Ýstanbul'daki Çocuk Oyun Parklarýnda Partikül Madde (PM 2,5 ve PM 10 ) Kirliliðinin Ýncelenmesi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Ýstanbul'daki Çocuk Oyun Parklarýnda Partikül Madde (PM 2,5 ve PM 10 ) Kirliliðinin Ýncelenmesi"

Transkript

1 Ekoloji 20, 77, (2010) doi: /ekoloji Ýstanbul'daki Çocuk Oyun Parklarýnda Partikül Madde (PM 2,5 ve PM 10 ) Kirliliðinin Ýncelenmesi Hüseyin ÖZDEMÝR, Gülsüm BORUCU, Göksel DEMÝR *, Selda YÝÐÝT, Namýk AK Bahçeþehir Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi Çevre Mühendisliði Bölümü, Beþiktaþ, Ýstanbul-TÜRKÝYE *Corresponding author: Özet Ýstanbul gibi mega þehirlerde kentleþme sonucu ortaya çýkan yoðun trafik ve endüstrileþme sonucu meydana gelen hava kirliliði burada yaþayan insanlar için önemli problemlerden birini oluþturmaktadýr. Bu kirliliðe maruz kalma yetiþkinlere kýyasla daha hassas bünyelere sahip olan çocuklarda daha fazla görülmektedir. Vakitlerinin büyük bir bölümünü oyun parklarýnda geçiren çocuklarýn fiziksel aktivitelerinin de katkýsýyla dýþ ortamdaki kirleticilere maruziyeti de artmaktadýr. Bu amaçla çocuklarýn etkisi altýnda kaldýðý hava kirliliðinin önemli parametrelerinden olan PM 2,5 ve PM 10 ölçümleri Ýstanbul'da trafik yoðunluðuna göre seçilmiþ 5 farklý çocuk oyun parkýnda 2009 yýlýnýn Mart ve Aralýk aylarý arasýnda gerçekleþtirilmiþtir. Her bir parka ölçüm istasyonu yerleþtirilerek, belirlenen periyotlar doðrultusunda ölçümler yapýlmýþtýr. Bu ölçüm sonuçlarýna göre; trafiðin yakýnýndaki PM 2,5 ve PM 10 konsantrasyonlarýnýn kritik deðerlere ulaþtýðý, deniz kenarýndaki parkta daha düþük deðerlerde olduðu ve orman içerisindeki parkta ise konsantrasyonlarýn sýnýr deðerlerin altýnda kaldýðý gözlemlenmiþtir. Anahtar Kelimeler: Çocuk oyun parký, Ýstanbul, Partikül madde, PM 2,5, PM 10, trafik. Examining the Particulate Matter (PM 2.5 ve PM 10 ) Pollution on the Playgrounds in Istanbul Abstract Air pollution produced from traffic congestion and intense industry is a major problem for inhabitants living in megacities like Istanbul. Children are more susceptible than adults to air pollution and its adverse effects, because they inhale and retain larger amounts of air pollutants per unit of body weight than adults. They spend much of their time outdoor, consequently their exposure to the concentrations of pollutants increases. For this purpose five playgrounds were chosen with respect to proximity to main arteries and size range (PM 2.5 and PM 10 ) between March and December Ambient air quality monitoring stations are located in each selected playground and measurements are evaluated in the defined periods. According to the results of these measurements; mass concentrations of PM 2.5 and PM 10 near main arteries has reached critical limits, near the seaside have lower values, and in the forestland has the concentrations under the air quality limits. Keywords: Children playground, Istanbul, Particulate matter, PM 2.5, PM 10, traffic. Özdemir H, Borucu G, Demir G, Yiðit S, Ak N (2010) Ýstanbul'daki Çocuk Oyun Parklarýnda Partikül Madde (PM 2,5 ve PM 10 ) Kirliliðinin Ýncelenmesi. Ekoloji 19 (77): GÝRÝÞ Partikül madde (PM), rüzgar, deniz ve volkanlar gibi doðal kaynaklardan veya antropojenik kaynaklý aktivitelerden ortaya çýkan ve bir gaz içerisindeki ince katý veya sývý maddelerin oluþturduðu süspansiyon olarak tanýmlanýr ve literatürde genel olarak aerosol olarak geçer (Seinfeld ve Pandis 2006). PM 10 (kaba partiküller) ve PM 2,5 (ince partiküller), sýrasýyla aerodinamik çapý 10 ve 2,5 μm'den küçük partiküllerin kütlelerini temsil etmektedir. Doðada PM'in kaynaklarý ve bileþimi çok karmaþýktýr. Troposferdeki PM'in ise önemli bir kýsmý insan kaynaklýdýr ve sülfat, amonyum, nitrat, sodyum, klor, iz metaller, karbonlu maddeler, toprak elementleri ve su içerir (Seinfeld ve Pandis 2006). Geçtiðimiz yüzyýlda PM oluþumuna sebep olan insan kaynaklý emisyonlar çarpýcý bir biçimde artmýþ ve buna baðlý olarak insan saðlýðýnda olumsuz etkilere, kentsel ve kýrsal alanlarda görüþ mesafesinde düþüþe, asit birikimine ve dünyanýn radyasyon dengesinin bozulmasýna sebep olmuþtur (Kindap ve ark. 2006, Seinfeld ve Pandis 2006, Koçak ve ark. 2009, Anýl ve ark. 2009). Potansiyel saðlýk ve çevre etkilerinden dolayý Avrupa Birliði ülkelerininde içinde bulunduðu dünyanýn birçok bölgesinde PM konsantrasyonunun sýnýr deðerleri yönetmeliklerle belirlenmiþtir. Yýllýk ve günlük PM 10 sýnýr deðerleri sýrasýyla; 40 μg/m 3 and 50 μg/m 3, PM 2,5 için ise 17 μg/m 3 olarak Avrupa Parlementosu ve Konseyinin 21 Mayýs 2008'de dýþ ortam hava kalitesi için Geliþ: / Kabul: No: 77, 2010

2 Ýstanbul'daki Çocuk Oyun Parklarýnda Partikül Madde... hazýrlamýþ olduðu 2008/50/EC numaralý direktifi ile yasalaþmýþtýr (Anonymous 2008). Kirliliðin olumsuz saðlýk etkilerinin önemli oranda azaltýlabilmesi için WHO hava kalitesi standartlarýnýn (PM 2,5 ve PM 10 için sýrasýyla; 25 μg/m 3 ve 50 μg/m 3 ) heryerde saðlanmasý tavsiyesinde bulunmuþtur (Anonymous 2007). Türkiye'de ise 6 Haziran 2008'de yürürlüðe giren hava kalitesi yönetmeliðinde, PM 10 standartlarý günlük ve yýllýk olarak sýrasýyla; 50 μg/m 3 ve 40 μg/m 3 olarak belirlenmiþtir. Modelleme ve ölçüm teknikleri kullanýlarak PM'in kaynaklarýný anlamaya yönelik birçok çalýþma yapýlmýþ olmasýna raðmen, Türkiye'de çok fazla araþtýrma yapýlmamýþtýr. Genellikle yapýlan çalýþmalar, PM konsantrasyonlarýný, elementel konsantrasyonlarý ve kaynak daðýlýmýný bulmaya yöneliktir (Yatin ve ark. 2000, Polissar ve ark. 2001, He ve ark. 2001). Türkiye'nin deðiþik bölgelerinde PM ve bileþenlerine yönelik birçok çalýþma yapýlmýþtýr. Ýzmir'in kentsel ve yarý kýrsal alanlarýnda paralel olarak pozitif matris bileþeni ve kimyasal kütle dengesi yöntemleri kullanýlarak PM'nin elementel bileþimi ve kaynak daðýlýmý çalýþýlmýþtýr (Yatkin ve Bayram 2007, 2008) ve 2002 yýllarýnýn Nisan aylarý arasýnda, Doðu Akdeniz Bölgesi'nde yer alan ve deniz kýyýsýnda bulunan kýrsal bir alan olan Erdemli'de (Türkiye'nin güneyi) PM 10 'un kaynaklarý ile ince ve kaba bileþenlerinin kimyasal analizi araþtýrýlmýþtýr (Koçak ve ark. 2009). Ankara'da yapýlan bir çalýþmada ince ve kaba aerosoller örneklenmiþ, iz elementler ve baþlýca iyonlar ile kimyasal bileþimi etkileyen faktörler araþtýrýlmýþtýr (Yatin ve ark. 2000). PM'in hangi kaynaklardan oluþtuðu PM'nin kontrolü için gerekirken, konsantrasyonlarýnýn belirlenmesi ise saðlýk ile etkileþiminde dikkat edilmesi gereken unsurlardan biridir. PM'in insan saðlýðý üzerindeki tehlikeli etkileri ve bununla birlikte iklim, ekosistem gibi çevre üzerindeki olumsuz etkileri sebebiyle son yýllarda PM konulu çalýþmalarda artýþ dikkat çekmektedir (Anonymous 2001, Anonymous 2003). PM'nin insan saðlýðý üzerinde birçok etkisi olabilir, fakat en dikkat edilmesi gereken ve en tehlikeli olaný partiküllerin solunum sistemi üzerindeki etkileridir (Hetland ve ark. 2004). Dünya Saðlýk Örgütü'nün (WHO) hava kirliliðinden dolayý oluþan hastalýklarla ilgili yapýlan deðerlendirmesine göre her yýl meydana gelen 2 milyon erken doðum ölümleri, katý yakýtlarýn yanmasýndan dolayý ortaya çýkan kentsel iç ve dýþ ortam hava kirliliðinin etkilerine Ekoloji baðlanmaktadýr (Anonymous 2007). Oyun parklarýnda çocuklar, direk solunum yoluyla veya ellerini aðzýna götürerek, doðal ve insan kaynaklý oluþan PM (sokaklardan ve caddelerden gelen toz) ve bunun ile birlikte yüksek konsantrasyonlarda iz metallere maruz kalmakta ve toksik etkiye olan hassasiyeti fazla olmasý sebebiyle çocuklar için bu önemli bir saðlýk riski oluþturmaktadýr (Ljung ve ark. 2006, Miguel ve ark. 2007, Acosta ve ark. 2009). Bu nedenle, araþtýrmacýlar özellikle çocuk oyun parklarýndaki bu kirleticilerin kompozisyonu ve bunlarýn saðlýk üzerindeki etkileri üzerinde çalýþmalar yapmaktadýrlar. Miguel ve ark. (2007), Ýspanya'nýn Madrid þehrinde 20 çocuk oyun parkýnda, 2002 ve 2003 yýllarýnda aldýklarý numuneler üzerinden yaptýklarý çalýþmada topraktaki iz metallerden kaynaklanan kirliliði ortaya koymuþlar; Tijhuis ve ark. (2007) yaptýklarý çalýþmada Norveç'in Oslo kentinde birçok çocuk oyun parkýnda benzer bir araþtýrma yapmýþlardýr. Bu iki çalýþmada da çocuklarýn parklarda oyun oynarken Arsenik (As) gibi kansarojen etkisi olan veya farklý toksik deðerlere sahip Pb, Cr, Al gibi metallere maruz kalabilecekleri gösterilmiþtir. Bunlar topraktan kaynaklanabildiði gibi ayný zamanda direk solunum yoluyla, PM ile birlikte de çocuklarýn solunum sistemine karýþabilmektedir. Bu toksik metaller özellikle ince partikül madde olarak tanýmladýðýmýz PM 2,5 'in kompozisyonunda bulunduðundan dolayý, çapý 2,5 μm'den küçük partiküllerin PM 10 'a göre solunum, kardiyovasküler hastalýk ve ölüm tehdidi daha fazladýr (Kunzli ve ark. 2000, Schwartz ve Neas 2000, Arden ve ark. 2002). Ancak ülkemizde bu konuda yapýlan çalýþmalar çok sýnýrlý olup, özellikle geçmiþte yoðun hava kirliliðinin yaþandýðý Ýstanbul kentinin atmosferindeki partikül maddelere, hassas bünye ve çok çabuk hasta olma özelliklerine sahip olan çocuklarýn ne kadar maruz kaldýðýna dair her hangi bir çalýþma bulunmamaktadýr. Zamanlarýnýn önemli bir bölümünü oyun alanlarýnda geçirdikleri de düþünüldüðünde özellikle Ýstanbul gibi trafiðin, endüstrinin ve buna baðlý olarak hava kirliliðinin yoðun olduðu þehirde, bu konunun önemi artmaktadýr. Bu sebeplerden yola çýkarak bu çalýþmada, deðiþik lokasyona sahip olan 5 çocuk oyun parkýnda, material ve metot bölümünde ayrýntýlý þekilde belirtilen hava kalitesi ölçümleri yapýlmýþ ve sonuçlarý ortaya konmuþtur. Çocuklarýn saðlýk risklerinin belirlenmesi noktasýnda bu çalýþmanýn No: 77,

3 Ekoloji Özdemir ve ark. sonuçlarý, bundan sonraki çalýþmalar için de bir durum deðerlendirmesi ve veri tabaný oluþturacaktýr. MATERYAL VE METOT Çalýþma Bölgesi ve Ölçüm Periyotlarý Ýstanbul 12,6 milyonluk nüfusuyla Türkiye'nin en büyük þehri ve dünyanýn dördüncü en büyük kentsel özelliklere sahip bölgesidir. Ayrýca bir mega þehir olarak Ýstanbul, Türkiye'nin kültür ve finans merkezi özelliðini taþýmaktadýr. Þehir, Türkiye'nin kuzeybatý bölgesinde (41 K ve 29 D) Ýstanbul Boðazý'na yerleþmiþtir. Ýstanbul, trafik problemiyle birlikte önemli ölçüde endüstriyel aktiviteyide içerir. Bununla birlikte; plansýz kentleþme, yeþil alanlarýn giderek azalmasý ve yüksek binalarýn inþaatý havanýn sirkülasyonunu olumsuz yönde etkilemiþ ve bunlarýn sonucu olarak Ýstanbul'un bazý bölgeleri yýlýn soðuk aylarý olan Ekim ve Mart aylarý arasýnda yüksek hava kirliliðine maruz kalmaktadýr (Karaca ve ark. 2005). Bu çalýþmada araþtýrýlmak üzere, Ýstanbul'un Beþiktaþ ilçesinde, trafiðe göre konumu farklý 5 çocuk oyun parký seçilmiþtir; 1. park, trafik yoðunluðunun olduðu bir ana caddede (Barbaros Bulvarý); 2. park, trafiðin yoðun olduðu, ayrýca boðaz ve deniz etkisinin de görülebileceði sahil kenarýnda (Kabataþ); 3. park, trafik yoðunluðunun yüksek olduðu anayol kenarýnda (Okmeydaný-E5); 4. park, trafiðe uzak ve dinlenme alanlarýnýn olduðu ormanlýk bir alanýn içinde (Yýldýz Korusu); 5. Park, yoðun yerleþim alanlarýnýn arasýnda ve anayola uzak olan bir yerde (Abbas Aða) seçilmiþtir. Seçilen bu 5 parkýn güvenlikli yerlerine, ölçüm cihazlarýnýn koyulacaðý istasyonlar yaptýrýlarak yerleþtirilmiþtir. Þeki 1'deki harita üzerinde bu parklarýn (ölçüm istasyonlarý) yerleri gösterilmektedir. Ýstasyonlarýn birbirine yakýn yerlerde olmasý, meteorolojik ve klimatolojik açýdan bir problem getirmeyecek, güvenli ve saðlýklý bir ölçüm yapýlabilmesini saðlayacaktýr. Her bir istasyonda 18 günlük ölçüm periyotlarý uygulanmýþ ve bu sürenin sonunda ölçüm bir sonraki parkta yine 18 gün devam etmiþtir. Böylece 5 parkýn ölçümü 3 ayda (1 periyot), bir diðer ifadeyle bir mevsimde tamamlanmýþtýr. Bu çalýþmada, 1 Mart ve 1 Aralýk 2009 arasýndaki ölçüm sonuçlarý kullanýlmýþtýr, bu da 3 periyotluk bir süreyi (3 mevsimi) kapsamaktadýr. Numune Alma ve Ölçüm Yöntemi Partikül madde ölçümleri, düþük hacimli ortam havasý örnekleyicisi olan "Zambelli ISO PLUS " cihazý ile (Donateo ve ark. 2006, Theodosi ve ark. 2010) "EPA 40 CFR PART 50" standartlarý kullanýlarak yapýlmýþtýr (Anonymous 1997). 16,7 litre/dakika akýþ hýzýnda 24 saatlik ölçümler alýnmýþ ve haftanýn altý günü ölçümler alýnýp, cihazýn kalibrasyonu ve bakýmý için ölçümlere bir gün ara verilmiþtir. Cihaz bir günde bir fraksiyon için kullanýlabildiðinden, PM 2,5 ve PM 10 ölçümleri ardýþýk günlerde sýrayla yapýlmýþtýr. PM, 47 mm filtre çapý ve 2 μm gözenek çapý olan teflon (PTFE) tip filtreler üzerinde toplanmýþtýr. Filtreler kullanýmdan önce ve sonra, sabit tartýma gelebilmesi için oda sýcaklýðýnda ve belirli aralýktaki nem oranýnda 24 saat desikatörde bekletildikten sonra "Ohaus Adventurer Pro - AV264" marka ve 0,1 mg hassasiyet ile ölçme özelliðine sahip hassas terazide tartýlmýþtýr. BULGULAR Partikül madde fraksiyonlarýnýn ölçümleri Beþiktaþ bölgesinde kurulmuþ olan ölçüm istasyonlarýnda 1 Mart tarihinde baþlamýþtýr. Ölçümler, Materyal ve Metot bölümünde belirtilen yöntemle ve planlanmýþ periyotlarda yapýlmýþtýr. Bu ölçüm sonuçlarýnýn 1 Mart - 1 Aralýk 2009 arasýndaki sonuçlarý bu çalýþmada incelenmiþtir. Þekil 2 ve Þekil 3'de PM 2,5 ve PM 10 fraksiyonlarýnýn konsantrasyonlarý ayrý ayrý gösterilmektedir. Her bir fraksiyon gün aþýrý ölçüldüðü için istasyonlardaki 18 günlük ölçüm süresince her bir fraksiyon için ortalama 8 adet ölçüm yapýlmýþ olmaktadýr. Bu nedenle, Þekil 2 ve Þekil 3'de istasyonlar için verilen sonuçlar alýnan ölçüm adedi kadar olmaktadýr. Þekil 2 incelendiðinde, PM 2.5 konsantrasyonu en yüksek ortalamayla 3. periyodda 37,06 μg/m 3 ile gözükmektedir. Bu periyodda, özellikle 5. istasyonda konsantrasyonlar 90 μg/m 3 'ü aþmaktadýr. PM 2,5 konsantrasyonlarý 1. ve 3. periyoda kýyasla 2. periyodda daha düþük seviyelerde görülmüþtür ve ortalamasý 22,06 μg/m 3 'dür. 1., 2. ve 3. periyot ölçümlerini kendi içinde sýrasýyla deðerlendirecek olursak, en yüksek ortalamalar; 1. periyod için 1. istasyonda 40,99 μg/m 3, 2. periyot için 1. istasyonda 35,32 μg/m 3, 3. periyot için 5. istasyonda 67,6 μg/m 3 olarak gözlemlenmiþtir. Þekil 3'e bakýldýðýnda ise PM 10 konsantrasyonu en yüksek ortalamayý 1. periyodda yakalamaktadýr (53,64 μg/m 3 ). Bu periyodda özellikle 1. istasyonda PM 10 konsantrasyonu 180 μg/m 3 'ü aþmaktadýr. PM 10, 2. periyodda ortalama 33,19 μg/m 3, 3. periyodda ise 49,96 μg/m 3 olarak hesaplanmýþtýr. No: 77, 2010

4 Ýstanbul'daki Çocuk Oyun Parklarýnda Partikül Madde... Ekoloji Þekil 1. Ölçüm istasyonlarýnýn yerleri 1. periyot ölçümlerinde en yüksek ortalama PM 10 konsantrasyonu 3. istasyonda (73,01 μg/m 3 ), 2. periyodda 1. istasyonda (45,58 μg/m 3 ) ve 3. periyodda ise 3. istasyonda (63,99 μg/m 3 ) gözlemlenmiþtir. PM 2,5 ve PM 10 fraksiyonlarýnýn ölçüm yapýlan istasyonlara ve zamana baðlý daðýlým grafikleri Þekil 4 ve 5'de sýrasýyla verilmiþtir. Bu grafikler 3 periyodda yapýlan bütün ölçümleri kapsamaktadýr. Buna göre Þekil 4 incelendiðinde PM 2,5 konsantrasyonunun 5. istasyonda diðerlerine göre daha yüksek deðerlere ulaþtýðý ve 4. istasyonda ise diðerlerine göre daha düþük seviyelerde kaldýðý söylenebilir. PM 2,5 ve ölçüm yapýlan aylara bakýldýðýnda; konsantrasyonun ölçümlerin baþlangýcý olan Mart ve sonu olan Kasým aylarýnda en yüksek deðelere sahip olduðu, yaz aylarýnda ve özellikle Aðustos ayýnda minumum deðerlere ulaþtýðý görülmektedir. Þekil 5'de PM 10 'un istasyonlara ve zamana göre daðýlým grafikleri verilmiþtir. 3. istasyonda PM 10 'un diðerlerine göre daha baskýn olduðu ve Þekil 4'deki PM 2,5 ile benzer olarak 4. istasyonda diðerlerine göre daha seyrek olduðu görülmektedir. PM 10 zaman daðýlýmý grafiðine bakýldýðýnda konsantrasyonlarýn Mart ve Kasým aylarýnda yüksek deðerlerde olduðu ve Aðustos ayýnda en düþük deðerlerinde olduðu gözlemlenmektedir. Bu sonuç Þekil 4'deki PM 2.5 fraksiyonuyla benzer özellik taþýmaktadýr. Tablo 1'de sýrasýyla PM 2,5 ve PM 10 fraksiyonlarýnýn istasyonlara göre ve bütün ölçümler için istatistiksel özetleri verilmiþtir. Tablo 1a'ya bakýldýðýnda minimum konsantrasyon 4. istasyonda (4,34 μg/m 3 ), maksimum konsantrasyon 5. istasyonda (90,80 μg/m 3 ) ölçülmüþtür. PM 2,5 için ortalama konsantrasyon ise 31,25 μg/m 3 olarak hesaplanmýþtýr. Tablo 1b'ye baktýðýmýzda ise PM 10 için minimum konsantrasyon 3. istasyonda (8,80 μg/m 3 ), maksimum konsantrasyon 1. istasyonda (181,00 μg/m 3 ) ölçülmüþtür. Ortalama konsantrasyon ise 39,35 μg/m 3 olarak hesaplanmýþtýr. TARTIÞMA Bu çalýþmada, Ýstanbul'un Beþiktaþ ilçesinde, trafik yoðunluðuna baðlý olarak seçilen, konumlarý farklý 5 çocuk oyun parkýnda PM konsantrasyonlarýnýn deðiþimleri, 2009 yýlýnýn Mart ve Kasým aylarý arasýnda alýnan periyodik ölçümlerle araþtýrýlmýþtýr. PM 2,5 konsantrasyonu en yüksek ortalamayla 1. (Barbaros Bulvarý) ve 5. (Abbas Aða Parký) istasyonda, en düþük ortalamayla 4. (Yýldýz Parký) istasyonda görülmüþtür (Þekil 2). Maksimum konsantrasyon ise 5. (Abbas Aða Parký) istasyonda ölçülmüþtür (90,80 μg/m 3, Tablo 1). PM 10 konsantrasyonu, en yüksek ortalamayý 1. (Barbaros Bulvarý) ve 3. (Okmeydaný) istasyonlarda, en düþük ortalamayý ise 4. (Yýldýz Parký) istasyonda göstermiþtir (Þekil 3). Maksimum konsantrasyon ise 1. istasyonda ölçülmüþtür (181 μg/m 3, Tablo 2). No: 77,

5 Ekoloji Özdemir ve ark. Þekil 2. PM 2.5 konsantrasyonlarý; a) 1. Periyot (1 Mart - 1 Haziran), b) 2. Periyot (1 Haziran - 1 Eylül), c) 3. Periyot (1 Eylül - 1 Aralýk) Sonuçlar mevsimsel olarak deðerlendirildiðinde, PM 2.5 ve PM 10 fraksiyonlarýnýn her ikiside yaz aylarýnda düþük seviyelerde gözlemlenirken, ölçümlerin baþlangýcý ve sonuna denk gelen daha soðuk aylarda konsantrasyonlarýn daha yüksek olduðu görülmüþtür (Þekil 4 ve 5). Yaz aylarýnda okullarýn kapanmasýyla birlikte trafik yoðunluðunun þehirde azalmasý ile yerleþik yakma kaynaklý PM emisyonunun olamasý ve bununla birlikte soðuk aylarda ýsýnmadan kaynaklanan fosil yakýtlarýn kullanýmýnýn artmasý bu sonucun ortaya çýkmasýnda etkilidir. Hava Kalitesi Deðerlendirme ve Yönetimi Þekil 3. PM 10 konsantrasyonlarý; a) 1. Periyot (1 Mart - 1 Haziran), b) 2. Periyot (1 Haziran - 1 Eylül), c) 3. Periyot (1 Eylül - 1 Aralýk) Yönetmeliði ve ayný zamanda Avrupa Birliði (EU) ile Dünya Saðlýk Örgütünün (WHO) belirlediði PM 10 sýnýr deðerinin (50 μg/m 3 ), ölçümler sýrasýnda birçok kez, özellike 1. ve 3. periyodda aþýldýðý Þekil 3'de açýkça görülmektedir. Dünya Saðlýk Örgütünün, PM 2.5 için belirlediði sýnýr deðer olan 25 μg/m 3 deðeri ayný þekilde özellikle 1. ve 3. periyodda birçok kez aþýlmýþtýr (Þekil 2). Bu sonuçlar deðerlendirildiðinde, trafiðin yoðun olduðu ana yol ve cadde kenarlarýndaki çocuk oyun paarklarýnda (1. ve 3. istasyon), konsantrasyonlarýn çocuklarýn saðlýðýný olumsuz derecede etkileyecek deðerlere ulaþtýðý görülmüþtür. Bu yüksek sonuçlar, 76 No: 77, 2010

6 Ýstanbul'daki Çocuk Oyun Parklarýnda Partikül Madde... Ekoloji Þekil 5. PM 10 için daðýlým grafikleri. Þekil 4. PM 2,5 için daðýlým grafikleri. No: 77,

7 Ekoloji Özdemir ve ark. Table 1a. PM 2,5 konsantrasyonlarýnýn istasyonlara göre 3 periyot için istatistiksel özetleri. Table 1b. PM 10 konsantrasyonlarýnýn istasyonlara göre 3 periyot için istatistiksel özetleri. binalarýn arasýnda kalan ve anayola uzak olarak seçilen 5. istasyonda da (Abbas Aða Parký) ayný þekilde ölçülmüþtür. Bu da binalarýn ve sokaklarýn aralarýnda kalan cocuk oyun parklarýnýn hem atmosferik hareketlere açýk olmamasý hem de ana yoldan taþýnýmla gelen PM'den etkilendiði sonucunu doðurmaktadýr. Deniz kenarýnda seçilen çocuk oyun parkýnda (2. istasyon-kabataþ) ise sonuçlar, 1., 3. ve 5. istasyonlara göre daha düþük seviyelerde ölçülmüþtür. Bu sonuç, Ýstanbul Boðazýnýn meteorolojik etkisinin PM konsantrasyonu üzerindeki azaltýcý etkisini göstermektedir. Bütün istasyonlar içerisinde PM 2,5 ve PM 10 fraksiyonlarý en düþük 4. istasyonda (Yýldýz Parký) gözlemlenmiþ ve konsantrasyonlar genellikle sýnýr deðerlerinin altýnda kalmýþtýr. 4. istasyonun trafikten uzak bir noktada ve aðaçlarla çevrili bir çocuk oyun parkýnda seçilmesinin, konsantrasyonlarýn düþük çýkmasýnda önemli bir etkisi olduðunu ortaya koymaktadýr. Zonguldak'da Tecer ve ark.'nýn (2008) yaptýðý çalýþmada, PM fraksiyonlarý ile çocuklarýn solunum yolu hastalýklarý arasýndaki iliþki araþtýrýlmýþ ve yüksek PM 10 konsantrasyonlarýnýn çocuklarda meydana gelen bu türdeki hastalýklarýn artýþýna sebep olduðu belirtilmiþtir. Rundell ve ark.'nýn (2006) yaptýðý çalýþmada, çocuk oyun alanlarý ve trafik iliþkisi araþtýrýlmýþ, PM 10 'un altýndaki fraksiyonlarýn özellikle yoðun trafiðe yakýn yerlerde konumlandýrýlmýþ oyun ve spor alanlarýnda vakit geçiren çocuklarýn, solunum sistemlerindeki alveollerde birikime sebep olduðu sonucuna varýlmýþtýr. Bu sonuçlar ve Ýstanbul için yaptýðýmýz çalýþmadan elde ettiðimiz veriler, çocuk oyun parklarýnýn anayol ve caddelere ve hatta sokak kenarlarýnda konumlandýrýlmasýnýn, trafik sebebiyle uygun olmayacaðý sonucunu ortaya çýkartmaktadýr. Dolayýsýyla, çocuk oyun parklarýnýn yerlerinin, mümkün olduðunca aðaçlarla çevrili veya deniz kenarlarýnda ve özellikle trafiðin olabildiðince uzaðýnda ki lokasyonlarda seçilmesi, hassas bünyelere sahip çocuklarýn saðlýðý açýsýndan önemli faydalar getireceði düþünülmektedir. TEÞEKKÜR Bu çalýþma 108Y173 numaralý proje ile TÜBÝTAK-ÇAYDAG tarfýndan desteklenmiþtir. KAYNAKLAR Acosta JA, Cano AF, Arocena JM, Debela F, Martinez SM (2009) Distribution of metals in soil particle size fractions and its implication to risk assessment of playgrounds in Murcia City (Spain). Geoderma 149, Anýl Ý, Karaca F, Alagha O (2009) Ýstanbul'a Uzun Mesafeli Atmosferik Taþýným Etkilerinin Araþtýrýlmasý: "Solunabilen Partikül Madde Epizotlarý". Ekoloji 19 (73): Anonymous (1997) National ambient air quality standards for particulate matter. 40 CFR PART 50, EPA, Washington. Anonymous (2001) Intergovernmental Panel on Climate Change, Third Assessment Report. In: IPCC Climate Change 2001, Synthesis Report. Cambridge University Press, New York. Anonymous (2003) Climate Change and Human Health - Risk and Responses WHO 37. World Health Organization in Collaboration with UNEP and WMO. Anonymous (2007) WHO, Urban Air Pollution and Health in a Warming World. World Bank, Washington DC. Anonymous (2008) Directýve 2008/50/Ec of the European Parlýament And of the Council of 21 May 2008 on ambient air quality and cleaner air for Europe. OJEU Official Journal of the European Union. Donateo A, Contini D, Belosi F (2006) Real time measurements of PM 2.5 concentrations and vertical turbulent fluxes using an optical detector. Atmospheric Environment 40, No: 77, 2010

8 Ýstanbul'daki Çocuk Oyun Parklarýnda Partikül Madde... Ekoloji Gao Y, Nelson ED, Field MP, Ding Q, Li H, Sherrell RM, Gigliotti CL (2002). Characterization of atmospheric trace elements on PM 2.5 particulate matter over the New York-New Jersey harbor estuary. Atmospheric Environment 36, He K, Yang F, Ma Y, Zhang Q, Yao X, Chan CK (2001) The characteristics of PM 2.5 in Beijing, China. Atmospheric Environment 35, Hetland RB, Cassee FR, Refsnes M, Schwarze PE, Lag M, Boere AJF, Dybing E (2004) Release of inflammatory cytokines, cell toxicity and apoptosis in epithelial lung cells after exposure to ambient air particles of different size fractions. Toxicology in Vitro 18, Karaca F, Alagha O, Ertürk F (2005) Statistical characterization of atmospheric PM 10 and PM 2.5 cocentrations at a non-impacted suburban site of Istanbul, Turkey. Chemosphere 59, Kaya G, Tuncel G (1997) Trace element and major ion composition of wet and dry deposition in Ankara, Turkey. Atmospheric Environment 31, Kindap T, Unal A, Chen SH, Hu Y, Odman MT, Karaca M (2006) Long-range aerosol transport from Europe to Istanbul, Turkey. Atmospheric Environment 40, Koçak M, Mihalopoulos N, Kubilay N (2009) Origin and source of PM 10 in the eastern Mediterranean atmosphere. Atmospheric Research 92, Kunzli N, Kaiser R, Studnicka M, Chanel O, Filliger P, Herry M, Horak JF, Puybonnieux TV, Quenel P, Schneider J, Seethaler R, Vergnaud JC, Sommer H (2000) Public health impact of outdoor traffic-related air pollution: a European assessment. Lancet 356, Ljung K, Selinus O, Otabbong E, Berglund M (2006) Metal and arsenic distribution in soil particle sizes relevant to soil ingestion by children. Applied Geochemistry 21, Miguel ED, Iribarren I, Chacon E, Ordonez A, Charlesworth S (2007) Risk-based evaluation of the exposure of children to trace elements in playgrounds in Madrid (Spain). Chemosphere 66, Polissar AV, Hopke PK, Poirot RL (2001) Atmospheric aerosol over Vermont: Chemical composition and sources. Environmental Science and Technology 35, Roosli M, Theis G, Kunzli N, Staehelin J, Mathys P, Oglesby L (2001) Temporal and spatial variation of the chemical composition of PM 10 at urban and rural sites in the Basel area, Switzerland. Atmospheric Environment 35, Rundell KW, Caviston R, Hollenbach AM, Murphy K (2006) Vehicular air pollution, playgrounds, and youth athletic fields. Inhalation Toxicology 18, Schwartz J, Neas L (2000) Fine particles are more strongly associated than coarse particles with acute respiratory health effects in school-children. Epidemiology 11, Seinfeld JH, Pandis SN (2006) Atmospheric chemistry and physics, from air pollution to climate change. 2nd edition, John Wiley and Sons Inc., New Jersey. Tecer LH, Alagha O, Karaca F, Tuncel G, Eldes N (2008) Particulate Matter (PM 2.5, PM , and PM10) and children's hospital admissions for asthma and respiratory diseases: A bidirectional casecrossover study. Journal of Toxicology and Environmental Health 71, Theodosi C, Im U, Bougiatioti A, Zarmpas P, Yenigun O, Mihalopoulos N (2010) Aerosol chemical composition over Istanbul. Science of the Total Environment 408, doi: /j. Scitotenv Yatin M, Tuncel S, Aras NK, Olmez I, Aygun S, Tuncel G (2000) Atmospheric trace elements in Ankara, Turkey: 1. factors affecting chemical composition of fine particles. Atmospheric Environment 34, Yatkin S, Bayram A (2007) Elemental composition and sources of particulate matter in the ambient air of a metropolitan city. Atmospheric Research 85, Yatkin S, Bayram A (2008) Source apportionment of PM 10 and PM 2.5 using positive matrix factorization and chemical mass balance in Ýzmir, Turkey. Science of the total Environment 390, No: 77,

ANKARA ATMOSFERİNDEKİ AEROSOLLERİN KİMYASAL KOMPOZİSYONLARININ BELİRLENMESİ

ANKARA ATMOSFERİNDEKİ AEROSOLLERİN KİMYASAL KOMPOZİSYONLARININ BELİRLENMESİ ANKARA ATMOSFERİNDEKİ AEROSOLLERİN KİMYASAL KOMPOZİSYONLARININ BELİRLENMESİ İlke ÇELİK 1, Seda Aslan KILAVUZ 2, İpek İMAMOĞLU 1, Gürdal TUNCEL 1 1 : Ortadoğu Teknik Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü

Detaylı

Araþtýrma Hazýrlayan: Ebru Kocamanlar Araþtýrma Uzman Yardýmcýsý Gýda Ürünlerinde Ambalajýn Satýn Alma Davranýþýna Etkisi Dünya Ambalaj Örgütü nün açýklamalarýna göre dünyada ambalaj kullanýmýnýn %30 unu

Detaylı

KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ KONYA İLİ HAVA KALİTESİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Bu çalışma da 2000-2010 yıllarındaki yıllık, aylık, saatlik veriler kullanılarak kirleticilerin mevsimsel değişimi incelenmiş, sıcaklık, rüzgar hızı, nisbi

Detaylı

Büyükçekmece Gölü Havzasýnda Havanýn PM 2.5 ve PM 2.5-10 Gruplarýnda Krom Deriþimleri

Büyükçekmece Gölü Havzasýnda Havanýn PM 2.5 ve PM 2.5-10 Gruplarýnda Krom Deriþimleri Ekoloji 15, 61, 16-21 2006 Büyükçekmece Gölü Havzasýnda Havanýn PM 2.5 ve PM 2.5-10 Gruplarýnda Krom Deriþimleri Ferhat KARACA, Omar ALAGHA, Eylem ELÇÝ Fatih Üniversitesi, Çevre Mühendisliði Bölümü, 34900

Detaylı

İSTANBUL ANADOLU YAKASI HAVA KİRLİLİĞİNİN PM10 ve PM2.5 AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ. Ufuk MALAK Prof.Dr. Kadir ALP

İSTANBUL ANADOLU YAKASI HAVA KİRLİLİĞİNİN PM10 ve PM2.5 AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ. Ufuk MALAK Prof.Dr. Kadir ALP İSTANBUL ANADOLU YAKASI HAVA KİRLİLİĞİNİN PM10 ve PM2.5 AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ Ufuk MALAK Prof.Dr. Kadir ALP Hava Kirliliği Hava kirliliğinin, özellikle Partiküler madde PM10 ve PM2.5 in sağlık üzerine

Detaylı

Mersin Ýlinde Hassas Bölgelerde Gürültü Düzeylerinin 1998-2002 Yýllarý Arasýndaki Deðiþiminin Araþtýrýlmasý

Mersin Ýlinde Hassas Bölgelerde Gürültü Düzeylerinin 1998-2002 Yýllarý Arasýndaki Deðiþiminin Araþtýrýlmasý Mersin Ýlinde Hassas Bölgelerde Gürültü Düzeylerinin 1998-2002 Yýllarý Arasýndaki Deðiþiminin Araþtýrýlmasý Ekoloji Cilt: 13 Sayý: 49 25-30, 2003 Halil KUMBUR, Havva Duygu ÖZSOY, Zafer ÖZER Mersin Üniversitesi

Detaylı

Ýsmet UYSAL Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, ÇANAKKALE,

Ýsmet UYSAL Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, ÇANAKKALE, ARAÞTIRMA MAKALESÝ Çanakkale'de 1991-21 Yýllarý Arasýnda Hava Kirliliði Sorunu Ýsmet UYSAL Çanakkale Onsekiz Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, ÇANAKKALE, Cilt:11 Sayý:45 (22), 18-23

Detaylı

İZMİR DE HAVA KİRLİLİĞİ. Prof. Dr. Abdurrahman BAYRAM abayram@deu.edu.tr

İZMİR DE HAVA KİRLİLİĞİ. Prof. Dr. Abdurrahman BAYRAM abayram@deu.edu.tr 237 İZMİR DE HAVA KİRLİLİĞİ Prof. Dr. Abdurrahman BAYRAM abayram@deu.edu.tr GİRİŞ Sanayi devrimiyle başlayan ve fosil yakıt tüketiminin artışına paralel olarak artan hava kirliliği problemleri günümüzde

Detaylı

Ýstanbul'a Uzun Mesafeli Atmosferik Taþýným Etkilerinin Araþtýrýlmasý: "Solunabilen Partikül Madde Epizotlarý"

Ýstanbul'a Uzun Mesafeli Atmosferik Taþýným Etkilerinin Araþtýrýlmasý: Solunabilen Partikül Madde Epizotlarý Ekoloji 19, 73, 86-97 (2009) ARAÞTIRMA NOTU Ýstanbul'a Uzun Mesafeli Atmosferik Taþýným Etkilerinin Araþtýrýlmasý: "Solunabilen Partikül Madde Epizotlarý" Ýsmail ANIL, Ferhat KARACA*, Omar ALAGHA Fatih

Detaylı

Sivas Kent Merkezindeki Çevresel Gürültü Kirliliðinin Araþtýrýlmasý

Sivas Kent Merkezindeki Çevresel Gürültü Kirliliðinin Araþtýrýlmasý Ekoloji 18, 69, 75-80 (2008) Sivas Kent Merkezindeki Çevresel Gürültü Kirliliðinin Araþtýrýlmasý Fuat ÖZYONAR 1 *, Ýbrahim PEKER 2 1Cumhuriyet Üniversitesi, Çevre Mühendisliði Bölümü, 58140 Sivas-TÜRKÝYE

Detaylı

KENT KONSEYÝ Çevre ve Saðlýk Çalýþma Grubu GAZÝANTEP ÝLÝ HAVA KÝRLÝLÝÐÝ DEÐERLENDÝRME VE GERÝ KAZANILABÝLÝR AMBALAJ ATIKLARI RAPORU Gaziantep - 2011 GAZÝANTEP ÝLÝ HAVA KÝRLÝLÝÐÝ DEÐERLENDÝRME VE GERÝ KAZANILABÝLÝR

Detaylı

Ovacýk Altýn Madeni'ne dava öncesi yargýsýz infaz!

Ovacýk Altýn Madeni'ne dava öncesi yargýsýz infaz! Asýlsýz iddia neden ortaya atýldý? Ovacýk Altýn Madeni'ne dava öncesi yargýsýz infaz! 19 Haziran 2004 tarihinde, Ovacýk Altýn Madeni ile hiçbir ilgisi olmayan Arsenik iddialarý ortaya atýlarak madenimiz

Detaylı

DOĞU KARADENİZ VE BATI KARADENİZ ATMOSFERİ AEROSOLLERİ KİMYASAL KOMPOZİSYONUNUN KARŞILAŞTIRILMASI

DOĞU KARADENİZ VE BATI KARADENİZ ATMOSFERİ AEROSOLLERİ KİMYASAL KOMPOZİSYONUNUN KARŞILAŞTIRILMASI DOĞU KARADENİZ VE BATI KARADENİZ ATMOSFERİ AEROSOLLERİ KİMYASAL KOMPOZİSYONUNUN KARŞILAŞTIRILMASI İlker BALCILAR 1( ), Abdullah ZARARSIZ 2, Yakup KALAYCI 2, Güray DOĞAN 3, Gürdal TUNCEL 1 1 Çevre Mühendisliği

Detaylı

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum

ÇEVRE VE TOPLUM. Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum ÇEVRE VE TOPLUM 11. Bölüm DOÐAL AFETLER VE TOPLUM Konular DOÐAL AFETLER Dünya mýzda Neler Oluyor? Sel Erozyon Kuraklýk Kütle Hareketleri Çýð Olaðanüstü Hava Olaylarý: Fýrtýna, Kasýrga, Hortum Volkanlar

Detaylı

Büyükçekmece Havza Atmosferindeki PM 2.5 ve PM 10 Partikül Gruplarýndaki Metallerin Ýstatistik Daðýlým Özelliklerinin Ýncelenmesi

Büyükçekmece Havza Atmosferindeki PM 2.5 ve PM 10 Partikül Gruplarýndaki Metallerin Ýstatistik Daðýlým Özelliklerinin Ýncelenmesi Ekoloji 17, 68, 33-42 (2008) Büyükçekmece Havza Atmosferindeki PM 2.5 ve PM 10 Partikül Gruplarýndaki Metallerin Ýstatistik Daðýlým Özelliklerinin Ýncelenmesi Ferhat KARACA* Çevre Mühendisliði Bölümü,

Detaylı

Mart 2010 Otel Piyasasý Antalya Ýstanbul Gayrimenkul Deðerleme ve Danýþmanlýk A.Þ. Büyükdere Cad. Kervan Geçmez Sok. No:5 K:2 Mecidiyeköy Ýstanbul - Türkiye Tel: +90.212.273.15.16 Faks: +90.212.355.07.28

Detaylı

Halil İbrahim HACIOĞLU

Halil İbrahim HACIOĞLU Halil İbrahim HACIOĞLU Çevre Mühendisi TEPEBAŞI / ESKİŞEHİR / TÜRKİYE 0 (222) 323 60 37 / 0 (543) 607 92 69 hihacioglu@gmail.com / ibrahim@hotelscombined.com KİŞİSEL BİLGİLER: Doğum Tarihi : 08.02.1988

Detaylı

ANTALYA DAKİ PM 10 KİRLİLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ

ANTALYA DAKİ PM 10 KİRLİLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ ANTALYA DAKİ PM 10 KİRLİLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ Ahmet Mustafa TEPE ( ), Güray DOĞAN Akdeniz Üniversitesi Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Konyaaltı/Antalya ÖZET Bu çalışmada, Türkiye

Detaylı

Kentlerde Yapýsal ve Yeþil Alanlardaki Hava ve Yüzey Sýcaklýklarýnýn Ýrdelenmesi: Ankara Örneði

Kentlerde Yapýsal ve Yeþil Alanlardaki Hava ve Yüzey Sýcaklýklarýnýn Ýrdelenmesi: Ankara Örneði Ekoloji 18, 69, 66-74 (2008) ARAÞTIRMA NOTU Kentlerde Yapýsal ve Yeþil Alanlardaki Hava ve Yüzey Sýcaklýklarýnýn Ýrdelenmesi: Ankara Örneði Ülkü DUMAN YÜKSEL* Gazi Üniversitesi Mühendislik Mimarlýk Fakültesi

Detaylı

Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi www.hkad.org

Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi www.hkad.org Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi 2 (213) 96 12 Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi www.hkad.org Araştırma Makalesi Evlerde İç Ortam Partikül Madde Boyut Dağılımı ve Konsantrasyonlarına Etki Eden Faaliyetler

Detaylı

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ

ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ VE ESERLER LİSTESİ ÖZGEÇMİŞ Adı Soyadı: Yetkin Dumanoğlu Doğum Tarihi: 02 Ağustos 1978 Öğrenim Durumu: Derece Bölüm/Program Üniversite Yıl Lisans Çevre Mühendisliği Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik-Mimarlık

Detaylı

TÜBİTAK MARMARA ARAŞTIRMA MERKEZİ

TÜBİTAK MARMARA ARAŞTIRMA MERKEZİ TÜBİTAK MARMARA ARAŞTIRMA MERKEZİ ÇERKEZKÖY ORGANİZE SANAYİ BÖLGESİNDE POLİARAOMATİK HİDROKARBON (PAH) VE AĞIR METAL SEVİYELERİNİN BELİRLENMESİ VE DEĞERLENDİRİLMESİ Faruk DİNÇER, Özgen ERCAN, Özcan CEYLAN

Detaylı

VIII MALÝ PÝYASALAR 125

VIII MALÝ PÝYASALAR 125 VIII MALÝ PÝYASALAR 125 126 MALÝ PÝYASALAR Para ve sermaye piyasalarýndan oluþan mali piyasalara iliþkin geliþmeler aþaðýdadýr. I. PARA PÝYASALARI Kýsa vadeli fonlarýn arz ve talebinin karþýlaþtýðý piyasalarýn

Detaylı

Mersin Ýlinde Tarýmsal Alanlarda Kullanýlan Kimyasallarýn Su Kalitesi Üzerine Etkilerinin Belirlenmesi

Mersin Ýlinde Tarýmsal Alanlarda Kullanýlan Kimyasallarýn Su Kalitesi Üzerine Etkilerinin Belirlenmesi Ekoloji 17, 68, 54-58 (2008) ARAÞTIRMA NOTU Mersin Ýlinde Tarýmsal Alanlarda Kullanýlan Kimyasallarýn Su Kalitesi Üzerine Etkilerinin Belirlenmesi Halil KUMBUR, Havva Duygu ÖZSOY*, Zafer ÖZER Mersin Üniversitesi

Detaylı

Bafra Balýk Gölleri'nden Ulugöl'de Tatlýsu Istakozu (Astacus leptodactylus Eschscholtz, 1823)'nun Yumurta Verimliliði

Bafra Balýk Gölleri'nden Ulugöl'de Tatlýsu Istakozu (Astacus leptodactylus Eschscholtz, 1823)'nun Yumurta Verimliliði Yunus Araþtýrma Bülteni 2013 (1): 20-26 www.sumae.gov.tr/yunus ISSN 1303-4456 Bafra Balýk Gölleri'nden Ulugöl'de Tatlýsu Istakozu (Astacus leptodactylus Eschscholtz, 1823)'nun Yumurta Verimliliði * Gülþen

Detaylı

İSKENDERUN VE PAYAS TA ATMOSFERİK PM 10 VE PM 2.5 DERİŞİMLERİNİN İNCELENMESİ

İSKENDERUN VE PAYAS TA ATMOSFERİK PM 10 VE PM 2.5 DERİŞİMLERİNİN İNCELENMESİ Hava Kirliliği ve Kontrolü Ulusal Sempozyumu 2008, 22 25 Ekim 2008, HATAY İSKENDERUN VE PAYAS TA ATMOSFERİK PM 10 VE PM 2.5 DERİŞİMLERİNİN İNCELENMESİ Akif ARI 1, Justin ARGANTE 2, Kees MELIEFSTE 3, Eftade

Detaylı

Gediz Nehri Aþaðý Gediz Havzasý'ndan Alýnan Su ve Sediment Örneklerinde Bazý Kirlilik Parametrelerinin Ýncelenmesi

Gediz Nehri Aþaðý Gediz Havzasý'ndan Alýnan Su ve Sediment Örneklerinde Bazý Kirlilik Parametrelerinin Ýncelenmesi Ekoloji 20, 78, 48-52 (2011) doi: 10.5053/ekoloji.2011.788 ARAÞTIRMA NOTU Gediz Nehri Aþaðý Gediz Havzasý'ndan Alýnan Su ve Sediment Örneklerinde Bazý Kirlilik Parametrelerinin Ýncelenmesi Özge ÖNER *,

Detaylı

0.2-200m3/saat AISI 304-316

0.2-200m3/saat AISI 304-316 RD Firmamýz mühendisliðinde imalatýný yaptýðýmýz endüstriyel tip hava kilidleri her türlü proseste çalýþacak rotor ve gövde seçeneklerine sahiptir.aisi304-aisi316baþtaolmaküzerekimya,maden,gýda...gibi

Detaylı

KÜTAHYA DA YAŞAYAN İLKOKUL ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARIN HAVA KİRLETİCİLERİNE KİŞİSEL MARUZ KALIMLARININ ÖN DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI

KÜTAHYA DA YAŞAYAN İLKOKUL ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARIN HAVA KİRLETİCİLERİNE KİŞİSEL MARUZ KALIMLARININ ÖN DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI KÜTAHYA DA YAŞAYAN İLKOKUL ÇAĞINDAKİ ÇOCUKLARIN HAVA KİRLETİCİLERİNE KİŞİSEL MARUZ KALIMLARININ ÖN DEĞERLENDİRME ÇALIŞMASI Hicran ALTUĞ ( ), Ayşe Özlem YILMAZ, Ozan Devrim YAY, Özlem ÖZDEN ÜZMEZ, Sevim

Detaylı

BOLU İL MERKEZİNDE TOPLANAN PARTİKÜL MADDE ÖRNEKLERİNİN KİMYASAL KOMPOZİSYONUNUN PARÇACIK BOYUTU İLE DEĞİŞİMİN İNCELENMESİ

BOLU İL MERKEZİNDE TOPLANAN PARTİKÜL MADDE ÖRNEKLERİNİN KİMYASAL KOMPOZİSYONUNUN PARÇACIK BOYUTU İLE DEĞİŞİMİN İNCELENMESİ 6. Ulusal Hava Kirliliği ve Kontrolü Sempozyumu-205 7-9 Ekim 205, İZMİR BOLU İL MERKEZİNDE TOPLANAN PARTİKÜL MADDE ÖRNEKLERİNİN KİMYASAL KOMPOZİSYONUNUN PARÇACIK BOYUTU İLE DEĞİŞİMİN İNCELENMESİ Soulemane

Detaylı

İSTANBUL ATMOSFERİNDE KURŞUN KİRLİLİĞİNİN İNCELENMESİ

İSTANBUL ATMOSFERİNDE KURŞUN KİRLİLİĞİNİN İNCELENMESİ TMMOB Çevre Mühendisleri Odası V. ULUSAL ÇEVRE MÜHENDİSLİĞİ KONGRESİ İSTANBUL ATMOSFERİNDE KURŞUN KİRLİLİĞİNİN İNCELENMESİ 1, Gülseren KELEŞ 1, Serkan AKBULUT 1, Mete TAYANÇ 1 ve Bülent AKKOYUNLU 2 1 Marmara

Detaylı

KENTSEL HAVA KİRLETİCİLERİNE METEOROLOJİNİN ETKİSİ: KONYA ÖRNEĞİ. Gülnihal KARA

KENTSEL HAVA KİRLETİCİLERİNE METEOROLOJİNİN ETKİSİ: KONYA ÖRNEĞİ. Gülnihal KARA S.Ü. Müh.-Mim. Fak. Derg., c.27, s.3, 2012 J. Fac.Eng.Arch. Selcuk Univ., v.27, n.3, 2012 ISSN: 1300-5200, ISSN: 1304-8708 (Elektronik) KENTSEL HAVA KİRLETİCİLERİNE METEOROLOJİNİN ETKİSİ: KONYA ÖRNEĞİ

Detaylı

Ne-Ka. Grouptechnic ... /... / 2008. Sayýn Makina Üreticisi,

Ne-Ka. Grouptechnic ... /... / 2008. Sayýn Makina Üreticisi, ... /... / 2008 Sayýn Makina Üreticisi, Firmamýz Bursa'da 1986 yýlýnda kurulmuþtur. 2003 yýlýndan beri PVC makineleri sektörüne yönelik çözümler üretmektedir. Geniþ bir ürün yelpazesine sahip olan firmamýz,

Detaylı

ANKARA ŞEHRİNİN HAVA KALİTESİNİN UOB LER AÇISINDAN İNCELENMESİ

ANKARA ŞEHRİNİN HAVA KALİTESİNİN UOB LER AÇISINDAN İNCELENMESİ ANKARA ŞEHRİNİN HAVA KALİTESİNİN UOB LER AÇISINDAN İNCELENMESİ Sanaz Lakestani, Gülen Güllü Hacettepe Üniversitesi Çevre Mühendisliği Bölümü E mail: ggullu@hacettepe.edu.tr Amaç Bu çalışmada Ankara ilininin

Detaylı

Üsküdar Ýlçesi Açýk Yeþil Alan Durumunun Ýrdelenmesi

Üsküdar Ýlçesi Açýk Yeþil Alan Durumunun Ýrdelenmesi Üsküdar Ýlçesi Açýk Yeþil Alan Durumunun Ýrdelenmesi 13, 52, 38-44 2004 Yýldýz AKSOY Bahçeþehir Üniversitesi, Mimarlýk Fakültesi, Ýç Mimarlýk ve Çevre Tasarýmý Bölümü, ÝSTANBUL Özet Üsküdar Ýlçesi yeþil

Detaylı

TOZ ÖLÇÜMLERİ VE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR

TOZ ÖLÇÜMLERİ VE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR T.C. ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI İŞ SAĞLIĞI VE GÜVENLİĞİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ TOZ ÖLÇÜMLERİ VE DİKKAT EDİLMESİ GEREKEN HUSUSLAR İSGÜM Şubat, 2015 İÇERİK 1. Dayanak 2. Metotlar 3. Dikkat Edilecek Hususlar

Detaylı

Çöp Sýzýntý Sularýndaki Muhtelif Bazý Kirleticilerin Toprak ile Etkileþimi: Sinop Örneði

Çöp Sýzýntý Sularýndaki Muhtelif Bazý Kirleticilerin Toprak ile Etkileþimi: Sinop Örneði Ekoloji 19, 75, 49-57 (2010) doi: 10.5053/ekoloji.2010.757 Çöp Sýzýntý Sularýndaki Muhtelif Bazý Kirleticilerin Toprak ile Etkileþimi: Sinop Örneði Emre Burcu ÖZKARAOVA GÜNGÖR Ondokuz Mayýs Üniversitesi,

Detaylı

Reyhanlý Yeniþehir Gölü (Hatay) Su Kalitesinin Belirlenmesi

Reyhanlý Yeniþehir Gölü (Hatay) Su Kalitesinin Belirlenmesi Ekoloji 18, 70, 38-46 (2009) Reyhanlý Yeniþehir Gölü (Hatay) Su Kalitesinin Belirlenmesi Yalçýn TEPE* Giresun Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, 28049 Giresun-TÜRKÝYE *Corresponding

Detaylı

PROJE AŞAMALARI. Kaynak Envanterinin Oluşturulması. Emisyon Yükü Hesaplamaları

PROJE AŞAMALARI. Kaynak Envanterinin Oluşturulması. Emisyon Yükü Hesaplamaları PROJENİN AMACI Bölgesel Temiz Hava Merkezlerinden olan Ankara merkez olmak üzere; Bartın, Bolu, Çankırı, Düzce, Eskişehir, Karabük, Kastamonu, Kırıkkale, Kırşehir, Kütahya, Yozgat ve Zonguldak illerinde

Detaylı

KÖMÜR: SESSİZ KATİL. Hazırlayan: Buket ATLI GREENPEACE AKDENİZ. 13 Haziran 2015

KÖMÜR: SESSİZ KATİL. Hazırlayan: Buket ATLI GREENPEACE AKDENİZ. 13 Haziran 2015 KÖMÜR: SESSİZ KATİL Hazırlayan: Buket ATLI GREENPEACE AKDENİZ 13 Haziran 2015 Neden Kömürlü Termik Santrallere Karşıyız? Greenpeace - Kömür Kampanyası 80 yeni kömürlü termik planı, Türkiye 4. büyük tehdit

Detaylı

KAMU MALÝYESÝ. Konsolide bütçenin uygulama sonuçlarýna iliþkin bilgiler aþaðýdaki bölümlerde yer almýþtýr. KONSOLÝDE BÜTÇE ÝLE ÝLGÝLÝ ORANLAR (Yüzde)

KAMU MALÝYESÝ. Konsolide bütçenin uygulama sonuçlarýna iliþkin bilgiler aþaðýdaki bölümlerde yer almýþtýr. KONSOLÝDE BÜTÇE ÝLE ÝLGÝLÝ ORANLAR (Yüzde) V KAMU MALÝYESÝ 71 72 KAMU MALÝYESÝ Konsolide bütçenin uygulama sonuçlarýna iliþkin bilgiler aþaðýdaki bölümlerde yer almýþtýr. A. KONSOLÝDE BÜTÇE UYGULAMALARI 1. Genel Durum 1996 yýlýnda yüzde 26.4 olan

Detaylı

her zaman bir adým öndesiniz Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi

her zaman bir adým öndesiniz Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi her zaman bir adým öndesiniz Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi Sistem Genel Özellikleri TRANSPARK Kameralý Otopark Yeri Hatýrlatma ve Yönlendirme Sistemi; Dünyanýn en modern ve karlý

Detaylı

Kesikli Reaktör Sisteminde, Eþit S o /X o Oranýnda Kalýcý Ürün Oluþumunun Araþtýrýlmasý

Kesikli Reaktör Sisteminde, Eþit S o /X o Oranýnda Kalýcý Ürün Oluþumunun Araþtýrýlmasý Kesikli Reaktör Sisteminde, Eþit S o /X o Oranýnda Kalýcý Ürün Oluþumunun Araþtýrýlmasý Ekoloji Cilt: 13 Sayý: 49 31-36, 2003 Gökhan Ekrem ÜSTÜN, Seval Kutlu AKAL SOLMAZ Uludað Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlýk

Detaylı

Arýtma Tesisi Çamurlarýndan Piroliz ile Elde Edilen Adsorbentlerin Tekstil Atýk Sularýndan KOI ve Renk Giderimi için Kullanýmýnýn Araþtýrýlmasý

Arýtma Tesisi Çamurlarýndan Piroliz ile Elde Edilen Adsorbentlerin Tekstil Atýk Sularýndan KOI ve Renk Giderimi için Kullanýmýnýn Araþtýrýlmasý ARAÞTIRMA NOTU Ekoloji 16, 64, 43-48 2007 Arýtma Tesisi Çamurlarýndan Piroliz ile Elde Edilen Adsorbentlerin Tekstil Atýk Sularýndan KOI ve Renk Giderimi için Kullanýmýnýn Araþtýrýlmasý Serdar AYDIN, Sinan

Detaylı

Derbent Baraj Gölü (Samsun) Su Kalitesinin Ýncelenmesi

Derbent Baraj Gölü (Samsun) Su Kalitesinin Ýncelenmesi Derbent Baraj Gölü (Samsun) Su Kalitesinin Ýncelenmesi 15, 61, 6-15 2006 Beyhan TAÞ Ondokuz Mayýs Üniversitesi, Ordu Fen Edebiyat Fakültesi, Biyoloji Bölümü, 52750 Perþembe-ORDU Özet Bu çalýþma, Derbent

Detaylı

Trabzon da Yağmur Sularının Analizi

Trabzon da Yağmur Sularının Analizi Ekoloji 21, 85, 107-113 (2012) doi: 10.5053/ekoloji.2012.8512 Trabzon da Yağmur Sularının Analizi ARAŞTIRMA NOTU Omer DALMAN *, Anil Ece ARSLAN Karadeniz Technical University, Faculty of Science, Department

Detaylı

AIR POLLUTION CONTRIBUTION OF SOME CEMENT PLANTS IN TURKEY. Ersan KALAFATOÐLU, Nuran ÖRS, Tülin GÖZMEN, Sibel SAÝN, Ýsmet MUNLAFALIOÐLU

AIR POLLUTION CONTRIBUTION OF SOME CEMENT PLANTS IN TURKEY. Ersan KALAFATOÐLU, Nuran ÖRS, Tülin GÖZMEN, Sibel SAÝN, Ýsmet MUNLAFALIOÐLU AIR POLLUTION CONTRIBUTION OF SOME CEMENT PLANTS IN TURKEY Ersan KALAFATOÐLU, Nuran ÖRS, Tülin GÖZMEN, Sibel SAÝN, Ýsmet MUNLAFALIOÐLU The atmosphere plays an important role for the transfer of pollutants

Detaylı

Atatürk Baraj Gölünde Alabalýk Üretiminin Oluþturduðu Kirlilik Yükünün Araþtýrýlmasý

Atatürk Baraj Gölünde Alabalýk Üretiminin Oluþturduðu Kirlilik Yükünün Araþtýrýlmasý Atatürk Baraj Gölünde Alabalýk Üretiminin Oluþturduðu Kirlilik Yükünün Araþtýrýlmasý 14, 53, 9-17 2004 Ayþe Dilek SINANMIÞ ATASOY, Suat ÞENEÞ Harran Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliði

Detaylı

GÝRÝÞ Ülkemizde katý atýklarýn toplanmasý, taþýnmasý, geri kazanýlmasý ve bertarafýna iliþkin yükümlülükler 5393 sayýlý Belediyeler Kanunu ve 5216 sayýlý Büyükþehir Belediyeleri Kanunu ile Belediyeler

Detaylı

GÝRÝÞ. Bu anlamda, özellikle az geliþmiþ toplumlarda sanayi çaðýndan bilgi

GÝRÝÞ. Bu anlamda, özellikle az geliþmiþ toplumlarda sanayi çaðýndan bilgi GÝRÝÞ Ýnsanoðlu günümüzde dünya tarihinde belki de bilginin en kýymetli olduðu dönemi yaþamaktadýr. Çaðýmýzda bilgiye sahip olmanýn ya da bilgi kaynaðýna kolaylýkla ulaþabilmenin önemi her geçen gün artmaktadýr.

Detaylı

Ýnsan Saçýnda Bulunan (Manisa Ýlinin Üç Farklý Yerleþim Bölgesinde) Bazý Aðýr Metallerin ICP-OES Yöntemi ile Tayini

Ýnsan Saçýnda Bulunan (Manisa Ýlinin Üç Farklý Yerleþim Bölgesinde) Bazý Aðýr Metallerin ICP-OES Yöntemi ile Tayini Ekoloji 19, 73, 71-75 (2009) ARAÞTIRMA NOTU Ýnsan Saçýnda Bulunan (Manisa Ýlinin Üç Farklý Yerleþim Bölgesinde) Bazý Aðýr Metallerin ICP-OES Yöntemi ile Tayini Ali ÇELÝK 1, Yüksel ABALI 1, Gökhan EDGÜNLÜ

Detaylı

Kaç istasyon olması gerektiğinin, Bu istasyonların nerelerde kurulması gerektiğinin, İzlemede kullanılacak metotların

Kaç istasyon olması gerektiğinin, Bu istasyonların nerelerde kurulması gerektiğinin, İzlemede kullanılacak metotların Kaç istasyon olması gerektiğinin, Bu istasyonların nerelerde kurulması gerektiğinin, İzlemede kullanılacak metotların Ölçülecek parametrelerin Belirlenmesi demektir. Pahalı en az sayıda istasyon Ölçülecek

Detaylı

Eriphia verrucosa (Forsskal, 1775) Yengecinin Üreme Dönemi Biyokimyasal Özelliklerinin Belirlenmesi

Eriphia verrucosa (Forsskal, 1775) Yengecinin Üreme Dönemi Biyokimyasal Özelliklerinin Belirlenmesi Yunus Araþtýrma Bülteni 2013 (4): 15-19 www.yunus.gov.tr ISSN 1303-4456 Eriphia verrucosa (Forsskal, 1775) Yengecinin Üreme Dönemi Biyokimyasal Özelliklerinin Belirlenmesi Araþtýrma Makalesi Research Article

Detaylı

Sigma 2006/1 Araştırma Makalesi / Research Article TEMPORAL FLUCTUATION OF SULFUR DIOXIDE (SO 2 ) AND PARTICULATE MATTER (PM) LEVELS MEASURED IN BURSA

Sigma 2006/1 Araştırma Makalesi / Research Article TEMPORAL FLUCTUATION OF SULFUR DIOXIDE (SO 2 ) AND PARTICULATE MATTER (PM) LEVELS MEASURED IN BURSA Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Sigma 26/1 Araştırma Makalesi / Research Article TEMPORAL FLUCTUATION OF SULFUR DIOXIDE ( ) AND PARTICULATE MATTER () LEVELS

Detaylı

PM 2.5 VE ULTRA İNCE PARTİKÜL MADDELERİN KÜTLESEL DERİŞİMLERİNİN VE TOKSİSİTESİNİN BELİRLENMESİ

PM 2.5 VE ULTRA İNCE PARTİKÜL MADDELERİN KÜTLESEL DERİŞİMLERİNİN VE TOKSİSİTESİNİN BELİRLENMESİ PM 2.5 VE ULTRA İNCE PARTİKÜL MADDELERİN KÜTLESEL DERİŞİMLERİNİN VE TOKSİSİTESİNİN BELİRLENMESİ Gülnihal KARA (*), Merve KAYA Selçuk Üniversitesi Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Konya

Detaylı

düþürücü kullanmamak c-duruma uygun ilaç kullanmamak Ateþ Durumunda Mutlaka Hekime Götürülmesi Gereken Haller:

düþürücü kullanmamak c-duruma uygun ilaç kullanmamak Ateþ Durumunda Mutlaka Hekime Götürülmesi Gereken Haller: Ayna-Gazetesi-renksiz-11-06.qxp 26.10.2006 23:39 Seite 2 Çocuklarda Ateþ Deðerli Ayna okuyucularý, bundan böyle bu sayfada sizleri saðlýk konusunda bilgilendireceðim. Atalarýmýz ne demiþti: olmaya devlet

Detaylı

EQ Kapasitif Seviye Transmitterleri, endüstride yaygýn kullanýlan, kapasite ölçüm yöntemini kullanýr. Elektrod çubuðu ile tank duvarý arasýnda prosesi oluþturan malzeme nedeniyle deðiþen kapasiteyi ölçerek

Detaylı

Ýzmit Endüstriyel Ve Evsel Atýksu Arýtma. Tesisi Atýklarýnýn Konvansiyonel Karakterizasyonu Ve Deðerlendirilmesi

Ýzmit Endüstriyel Ve Evsel Atýksu Arýtma. Tesisi Atýklarýnýn Konvansiyonel Karakterizasyonu Ve Deðerlendirilmesi 14, 54, 7-12 25 Ýzmit Endüstriyel Ve Evsel Atýksu Arýtma Tesisi Atýklarýnýn Konvansiyonel Karakterizasyonu Ve Deðerlendirilmesi Ayla ARSLAN, Savaþ AYBERK Kocaeli Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre

Detaylı

DÜZCE İLİNDE PARTİKÜL MADDE (PM10) KONSANTRASYONLARININ VE ELEMENT İÇERİKLERİNİN BELİRLENMESİ

DÜZCE İLİNDE PARTİKÜL MADDE (PM10) KONSANTRASYONLARININ VE ELEMENT İÇERİKLERİNİN BELİRLENMESİ DÜZCE İLİNDE PARTİKÜL MADDE (PM10) KONSANTRASYONLARININ VE ELEMENT İÇERİKLERİNİN BELİRLENMESİ Zehra BOZKURT, Fatih TAŞPINAR, Eftade O. GAGA, Tuncay DÖĞEROĞLU, Özlem ÖZDEN ÜZMEZ, Beyhan PEKEY, Hakan PEKEY

Detaylı

Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126

Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126 Nokia Þarj Baðlantý Kablosu CA-126 TÜRKÇE Bu kabloyla, uyumlu bilgisayarýnýzla Nokia cihazý arasýnda verileri aktarabilir ve senkronize edebilirsiniz. Ayrýca, bilgisayardan ayný anda uyumlu Nokia cihazýnýzdaki

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot adı Metot Numarası Hız ve Debi Pitot Tüpü Metodu TS ISO 10780

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; Kapsam Parametre Metot adı Metot Numarası Hız ve Debi Pitot Tüpü Metodu TS ISO 10780 Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE - 1/5 Hız ve Debi Pitot Tüpü Metodu TS ISO 10780 EMİSYON 1 İslilik Nem Partikül Madde CO, O 2 CO 2 NO NO X, NO 2 Renk Karşılaştırma (Bacharach)

Detaylı

TÜRKiYE DE BİR ÇİMENTO FABRİKASI İÇİN HAVA KALİTESİ MODELLEME ÇALIŞMASI

TÜRKiYE DE BİR ÇİMENTO FABRİKASI İÇİN HAVA KALİTESİ MODELLEME ÇALIŞMASI TÜRKiYE DE BİR ÇİMENTO FABRİKASI İÇİN HAVA KALİTESİ MODELLEME ÇALIŞMASI Barış R.CANPOLAT*, Aysel T.ATIMTAY*, Ismet MUNLAFALIOĞLU**, Ersan KALAFATOĞLU*** *ODTÜ, Çevre Mühendisliği Bölümü, 06531 Ankara **T.Ç.M.B.

Detaylı

Matematik ve Türkçe Örnek Soru Çözümleri Matematik Testi Örnek Soru Çözümleri 1 Aþaðýdaki saatlerden hangisinin akrep ve yelkovaný bir dar açý oluþturur? ) ) ) ) 11 12 1 11 12 1 11 12 1 10 2 10 2 10 2

Detaylı

ÇEVRESEL TEST HİZMETLERİ 2.ENVIRONMENTAL TESTS

ÇEVRESEL TEST HİZMETLERİ 2.ENVIRONMENTAL TESTS ÇEVRESEL TEST HİZMETLERİ 2.ENVIRONMENTAL TESTS Çevresel testler askeri ve sivil amaçlı kullanılan alt sistem ve sistemlerin ömür devirleri boyunca karşı karşıya kalabilecekleri doğal çevre şartlarına dirençlerini

Detaylı

Tehlikeli Atýk Çözümünde EKOVAR...

Tehlikeli Atýk Çözümünde EKOVAR... ARA DEPOLAMA www. ekovar.com info@ ekovar.com Hilal Mah. 50. Sokak, 4. Cad. No: 8/8 Yýldýz - Çankaya / ANKARA Tel : +(90) 312 442 13 05 +(90) 312 442 11 43 Faks : +(90) 312 442 13 06 Tehlikeli Atýk Çözümünde

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Sigma 2004/1 ATMOSFERİK PARTİKÜL MADDELERİN KURU ÇÖKELME AKILARININ ÖLÇÜMÜ: BERGERHOFF METODUNUN UYGULANMASI Yücel TAŞDEMİR

Detaylı

Samsun'da Halkýn Hava Kirliliðine Bakýþý

Samsun'da Halkýn Hava Kirliliðine Bakýþý Samsun'da Halkýn Hava Kirliliðine Bakýþý Kemalettin ÞAHÝN Ondokuz Mayýs Üniversitesi, Fen-Edebiyat Fakültesi, Coðrafya Bölümü, SAMSUN Ekoloji 13, 51, 7-12 2004 Özet Bu çalýþma, anket verilerinden yararlanarak

Detaylı

Ýyidere (Trabzon)'nin Fiziko-Kimyasal Açýdan Su Kalitesinin Belirlenmesi

Ýyidere (Trabzon)'nin Fiziko-Kimyasal Açýdan Su Kalitesinin Belirlenmesi Ýyidere (Trabzon)'nin Fiziko-Kimyasal Açýdan Su Kalitesinin Belirlenmesi Ekoloji 14, 57, 26-35 2005 Bülent VEREP, Osman SERDAR, Davut TURAN, Cemalettin ÞAHÝN Karadeniz Teknik Üniversitesi, Rize Su Ürünleri

Detaylı

Girne Mah. Küçükyalý Ýþ Merkezi B Blok No:15 34844 Maltepe/Ýstanbul [t] +90 216 518 99 99 pbx [f] +90 216 519 89 99 [e] info@ozenelektronik.

Girne Mah. Küçükyalý Ýþ Merkezi B Blok No:15 34844 Maltepe/Ýstanbul [t] +90 216 518 99 99 pbx [f] +90 216 519 89 99 [e] info@ozenelektronik. Girne Mah. Küçükyalý Ýþ Merkezi B Blok No:15 34844 Maltepe/Ýstanbul [t] +90 216 518 99 99 pbx [f] +90 216 519 89 99 [e] info@ozenelektronik.com www.ozenelektronik.com.tr mobydic 5000 Benzinli+LPG Egzoz

Detaylı

Bursa Ýlinde Nilüfer-Ayvalý Deresiyle Sulanan ve Sulanmayan Tarým Topraklarýnýn Bazý Kimyasal Özellikleri

Bursa Ýlinde Nilüfer-Ayvalý Deresiyle Sulanan ve Sulanmayan Tarým Topraklarýnýn Bazý Kimyasal Özellikleri 13, 51, 33-38 2004 Bursa Ýlinde Nilüfer-Ayvalý Deresiyle Sulanan ve Sulanmayan Tarým Topraklarýnýn Bazý Kimyasal Özellikleri Fatma Olcay KOCAER, Hüseyin Savaþ BAÞKAYA Uludað Üniversitesi, Mühendislik-Mimarlýk

Detaylı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı

Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) Akreditasyon Kapsamı Akreditasyon Sertifikası Eki (Sayfa 1/5) BACAGAZI EMİSYON (TS CEN/TS 15675 ve TS EN 15259 Şartlarına Uygun) Deney Laboratuvarı Adresi :Necatibey Cad. Gümrük Sok. Küçük Han No:4 Karaköy - Beyoğlu 34425

Detaylı

Doðal Alanlarda Festival Etkinliklerinin Koruma-Kullanma Açýsýndan Deðerlendirilmesi: Kafkasör Kültür, Sanat ve Turizm Festivali Örneði

Doðal Alanlarda Festival Etkinliklerinin Koruma-Kullanma Açýsýndan Deðerlendirilmesi: Kafkasör Kültür, Sanat ve Turizm Festivali Örneði ARAÞTIRMA NOTU 17, 67, 37-45 2008 Geliþ: 28.12.2006 Kabul: 18.01.2007 Doðal Alanlarda Festival Etkinliklerinin Koruma-Kullanma Açýsýndan Deðerlendirilmesi: Kafkasör Kültür, Sanat ve Turizm Festivali Örneði

Detaylı

Teknik Özellikleri : Ölçülecek Malzeme. Çýkýþ. Hassasiyet Linearite Kapasite Ölçü Sahasý Min. Di-Elektrik Sabiti Baðlantý Malzemesi

Teknik Özellikleri : Ölçülecek Malzeme. Çýkýþ. Hassasiyet Linearite Kapasite Ölçü Sahasý Min. Di-Elektrik Sabiti Baðlantý Malzemesi ECAPm seviye transmitterleri, iletken sývýlarda, iletken olmayan sývýlarda, katý partiküllü ve toz malzemelerde, yapýþkan ve asit/bazik sývýlarda seviyenin ölçülmesi amacýyla kullanýlan kapasitif seviye

Detaylı

Türkiye de radon ölçümleri Radon measurements in Turkey

Türkiye de radon ölçümleri Radon measurements in Turkey Bu makale, 2008. Uluslararası Katılımlı Tıbbi Jeoloji Sempozyumu Kitabı (Editör: Dr. Eşref Atabey), ISBN: 978-975-7946-33-5, Sayfa: 69-72 yayımlanmıştır. Türkiye de radon ölçümleri Radon measurements in

Detaylı

Fiskomar. Baþarý Hikayesi

Fiskomar. Baþarý Hikayesi Fiskomar Baþarý Hikayesi Fiskomar Gýda Temizlik Ve Marketcilik Ticaret Anonim Þirketi Cumhuriyetin ilanýndan sonra büyük önder Atatürk'ün Fýndýk baþta olmak üzere diðer belli baþlý ürünlerimizi ilgilendiren

Detaylı

TOZ BULUTLARININ İÇ VE DIŞ ORTAM HAVA KALİTESİNE ETKİLERİ: ŞANLIURFA ÖRNEĞİ

TOZ BULUTLARININ İÇ VE DIŞ ORTAM HAVA KALİTESİNE ETKİLERİ: ŞANLIURFA ÖRNEĞİ TOZ BULUTLARININ İÇ VE DIŞ ORTAM HAVA KALİTESİNE ETKİLERİ: ŞANLIURFA ÖRNEĞİ Harran Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Osmanbey Yerleşkesi, Şanlıurfa hbulut@harran.edu.tr, mirfan@harran.edu.tr, trastgeldi@harran.edu.tr,

Detaylı

Türkiye: Gelecek Nesiller için Fýrsatlarýn Çoðaltýlmasý 11. Çocuk Geliþimi ve Çocuklarýn Karþýlaþtýðý Riskler Eþitsizliðin nesiller arasý geçiþinin bugün Türkiye nin en genç neslini ciddi ölçüde etkilediði

Detaylı

ELQ Kapasitif Seviye Transmitterleri, endüstride yaygýn kullanýlan, kapasite ölçüm yöntemini kullanýr. Elektrod çubuðu ile tank duvarý arasýnda prosesi oluþturan malzeme nedeniyle deðiþen kapasiteyi ölçerek

Detaylı

Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri

Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri Environment International Hava Kirliliği ve Sağlık Etkileri Hoş Geldiniz 23 Temmuz 2010 Wim van Doorn TEMĠZ HAVA NEDĠR? Temiz hava bileşimi Azot Oksijen Su buharı Diğer kirleticiler Karbon dioksit Organik

Detaylı

Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi

Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi 1 Özet Týp Fakültesi öðrencilerinin Anatomi dersi sýnavlarýndaki sistemlere göre baþarý düzeylerinin deðerlendirilmesi Mehmet Ali MALAS, Osman SULAK, Bahadýr ÜNGÖR, Esra ÇETÝN, Soner ALBAY Süleyman Demirel

Detaylı

Yıldız Teknik Üniversitesi Çağdaş, Öncü, Yenilikçi

Yıldız Teknik Üniversitesi Çağdaş, Öncü, Yenilikçi Hava Kirliliği Ölçüm Yöntemleri Emisyon Ölçümleri (Kaynakta) İmisyon Ölçümleri Sabit kaynaklar (Yakma tesisi, fabrika, termik santral bacaları) Hareketli kaynaklar (Motorlu araçlar) Ortam havasında yapılır

Detaylı

B ölüm. BEÞERî SÝSTEMLER ÞEHÝRLERÝN FONSÝYONLARI VE NÜFUS POLÝTÝKALARI KONULAR NÜFUS POLÝTÝKALARI TARÝHSEL SÜREÇTE ÞEHÝRLER ÞEHÝRLER VE ETKÝ ALANLARI

B ölüm. BEÞERî SÝSTEMLER ÞEHÝRLERÝN FONSÝYONLARI VE NÜFUS POLÝTÝKALARI KONULAR NÜFUS POLÝTÝKALARI TARÝHSEL SÜREÇTE ÞEHÝRLER ÞEHÝRLER VE ETKÝ ALANLARI B ölüm 2. BEÞERî SÝSTEMLER ÞEHÝRLERÝN FONSÝYONLARI VE NÜFUS POLÝTÝKALARI KONULAR NÜFUS POLÝTÝKALARI TARÝHSEL SÜREÇTE ÞEHÝRLER ÞEHÝRLER VE ETKÝ ALANLARI Temel Kavramlar Nüfus politikalarý Küresel etki Aile

Detaylı

Aksaray Ýline Ýçme Suyu Saðlayan Bazý Kaynaklarda Su Kalite Paremetrelerinin Ýncelenmesi Ali ALAÞ

Aksaray Ýline Ýçme Suyu Saðlayan Bazý Kaynaklarda Su Kalite Paremetrelerinin Ýncelenmesi Ali ALAÞ Cilt: 11 Sayý: 42 (2002), 40-44 Aksaray Ýline Ýçme Suyu Saðlayan Bazý Kaynaklarda Su Kalite Paremetrelerinin Ýncelenmesi Ali ALAÞ Niðde Üniversitesi, Aksaray Eðitim Fakültesi, AKSARAY Oðuz Han Þamil ÇÝL

Detaylı

İSTANBUL DA FARKLI BİNA İÇİ ORTAMLARDA PM 2.5, CO KONSANTRASYONLARI VE PARTİKÜL SAYISININ BELİRLENMESİ

İSTANBUL DA FARKLI BİNA İÇİ ORTAMLARDA PM 2.5, CO KONSANTRASYONLARI VE PARTİKÜL SAYISININ BELİRLENMESİ _ 1785 İSTANBUL DA FARKLI BİNA İÇİ ORTAMLARDA PM 2.5, CO KONSANTRASYONLARI VE PARTİKÜL SAYISININ BELİRLENMESİ Burcu ONAT Tansu HAKSEVENLER Ülkü ALVER ŞAHİN ÖZET Bu çalışmada Aralık 2009-Mart 2010 döneminde

Detaylı

İSTANBUL METROSUNDA PM 10 ve PM 2.5 KONSANTRASYONLARININ BELİRLENMESİ

İSTANBUL METROSUNDA PM 10 ve PM 2.5 KONSANTRASYONLARININ BELİRLENMESİ _ 659 İSTANBUL METROSUNDA PM 10 ve PM 2.5 KONSANTRASYONLARININ BELİRLENMESİ Burcu ONAT Ülkü ŞAHİN Baktıgül STAKEEVA Pınar KARİM Tuba CERAN ÖZET Metro sistemleri, günün her saatinde trafik yoğunluğunun

Detaylı

Trafik Kaynaklı Partikül Madde Boyutlarının ve Siyah Duman İle İlişkisinin Araştırılması

Trafik Kaynaklı Partikül Madde Boyutlarının ve Siyah Duman İle İlişkisinin Araştırılması Ekoloji 21, 83, 77-83 (2012) doi: 10.5053/ekoloji.2012.839 Trafik Kaynaklı Partikül Madde Boyutlarının ve Siyah Duman İle İlişkisinin Araştırılması Burcu ONAT, Ulku Alver SAHIN * ARAŞTIRMA NOTU Istanbul

Detaylı

Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi www.hkad.org

Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi www.hkad.org Hava Kirliliği Araştırmaları Dergisi www.hkad.org Araştırma Makalesi Çanakkale İli Hava Kalitesinin Kirlilik Türlerine Göre Karşılaştırmalı Olarak İncelenmesi Sibel MENTEŞE, Canan CAN YARIMTEPE Çanakkale

Detaylı

Öğretim Üyeleri İçin Ön Söz Öğrenciler İçin Ön Söz Teşekkürler Yazar Hakkında Çevirenler Çeviri Editöründen

Öğretim Üyeleri İçin Ön Söz Öğrenciler İçin Ön Söz Teşekkürler Yazar Hakkında Çevirenler Çeviri Editöründen Öğretim Üyeleri İçin Ön Söz Öğrenciler İçin Ön Söz Teşekkürler Yazar Hakkında Çevirenler Çeviri Editöründen ix xiii xv xvii xix xxi 1. Çevre Kimyasına Giriş 3 1.1. Çevre Kimyasına Genel Bakış ve Önemi

Detaylı

BASIN DUYURUSU (25.08.2002) 2002 Öðrenci Seçme Sýnavý (ÖSS) Yerleþtirme Sonuçlarý

BASIN DUYURUSU (25.08.2002) 2002 Öðrenci Seçme Sýnavý (ÖSS) Yerleþtirme Sonuçlarý BASIN DUYURUSU (25.08.2002) 2002 Öðrenci Seçme Sýnavý (ÖSS) Yerleþtirme Sonuçlarý 16 Haziran ve 23 Haziran 2002 tarihlerinde yapýlan Öðrenci Seçme Sýnavý (ÖSS) ve Yabancý Dil Sýnavý (YDS) sonuçlarýna aðýrlýklý

Detaylı

ESKİŞEHİR KENT MERKEZİ YANMA KAYNAKLI EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMASI

ESKİŞEHİR KENT MERKEZİ YANMA KAYNAKLI EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMASI ESKİŞEHİR KENT MERKEZİ YANMA KAYNAKLI EMİSYON ENVANTERİ ÇALIŞMASI Sunan: Arş. Gör. Hicran Altuğ Anadolu Üniversitesi MMF Çevre Mühendisliği Bölümü MATRA Eskişehir ve İskenderun da Temiz Hava için Elele

Detaylı

BİR METAL KAPLAMA TESİSİ KAPALI ORTAMINDA İNCE PARTİKÜLLERİN KONSANTRASYONU VE BOYUT DAĞILIMININ BELİRLENMESİ

BİR METAL KAPLAMA TESİSİ KAPALI ORTAMINDA İNCE PARTİKÜLLERİN KONSANTRASYONU VE BOYUT DAĞILIMININ BELİRLENMESİ BİR METAL KAPLAMA TESİSİ KAPALI ORTAMINDA İNCE PARTİKÜLLERİN KONSANTRASYONU VE BOYUT DAĞILIMININ BELİRLENMESİ Nevran ÇALIŞKAN 1, Burcu ONAT 1(*), Ülkü ALVER ŞAHİN 2 1 Golteks Petrol ve Kimya San. ve Tic.

Detaylı

GÜRÜLTÜ KONTROLÜ. . Gürültü Deðerlendirme Ölçüsü, ses basýncý seviyesine dayanan desibel (db)'dir.

GÜRÜLTÜ KONTROLÜ. . Gürültü Deðerlendirme Ölçüsü, ses basýncý seviyesine dayanan desibel (db)'dir. GÜRÜLTÜ KONTROLÜ 10 DESÝBELLÝK ARTIÞ ETKÝYÝ ÝKÝYE KATLIYOR Gürültü, insanlarýn fizyolojik ve psikolojik dengesini bozan, iþ baþarýsýný azaltan, çevrenin sessizliðini azaltarak ya da yok ederek niteliðini

Detaylı

ENERJİ TESİSLERİNİN ÇEVRESEL ETKİLERİ

ENERJİ TESİSLERİNİN ÇEVRESEL ETKİLERİ ENERJİ TESİSLERİNİN ÇEVRESEL ETKİLERİ DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ Çevre Mühendisliği Bölümü Hava Kirliliği Laboratuvarı İZMİR BÖLGESİ ENERJİ FORUMU 31 Ekim 1 Kasım 2014 İzmir Mimarlık Merkezi 1 Aliağa ve

Detaylı

Suç Duyurusu: Dilovası = Sanayi = Hava Kirliliği = Akciğer Kanseri? / Onur Hamzaoğlu

Suç Duyurusu: Dilovası = Sanayi = Hava Kirliliği = Akciğer Kanseri? / Onur Hamzaoğlu Suç Duyurusu: Dilovası = Sanayi = Hava Kirliliği = Akciğer Kanseri? / Onur Hamzaoğlu Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) Uluslararası Kanser Araştırmaları Ajansı(UKAA), 17 Ekim 2013 tarihinde, hava kirliliğinin

Detaylı

MENEMEN (ÝZMÝR) OVASI SU VE TOPRAKLARINDA RADYOAKTÝVÝTE ARAÞTIRMASI VE AÐIR METAL KÝRLÝLÝÐÝ

MENEMEN (ÝZMÝR) OVASI SU VE TOPRAKLARINDA RADYOAKTÝVÝTE ARAÞTIRMASI VE AÐIR METAL KÝRLÝLÝÐÝ Cilt: 9 Sayý: 35 (2000), 26-30 MENEMEN (ÝZMÝR) OVASI SU VE TOPRAKLARINDA RADYOAKTÝVÝTE ARAÞTIRMASI VE AÐIR METAL KÝRLÝLÝÐÝ Mustafa BAKAÇ Dokuz Eylül Üniversitesi, Buca Eðitim Fakültesi, Fizik Bölümü, ÝZMÝR

Detaylı

ARAÇ İÇİ PARTİKÜL MARUZİYETİ

ARAÇ İÇİ PARTİKÜL MARUZİYETİ ARAÇ İÇİ PARTİKÜL MARUZİYETİ 1. Halil ARI 1(*) 1 Harran Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü, Şanlıurfa, 63000 ÖZET İnsanlar zamanlarının %90 ını iç hava ortamında bulundukları için burada bulunduklarında

Detaylı

Fosfat Kayasý, Fosforik Asit Ve Fosforlu Gübrelerdeki Toksik Aðýr Metal (Cd, Pb, Ni, As) Konsantrasyonu

Fosfat Kayasý, Fosforik Asit Ve Fosforlu Gübrelerdeki Toksik Aðýr Metal (Cd, Pb, Ni, As) Konsantrasyonu 14, 55, 1-5 2005 Fosfat Kayasý, Fosforik Asit Ve Fosforlu Gübrelerdeki Toksik Aðýr Metal (Cd, Pb, Ni, As) Konsantrasyonu Nurcan KÖLELÝ, Çetin KANTAR Mersin Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Çevre Mühendisliði

Detaylı

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ;

ÖLÇÜM VE /VEYA ANALİZ İLE İLGİLİ; NUMUNE ALMA T.C. Çevresel Etki Değerlendirmesi İzin ve Denetim lüğü EK LİSTE-1/5 SU, ATIK SU 1 ph Elektrokimyasal Metot TS 3263 ISO 10523 İletkenlik Elektriksel İletkenlik Tayini TS 9748 EN 27888 Çözünmüş

Detaylı

2006 cilt 15 sayý 10 179

2006 cilt 15 sayý 10 179 Ankara'da Bir Lisenin 9 ve 10. Sýnýf Öðrencilerinin Kiþisel Hijyen Konusunda Davranýþlarýnýn Belirlenmesi Determination of the Behaviours of Ninth and Tenth Grade High School Students About Personal Hygiene

Detaylı

Emisyon ve Hava Kalitesi Ölçüm Yöntemleri: Temel Prensipler

Emisyon ve Hava Kalitesi Ölçüm Yöntemleri: Temel Prensipler Emisyon ve Hava Kalitesi Ölçüm Yöntemleri: Temel Prensipler Prof.Dr.Abdurrahman BAYRAM Dokuz Eylül Üniversitesi, Çevre Mühendisliği Bölümü Tınaztepe Yerleşkesi 35397 Buca-İzmir Tel: 0232 3017113 Faks:

Detaylı