile uyumlu görünümdedir nck tek kist şeklinde tip 1 kongenitl kistik denomtoid mlformsyon d enzer görünüm oluşturur Trkel Bronş ve Divertikül: Trkel divertikül, trkenın servikl vey torkl kısımlrındn orjin lıp, kör poş y d rudimenter kciğer ile sonlnır. Tnı torks BT ile konulilir (Resim 17). Trkedn çıkn ronşil ypı, norml rteriyel ve venöz knlnmsı oln, norml ir segment y d lo ile ilişkili ise trkel ronş dı verilir. Trkenın herhngi ir seviyesinden ve lterl duvrındn çıkr. Genellikle semptomtiktir, insidentl sptnır. Bronkoskopi, ronkogrfi ve BT ile tespit edilirler (Resim 18) (6,7,9,11). Bronşil Atrezi: Bronş lümeninin, kciğer içerisinde kör ir poş şeklinde sonlnmsıdır. En sık sol üst lo pikoposterior segment ronşund görülür. Bu segment kollterl ventilsyon ile hvlndığındn mfizemtöz görünümdedir. Doğumd trezik ronş sıvı ile dolu olduğundn direk grfide ovl vey yuvrlk kistik görüntü oluşturur. Bronşil trezi ile irlikte konjenitl lor mfizem, ronkojenik kist ve pektus ekskvtum görüleilir (2,6,7,9,11). Bridging (Köprüleyen) Bronş: Sol n ronştn çıkn, medisteni şıp krşı trf geçen, ort ve/ vey lt lo ronşu olrk devm eden ronş denir. Norml sğ n ronşun yptığındn dh şğıd ir psödokrin oluşturur (6,7). Treoronkomegli (Munier-Kuhn Sendromu): Trke ve n ronşlrın şırı genişlemesiyle krkterizedir. Genişleme üçüncü dllnmy kdr devm edeilir. İleri yşt tnı lır. Sık kciğer enfeksiyonlrı ve ronşektzi görülür (6,7). Bronşil Stenoz: Gerçek konjenitl ronşil stenoz oldukç ndirdir. Ostrüksiyonun distlindeki prn- 219

7 Resim 15. MR incelemede koronl plnd T2 ğırlıklı görüntüde sukrinl yerleşimli düzgün konturlu homojen iç ypıd hiperintens ronkojenik kist görülmektedir Resim 18. Trkel ronş; koronl plnd rekonstrükte MinIP BT görüntüde sğ üst lo ronşunun trkedn çıktığı görülmektedir Resim 16. PA grfide sğ kciğer üst ve ort zonu doldurn rdyolusensi görülmektedir. Medistnde hfif sol kym vrdır Resim 17. Aksiyel plnd torks BT kesitinde trkenın sğ ynınd trkel divertiküle it trke ile ğlntılı içi hv ile dolu kör poş şeklinde ypı görülmektedir Resim 19. Sğ üst lo genezi; sğ kciğer volumu sol göre küçük olup sğ üst lo it ronş yoktur. Medisten sğ doğru yer değiştirmiştir kim mfizmtözdür ve sık tekrrlyn enfeksiyonlr gelişir (6,9). Bronkoilier Fistül: Konjenitl ronkoilier fistül çok ndir görülür. Hst infnt, ort-ğır respirtur distres içindedir. Sfr içerikli ekspektorsyon tipiktir. Fistül sıklıkl sğ n ronşun proksimline çılır. Konjenitl ilier trezi ile irlikte olilir. BT ve ronkoskopi tnı koydurucudur (6,7). Bronkoözefgel Fistül: Emriyonik gelişiminin erken evrelerinde trke ile özefgusun iririnden tm olrk yrılmmsı sonucu oluşn, ndir görülen ir nomlidir. Fistül en sık özefgus ile sğ lt lo ronşu rsınd yer lır. Özefgel we, trkel genezi, pulmoner hipoplzi ve diyfrm hernisi ile irlikte görüleilir. Klinikte yemek yerken öksürük nöetleri 220

