F Z BASINÇ ÖRNE : ÇÖZÜ : Özdefl iki tu lan n I, II, III konumlar ndayken yere uygulad klar toplam bas nç kuvvetleri, iki tu lan n a rl klar toplamlar na eflittir. Bu nedenle F = F = F olur. yer I II III an t: A Özdefl iki tu lan n yere uygulad klar toplam bas nç kuvvetinin büyüklü ü, tu lalar flekildeki I. konumdayken F, II. konumdayken F, III. ko- numdayken F oluyor. Buna göre, F, F, F aras ndaki iliflki nedir? A) F = F = F B) F = F C) F = F D) F E) F (ÖSS 999) avram Dersaneleri 4
ÖRNE : ÇÖZÜ : N düzeyi t 9t 6t N düzeyi s s s 0 t Düfley kesiti flekildeki gibi olan kaptaki bölmelerin s taban alanlar birbirlerine eflittir. ap, muslu- undan sabit zla ak t lan s v ile 9t sürede N düzeyine kadar dolduruluyor. Bu sürede, kab n noktas na etki eden s v bas nc - zaman grafi i afla dakilerden angisi gibi olur? A) B) ap dokuz bölme olup 9t zamanda dolmaktad r. Bu nedenle bir bölmenin dolmas için geçen zaman t dir. 0-t zaman aral nda kab n I. bölmesi dolar. t an nda noktas n n derinli i oldu undan noktas na uygulanan s v bas nc dir. t-6t zaman aral nda kab n di er dört bölmesi dolar. noktas n n derinli i de iflmed inden s v bas nc de iflmez. 9t an nda su seviyesi N düzeyindedir. Bu anda noktas n n derinli i oldu- undan noktas na uygulanan s v bas nc da olur. an t: A 0 t 4t 6t 8t 0t zaman 0 t 4t 6t 8t 0t zaman C) D) 0 t 4t 6t 8t 0t zaman 0 t 4t 6t 8t 0t zaman E) 0 t 4t 6t 8t 0t zaman (ÖSS 999) 4 avram Dersaneleri
ÖRNE : Z ava ÇÖZÜ : Ayn s v içinde al nan, ayn da bulunan noktalara uygulanan bas nçlar eflit olacak flekilde s v dengede kal r. Z Z 0 ava 0 ava su Düfley kesiti flekildeki gibi olan bileflik kab n Z ucu kapal d r. muslu u kapal iken,, Z kollar ndaki su yükseklikleri,, dir. Z Z muslu u aç l p denge sa land nda,, fiekil Z için ne söylenebilir? (ÖSS - 000) Z fiekil deki gibi muslu u kapal yken ve noktalar na uygulanan bas nçlar eflittir. > ol- du undan noktas na yap lan bas nç noktas - na yap lan bas nçtan daa büyüktür. A) Azalm flt r Artm flt r Artm flt r B) Azalm flt r Artm flt r Azalm flt r C) Azalm flt r Artm flt r De iflmemifltir D) De iflmemifltir Artm flt r Azalm flt r E) De iflmemifltir De iflmemifltir De iflmemifltir Z 0 0 ava fiekil muslu u flekil deki gibi aç l nca,, noktalar na uygulanan bas nçlar eflit olacak flekilde su dengede kal r. kolundaki suyun yüksekli i azal r, kolundaki suyun yüksekli i artar. kolundaki suyun yüksekli i artt ndan Z kolundaki suyun yüksekli i de artar. an t: A avram Dersaneleri 44
ÖRNE 4: ÖRNE 5: ava ava fiekil fiekil su su Düfley kesiti flekildeki gibi olan kab n,, musluklar kapal iken kollardaki ava bas nçlar birbirine eflit, su yükseklikleri de < dir. Afla daki ifllemlerden angisi yap l rsa kollardaki su yükseklikleri birbirine eflit olur? A) muslu unu açmak B) muslu unu açmak C) muslu unu açmak D) ile musluklar n birlikte açmak E) ile musluklar n birlikte açmak (ÖSS 00) fiekil de kesiti verilen düzgün ve türdefl kesik koni küçük taban üzerine oturtulmufltur. esik koni flekil deki gibi genifl taban üzerine oturtuldu unda; I. Bas nç kuvveti de iflmez. II. Bas nç azal r. III. ere göre potansiyel enerjisi azal r. yarg lar ndan angileri do ru olur? A) an z I B) I ve II C) I ve III D) II ve III E) I, II ve III ÇÖZÜ 4: ÇÖZÜ 5: m Hava Hava m fiekil yer fiekil yer su fiekildeki sistemde kollardaki su yüksekliklerinin eflit olabilmesi için sular n üst yüzeylerine yap lan ava bas nçlar n n da eflit olmas gerekir. Bu nedenle ve musluklar n n aç lmas gerekir. an t : E esik koni biçimindeki düzgün ve türdefl cisim flekil deki konumdan flekil deki konuma getirildi inde; bas nç kuvveti a rl a eflit oldu undan dolay de iflmez. ere dayand yüzey artt ndan birim yüzeye dik olarak uygulanan kuvvet yani bas nç azal r. ütle merkezinin yerden yüksekli i azald ndan potansiyel enerji azal r. an t : E 45 avram Dersaneleri
