Yeni Bir Döneme Başlangıç Okullar, çocuk ve gençleri eğitimin genel amaçlarına uygun olarak kendi amaçları doğrultusunda yetiştiren yerlerdir. 1. Her bir dönem bir önceki dönemden bağımsız değildir. 2. Her dönemin kendi içinde başlangıcı, uygulaması ve değerlendirmesi vardır. 3. Dönem öncesi yapılan hazırlıkların en iyi şekilde yapılmasından okul yöneticileri, öğretmen ve aile sorumludur
Ailede Dönem Başı Hazırlıklar Okul açılmadan önce çocuğunu okula gönderecek aileler öğrencinin okulu, kitap, defter, silgi, okul servislerini ayarlarlar. Yapılan bu hazırlıklar çocuğu okula motive etmesi yönünden oldukça önemlidir. Aile bu hazırlıkları yaparken çocuğun moralini bozucu, okuldan soğutucu davranışlardan kaçınılmalıdır. Çocuk geçmiş dönemde başarısız olduysa bunları dönemin başında söyleyerek çocuğa güvensizlik yaratılmamalıdır.
Okulda Dönem Başı Hazırlıklar 1. Okul eğitim işgörenlerine, özellikle de eğitici personelinin temini ve yetiştirilmesi. 2. Okulun fiziksel ortamına ilişkin hazırlıklar 3. Plan ve programla ilgili hazırlıklar
Okul İşgörenlerinin Sağlanması ve Yetiştirilmesine İlişkin Hazırlıklar * Okul yöneticileri, okulların gereksinimi olan öğretmen ve diğer işgörenleri sağlamakla görevlidir. * Yöneticiler eğitim gereksinimlerini doğru saptamalı ve zamanında üst makamlara iletmeli; okul açılmadan gereksinim duyulanları karşılamalıdır. * Gerekirse okul aile birliğinden ya da velilerden yardım talep etmelidir.
Sınıf Yöneticisinin Hazırlığı 1. Öğretmenler öğrencilerin ilgisini çekebilmek için ders planlarlar. 2. Öğretmen dersin nasıl başlayacağını,hangi yöntemleri kullanacağını dikkat çekme, dönüt alma değerlendirme etkinliklerini nasıl yapacağını gözden geçirir. 3. Öğrencilere yeni kavramlar yada bilgilerin öğretilmesinde birden fazla açıklama yolu planlamalıdır. 4. Öğretmen konular arasında düzgün geçişler için önceden hazırlık yapmalıdır.
Eğitim Ve Öğretim Etkinliklerinin Planlanmasına İlişkin Hazırlıklar Eğitimde planlama, bir öğretmenin belli bir öğrenci grubuna yönelik olarak belli bir eğitim programını uygularken neleri, ne için, hangi sıra ile nasıl ve ne zaman yapacağını önceden tasarlayıp kağıt üzerine dökmesidir.
ÜNİTELEDİRİLMİŞ YILLIK PLAN VE HAZIRLANMASI 1. Plan eğitimin amaçlarına uygun olmalıdır. 2. Planda yer alacak içerik ve etkinlikler öğretim ilkelerine uygun olarak belirlenmelidir. 3. Plan hazırlanırken çevre dikkate alınmalıdır. 4. Plan öğrenci merkezli sade ama zengin olmalıdır. 5. Planda mantıksal bir sıra süreklilik ve bütünlük olmalıdır. 6. Plan esnek ve uygulanabilir olmalıdır. 7. Plan hazırlanırken diğer öğretmenlerle işbirliği yapılmalıdır. 8. Öğretmen planın gereğine inanmalı severek yapmalıdır.
Eğitimde Plan Yapmanın Yararları 1. Planlama yapmak verimi artırır. 2. Programın zamanında bitmesini sağlar. 3. Öğretmen ve öğrenciyi dağınıklıktan kurtarır. 4. Derse hazırlıklı girilmesini sağlar. 5. Öğrencileri yeteneklerine göre yetiştirilmesini sağlar. 6. Sağlıklı bir şekilde değerlendirme yapılmasını sağlar. 7. Öğrencilere birlikte çalışma alışkanlığı kazandırır. 8. Düşünceye açıklık kazandırır.
SINIF ORTAMININ FİZİKSEL ÖZELLİKLERİ Sınıf, okul içerisinde eğitim öğretim etkinliklerinin gerçekleştiği ortamdır. Öğretmen, sınıfta belirli süre içerisinde belirlenen amaçlara ulaşabilme amacı taşımaktadır. Bu amaca ulaşabilmek için öğretmen yeterlikleri ile birlikte, sınıf ortamının eğitim öğretim etkinliklerine uygun düzenlenmesi gerekmektedir.
