ISL 108 GENEL MUHASEBE

10. HAFTA ISL 108 GENEL MUHASEBE 7. Maliyet Hesapları Yrd.Doç. Dr. Murat YILDIRIM muratyildirim@karabuk.edu.tr 2 Tekdüzen hesap planının 7 nci hesap sınıfını Maliyet Hesap sınıfı oluşturmaktadır. Muhasebe Sistemi Uygulama Genel Tebliği nde maliyet hesapları mal ve hizmetlerin planlanan biçim ve niteliğe getirilmesi için yapılan giderlerin toplandığı ve maliyet unsurlarına dönüşerek izlendiği hesaplar olarak belirtilmiştir. 7 sınıfında yer alan maliyet hesaplarına üretilen mal ve hizmetler ileilgili yapılan giderler yazılmaktadır. Burada toplanan giderlerin faydası tükenmiş olanlar gelir tablosuna, faydası tükenmemiş olanlar ise bilanço hesaplarına aktarılırlar. Örneğin işçilik ve hammadde giderlerine katlanılarak mamul üretilmesi gibi giderler bir mamulü ifade ettikleri için bu mamuller satılıncaya kadar işletme fayda sağlarlar. Bunların satılıncaya kadarbilanço hesaplarına alınması gerekir. Ancak geçmiş aya ait kira giderinin işletme için faydası tükenmiştir. Bunundönem gideri olarakişlemgörmesi gerekir. Maliyet hesapları farklı türdeki işletmelerin ihtiyaçlarını karşılamaküzereiki grupaltında düzenlenmiştir. 7/ASeçeneğinde Maliyet Hesapları 7/B Seçeneğinde Maliyet Hesapları 7/A nda maliyet hesapları fonksiyon esasına göre, 7/B grubundakihesaplar çeşitesasına göre belirlenmiştir. Büyük işletmelerin 7/Agrubunda yer alan hesapları kullanmaları zorunludur. Küçük işletmeler ise isterlerse 7/B grubu hesapları kullanabilirler. Her iki grupta bulunan hesapların bir işletme tarafından aynı zamanda kullanılmaları mümkün değildir. İşletmeler kendilerine uygun olan seçeneği belirlerler ve bunu uygularlar. 7/A grubu maliyet hesapları işletmenin 5 fonksiyonu esas alınarak belirlenmiştir. 6 1

Maliyet Hesaplarının Gelir Tablosu Hesaplarına Aktarılması Mamul üretim fonksiyonu ile ilgili olarak yapılan giderler bir mamul veya hizmetin ortaya çıkarılması için harcandıklarından faydaları tükenmemiş sadece şekil değiştirmişlerdir. Bu nedenle mamul üretim fonksiyonu ile ilgili 710, 720 ve 730 nolu hesaplar 151Üretim-Yarı Mamulhesabına aktarılırlar. Diğer fonksiyonlarla ilgili giderler ise gelir tablosu hesaplarına devredilirler. Maliyet hesaplarındaki giderler gerek bilanço ve gerekse gelir tablosu hesaplarına aktarılmasında yansıtma adı verilen aktarma hesapları kullanılır. Örneğin 730 Genel Üretim Giderleri hesabındaki tutarı aktarmak için 731 Genel Üretim Giderleri Yansıtma Hesabıkullanılmaktadır. Maliyet Hesaplarının Gelir Tablosu Hesaplarına Aktarılması Maliyet Hesaplarının Gelir Tablosu Hesaplarına Aktarılması Örnek: Serdemir A.Ş. nin dönem sonu maliyet hesaplarının borç bakiyeleri aşağıdaki gibidir. 750 Araştırma Geliştirme Giderleri 750 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri 600 770 Genel Yönetim Giderleri 200 780 Finansman Giderleri(Kısa Vadeli) 150 31/12/201. 630 Araştırma Geliştirme Giderleri 631 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri 632 Genel Yönetim Giderleri 660 Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri 751 Araştırma Geliştirme 761 Pazarlama, Satış ve Dağıtım 771 Genel Yönetim 781 Finansman 750 600 200 150 750 600 200 150 10 Maliyet Hesaplarının Gelir Tablosu Hesaplarına Aktarılması Maliyet Sistemleri 31/12/201. 751 Araştırma Geliştirme 761 Pazarlama, Satış ve Dağıtım 771 Genel Yönetim 781 Finansman 750 Araştırma Geliştirme Giderleri Hs. 