ÖRNE 6: ÖRNE 7: s - - - - - - s s s düzlem fiekilde düfley kesitleri verilen ve silindirlerinin taban alanlar s ve s, kesik konisinin alt taban n n alan s, üst taban n n alan s olup yükseklikleri dir. Cisimler ayn maddeden yap ld klar na göre düzleme yapt klar,, bas nçlar s s s Taban alanlar s, s, s olan yüksekli indeki,, kaplar ayn s v ile doludur. aplar n tabanlar na uygulanan,, s v bas nçlar aras ndaki iliflki nas ld r? aras ndaki iliflki nas ld r? A) B) < A) B) C) D) C) D) E) E) ÇÖZÜ 6: A rl G, kütlesi m, acmi V, taban alan s, yüksekli i, özkütlesi d olan silindir, prizma, küp biçimindeki kat cismin bulundu u düzleme yapt bas nç = G s = mg s = v.d.g s = s..d.g s den p =.d.g bulunur. Bas nç taban alan na ba l de ildir. s s s düzlem,, cisimlerinin yükseklikleri ve ayn maddeden yap ld klar ndan özkütleleri ayn d r. ba nt s ndan ve silindirlerinin düzleme yapt klar bas nçlar n eflit ( ) oldu u görülür. ve cisimlerinin taban alanlar eflit, cisminin acmi ninkinden daa fazla oldu undan, den daa a rd r. nin yapt bas nç ta ninkinden büyük ( ) olur. ÇÖZÜ 7: S v bas nc, kab n flekline, kab n kesitine ve kaptaki s v miktar na ba l olmay p s v n n derinli i ve s v n n özkütlesi ile do ru orant l d r. =.d yaz labilir. s v fiekildeki kaplarda ayn yükseklikte, ayn s v oldu- undan kaplar n tabanlar na uygulanan,, s v bas nçlar eflit olur. an t: C O alde dir. an t: E avram Dersaneleri 46
ÖRNE 8: ÖRNE 9: Eflit acimli bölümlerden oluflan kapta flekildeki gibi s v olup noktas na yap lan s v bas nc dir. ap yüzeyi üzerine oturtulursa bu yüzeye uygulanan s v bas nc ne olur? A) 4 B) C) 5 D) E) fiekilde düfley kesiti verilen eflit bölmeli kap sabit debili muslu unda akan s v yla 9t zamanda tamamen dolduruluyor. Buna göre musluk aç ld ktan 5t zaman sonra,, noktalar na uygulanan,, s v bas nçlar aras nda nas l bir iliflki olur? A) B) C) D) E) ÇÖZÜ 8: ÇÖZÜ 9: fiekil fiekil S v bas nc =.d s v olup s v n n derinli i ile do ru orant l d r. fiekil deki konumda noktas n n derinli i olup bu noktaya uygulanan s v bas nc dir. apta 6 birim acim s v vard r. ap, flekil deki gibi yüzeyi üzerine oturtulursa kab n yine 6 birim acmi dolar ve s v yüksekli i olur. S v n n, yüzeyine yapt bas nç da olur. Dokuz eflit bölmeli kap, 9t zamanda tamamen doldu undan 5t zamanda kab n flekildeki gibi befl bölmesi dolar. S v bas nc derinlikle do ru orant - l oldu undan,, noktalar na uygulanan s v bas nçlar aras ndaki iliflki fleklinde olur. an t: C an t: B 47 avram Dersaneleri
ÖRNE 0: ÖRNE : s v s s v s d fiekilde kesiti verilen kapta birbirine kar flmayan ve s v lar vard r. ab n noktas ndaki s v bas nc, noktas ndaki s v bas nc dir. oldu una göre s v s n n özkütlesi s v s n n özkütlesinin kaç kat d r? fiekilde düfley kesiti verilen kaptaki d özkütleli s - v n n kab n taban na uygulad s v bas nc d r. ap, kaptaki s v ile kar flabilen d özkütleli s - v ile tamamen doldurulursa kab n taban na uygulanan s v bas nc ne olur? (Bölmeler eflit acimlidir.) A) B) C) 5 D) E) 4 A) B) C) 4 D) 5 E) 6 ÇÖZÜ 0: ÇÖZÜ : s v s V s v s V d S v bas nc, s v n n derinli i ve s v n n özkütlesi ile do ru orant l d r. ve s v lar n n özkütleleri d ve d ise;.d +. d =.. d d. =. d ten d d = bulunur. an t: B yüksekli indeki d özkütleli s v n n kab n taban na uygulad s v bas nc için p =.d yaz labilir. d özkütleli s v n n acmi V kabul edilirse kaba ilave edilen d özkütleli s v n n acmi V olur. apta oluflan kar fl m n özkütlesi: d kar = V. d + V. d 4V = 5 d bulunur. ar fl m n kab n taban na uygulad s v bas nc =. d kar =. 5 d = 5 bulunur. an t: D avram Dersaneleri 48
ÖRNE : o = gaz Düfley kesiti flekilde verilen kapta gaz ve s v olup sistem dengededir. noktas ndaki toplam bas nç 4, gaz n bas nc ise dir. muslu u aç l yor. Bas nç dengesi sa land nda noktas na uygulanan toplam bas nç kaç olur? A) B) C) D) 4 E) 5 ÇÖZÜ : o gaz = gaz = o S v S v fiekil fiekil Aç k ava bas nc n n o oldu u yerde bulunan sistem flekil deki gibi dengede oldu undan noktas na uygulanan toplam bas nç +. +. = 4 dir. o s v s v Bu denklemden., olarak bulunur. s v o muslu u aç l nca sistem flekil deki gibi (kab n taban ndaki er noktaya uygulanan toplam bas nçlar eflit olacak flekilde) dengede kal r. aptaki gaz n acmi iki kat na ç kt ndan bas nc yar ya iner, olur. gaz Bu durumda noktas na uygulanan bas nç: =. + olur. s v o an t: B 49 avram Dersaneleri