8 sıktır, tekrrlyn kciğer enfeksiyonlrı ve ronşektzi, ndiren hemoptizi görülür. Tnı özefgogrfi, özefgoskopi, ronkoskopi ve BT ile konur (6,7,9). Trke genezi vey trezisi: Oldukç ndir görülen, doğumd respirtuvr distrese neden oln ve genellikle ftl seyreden ir nomlidir. İnsidnsı 1/50000 cnlı doğum olup erkeklerde dh fzl görüldüğü ildirilmiştir Beekler doğduklrınd siynotiktir ve ğlm sesi duyulmz. Endotrkel entüsyon ypılmz. Genellikle krdik, vertetl, gstroentestinl nomliler eşlik eder (5-7). Üç tiptir: Tip 1: Trkenın prsiyel genezisi vrdır. Distl trke norml nck normlden kısdır, özofgusun nterior duvrındn çıkr. Tip 2: Trkenın totl genizisidir. Krin özofgus ile ilişkilidir. Krin, ifurksyon ve ronşlr normldir. Tip 3: Trke tümüyle geneziktir ve ronşlr özofgustn çıkr. Mternl polihidrmnios sık rstlnır (5-7). Konjenitl Trkel Stenoz: Ndir ir nomlidir. Trkel stenoz demek için ntomik luminl trke çpının norml trkenın çpının %50 ve dh zı kdr olmsı gerekir. Disfji, stridor ve respirtur distres gii hvyolu ve/vey özefgusun ostrüktif semptomlrı görülür. BT norml ntomiyi ve hv yolundki drlmyı orty koymd çok fydlıdır. 3 tipi tnımlnmıştır: Tip 1: trkenın tmmın ykını stenotikdir; Tip 2: tkenın tmmı vey ir kısmınd huni şeklinde stenoz vrdır; Tip 3: segmentl stenoz vrdır ve çoğunlukl vsküler ringler sorumludur c PULMONER AGENEZİ VE APLAZİ Pulmoner genezi, intruterin gelişim sırsınd tek trflı kciğer tomurcuğunun yokluğu sonucu krin dhil olmk üzere ir kciğere it hiç ir ypının olmmsıdır. Çoğunlukl krdik nomliler ile irliktedir. Tek lo genezisinde o lo it ypılr yoktur (Resim 19) (3,6,7,10,11). Pulmoner plzide ise etkilenen trft ronş ğcı rudimenter olup kör ir poş şeklinde sonlnır. Vsküler ypılr ve prnkiml doku hiç gelişmemiştir. Kör poşt irikensekresyon tekrrlyn enfeksiyonlr neden olur (3,6,7,10,11). PULMONER HİPOPLAZİ Primer pulmoner hipoplzide kciğerin tmmı y d ir lou hipoplziktir. İnfntt respirtuvr distres semptomlrı doğumdn hemen sonr görülür. Sekonder pulmoner hipoplzinin en sık nedeni kongenitl difrgm Resim 20. -c. Schmitr Sendromu oln olgud () PA grfide sğ kciğer volümünde zlm ve dnsite rtışı ile medis tende sğ doğru kym görülmektedir. () Aksiyel BT ince lemesinde ulgulr ek olrk üst loun hipoplzik olduğu görülmektedir. (c) Koronl reformt görüntüde sğ pulmoner venin norml drenjı görülmektedir hernisidir. Herniye oln dominl orgnlrın yrttığı sı nedeniyle ipsilterl kciğer yeterince gelişemez. İkinci sırd Potter sendromu yer lmktdır. Bu sendromd ilterl renl genezi nedeniyle oligohidrmmios gelişir ve uterus trfındn fetus skı ltınd klır. Pulmoner hipoplzide BT de kciğer volumü küçük, o lo it ronşun ve vskülritenin hipoplzik, ronşil dllnm ve lveol syısının normlden dh z olduğu görülür (Resim 20) (3,6,7,10,11). 221

9 TRAKEOÖZOFAGEAL FİSTÜL Trke ve özfgus emroyolik hytt foreguttn gelişir. Bu iki ypının trkeözefgil septum ile yrılmmsı sonucund özfgiyl trezi ve trke özefgil fistül gelişir. Trke özefgil fistül (TÖF), cnlı doğumd ir görülen ir kongenitl nomlidir. Erişkin çğ kdr tnı konulmdn yşyilen ve sıklıkl krdiyovsküler nomlilerin eşlik ettiği H tipi fistüller oln hstlrd ise sıvı gıd lımındn sonr öksürük, hemoptizi, retrosternl ğrı ve tekrr eden pnömoni tklrı meydn geleilir. Klinikte tkıln nzogstik sondnın ilerlemediği görülür. Skopik incelemede TÖF vrlığınd