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Hs. 770 Genel Yönetim Giderleri Hs. 780 Finansman Giderleri Hs. 750 600 200 150 750 600 200 150 Fiili rakamlara dayanan maliyet sistemi, mamulün maliyetini oluşturan maliyet unsurlarının belirlenerek dağıtılması yada mamullere yüklenmesi; üretimin tamamlanmasından sonra elde edilen fiili(gerçekleşen) rakamlara dayanır. Bu nedenle burada kullanılan maliyetlere iş işten geçtikten sonra bulunan maliyetler adı da verilir. Fiili maliyet sisteminin alternatifleri bulunmaktadır. Bunlar Tahmini maliyet sistemi ve standart maliyet sistemidir. Tahmini maliyet sistemi, Geçmiş dönemlerin sonuçlarına ve gelecekteki olası gelişmelere göre, istatistiki hesaplamalara bağlı olarak tahmin edilen maliyetlerdir. Standart maliyetler, Bilimsel ve teknik temellere dayanılarak hesaplanan ve belirli koşullar altında gerçekleşmesi beklenen maliyetlerdir. 11 2

Maliyet Hesaplarıyla İlgili Önemli Tanımlar Gider Hesapları: dönem içinde yapılan ve tahakkuk ettirilen giderlerin izlendiği hesaplardır. Gider Yansıtma Hesapları: Bu hesaplar Fiili Maliyetlerin uygulandığı durumlarda gider hesaplarında toplanan giderlerin tümünün önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin kullanılması durumunda ise bunlara göre saptanan giderlerin ilgili hesaplara yansıtılmasını sağlamak amacıyla kullanılır. Fark Hesapları: Bu hesaplar, önceden saptanmış maliyet yöntemlerinin uygulanması halinde fiili ile önceden saptanmış giderler arasındaki farkların kaydedildiği hesaplar olup, borç ya da alacak kalanı verebilirler. 71 Direkt İlk Madde ve Malzeme Giderleri Hesap Bu grupta yer alan hesaplar, üretilen mamulün bünyesine ana madde olarak katlanılan ilk madde ve malzemelerle ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarını içerir. 71 Direkt İlk Madde ve Malzeme Giderleri Hesap 710 Direkt İlk Madde ve Malzeme Giderleri Hesabı 711 Direkt İlk Madde ve Malzeme Giderleri Yansıtma Hesabı 712 Direkt İlk Madde ve Malzeme Fiyat Farkı 713 Direkt İlk Madde ve Malzeme Miktar Farkı 72 Direkt İşçilik Giderleri Hesap Bu grupta yer alan hesaplar, üretilen mal veya hizmetin bünyesine doğrudan doğrudan doğruya yüklenebilen işçilik giderleri ile ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarının içerir. 72 Direkt İşçilik Giderleri Hesap 720 Direkt İşçilik Giderleri Hs. 721 Direkt İşçilik 722 Direkt İşçilik Giderleri Ücret Farkları Hs. 723 Direkt İşçilik Giderleri Süre Farkları Hs. 73 Genel Üretim Giderleri Hesap Genel üretim giderleri grubunda yer alan hesaplar, işletmenin üretimi ve bu üretime bağlı hizmetler için yapılan direkt ilk madde ve malzeme giderleri ve direkt işçilik giderleri dışında kalan üretilen mamul maliyetine bazı dağıtım anahtarları yardımıyla ile yüklenebilen giderler ile ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarını içerir. 73 Genel Üretim Giderleri Hesap 730 Genel Üretim Giderleri Hs. 731 Genel Üretim 732 Genel Üretim Giderleri Bütçe Farkları Hs. 733 Genel Üretim Giderleri Verimlilik Farkları Hs. 734 Genel Üretim Giderleri Kapasite Farkları Hs. 74 Hizmet Üretim Maliyetleri Hesap Hizmet üretim maliyeti hesap grubunda yer alan hesaplar, hizmet işletmeleri ile ilgilidir. Otel ve inşaat işletmeleri gibi hizmet işletmelerinde 71, 72, ve 73 gruplarında yer alan hesaplar kullanılmaz. Bu hesaplar yerine 74grubunda yer alan hesaplar kullanılır. 74Hizmet Üretim Maliyeti Hesap 740 Hizmet Üretim Maliyeti 741 Hizmet Üretim Maliyeti Yansıtma Hs. 742 Hizmet Üretim Maliyeti Fark Hs. 75 Araştırma ve Geliştirme Maliyetleri Hesap Araştırma ve geliştirme giderleri hesap grubunda yer alan hesaplar, üretim maliyetine yüklenmeyen dönem faaliyet gideri niteliğindeki araştırma ve geliştirme giderleri ile ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarını içerir. 75Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesap 750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hs. 751 Araştırma ve Geliştirme 752 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Gider Fark Hs. 3