FİZİKSEL ORTAMIN DÜZENLENMESİ 1. Sınıf, ustaca düzenlenmiş bir çevre olmalıdır, çünkü, davranışı değiştirmenin çok etkili bir yolu, çevreyi değiştirmektir. 2-Sınıf ortamı, işlevsel bir sanat ve güzellik alanı, öğrenme için güdü merkezi olmalıdır. 3-Yaratıcı bir eğitim için sınıfların geniş, esnek olması gerekir. 4-Sınıfta birkaç öğrenme etkinliği için mekanlar oluşturulmalıdır.
Ders Dönemi Öncesinde Öğretmenin Fiziksel Düzenleme Konusunda Yapması Gerekenler 1-Lavabo, tuvalet, duş, ve oyun alanlarının temizlik ve bakımının sağlanması, 2-Sınıfın, öğrenmeyi kolaylaştırıcı şekilde düzenlenmesi, 3-Sınıf araçlarının sayı, kalite, kullanıma uygunluk açılarından hazırlanması, 4-Öğrenme ve ilgi merkezlerinin düzenlenmesi, 5-Sınıf bölümlerinin amaca uygun, kullanışlı hazırlanması, 6-Öğrenci listesinin sağlanması, öğrencilerle ilgili kişisel bilgilerin edinilmesi
OKULDA VE SINIFTA İLK GÜNLER VE YAŞANTILAR Okul yöneticileri ve öğretmenler, her zaman ve özellikle de dönem başında, öğrencileri ve velileri güler yüzle, nazik, ve saygılı karşılamalıdır. Okul korkusu yaşayan öğrenciler olacağı için, öğretmen, okul ile ailenin, sosyalleşme yönünden, ne gibi yapısal farklılıklar gösterdiğini bilmelidir Öğretmen, dönem başında, öğrencilere okulu sevdiren davranışlarda bulunurken, ilk derslerinde, sınıftaki davranış kurallarını açık olarak ortaya koymalıdır.
FİZİKSEL ORTAMIN ÖNEMİ İyi yapılandırılmış sınıf ortamı, öğrencilerin güdülenmesini kolaylaştırır. istenmeyen davranışların azaltmasına katkıda bulunur. etkinliklerden yararlanma istek ve yönelimini etkiler. birlikte çalışma isteği oluşmasına katkıda bulunur.
FİZİKSEL ORTAMIN DEĞİŞKENLERİ * Sınıfın büyüklüğü ve öğrenci sayısı * Isı * Işık * Renk ve görünüm * Gürültü * Temizlik * Yerleşim düzeni * Estetik
Sınıfın Büyüklüğü ve Öğrenci Sayısı Sınıf içi etkinliklere göre sınıf büyüklükleri değişmektedir. Sınıf büyüklüğü, öğrenciye dolaşabileceği, eşyalarını koyabileceği, etkinliklerini yapabileceği alanlar bırakmalıdır. İdeal öğrenci sayısı, dersin niteliğine, eğitimin düzeyine ve türüne göre değişebilmektedir.
Isı Sınıfın aşırı sıcak veya soğuk olması, güdülemeyi olumsuz etkiler. İdeal sınıf ısısının 20 22 derece olduğu kabul edilir. Sınıf ısısının düzenlenmesi, ısıtıcı ve soğutucularla yapılabileceği gibi, öğrenciler de ısı değişimiyle tutarlı giysi seçimi yapılabilmelidir.
Işık Sınıfta görme ya da okumanın rahatça yapılmasını sağlayacak bir aydınlatma olmalıdır. Sınıfta ışık doğrudan değil dolaylı gelmeli, doğal aydınlatma yolları kullanılmalıdır. Genellikle gün ışığı ya da gün ışığına yakın bir aydınlatma tercih edilmelidir. Sınıfın pencereleri, gün ışığından yeterince yararlanmayı sağlayacak yönde ve büyüklükte olmalıdır.
Renk ve Görünüm Renkler öğrencilerin fiziksel ve davranışsal durumunu etkilemektedir. Nefes alışımız, kan basıncı, nabız, kas etkinliği, renklerle değişebilmektedir. Öğrencilerin gelişim özelliklerine göre sınıf renkleri değişiklik göstermelidir. Renklerin dilinde; açık mavi gevşetici ve rahatlatıcı, koyusu uyarıcı, kırmızı heyecan verici ve kışkırtıcı, gerilim yaratıcı, açık sarı ve portakal rengi uyarıcı olarak görülmektedir.
Renk ve Görünüm Sınıf rengi diğer eşyalarla uyum içinde olmalıdır. Renkler, öğrenciye ve mekânların, araçların kullanılış amaçlarına göre de değiştirilmelidir.
Gürültü Rahatsız edici, işitmeyi engelleyici, dikkati dağıtıcı, ruhsal sağlığı bozucu bir değişkendir. Gürültü zamanın iyi kullanılmasını engeller. Sınıf kurallarının gürültüyü içermesi gürültüyü azaltan bir etkendir. Sınıf dışı gürültüler için fiziki yapının uygun olması gerekir.
Temizlik Sınıflar toplu yaşamın gerçekleştiği yerler olduğu için devamlı temiz tutulmalıdır. Sınıfın temiz tutulması için, öğrencilere temizlik alışkanlığı kazandırmak önemlidir. Sınıf kurallarında temizlik ile ilgili kurallar bulunabilir. Temizlik alışkanlığı aile ve çevre ile birlikte yürütülebilecek bir etkinliktir.
İlk sınıflarda öğretmenler çeşitli etkenlere göre düzenlemeler yapabilirken, üst sınıflarda öğrencinin görüşleri alınmalıdır. Sınıfın Yerleşim Düzeni Yerleşim düzeni, eğitimin etkin ve akıcı bir işleyişe kavuşturulmasına dönük eylemleri içerir. Davranışı değiştirmenin çok etkili bir yolu, çevreyi değiştirmektir. Sınıftaki araç gereçlerin hareketli olması, gerektiğinde istenilen biçimde düzenlenebilmesi önemlidir. Öğrencilerin oturma biçimleri, öğrencilerin fiziksel özellikleri, dersin özellikleri ve sınıf içindeki davranış biçimlerine göre düzenlenebilmelidir.
Sınıf Düzenleme İlkeleri Öğrencilerin sınıf içerisinde yaptıkları hareket kalıpları Öğrencilerin farklı materyaller, referans kitapları, araç gereç ve destek materyallerini elde etmede karşılaşacakları zorluklar Öğrencilerin öğretim materyallerinin gösteriminde ve görmesinde karşılaşacakları zorluklar.
Sınıf düzenlemesi örneği
Sınıfın Yerleşim Düzenleri Sıralı(sütun) yerleşim düzeni Bireysel yerleşim düzeni Çok gruplu yerleşim düzeni Tek grup düzeni
Sıralı (sütun) yerleşim düzeni Kalabalık sınıflar için uygundur Öğretmen merkezli yerleşim düzenidir Öğrenci etkileşimi ve katılımı azdır Daha çok düz anlatımın kullanıldığı, öğrencilerin dinleme ve not alma etkinliklerine uygun bir düzendir.
Sıralı yerleşim düzeni
Bireysel Yerleşim Düzeni Öğrencilerin bağımsız olarak kullanabildikleri tek kişilik sıra ve masalarla oluşturulabilen yerleşim düzenidir. Bu yerleşim düzeninde öğretmen ve öğrenciler değişik biçimlerde bir araya gelebilirler.
Çok gruplu yerleşim düzeni Sınıf ortamında, küçük gruplarla çalışma düşüncesine uygun öğrencilerin bir masa etrafında grup oluşturmasıyla gerçekleştirilen yerleşim düzenidir. İşbirliğine dayalı öğretim, tartışma ve diğer küçük grupla öğretim yöntemleri için uygundur. İyi bir plan ve gözetim gerektirir.
Çok gruplu yerleşim düzeni
Tek grup düzeni Sınıftaki öğrencilerin bir grup olarak düşünüldüğü, öğrencilerin birbiriyle iletişim kurabildiği, derse aktif olarak katıldığı, ilginin dağılmadığı ve istenmeyen davranışların kolaylıkla belirlenebildiği bir yerleşim düzenidir. Bu düzende çember ve U modellerinden herhangi biri uygulanabilir.
Tek grup düzeni
İLKÖĞRETİMİN İLK SINIFLARI İÇİN SINIF DÜZENİ ÖRNEĞİ
İLKÖĞRETİMİN ÜST SINIFLARI İÇİN SINIF DÜZENİ ÖRNEĞİ
BİREYSEL SINIF DÜZENİ ÖRNEĞİ I
BİREYSEL SINIF DÜZENİ ÖRNEĞİ
ÇOK GRUP DÜZENİ
ÇOK GRUP DÜZENİ
İLKÖĞRETİM İÇİN SINIF DÜZENİ ÖRNEĞİ
Tek grup düzeni, sınıfın tamamını bir grup olarak ele alır. Öğrencilerin tümüne söz alma, dinleme, konuşma, tartışma, vücut diliyle iletişim, herkesi her an görebilme fırsatı verir. TEK GRUP DÜZENİ