verilen kontrst mddenin trkey geçtiği görülür. Proksimlde TÖF, distlde genezi olgulrınd direk grfide dominl gz izlenmezken distl özefgus fistülü oln olgulrd domende gz görülür (6,7). HiYALEN MEMBRAN HASTALIĞI Premtüre, sezeryn doğum ve dietik nne çocuklrınd sıktır. Sürfktn yetmezliğine ğlıdır, semptomlr doğumdn irkç st sonr orty çıkr. İlk 6 stte kciğer grfisi normlse solunum sıkıntısı şk nedenlere ğlıdır. Üç temel rdyolojik ulgusu kciğer hcminde zlm, hv ronkogrmlrı ve grnüler, retikulonodüler görünümdür. Torks çn şeklindedir, plevrl efüzyon yoktur (Resim 21). Kompliksyonlrı; pnömomedistinum, pnömotorks, pnömoperikrdium, psödokist, intertisyel mfizem, ronkopulmoner displzi ve kciğer ödemidir (1). YENİDOĞANIN GEÇİCİ TAŞİPNESİ Yenidoğnd en sık solunum sıkıntısı nedenidir. Sezeryn doğum, mternl sedsyon ve dietik nne eeklerinde sıktır. Akciğerden sıvının temizlenmesi ve rezorsiyonu geciktiği için doğumdn 1-6 st sonr tşipne şlr, 2-3 günde düzelir. Röntgende norml vey rtmış kciğer volümü, genellikle nonhomojen retikülonodüler infiltrsyon, miniml plevrl efüzyon görülür (Resim 22) (1). MEKONYUM ASPİRASYONU SENDROMU Posttermlerde ve hipoksik klmış infntlrd en sık neontl respirtur distress nedenidir. Hipoksi ile peristltizm rtr ve iç nl sfinkter gevşer. Mekonyum mnios myine çıkr ve fetus unu spire eder. Vokl kord ltınd mekonyum görülmesi tnısldır. Mekonyum prçsı üyük ise üyük hv yollrınd sıklıkl kısmi tıknm ypr komşu lnd kompnstur mfizem gelişir. Hvlnm rtışı sonucu lveolr rüptüre ğlı pnömomedistinum ve interstisiel mfizem gelişir. Aspirsyonu izleyen st içerisinde kimysl pnömoni gelişir. Aspire edilen mteryl steril olmkl irlikte enfeksiyonun yerleşmesi için uygun ir ortm oluşturur. Ayrıc mekonyum sülfktnın lveol yüzeyinden kyolmsın neden olur. Grfide rtmış kciğer volümü ve un ğlı difrgmd düzleşme, non-homojen nodüler dnsite rtışı görülür. Yer yer segmentl telektzi lnlrı ve fzl hvlnn lnlrın ir rd ulunmsı mekonyum spirsyonu için tipiktir (1). PRİMER SİLİYER DİSKİNEZİ (PSD) Primer Siliyer Diskinezi (PSD), siliydki konjenitl defektlerin sonucu olrk görülen ir hstlıktır. Ndir ir genetik hstlık oln PSD nin thmini prevlnsı 1:20000 dir, otozoml resesif geçişlidir. Klinik olrk genellikle hstlrd doğumdn hemen sonr, intçı Resim 21.,. () Solunum sıkıntısı oln yenidoğn premtüre eeğe it PA grfide her iki kciğerde klp silüetini silecek derecede dnsite rtışı ve hv ronkogrmlrı görülmektedir. () Sürfktn tedvisi sonrsı kciğer lnlrının çıldığı görülmektedir 222

10 BRONKOPULMONER DİSPLAZİ (İNFANTIN KRONİK AKCİĞER HASTALIĞI) (BPD) Resim 22. PA grfide her iki kciğerde nonhomojen retikülonodüler infiltrsyon görülmektedir Resim 23. Torks BT ksiyel plnd prnkim pencere görüntüde sold linguld ronşektzi ve infiltrsyon ve her iki kciğerde yygın siner infltrsyon görülmektedir. Ayrıc dekstrokrdi mevcuttur Bronkopulmoner Displzi (BPD), pozitif sınc ve yüksek oksijen sıncın mruz kln zı yenidoğnlrd gelişen ir kronik kciğer hstlığıdır. Klinik tnı, premtür olrk doğmuş ve en z ir hft meknik ventiltöre ğlı klmış oln eeklerde, ir ylık olduklrınd persistn