750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Üretimi devam eden mamullerin maliyetini düşürmek, satışları artırmak, bulunan yeni üretim yöntemleri bulmak, üretimde kullanılan teçhizatın yenilerinin ve mevcutlarının geliştirilmesine ilişkin açıklamalar yapmak, pazarlama, satış ve dağıtım faaliyetlerini geliştirmek için yapılan faaliyetlerle ilgili giderler bu hesapta takip edilir. Hesabın işleyişi: aktifleştirilmeyen araştırma ve geliştirme giderleri ile aktifleştirilen araştırma ve geliştirme giderlerinin döneme ilişkin itfa payları 750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabının borcuna, ilgili aktif ve pasif hesabının alacağına kayıt yapılır. Dönem sonlarında bu hesap 751 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Yansıtma Hesabı ile karşılaştırılarak kapatılır. 750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hs. Serdemir A.Ş. nin Kasım ayı içinde araştırma ve geliştirme faaliyetlerinde kullandığı su için gider olarak % 18 KDV hariç 6.000 TL yi bankadaki hesabından ödemiştir. 11.11.201. 750 Araştırma ve Geliştirme Gider Hs. -Dışarıdan Sağlanan fayda ve Hizmetler 191 İndirilecek KDV Hs. 6.000 1.080 102 Bankalar Hs. 7.080 Araştırma ve geliştirme giderinin ödenmesi 20 751 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Yansıtma Hs. Araştırma ve geliştirme giderleriyansıtma hesabı, araştırma ve geliştirme giderlerinin fiiliyadatahminiveyastandart tutarlarının gelirtablosunun faaliyet karıbölümünde 630 Araştırma ve Geliştirme GiderleriHesabına aktarılmasında veya aktifleştirilen araştırma ve geliştirme giderlerinin ilgili aktifhesabaaktarılmasında kullanılan birhesaptır. Hesabın işleyişi: Fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda 750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabı nın borcuna kaydedilen giderler ile tahmini ve standart maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda, önceden belirlenen araştırma ve geliştirme giderleri 751 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Yansıtma Hesabı nın alacağına, 630 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabının veya 263 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabının borcuna kaydedilir. Dönem sonunda bu hesap 750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabı ile karşılaştırılarak kapatılır. 751 Araştırma ve Geliştirme Serdemir A.Ş. nin Kasım ayı içinde 750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabının borcunda toplanan giderler 6.000 TL dir. Bu durumda Kasım ayı sonunda yapılması gereken kayıt aşağıdaki gibidir. 31.11.201. 630 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hs. 6.000 751Araştırma ve Geliştirme 6.000 Kasım Ayı araştırma ve geliştirme giderlerinin ilgili gider hesabına aktarılması 22 751 Araştırma ve Geliştirme Serdemir A.Ş. nin Kasım ayı içinde 750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabının borcunda toplanan giderler 6.000 TL dir. Bu durumda Kasım ayı sonunda yapılması gereken kayıt aşağıdaki gibidir. 31.11.201. 751Araştırma ve Geliştirme 6.000 750 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hs. 6.000 Kasım Ayı araştırma ve geliştirme giderlerinin ilgili gider hesabına aktarılması 751 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Yansıtma Hs. Örnekte olduğu gibi Kasım ayı içinde yapılan ve 750 nolu hesaba borç kaydedilen Araştırma ve Geliştirme Giderleri faaliyet gideri olarak kabul edilerek sonuç hesabına alınmıştır. Yapılan bu giderlerin aktifleştirilmesi durumunda 630 nolu hesabın yerine 263 Araştırma ve Geliştirme Giderleri Hesabına borç kaydı yapılması gerekecektir. 23 4

76 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Hesap Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri hesap grubunda, üretim maliyetlerine yüklenemeyen dönem faaliyet giderleri niteliğindeki pazarlama, satış ve dağıtım giderleri ile ilgili gider, yansıtma ve fark hesapları bulunmaktadır. 76Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri: 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Hs. 761 Pazarlama, Satış ve Dağıtım 762 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Fark Hesabı 25 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Pazarlama, Satış ve Dağıtım giderleri hesabı, mal ve hizmetlerin alıcılara teslimine kadar yapılan giderlerin izlendiği hesaptır. Pazarlama, satış ve dağıtım giderleri, ilk madde ve malzeme giderleri, memur ve işçilerin ücretleri, elektrik, su, gaz, haberleşme, bakım onarım ve pazarlama faaliyeti ile ilgili hizmet giderleri gibi dışarıdan sağlanan fayda ve hizmetler, vergi, resim ve harçlar, amortisman giderleri, seyahat, reklam gibi çeşitli giderlerden oluşur. Hesabın işleyişi: Dönem içinde yapılan pazarlama faaliyetleri ile ilgili giderler 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Hesabının borcuna, ilgili aktif ve pasif hesapların alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap, 761 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Yansıtma Hesabı ile karşılaştırılarak kapatılır. 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Hesabı Örnek: Serdemir işletmesi Ağustos ayı içinde reklam ve satışları artırmak için gider olarak %18 KDV hariç 18.000 TL tutarında gider için çek düzenlemiştir. 11.11.201. 760 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Hs. 191 İndirilecek KDV Hs. 18.000 3.240 103 Verilen Çek ve Ödeme Emirleri Hs.(-) 21.240 Pazarlama giderinin ödenmesi 761 Pazarlama Satış ve Dağıtım Pazarlama Satış ve Dağıtım giderleri yansıtma hesabı, pazarlama, satış ve dağıtım giderlerinin fiili yada tahmini veya standart tutarlarının gelir tablosunun faaliyet karı bölümünde bulunan 631 Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Hesabına aktarılmasında kullanılan bir hesaptır. Hesabın işleyişi: Fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda 760 Pazarlama Satış ve Dağıtım giderleri hesabının borcuna kaydedilen giderler ile tahmini veya standart maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda önceden saptanmış Pazarlama Satış ve Dağıtım giderleri 761 Pazarlama Satış ve Dağıtım giderleri yansıtma hesabının alacağına, 631 Pazarlama Satış ve Dağıtım giderleri hesabının borcuna kaydedilir. Dönem sonunda bu hesap 760 Pazarlama Satış ve Dağıtım giderleri hesabı ile karşılaştırılarak kapatılır. 27 761 Pazarlama Satış ve Dağıtım Örnek: Serdemir işletmesi Ağustos ayı içinde 760 Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Hesabının borcunun toplam gideri 18.000 TL dir. Bu durumda Ağustos ayı sonunda yapılması gerekli kayıt aşağıdaki gibi olur. 31.08.201. 631 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Hs. 18.000 761Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Yansıtma Hs. Kasım Ayı Pazarlama giderlerinin ilgili gider hesabına aktarılması 18.000 761 Pazarlama Satış ve Dağıtım Örnek: Serdemir işletmesi Ağustos ayı içinde 760 Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Hesabının borcunun toplam gideri 18.000 TL dir. Bu durumda Ağustos ayı sonunda yapılması gerekli kayıt aşağıdaki gibi olur. 31.08.201. 761Pazarlama, Satış ve Dağıtım 18.000 770 Pazarlama, Satış ve Dağıtım Giderleri Hs. 18.000 Kasım Ayı Pazarlama giderlerinin hesabının kapatılması 29 30 5

77 Genel Yönetim Giderleri Hesap Genel yönetim giderleri hesap grubunda yer alan hesaplar, üretim maliyetine yüklenemeyen ve işletmenin yönetim fonksiyonu ile ilgili gider, yansıtma ve fark hesaplarını içerir. 77 Genel Yönetim Giderleri Hesap 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabı 771 Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hesabı 772Genel Yönetim Giderleri Fark Hesabı 31 770 Genel Yönetim Giderleri Genel yönetim giderleri hesabı işletmenin yönetim fonksiyonu, işletmenin politikasının belirlenmesi, organizasyon yapısı, büro hizmetleri, halkla ilişkiler, güvenlik ve hukuk işleri, personel işleri, kredi ve tahsilatla ilgili giderlerin izlendiği hesaptır. Genel yönetim giderleri, maaş ve ücretler, tüketilen malzeme ve işçilik giderleri, haberleşme Taşeron, danışmalık, gibi dışarıdan sağlanan fayda ve hizmet giderleri, sigorta, eğitim kültür ve yayın giderleri, kira ve seyahat giderleri gibi çeşitli giderlerden oluşur. Hesabın işleyişi: Dönem içinde yönetim fonksiyonu ile ilgili yapılan giderler 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabının borcuna, ilgili aktif ve pasif hesapların alacağına kaydedilir. Dönem sonlarında bu hesap 771 Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hesabıile kapatılır. 770 Genel Yönetim Giderleri Örnek: Serdemir işletmesi Nisan ayı içinde yönetim binası için kira gideri olarak 36.000TL yi banka aracılığı ile ödemiştir. 11.04.201. 770 Genel Yönetim Giderleri Hs. 191 İndirilecek KDV Hs. 36.000 102 Bankalar Hs. 36.000 Kira giderinin ödenmesi 771 Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hs. Genel yönetim giderleri yansıtma hesabı, genel yönetim giderlerinin fiili yada tahmini veya standart tutarlarının gelir tablosunun faaliyet karı bölümünde bulunan 632 Genel Yönetim Giderleri Hesabına aktarılmasında kullanılan bir hesaptır. Hesabın işleyişi: Fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabının borcuna kaydedilen giderler ile tahmini veya standart maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda önceden saptanan genel yönetim giderleri 771 Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hesabı nın alacağına 632 Genel Yönetim Giderleri Hesabının borcuna kaydedilir. Dönem sonunda bu hesap 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabıyla karşılaştırılarak kapatılır. 33 771 Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hs. Örnek: Serdemir işletmesinin Nisan ayı içinde 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabının borcunda toplanan giderleri 36.000TL dir. 771 Genel Yönetim Giderleri Yansıtma Hs. Örnek: Serdemir işletmesinin Nisan ayı içinde 770 Genel Yönetim Giderleri Hesabının borcunda toplanan giderleri 36.000TL dir. 31.04.201. 632 Genel Yönetim Giderleri Hs. 36.000 771 Genel Yönetim 36.000 Nisan Ayı Yönetim giderlerinin ilgili gider hesabına aktarılması 31.04.201. 771 Genel Yönetim 36.000 770 Genel Yönetim Giderleri Hs. 36.000 Kasım Ayı Yönetim giderlerinin ilgili gider hesabına aktarılması 35 36 6

78 Finansman Giderleri Hesap 780 Finansman Giderleri Finansman giderleri hesap grubunda yer alan hesaplar işletmenin borçlanması sonucu ortaya çıkan ve varlıkların maliyetine eklenmeyen faiz ve benzeri giderleri ile yansıtma ve fark hesaplarını içerir. 78 Finansman Giderleri: 780 Finansman Giderleri Hesabı 781 Finansman Giderleri Yansıtma Hesabı 782 Finansman Giderleri Fark Hesabı 37 Finansman giderleri hesabı, işletme faaliyetlerinin aksamadan yürütülebilmesi amacıyla borçlanılan tutarlar ile ilgili faiz, kur farkları, komisyon ve benzeri giderlerin izlendiği bir hesaptır. Finansman giderleri kısa ve uzun vadeli olmak üzere işletmenin bankalardan çektiği kredilerin faizleri, çıkarılmış tahvil, finansman bonosu ve varlığa dayalı menkul kıymet faizleri, borçlanmadan doğan kur farkları, menkul kıymet borsa kotasyon ücretleri, menkul kıymet ihraç giderleri teminat mektubu komisyon giderleri gibi giderlerden oluşur. Hesabın işleyişi: Yukarıda sayılan borçlanma giderleri 780 Finansman Giderleri Hesabının borcuna, ilgili aktif veya pasif hesabın alacağına kaydedilir. Dönem sonunda bu hesap 781 Finansman Giderleri Yansıtma Hesabı ile karşılaştırılarak kapatılır. 780 Finansman Giderleri 781 Finansman Örnek: Serdemir işletmesi, 01.10.201. tarihinde % 18 faizle 200.000 TL kredi almıştır. Kredi her 3 aylık taksitler halinde bankadaki mevduat hesabından ödenecektir. 11.04.201. 780 Finansman Giderleri Hs. 9.000 102 Bankalar Hs. 9.000 Finansman giderleri yansıtma hesabı, 780 Finansman Giderleri Hesabında toplanan fiili finansman giderleri ile tahmini veya standart tutarların gelir tablosunda olağan kar bölümünde 66 Finansman Giderleri grubunun ilgili hesabına aktarılmasında kullanılan bir hesaptır. Hesabın işleyişi: fiili maliyet yönteminin uygulandığı durumlarda 780 Finansman Giderleri Hesabının borcuna kaydedilen giderler ile tahmini veya standart maliyet yönteminin uygulandığı durumda önceden saptanmış finansman giderleri 781 Finansman Giderleri Yansıtma hesabının alacağına 66 Finansman Giderleri grubunun ilgili hesabının borcuna kaydedilir. Dönem sonunda bu hesap 780 Finansman Giderleri Hesabı ile karşılaştırılarak kapatılır. 39 781 Finansman Giderleri Yansıtma Hs. Örnek: Serdemir A.Ş. Ekim ayı içerisinde 780 Finansman Giderleri Hesabının borcunda toplanan giderler 124.000 TL dir. Bu tutarı 74.000 TL si uzun vadeli borçlanma gideri kalanı ise kısa vadeli borçlanma gideridir. 31.10.201. 660 Kısa Vadeli Borçlanma Giderleri Hs. 661 Uzun Vadeli Borçlanma Giderleri Hs. 50.000 74.000 781 Finansman 124.000 Ekim Ayı Finansman Giderlerinin ilgili gider hesabına aktarılması 781 Finansman Giderleri Yansıtma Hs. Örnek: Serdemir A.Ş. Ekim ayı içerisinde 780 Finansman Giderleri Hesabının borcunda toplanan giderler 124.000 TL dir. Bu tutarı 74.000 TL si uzun vadeli borçlanma gideri kalanı ise kısa vadeli borçlanma gideridir. 31.10.201. 781 Finansman 124.000 780 Finansman Giderleri 124.000 Ekim Ayı Finansman Giderlerinin ilgili giderlerinin yansıtma ile kapatılması 41 42 7

7/B Seçeneğine Göre Hesaplar 7/B seçeneğinde giderler büyük defterlerde çeşit esasına göre bölümlendirilir. Büyük defterde açılan hesaplarda toplanan giderler maliyet çıkartma dönemlerinde ya da dönem sonlarında düzenlenen "gider dağıtım tabloları" aracılığı ile fonksiyonlarına dönüştürülür. Ardından "798 Gider Çeşitleri Yansıtma Hesabı" ile gelir tablosuna yansıtılır. Yansıtma hesapları alacaklı çalışır. 7/B Seçeneğine Göre Hesaplar 7/B seçeneğini uygulayan işletmeler 79. gruptaki hesapları kullanır. 790 İlk Madde ve Malzeme Giderleri 791 İşçi Ücret ve Giderleri 792 Memur Ücret ve Giderleri 793 Dışarıdan Sağlanan Fayda ve Hizmetler 794 Çeşitli Giderler 795 Vergi Resim ve Harçlar 796Amortisman ve Tükenme Payları 797 Finansman Giderleri 798 Gider Çeşitleri Yansıtma Yukarıdaki hesaplara kaydedilen tutarların fonksiyon esasına dönüştürülebilmesi için bir gider dağıtım tablosunun düzenlenmesi gerekir. Örnek: Giderler Hesaplarını 7/B seçeneğine göre izleyen A işletmesinin gider hesapları aşağıdaki gibidir: Çeşit/Fonksiyon Toplam Gid. Ar-Ge Pazarlama Gen. Yön. İlk Madde ve Malzeme 300 100 200 - İşçi Ücret 600 300 200 100 Memur Ücret 500 250 100 150 Dışarıdan Sağlanan Hizmet 250 150 100 - Bu tabloya göre yansıtma hesabı yardımıyla gelir tablosu hesaplarına aktarılacak giderlerle ilgili yıl sonu muhasebe 31/12/201 Borç Alacak 630Araştırma Geliştirme Giderleri Hs. 631 Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri Hs. 632 Genel Yönetim Giderleri Hs. 1.050 875 875 798 Gider Çeşitleri Yansıtma Hs. 2.800 Çeşitli Giderler 300 - - 300 Vergi 200 - - 200 Amortisman 300 150 75 75 Finansman Giderleri 350 100 200 50 Toplam 2.800 1.050 875 875 45 46 Gelir ve Gider Hesaplarının Kapatılması Gelir ve gider hesapları işletmenin faaliyet sonucunu oluşturan hesaplardır. Sonuç hesapları olarak da isimlendirilen bu hesapların, işletme faaliyet sonucunu ortaya koyabilmesi için dönem sonunda gerekli ayarlama ve düzeltme kayıtları yapıldıktan sonra 690 Dönem Kar veya Zarar Hesabına devredilerek kapatılması gerekir. Gelir hesapları alacak taraflı çalışan ve alacak kalanı veren hesaplardır. Dönem sonunda hesaplar tutarları üzerinden 690 Dönem Kârı veya Zararı Hesabının alacağına devredilerek kapatılırken, kendileri de alacak kalanları üzerinden borçlandırılırlar. 600 Yurtiçi Satışlar 602 Diğer Gelirler 642 Faiz Gelirleri 646 Kambiyo Karları 647 Reeskont Faiz Gelirleri 648 Diğer Olan Gelir ve Karlar Bu döneme ait tüm gelirler 31/12/201 Borç Alacak 690 Dönem Kar /Zarar Hs. Gelir Hesaplarının Dönem Kar/Zarara Devri 48 8

Gider Hesaplarının Kapatılması Giderlerin Kapatılması Giderlere ilişkin envanter işlemleri sona erince bu hesaplar kapatılır. 6. gruptaki hesaplara aktarılmış olan giderler döneme aittir. Bu hesaplar kapatılırken alacaklandırılır. 690 Dönem Kâr veya Zararı Hesabı ise borçlandırılır. 31/12/201 Borç Alacak 690 Dönem Kar /Zarar Hs. 610 Satıştan İadeler Hs. 621 Satılan Ticari Malların Maliyeti 630 Araştırma ve Geliştirme Giderleri 631 Pazarlama Satış ve Dağıtım Giderleri 632 Genel Yönetim Giderleri 657 Reeskont Faiz Giderleri Hs. Gider Hesaplarının Dönem Kar/Zarara Devri 50 Kaynakça Teşekkür Ederim Nalan AKDOĞAN, Orhan SEVİLENGÜL, Tek Düzen Muhasebe Sistemi Uygulaması, Gazi Kitapevi, Ankara. Orhan Sevilengül, Genel Muhasebe, Gazi Kitapevi, Ankara, 2011. Orhan Sevilengül, Çözümlü Muhasebe Problemleri, Gazi Kitapevi, Ankara, 2011. Yusuf Sürmen, "Muhasebe I", Celepler Matbacılık, Trabzon, 2010 Abdullah Karakaya, Genel Muhasebe Ders Notları, Safranbolu, 2002. Ahmet Vecdi CAN/ Sakarya Üniversitesi İİBF İşletme Bölümü Ders Notları Aydın Karapınar vd." Gayri Menkul Değerleme Uzmanlığı Hazırlık Kitabı, Gazi kitapevi, 2007. Nalan AKDOĞAN, Nejat TENKER, Finansal Tablolar ve Mali Analiz Teknikleri, Gazi Kitapevi. CEMALCILAR, Ö., "Muhasebenin amaçlarına Ulaşmada Muhasebenin Kuramsal Yapısına Bağlılığın Gereği ve Önemi", Muhasebe ve Denetime Bakış, Ocak 2003. 8 No lu TMS- Maddi, Maddi Olmayan Duran Varlıklar ile Özel Tükenmeye Tabi Varlıklar IASC, International Accounting Standards Committee, International Accounting Standards 1999, London, 1999. Sağlıklı ve mutlu bir hafta geçirmeniz temennisiyle, iyi çalışmalar dilerim 51 52 9