solunum sıkıntısı, oksijen desteğine ğımlılık ve kciğer grfisinde rdyolusen lnlrl irlikte dh ince rdyodens lnlrın vrlığı ile konulmktdır (Resim 24). Hstlrd, hv yolu inflmsyonun sekonder rtmış hv yolu direnci ve ronşiyl hiperrektivite görülmektedir. Trkeomlzi ve ronkomlzi de olilmekte ve u d telektzi ve/vey hvlnm rtışlrın yol çilmektedir. Sık tekrrlyn infeksiyonlr geç dönemde, gstroözofgel reflü, spirsyon, nörolojik olrk gelişme geriliği, hreket ozukluklrı, konvülsiyon ve işitme ve görme ozukluklrı, krdiyovsküler sistemde ise pulmoner hipertnsiyon, kor pulmonle, klp yetmezliği, sistemik hipertnsiyon ve pulmoner vsküler ytkt nomliler görüleilmektedir (1). Rdyolojik ulgulrı 4 evredir: Evre 1: Bşlngıçt sülfktn yetmezliği hstlığının tipik uzlu cm görünümü Evre 2: 4-10 günlerde kciğerlerde geniş konslidsyon lnlrı elirir. Akciğer tmmen opk hle gelir. Evre 3: günlerde çok syıd çeşitli oyutlrd kistik lnlr oluşur. Evre4: Son dönemde generlize mfizem, üyük kistler, telektzi lnlrı, interstisyel firozis ve krdiomegli (1). KAYNAKLAR Resim 24. PA grfide her iki kciğerde rdyolusen lnlrl irlikte dh ince rdyodens lnlrın görülmektedir rinit, kronik ve ğır sekretur otitis medi pnömoni ve ronşektzi gii ulgulr orty çıkr. Bu semptomlr, situs inversus totlis vey dh komplike klp defektleri ile irlikte olilir. İleri yşlrd, kdınlrd ektopik geelik, erkeklerde ise immotil spermtozo nedeniyle infertilite orty çıkr (Resim 23) (1). 1. Tuncel E, Yzıcı Z. Çocuk hstliklrind rdyolojik ulgulr. İstnul: Noel&Güneş; 2002: Dltro P, Werner H, Gspretto TD, et l. Congenitl chest mlformtions: multimodlity pproch with emphsis on fetl MR imging. Rdiogrphics 2010;30: [CrossRef] 3. Johnson AM, Hurd AM. Congenitl nomlies of the fetl/neontl chest. Semin Roentgenol 2004;39: [CrossRef] 4. Kilin AK, Schile T, Hofmnn V, et l. Congenitl diphrgmtic herni: predictive vlue of MRI reltive lung-to-hed rtio compred with MRI fetl lung volume nd sonogrphic lung-tohed rtio. AJR Am J Roentgenol 2009;192: [CrossRef] 5. Bush A, Hogg J, Chitty LS. Cystic lung lesions-prentl dignosis nd mngement. Prent Dign 2008;28: [CrossRef] 6. Dogn R. Konjenitl kciğer nomlileri. In Yucel O, Genc O; ed. Torsik konjenitl nomliler ve cerrhisi. Ankr: Dermn Tıi Yyıncılık; 2011:

11 7. Newmn B. Congenitl ronchopulmonry foregut mlformtions: concepts nd controversies. Peditr Rdiol 2006;36: [CrossRef] 8. Azizkhn RG, Cromleholme TM. Congenitl cystic lung disese: contemporry ntentl nd postntl mngement. Peditr Surg Int 2008;24: [CrossRef] 9. Dltro P, Fricke BL, Kuroki I, et l. CT of congenitl lung lesions in peditric ptients. AJR Am J Roentgenol 2004;183: [CrossRef] 10. Gulhn SSE, Ustun LN. Congenitl normlities of the lung. Akciğerin Konjenitl Anomlileri. Torks Cerrhisi Bülteni Peditrik Göğüs Cerrhisi-II: 2012;3: Zylk CJ, Eyler WR, Spizrny DL, Stone CH. Developmentl lung nomlies in the dult: rdiologic-pthologic correltion. Rdiogrphics 2002: McAdms HP, Kirejczyk WM, Rosdo-de-Christenson ML, Mtsumoto S. Bronchogenic cyst: imging fetures with clinicl nd histopthologic correltion. Rdiology 2000;217: