DEPREM BÖLGELERİNDE DİNAMİK TOPRAK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN SİSMOGRAF VERİ-TABANLI BİR EXCEL PROGRAMI

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "DEPREM BÖLGELERİNDE DİNAMİK TOPRAK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN SİSMOGRAF VERİ-TABANLI BİR EXCEL PROGRAMI"

Transkript

1 DEPREM BÖLGELERİNDE DİNAMİK TOPRAK ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ İÇİN SİSMOGRAF VERİ-TABANLI BİR EXCEL PROGRAMI A Seismograph Data-based Excel Program for Determiatio of Dyamic Soil Properties i Quake Zoes Özet Deiz MAMUREKLİ 1 ve Fırat TEKİN 2 Depremlerde ölüm ve yaralamaları çoğuluğu bia veya diğer yapıları hasar görmesi veya çökmesiyle meydaa gelmektedir. Türkiye, buluduğu tektoik bölgede Afrika ve Arabista Plakalarıı Güeyde Kuzeye doğru itme etkisi altıda sıkışması soucuda sürekli kuvvetli sismik sarsıtılar soucuda ve yıkımlara maruz kalmaktadır. Düyaı deprem açısıda e fazla risk taşıya bölgeleride biride yaşam zorululuğu yüzey dalgalarıı büyütme etkisie sahip ola yumuşak toprak tabakaları jeotekik özelliklerii belirlemesi içi jeolojik ve jeofiziksel ölçümleri öemii ortaya koymaktadır. Bu çalışmada, paralel tabakalı ortamlarda diamik toprak özelliklerii belirlemesi içi Microsoft Excel de bir sismograf veri-tabalı bilgisayar programı geliştirilmiştir. Program birbirie komşu tabakaları ara-yüzlerideki kırılma oktalarıda yola çıkarak P-S dalga hızlarıı ve tabaka deriliklerii hesaplamaktadır. Souç olarak tabakaları diamik özellikleri dalga hızıyla ilgili matematiksel eşitlikler kullaılarak belirlemektedir. Aahtar Sözcükler: Sismograf, P-S dalga hızları, jeofizik, jeotekik. Abstract The majority of deaths ad ijuries from earthquakes are caused by the damage or collapse of buildigs ad other structures. Turkey repeatedly experiece strog seismic shakigs ad destructio due to its squeezed locatio uder the pushig effect of Africa ad Arabia Plates from South to North. Beig obliged to live i oe of the most dagerous quake risk carryig regio i the world brigs about importace of geophysical, geological, measuremets to be able to assess geotechical properties of uderlyig soft soil o the local amplificatio. 1 Doç.Dr. Celal Bayar Üiversitesi, SMYO, Soma, MANİSA 2 Öğr. Gör. Celal Bayar Üiversitesi, SMYO, Soma, MANİSA

2 I this study, a seismograph data-based computer program i Microsoft Excel was developed for the determiatio of dyamic soil properties i parallel Led media. It estimates P-S wave velocities ad depths of the Ls by meas of fidig out the poits of refractio at adjacet Ls iterfaces. Cosequetly, dyamic properties of the Ls are determied usig wave velocity related mathematical equatios. Key words: Seismograf, P-S wave velocities, geophysics, geotechical. 1.GİRİŞ Türkiye i edüstriyel ca evii vurarak bilerce hayata, yüz bilerce evsiz isaa ve milyar dolarlarla ölçüle zararlara yol aça depremler (Ağustos ve Ekim, 1999) hala ca yakmaya devam etmektedir. Uzu zama stres altıda bekleye ai fay kırılmaları ile ortaya çıka bu akıl almaz miktarlardaki eerji çıkışıı oluşturduğu aa hasar, deprem dalgalarıı elastik olmaya hareketleri altıda kolaylıkla sıvılaşa, yerleşime uygu olmaya zemilerde zayıf imal edilmiş çokkatlı beto apartmaları çökmesi ile oluşmaktadır. Yaklaşık olarak %70 i hale potasiyel deprem tehdidi altıdaki ülkemizde bu yapılaşma alayışı ile, e yazık ki, depremleri üzücü souçlarıa katlamak kaçıılmaz olmaktadır. Dalga yayıımı, sismik yükleme, sıvılaşma ve geçici dögüsel yükleme v.b. diamik yükleme ile ilgili birçok jeotekik problem çeşitleri bulumaktadır. Dalga yayıımı sırasıda yumuşak zemi içerside ilerleye dalga eerjisi çeşitli gerilmeler meydaa getirir. Zemi üzerideki yapıları deprem-kayaklı sarsıtılar altıdaki diamik aalizleri içi diamik toprak özelliklerii belirlemesi gerekmektedir. Diamik toprak özelliklerii tespit edilebilmesi içi geellikle jeofiziksel yötemler kullaılmaktadır. Bu yayı kapsamıdaki arazi çalışmaları yakı-yüzey sismik kırılma deeyleri ve toprak öreklerii ideks aalizlerii kapsamaktadır. Bu çalışmada, yatay tabakalı kabul edile bir ortamda diamik toprak özelliklerii (P-dalga hızı V P, S-dalga hızı, V S, kesme modülü, G, Poisso oraı, υ, vb.) belirlemesi amacıyla Microsoft Excel de sismograf veri-tabalı bir bilgisayar programı geliştirilmiştir. Program, yeryüzüde yapay olarak tek bir oktada yaratıla sismik titreşimleri yie yüzeyde belirli aralıklarla dizili jeofolara ilk varış zamalarıı dikkate alarak tabaka ara-yüzeyleride hagi oktalarda kırılma oluştuğuu belirlemektedir. Kırılma oktalarıı tespitii yaı sıra matematiksel eşitlikler kullaılarak her tabakaı V P, V S, derilikleri (H) ve bu değişkelerle ilgili diamik özellikleri ortaya çıkarılmaktadır. 2

3 2. SİSMİK ÖZELLİKLERİN BELİRLENMESİ Sahada yapıla gözlemler soucuda derilere doğru yapısal hız değerleri arttıkça yeryüzüde herhagi bir oktada; doğruda, kırılmış ve yasıya dalgalar olmak üzere üç farklı dalga tipi ile karşılaşılır. Sismometre cihazları ile oktasal şok kayağıa yakı mesafelerde ilk kaydedile dalgalar doğruda dalgalardır. Şok kayağıda uzaklaştıkça doğruda dalgaı yerii kırılmış dalgalar alır. Yasıya dalgalar her zama bu iki dalga tipii takip ede dalgalardır. İlk varış zamaları gerekli olduğuda sismometre cihazlarıdaki kayıtlarda sadece doğruda ve baş dalgalar dikkate alıır. Sismograf ölçüle oktadaki yer titreşim kayıtlarıdır. Kaydedile sismograf değerleride yol-erişim zamaı eğrilerii çıkartmak içi titreşimleri başlata şoku başlagıç zamaı gereklidir. Pratikte, eğer sismograflarda ölçüm öcesi çevresel gürültü kaydı yoksa, ilk varış zamaları ilk titreşim değerleri olduğu içi tespit edilmeleri kolaydır. Bu edele, pratik olarak ilk ulaşa titreşim değerleri arasıda maksimum tepe değerie karşılık gele zamalar alıır. Dalga kırılma oktalarıa bakarak tabaka değişimlerii buluması içi sismograflardaki kayıtlı bilgilerde yararlaılır. Bu amaçla, jeofo oktalarıa ilk ulaşa titreşim değerlerie karşı titreşim kayağıda jeofolara kadar ola uzaklıklar tespit edilerek yol-zama eğrisi belirleir. Şekilde iki yatay tabakalı V 1 <V 2 modeli içi verile yol-zama grafiğide, eğimleri farklı ve yukarı doğru arta iki doğru parçası görülmektedir. Doğru eğimleri sadece sismik hız parametrelerie bağlı olduklarıda değişmezler ve buludukları tabakadaki sismik hızları tersii gösterirler. Yie şekilde, X değeri ilk baş dalgasıı algıladığı/cağı uzaklığı, t o değeri ise zamaı vermektedir. Bu değişkelerde birisi kullaılarak tabaka kalılığı (H) hesaplaabilir. Bu amaçla, toplam erişim zamaı (T AD ) eşitliğide baş dalgasıı oluştuğu (θ c ) okta dikkate alıır (t o, X=0) ve bu eşitlikte Cosθ V V c = ve Siθc = V2 değerleri yerie koursa tabaka kalılığıı vere, t VV H 2 2 2( V ) V1 eşitlikleri elde edilir = veya X V H = 1 V V2 + V1 1 2 V1 V 2 3

4 Zama (ms) 300 t 1/V t 01 X 1 X /V /V 3 Mesafe (m) Şekil 1 Varış Zamaları Mesafe İlişkisi (3-tabakalı ortam) Çok tabakalı modellerde bu hesaplamalar biraz karmaşık görüse de çözüm yötemi ayıdır. Öreği, bir V 1 <V 2 <V 3 sismik hızlara sahip üç yatay tabakalı bir modelde ikici bir ara-yüzey olduğuda, Şekil 1 daki gibi bir yol-zama grafiği ortaya çıkar. Bu modeldeki tabaka derilikleri t 01 ve t 02, ve V 1, V 2, V 3 hız değerleri kullaılarak hesaplaabilir. 2h V V V2V 3 h 2 = t02 * + VV V3 V2 h 1 Çok tabakalı modelleri grafikleride ek tabakalar ek doğru parçaları getirerek ayı şekilde hesaplamalar sürdürülür Zama (ms) 1/V t 02 1/V t 01 1/V 1 X 1 X 2 Mesafe (m) Şekil 2 Varış Zamaları Mesafe İlişkisi (3-tabakalı ortam) Modellee ormal durumları dışıda, pratikte bazı aormal tabakalaşmalarla da karşılaşılabilir. Öreği, yüksek sismik hızlı bir tabakaı altıda düşük sismik hızlı veya çok ice bir tabaka varlığı gibi fark edilemeye kapaımlar da olabilir. Şimdiye kadar, yatay yığışımlı tabakaları durumları icelemiş olup, özellikle yumuşak zemili deprem bölgelerii yüzeye yakı kısımlarıı (25 30m deriliğe 4

5 kadar) gevşek ve yatay tabakalaşma özellikleri taşıyacağı düşüülmüştür. Ayrıca, eğimli tabakalar içi de sismik modeller geliştirilebilir. 3. SAHA ÇALIŞMALARI Sahada yapılacak sismik kırılma testleri içi üç temel şeye gereksiim duyulmaktadır: sismik eerjiyi üretecek bir kayak, sismik titreşim algılayıcıları veya jeofolar ve algılaa titreşim değerlerii kaydede ve depolaya bir sismometre veya kayıt cihazı. Sismometre geellikle bir sismograf ve sismik şoku titreşim değerlerii ölçe bir hat boyuca aralıklarla yerleştirilmiş bir grup jeofoda (14Hz) oluşmaktadır. Normalde, sismik şok kayağı ile jeofolar düzgü bir hat boyuca eşit aralıklarla (yüzeye yakı daha kesi arama souçları içi 0.5-2m, deri araştırmalar içi 3-7m) yerleştirilir. Sahadaki testler sırasıda ölçüm hattıı her iki ucuda, hatta gerekirse hat boyuca diğer bazı oktalarda da şok vererek ölçüm almak gerekebilir. Sismik şok kayağı araştırmaı iteliğie göre değişir. Deri çalışmalarda yer kabuğu güçlü şok dalgası yarata Elastik Dalga Yaratıcısı (EWG) veya patlayıcılar kullaılırke yüzeye yakı testler sırasıda çelik bir plaka üzerie bir balyoz ile vurularak titreşim yaratılması yeterli olmaktadır. Saha çalışmaları sırasıda, özel imal edilmiş koi şeklideki çarpma tabaı kullaılmıştır. Sahada yakı-yüzey sismik veri toplama çalışmaları sırasıda PC tabalı, çokkaallı PASI 12S3L sismograf ve stadart aksesuarları (Çekiç 8kg [Code SIS ], özel koik çarpma tabaı 10(r)x30cm(h) ve jeofo ara kablosu [Code SIS ]) kullaılmıştır (Şekil 3, Çizelge 1). PASI 12S3L, diğer moder sismik kayıtçılara bezer şekilde jeofolar ile yakalaa yer titreşim değerlerii aıda gösterip kaydedebilmektedir. Ayrıca, saha çalışmaları sırasıda sismik veri toplamak amacı ile jeofolar düzgü bir hat boyuca 4.0m aralıklarla (off-set mesafesi) yüzeyde yerleştirilerek 22m deriliğe kadarki yeraltı fiziksel özellikler taramıştır. Sahadaki sismik kayıtlar sırasıda geellikle karşılaşıla hafif gürültü etkisi ayı oktada tekrarlı ölçümler kaydedilerek ve sora kaydedile ölçümleri ortalaması alıarak e aza idirilmeye çalışılmıştır. Sismik ölçümler sırasıda kotrol altıa alıamayacak gürültü kayakları varsa (trafik, çalışa makieler ve araçlar, yürüye isalar, rüzgar, hava taşıtı ve gök gürültüsü vb. gibi) kayıt hataları bu kayaklardaki gürültüleri şiddeti ile oratılı olarak artmaktadır. 5

6 Çizelge 1 PASI 12SL Serisii Tekik Özellikleri İşlemci Veri Depolama Biçimi İşletim sistemi Dil Ara-yüzü Petium 200 Itel veya daha yüksek Kaya Noktalı 32-bit Widows Italyaca, Igilizce, Frasızca, İspayolca Kaal umaraları 3 / 6 / 12 Track Aleti VersaPoit Mouse Görütü VGA B/W LCD 10.4" Bellek desteği Hard-Disk 1.2 GB Yazıcı (seçimli) Seiko DPU-414 termal yazıcı Dış veri port ları RS232, yazıcı, harici seri klavye Dahili çevresel prob. Sıcaklık Termal korumalar Aşırı iç-ısıma koruması ve kotrolü (görütü ikazı) Depolamış Veri Biçimi SEG-2 Jeofo bağlama stadart NK-27-21C Güç sağlayıcı 12V DC; zayıf bateri alarmı Çalışma sıcaklığı 0 C ile 55 C Nem 5% ile 90%, yoğulaşma yok Düşük-geçiş filtresi 250Hz Notch filtreleri 50, 60Hz Örekleme hızı Bütü kaallar açıkke ms, 6 kaal açıkke 0.125ms, 3 kaal açıkke 0.080ms Fiziksel boyutları 46x38x18cm (şoka dayaıklı kasa) ağırlık 12kg Sahadaki testler İzmir İli Balçova Belediyesie bağlı yerleşim bölgeside imar öcesi jeotekik zemi özelliklerii ortaya çıkarılması amacı ile bir parsel alaı üzeride yürütülmüştür. Özellikle 1999 yılıda Kuzey Aadolu da çok ca kaybıa yol aça depremleri ardıda yerel jeotekik raporları zorulu hale getirilmesi bu çeşit yeride test ihtiyacıı artırmıştır. İzmir i doğu kısmıda körfezi E-W doğrultusu boyuca güeye uzaa aktif İzmir Fayı batı ve doğu olmak üzere iki parçada oluşmaktadır. Batıda, çalışmaları yapıldığı Balçova Bölgesii de içide yer aldığı fay parçası Üçkuyular, Narlıdere ve Güzelbahçe kasabaları boyuca uzaır. Özellikle Balçova ile Narlıdere arasıda fay hattıı heme altıda fay Şekil 3 PASI Sismograf ve Stadart Aksesuarları hattı boyuca yelpaze tipi alüvyo yığışımı görülmüştür. Bu bölge apartma tipi yapılaşma ile üfusu yoğu olduğu yerleşim alalarıı kapsamaktadır. Bölgeye ait bir stratigrafik kesit kolou Şekil 4 de verilmektedir. Fay hattıı diğer parçası doğuya, Kemalpaşa tarafıa doğru uzaır. Doğu ve Batı kısımda oluşa bu fay hattı üzeride yılları arasıda 4.2 de büyük 329 deprem meydaa gelmiştir. 6

7 SENOZOIK MEZOSOİK Yaş Birim Sembol Litoloji Kuvarterer Alüvyo Alv. Tersiyer Neoje Paleoje Üst Miyose Orta Miyose Paleose KRETASE ÜST KRETASE Neoje Yaşlı Volkaitler Tüf Aglomera Adezit Aglomera Neoje Yaşlı Sedimeter Çakıl Karışık Silt Taşı Silt Taşı Mar M. Neo. Çakıl Taşı Borova Filişi M. Agl. M. Ad. M. Agl. B. Fls. Sahadaki sismik dalga ölçümleri sırasıda P- dalga kayıtları bekleildiği gibi bir problem yaratmazke S- dalga kayıtlarıda ortam yapısıı karmaşık (kumlu, silli çakıltaşı, orgaik kil karışımlı toprak ve parça kayalar) suya yarı doygu ve çok gevşek olmasıda dolayı et veri kayıtları elde edilememiştir. Yeraltı su seviyesi 5-8m arasıda bir derilikte olduğuda bu seviyede daha deri oktalarda sağlıklı S-dalga tipi veri kayıtları almak mümkü olamamıştır (S-dalga özelliği). Sahada kayıt toplamadaki zorluklar edei ile bazı oktalarda ardı ardıa sismik ölçümler yapılmıştır. P-S dalga kayıtlarıı okuarak aleti HD sie kaydedilmeside sora, özellikle P ve S dalgalarıı sismograf kayıtları üzeride ilk ulaşım zamalarıı okuması so derece öem taşımaktadır. Şekil 4 Balçova ve Yöresii Stratagrafik Kesiti 7

8 Varış Zamaı (ms) J e o f o l a r Şekil 5 İleri P-Dalga Kayıtları Şekil 6 Geri P-Dalga Kayıtları yorucu olması sayılabilir. Kayıtlar sırasıda 11 adet jeofo 4m aralıklarla doğrusal olarak serilmiş ve başlagıç oktasıda kayıt aletie bağlamıştır. Kayıtlar sırasıda sismik eerji şoku plaka üzerie kuvvetli balyoz darbesi ile sağlamıştır. Çarpma plakası yerie, özellikle S-dalgalarıı yeraltıda daha iyi yayılımıı sağlamak amacı ile blok çelikte kesilerek özel olarak imal edilmiş koik bir çarpma zemii kullaılmıştır. Balyoz ile kayıt aleti arasıda kayıt başlatımı içi şok ilete bir tetikleme kablosu yardımı ile kayıt zamaı başlatılmış ve 11 jeofoda gele değerler yaklaşık 1s civarıda gecikme ile kayıt aletii LCD side görütülemiştir. Balyoz kullaımıı amacı yüzeye yakı deriliklerdeki yeraltı tabakalarıı fiziksel özelliklerii istemesi ve diamit kullaımıa göre çok düşük maliyeti ve kullaım kısıtlamasıı olmamasıdır. Buula beraber dezavatajları arasıda: çalışmalar sırasıda olduğu gibi özellikle yüksek eerji şoku gerektire gevşek zemilerde yetersiz başlagıç eerjisi sağlaması ve çoklu kayıt alma işlemleri sırasıda sürekli balyoz kullaımıı Şekil 5 ve 6 icelediğide (İleriye ve Geriye doğru ölçüle P-dalgası Sismik ölçümleri) P dalga yayıımıı, yaklaşık olarak oktalı çizile doğruu geçtiği yolu izlediği söyleebilir. Şekil 7 ve 8 daki (İleriye ve Geriye doğru ölçüle S- dalgası Sismik ölçümleri) sismik ölçümlerde ortada yer ala 4 ve 5 olu 8

9 Varış Zamaı (ms) J e o f o l a r jeofolarda sora zate başlagıçta çok zayıf olarak izleebile S-dalga girişi ileriki jeofolara doğru tamame kaybedilmektedir. Bu edele, daha aşağı kademelerde S- dalgalarıı yuta bir oluşumu olabileceği ihtimali kuvvetlidir. Zate bu durum o civardaki yeraltı suyua doygu seviyei de yaklaşık ayı deriliklerde olmasıı bir kaıtıdır. Şekil 7 İleri S-Dalga Kayıtları Çizelge 2 Sahada Kaydedile P ve S Dalga Zamaları Jeofo İLERİ GERİ Aralığı (m) P S P S Şekil 8 Geri S-Dalga Kayıtları 9

10 4. SİSMOGRAF VERİ-TABANLI EXCEL PROGRAMI Yerkabuğuda e sık karşılaşıla tabakalı model gevşek, düşük yoğuluklu materyalleri yüzeye yakı kısımlarda yer aldığı, derilere doğru gidildikçe tabakaları daha yoğu ve sıkı bir yapı gösterdiği modeldir. Bu model kapsamıda, yapay olarak yaratıla şok dalgalarıı tabaka ara-yüzeyleride döüşüme uğrayarak oluşturduğu baş dalga hızlarıı kullaılması ile tabaka kalılıkları saptaabilmektedir. Acak, yukarıdaki modele ters düşecek istisai durumlar da oluşabilmektedir. Bu çalışmada e sık karşılaşıla model geometrisi temel alıarak zemi fiziksel özelliklerii dalga diamiğie dayalı çözümü ele alımıştır. Çalışmaı temeli, Microsoft OfficeXP Excel yazılımıda geliştirile bilgisayar programı ile P-S dalgalarıı varış zamalarıdaki çok küçük sapmaları belirlemesie dayamaktadır. Program tabaka ara-yüzeylerideki geçişlerde oluşa zamasal sapmaları, sismik kayıtları sırası ile kotrol ederek tespit eder. Varış zamalarıda oluşa farklar tabaka değiştirme oktaları olarak algılaır ve her tabaka içersideki dalga hızları yol-zama ilişkisi ile saptaır. Sismik hızları buluması ile tabaka kalılıkları hız değerleride yararlaılarak hesaplaır. Tabaka kırılma oktalarıı tespiti içi program yapısıda, P dalgaları esas alımıştır. Buu edei, daha yüksek eerjili P-dalgalarıı S-dalgalarıa orala daha güveilir souçlar vermesidir (her türlü ortamda daha az soğurularak geçmesi). Buradaki e öemli okta, P-dalga varış zamalarıı sismograf kayıtlarıda mümkü olduğuca dikkatli okuarak tespit edilmesii gereğidir. Hız ve tabaka kalılıklarıı buluması ile bu değerlere bağlı diğer tekik özellikler ilgili eşitlikler kullaılarak hesaplaır. Program serimi yapıla jeofolarla sahada ileriye ve geriye doğru kaydedile P-S dalgaları varış zamaları arasıdaki milisaiyelik farkları doğrusal bir gidişte saptığı değerleri kırılma oktaları olarak saptayıp tabaka sıırlarıı tespit etmektedir. Program içerside Çizelge 3 değerleri kullaılarak sismik dalga hızları ve tabaka deriliklerii vere DENSEİS programıca hesaplaa değerler Çizelge 3 de verilmektedir. Çizelge 3 icelediğide çalışıla saha içi iki tabakaı sıır değerlerie ulaşılabildiği üçücü tabakaı da hız değerii tespit edildiği görülmektedir. Ölçülerle elde edile sismik kayıtlar, alet ekraıda okuması içi öce alçak geçişli filtreleme yapılmış, gürültüler giderilmiştir. Daha sora her ölçü içi 4 kat büyütme yapılarak hassas okuma yapılmaya çalışılmıştır. DENSEİS programıda Excel içerisideki hazır eşitlik değerleri kullaılarak hesaplama sütuları oluşturulmuştur. P ve S tipi dalgaları hız değerleri tespit edilirke ileriye ve geriye doğru hesaplaa hız değerlerii ortalaması alımıştır. E so 3 sütuda tabaka derilikleri, ileriye ve geriye yöelik olarak hesaplaa 10

11 değerleri ortalaması alıarak verilmektedir. Ortalama sütuuda derilik değerleri saptadıkta sora bu değerler Excel içerside veri erişim özelliği ile diğer dosya içi sayfalara taşıabilmektedir. Program dosyası içerside; Sismik Değerleri Buluması, Yol-Zama(ms) Grafiği, Tabaka Derilikleri ve Zemi Parametrelerii vere dört adet bağlatılı dosya (Tablo) sayfası bulumaktadır. Sayfalar birbirlerie aktif olarak bağlatılı olduğuda Sismik Değerler sayfasıda yapılacak değişiklikler aıda ayı sayfa içersideki diğer kololara ve diğer sayfalardaki ilitili şekil ve tablolara yasımaktadır. Sismik ölçü içi çalışıla alada iki serim yapılmış acak burada bu serimlerde bir taesii souçları verilmiştir. Her serim içi karşılıklı atış (düz ve ters atış) üzeride P ve S dalgalarıı sismik ölçümleri alımıştır. Bu uygulama ile, bir yada hızları ve bu hızlarda hesaplaa parametreleri ortalama değerleri buluurke diğer tarafta karşılıklı atış oktalarıdaki farklılıklar iceleerek ortamı heterojeliği de araştırılmıştır. Serimi yapıla jeofo oktalarıda elde edile varış zamalarıı Çizelge 3 de kullaılması ile elde edile ortalama derilik değerlerii görütüsü Şekil 9 da verilmektedir. Diğer tarafta, jeofo mesafeleri ile P ve S dalga ilk erişim zamaları(ms) arasıdaki ilişkiyi vere grafik Şekil 10 da gösterilmektedir. Ayı Şekil de kesikli çizgi ile belirtile hatlar geriye doğru, düz çizgi ile belirtileler ileriye doğru alıa kayıtları doğrusal görütüsüdür. Her bir doğruu kırıldığı oktalar tabaka ara-yüzeylerie gelidiğii yai hızı değiştiğii göstermektedir. Bu doğruları eğimlerii tersi o tabaka içersideki hızları ifade etmektedir. Şekil 9 da verile tabaka derilik grafiğide, ortamı çok kompleks ve gevşek yapısı (filiş) şok eerjisii çok kolay yutulmasıa ede olmuş ve özellikle ikici tabakaı alt sıırıda yetersiz kayıtlara yol açmıştır. Buu soucuda Şekil 9 da görüleceği gibi alt sıırı, özellikle sismik eerjii başlatıldığı oktalar ola her iki kearda uzak, orta bölgeleride (5,6,7 olu jeofolar) aomaliler oluşmuştur. Bu tip aomaliler içi istatistiksel yumuşatma yapılabilmesie rağme, DeSeis içerside gerçek değerlerde sapmaları ölemek içi böyle bir kotrol mekaizması kurulmamıştır. Bu edele, verile değer ve grafikler sismometrede alıa kayıtlar ışığıda hesaplaa gerçek değerlerdir. P ve S sismik dalgalarıı hız değerleri belirledikte sora bu değerlere bağlı zemi özellikleri tespit edilebilmektedir. Program tarafıda hız değerleri ile ilgili eşitlikler kullaılarak sismik ölçümü yapıla sahaı jeotekik zemi özellikleri Çizelge 4 de gösterildiği gibi verilmektedir. Bu değerlere göre üç katmaı yapısal özellikleri içi; üst katma (0-2.2m) zayıf ve gevşek itelikli dolgu toprak, orta katma ( m) pekişmiş alüvyoik dolgu alt katmaı ise hız değerlerie bakarak meta-kumtaşı olabileceği söyleebilir. 11

12 Çizelge 3 Sahada Kaydedile P ve S Dalga Zamalarıa göre Tabaka Sıırları, Hızları ve deriliklerii Tespiti (DENSEİS Programı) Ls FP FVP, m/s FVS, m/s Ls BP BVP, m/s BVS, m/s Z1 Z2 Z3 Z1 Z2 Z3 Geophoes Iterval Distace, F FP Arrival Time, ms FS Arrival Time, ms Iterval Distace, B BP Arrival Time, ms BS Arrival Time, ms Ti, Forward Ti, Backward h (m), Backward Depth of Calc.Lay. [I] Depth of Calc.Lay. [II] ,0-2,722-5,615 Average -1,871-10,150-1,74-5, ,8 10,1 0 L 1 833, ,0 35,2 85,2 2 L ,9 1090,9 1035,5 0,00 0, , , ,871-1,71-9, ,3 0 L 1 888,9 394,1 44,0 34,1 82,1 2 L ,7 0,00 0, , , ,181-2,00-10, ,5 30,9 0 L 1 827,6 849,9 388,3 392,8 40, ,1 2 L ,7 0,00 0, , , ,994-1,62-10, ,2 36,2 1 L ,7 36,0 31,3 74,2 2 L ,6 4,09-2, , , ,703-2,31-10, ,3 41,5 1 L ,7 32,0 29,8 68,9 1 L ,3 591,72 538,06 3,91-2, ,94-1, ,753-1,98-2, ,6 46,7 1 L ,6 761,9 757,1 28,0 26,7 62,8 1 L ,62 4,94-3, ,07-1, ,816-2,60-7, ,4 52,8 2 L , L ,95 14, ,809-3,60-1, ,566-1,56-6, , L ,0 20,6 50,1 1 L ,33 14, ,084-4,44-2, ,021-2,02-7, ,8 58,6 2 L ,0 17,4 44,1 1 L ,33 14, ,871-4,47-2, ,072-2,07-5, ,2 62,5 2 L , ,1 1 L ,44 13, ,470-4,30-1, ,994-1,99-5, ,5 2 L ,0 11,4 24,1 0 L 1 701,8 728,2 331,95 325,98 13, ,574-0,00 0, ,000-1,84-5, ,1 68,7 2 L , ,4 4,0 5,3 12,5 0 L 1 754, , ,968-0,00 0, ,000-2,00-4, , Average -2,639-5,963-1,90-8,9993-1,89-8, ,0 17,2 36,2 L 2 849,9 392,8 12,0 14,0 35,1 728,2 326,0-2,07-7, ,0 26,4 52,8 L ,6 757,1 36,0 31,3 74,2 1237,3 538,1-1,95-7,2984 Average ### ### ### L ,7 1272,4 52,0 0,0 0,0 3076,9 1035,5 12

13 Layer Layer Depth of Layers Şekil 9 Çizelge 3 deki değerler göre Tabaka Derilikleri (4-16m arası düzesizlik yetersiz şok eerjisi ve ortamı çok heteroje yapısıda kayaklamaktadır) Varış Zamaı (ms) İleri P-dalgası Geri P-dalgası Ileri S-dalgası Geri S-dalgası Uzaklık (m) Şekil 10 Kaydedile P ve S Dalga Varış Zamalarıa karşı Jeofo Mesafeleri (Hız Diyagramı, DENSEİS Programı ) İşaat projeleride esas alıa güveli taşıma gücü değerleri, zemi hakim titreşim periyotlarıa göre hesaplamaktadır. E üst tabakaı güveli taşıma gücü kg/cm 2, orta tabakaıki kg/cm 2 dir. Temeller geellikle 2.5m ile 4m arasıda olacağıda ikici katmaı yapı temeli içi zemi teşkil edeceği düşüülürse çok katlı bialar (10 kata kadar) içi pek güveli olmadığı soucu çıkmaktadır (güveli değer 2.5kg/ cm 2 de az olmamalıdır). 13

14 Çizelge 4 Sahaı Diamik Zemi Özellikleri Parametreler Birim Formül Tabaka-1 Tabaka-2 Tabaka-3 (V P ) Ortalama Hız m/s Doğru eğimi (V S ) Ortalama Hız m/s Doğru eğimi (H) -m Verile Eşitlik (VR) Hız Oraı - V P /V S (υ) Poisso Oraı - 0.5( VR ) ( VR ) 2 1 (ρ) Yoğuluk gr/cm V P (k) Bulk Modülü kg/cm (G) Kesme Modülü kg/cm 2 ρ V S (E) Youg Modülü kg/cm V P 4V S G. 2 2 V P V S (K)Sıkıştırılamazlık cm 2 /kg 2 2 ρ ( V 4 3) P V S Sıkıştırılabilirlik kg/cm 2 1 K (T 0 ) Zemi Hakim s -1 4 H VS Periyodu Sıvılaşma - V P V S > 3 Yok Yok Yok (Q U ) Maksimum kg/cm 2 ρ. V P. T Yükleme Dayaımı (Q S ) Güveli kg/cm 2 Q U (VR) Taşıma Gücü (S) Oturma cm ( Q + Q E)H U S. (k 0 ) Yatay Zemi kg/cm log( Vs) Tepkimsi (P y ) Ö-Yükleme kg/cm 2 2.4log( Vs) (P yl ) Yeilme kg/cm log( Vs) Gerilimi Diğer tarafta poisso oralarıda alta katmalara doğru artış ortamı çatlaklı ve gözeekli yapısı edei ile kapiler su içermesi şeklide açıklaabilir. Ala içersideki jeolojik yapı sıvılaşmaya uygu değildir ve zemi büyütme katsayısı, Medvedev (1962) grait kaya baz alıarak yapıla sııflamaya göre, bu örekteki sahaıkie yakı kaba taeli zemiler içi arasıda değişim göstermektedir. Kuvarterer yaşlı alüvyolar, özellikle Balçova ve Narlıdere ilçelerii kuzeyide geiş alalarda yayılım suarlar ve tüm kayaçları uyumsuz olarak örterler. İceleme 14

15 alaı, İzmir Fayı olarak adladırıla fayı güeyide yer almaktadır. Uzaımları, yaklaşık doğu-batı ala bu fay sistemi, Balçova Bölgeside sıcak suları yer yüzüe çıkmasıı sağlar, yai aktif bir sistemdir. İceleme sahası içeriside geçe bir fay saptamamıştır. İceleme alaıda, saha çalışmaları sırasıda test alaıda sismik ölçümleri yaı sıra iki adet sığ sodaj yapılmış olup yeride SPT (Stadard Peetratio Test) değerleri Çizelge 5 de verilmektedir. Burada 3-3.5m ile m arasıdaki deriliklerdeki SPT değerleri sırası ile 7 ve 11 olarak bulumuştur. Çizelge 5 Sahada Alıa Sodaj Log u ve SPT Testleri Proje: Belediye Biası Yer: Balçova İZMİR Sodaj Tipi: Rotary Derilik m 1 2 Örek No Derilik Çarpma Sodaj No: SK-1 Başlama/ Bitiş Tarihleri: 1/03/2002-1/03/2002 Derilik: m Stadart Peetrasyo Zemi Profili Dolgu Materyeli 3 4 SPT Kahveregi killi, kumlu çakıllı (altere şeyl) 5 SPT Yeride yapıla sismik testlere ek olarak, laboratuarda toprağı ideks özelliklerii tespiti içi 4.5 m lik derilikte örselemiş zemi öreklemeleri alımıştır. Kahveregi killi, kumlu çakıllı (altere şeyl) zemi öreğii test souçları Çizelge 6 da verilmektedir. Tabloda görüleceği gibi test souçlarıda; Kıvam (Atterberg) Limitleri içi (Likit Limit)LL = %30, (Plastik Limit) PL = %26, (Plastiklik İdisi) PI = %4 ve ıslak elek aalizleride (TS1900) -10# ve -200# elek altı içi sırası ile %56 ve %30 değerleri elde edilmiştir. Bu değerler ışığıda, iceleme alaı zemi grubu B, yerel zemi sııfı Z2 tipie dahil olmaktadır. Burada yapıla işlemler iceleme alaı zemiii deprem yöetmeliğie göre bia yapımıa e kadar uygu olduğuu icelemesii içermektedir. Acak, bu 15

16 işlemler madecilikte kazı mekaizasyou, basamak ve ocak girişi gibi birçok işletme tasarımları içi yüzeye yakı zemi özelliklerii ortaya çıkarılmasıda rahatlıkla uygulaabilir. Çizelge 6 Toprak Öreği Laboratuar Test Souçları Proje: Belediye Biası Örek Kabul ve Souç Tarihleri: Test Seri No: 02/73 03/19 Test Metodu: TS1900 Örek Atterberg Limitleri Elek Aalizleri Sdj Örek Sııfladırma Derilik m LL% PL% PI% 10% -200% No No SK GM-ML 5. SONUÇLAR Depremler yerkabuğudaki yeraltı aktiviteleri veya kayaları kırılma ve ayrılmaları ile oluşa sarsıtılardır. Depremleri öcede tahmii kousuda hiçbir yötem güveilir değildir. Eğer deprem öleemiyorsa o zama yapılaşma bölgeleri sıvılaşmaı olmayacağı sağlam zemilerde seçilmeli ve yapı tasarımları bu olgu dikkate alıarak yapılmalı ve zayıf yapılalar sağlamlaştırılmalıdır. Yer yapısıı öğremek içi e öemli metotlarda birisi yer içerside ses eerjisi şeklide yayıla sismik dalgalarda faydalamaktır. Sell yasası; elastik bir tahrik soucu oluşa P-S dalgalarıı farklı fiziksel özelliklere sahip ortamlarda bulua bir oktada diğer bir oktaya e kısa zamada ulaşa bir yolu seçeceğii belirtir. Sismik dalgaları jeofolara varış zamaları arasıdaki farklar tabakalı bir ortamda alttaki tabakaları sismik hız değerlerie bağlıdır. Birbirie paralel ve yatay tabakalarda kırıla dalgaları eğimleri gittikleri hıza göre değişe düzgü bir erişim hattı oluşturur. Kırılmış dalgaları doğruda dalgaları yakaladığı uzaklık kritik mesafe olarak biliir ve kırılma yüzeyii deriliğii hesaplamakta kullaılabilir. Sismik dalga kırıımıı saptamasıda şok kayağıda değişik uzaklıklarda dalgaları e erke varış zamaları ölçülür. Bir V 1 <V 2 ortamıda, e erke ulaşa titreşimler ya doğruda gele dalgalara veya baş dalgalarıa aittir. Dalga kırılma oktalarıa bakarak tabaka değişimlerii buluması içi sismograflardaki kayıtlı bilgilerde yararlaılır. Bu amaçla, jeofo oktalarıa ilk ulaşa titreşim değerlerie karşı titreşim kayağıda jeofolara kadar ola uzaklıklar tespit edilerek yolzama grafiği belirleir. Grafik üzerideki doğru eğimleri sadece sismik hız parametresie bağlı olduğuda değişmezler ve buludukları tabakadaki sismik 16

17 hızları tersii gösterirler. Çeşitli tabakalardaki hız değerlerie bağlı olarak o tabakaları derilikleri ve jeotekik özellikleri belirleebilir. Örek iceleme sahasıda, yapıla test çalışmalarıda geliştirile bilgisayar programıı sığ zemi altı yapısı üzeride verdiği souçlar SPT testleri ve serbest örek laboratuar test souçları ile korelasyo sağlamıştır. Acak, üzeride hala çalışma yapıla programı eğimli tabakalar ve gizli tabaka oluşumlarıı da teşhis edilmesi içi geliştirilmesi sismik zemi etüdü çalışmalarıda tamamlayıcı rol oyayacaktır. Ayrıca, çok gevşek yapılar içersideki sismik ölçümler içi başlatıcı eerjii daha yüksek olması, mümküse diamit ve hava şoku sağlayıcılar kullaılması gerekmektedir. Ayrıca, iceleme alaıdaki yeraltı su seviyesii mevsimlere göre değişim gösterdiği ve yağmurlu bahar aylarıda 10m de daha fazla olabildiği belirlemiştir. Bu durum deprem tehdidii yaı sıra yeraltı su seviyeleride oluşa mevsimsel farklar edei ile bölge topografyasıdaki yamaç eğimii de katkısı ile yer yer dairesel tip bölgesel yamaç kaymalarıa ede olabilmektedir.. Souç olarak, sismik kırılma tekiği ile yapıla zemi araştırmaları, öemli ölçüde zama ve para tasarrufu getirmekte ve yeraltı stratagrafisii daha basit ve hızlı olarak açığa çıkarmaktadır. KAYNAKLAR Aki, K. ad Richards, P.G., Quatitative seismology. W.H. Freema & Compay, New York, Al-Sadi, H.N., Seismic Exploratio Techique ad Processig. Burger, H. R., Exploratio Geophysics of the Shallow Subsurface, Pretice Hall P T R, Earthquake Sceario ad Master Pla for City of Izmir Turkey, a research project prep. uder the commit. of sig up protocol betwee Izmir Cetral Tow Coucil ad Bosph. Uiv., Eddlesto, M., Flemig, P. J., ad Reeves, G. M., Moder geophysics i egieerig geology, The Geological Society, pp İzmir İlii Çevre Jeolojisi ve Doğal Kayakları Raporu, MTA Geel Müdürlüğü- Ege Böl. Md. İzmir, Lua, R. ad Jadi, H. "Determiatio of Dyamic Soil Properties Usig Geophysical Methods," Proc. of the 1 st It. Cof. o the Appl. of Geophysical ad NDT Methodologies to Tras. Facilities ad Ifrastruc., St. Louis, MO, Dec Telford, W. M., Geldart, L. P. ad Sheriff, R. E. Applied Geophysics, 2 d ed., Cambridge Uiv. Press,

18 Timothy D., Olso, S.M., Kramer, S.L. ad Youd, T.L. Shear Stregth of Liquefied Soils, Earthquake Hazard Mitigatio Program, Uiv. of Illiois at Urbaa- Champaig, July Us, A.E., Sismik Yötemler ve Yorumlamaya Giriş Jeofizik Müh. Odası TMMOB,

19 ROBOCON 2004 ROBOT YARIŞMASI İÇİN MANUEL ROBOT TASARIMI Hayri Doğru 3, Erdoğa Özkaya 4, Kürşat Atalay, M. Emrah Uçar ve Casel Işıksel Özet Bu çalışmada ROBOCON 2004 yarışmasıa katılmak üzere tasarlaa robotlarda biri ola mauel robot icelemiştir. Bu yarışma Asya Pasifik Yayımcılık Birliği (ABU) tarafıda 2000 yılıda beri düzelemektedir. Bu çalışma Celal Bayar Üiversitesi adıa yarışmaya katıla grup tarafıda üretile iki robotta biridir. Robotu görevi otomatik robotu görevii yerie getirebilmesi içi gerekli ola köprüyü tamamlamaktır. Robotu hareket sistemi içi de üç tekerlek kullaılmıştır. Robotu sol ve sağ tekerlek çiftleri birer motorla (silecek motoru) tahrik edilmektedir. Yük kaldırmak içi robotta kaldıraç sistemi kullaılmıştır. Mauel robot kablo ile bağlı bir uzakta kumadayla yöetilmektedir. Köprü parçalarıı kaldırmak içi vakum pedleri ve bu pedlerde ihtiyaç duyula vakum içi de pömatik silidir kullaılmıştır. Aahtar Sözcükler: Robot, pömatik sistem, Roboco 2004 Abstract I this study the maually cotrolled robot which was desiged for ROBOCON 2004 Cotest has bee studied. This cotest has bee orgaized by Asia-Pacific Broadcastig Uio (ABU) sice This robot is the first of two robots produced by the group who atteded to the cotest o the behalf of Celal Bayar Uiversity. It s duty is to assemble the bridge i order the automatic robot to complete it s work. Three wheels have bee used for the movemet of the robot. Left ad right wheel couples are drive by two separate motors. Liftig mechaism has bee used i robot for weight liftig. Maual robot is cotrolled by a remote cotrol that was attached to the robot by a cable. Vacuum pads for liftig bridge compoets ad a peumatic cylider for vacuumig which was eeded i these pads are used. Keywords: Robot, Peumatic System, Roboco Öğr. Gör. Celal Bayar Üiversitesi, Mühedislik Fakültesi, Makie Mühedisliği Bölüm, 45140, Muradiye, Maisa. 4 Doç. Dr. Celal Bayar Üiversitesi, Mühedislik Fakültesi, Makie Mühedisliği Bölüm, 45140, Muradiye, Maisa.

20 6. GİRİŞ Robotlar tekolojisi güümüzde oldukça gelişmiştir. Özellikle edüstriyel alada isalar tarafıda yapılması zor ve isa sağlığı içi tehlikeli ola birçok görevi kusursuz bir şekilde yerie getirmektedirler. Boya saayide kullaıla robotlar, kimyasal edüstride kullaıla robotlar, taşlama içi kullaıla robotlar v.b.. Her geçe gü üretim edüstriside robot kullaımı hızlı bir şekilde artmaktadır. Böylece üretim hem daha kaliteli olmakta hem de maliyetler öemli ölçüde azalmaktadır. Bu bir yada isa bede gücüe duyula ihtiyacı azaltırke diğer yada da üretimde rekabeti arttırmaktadır. Asya Pasifik Yayımcılık Birliği (ABU) tarafıda 2000 yılıda beri üiversiteleri katıldığı Uluslararası robot yarışması düzelemektedir. Amacı üiversite geçliğii okul yıllarıda bu çalışmalara yöelmeleri ve bu alada ihtiyaç duyula beyi gücüü etki bir şekilde yetiştirilmesidir. Ülkemiz de bu yarışmaya TRT i orgaize etmesi ile her yıl katılmıştı. Yarışma kuralları her yıl yeide belirlemekte ve üiversitelere bildirilmektedir. Ülkemizde yarışmayı kazaa grup Türkiye yi uluslararası yarışmada temsil etmektedir. Bu makalede bu yıl yapıla yarışmaya Celal Bayar Üiversitesi adıa yarışmaya katılacak ola grubu tasarladığı iki robotta biri ola Mauel robot icelemiştir. Robot ileri ve geri hareket yapabilmekte ve eksei etrafıda döebilmektedir. Hareketi sağlaya iki tekerlek birer motorla tahrik edilmekte, motorlarda alıa çıktı hızları kayış kasak sistemi kullaılarak iki kat arttırılmaktadır. Böylece robotu hız yapma kabiliyeti arttırılmaktadır. Ö tekerlek ise döme hareketii sağlamaktadır. Köprü parçalarıı tutmak içi vakum pedleri ve vakum silidiri, parçayı kaldırmak içi de kaldıraç sistemi kullaılmaktadır. Bütü motorlar elle kotrol edilmekte ve kotrol içi elektroik bir düzeek kullaılmaktadır. 7. ROBOT TASARIMI Mauel makiei kostrüksiyou sırasıda şu özellikler ö plada tutuldu; hız, ivme, maevra kabiliyeti, basit ama etkili tasarım, kolay imal edilebilirlik ve ekoomiklik. Bütü bu özellikleri arasıda projeyi belirli bir bütçeyle yapma zorululuğu, so tasarımı ilk plalaada oldukça farklı olmasıa ede oldu. Ayrıca yarışma kurallarıda belirtile oyu alaıa girecek makieleri toplam kütlesii 50 kg ı aşmaması gerekliliğide dolayı ağırlık kousuda oldukça özeli davraılması gerekti. Mauel makie geel olarak gövdesii altıdaki tahrik sistemi, yükü kaldırılması içi kullaıla vakum pedi sistemi, vakum üretimi içi kullaıla pisto

ROBOCON 2004 ROBOT YARIŞMASI İÇİN MANUEL ROBOT TASARIMI. Özet

ROBOCON 2004 ROBOT YARIŞMASI İÇİN MANUEL ROBOT TASARIMI. Özet ROBOCON 2004 ROBOT YARIŞMASI İÇİN MANUEL ROBOT TASARIMI Hayri Doğru 3, Erdoğan Özkaya 4, Kürşat Atalay, M. Emrah Uçar ve Cansel Işıksel Özet Bu çalışmada ROBOCON 2004 yarışmasına katılmak üzere tasarlanan

Detaylı

BÖLÜM 3 YER ÖLÇÜLERİ. Doç.Dr. Suat ŞAHİNLER

BÖLÜM 3 YER ÖLÇÜLERİ. Doç.Dr. Suat ŞAHİNLER BÖLÜM 3 YER ÖLÇÜLERİ İkici bölümde verileri frekas tablolarıı hazırlaması ve grafikleri çizilmesideki esas amaç; gözlemleri doğal olarak ait oldukları populasyo dağılışıı belirlemek ve dağılışı geel özelliklerii

Detaylı

MEKANİK TESİSATTA EKONOMİK ANALİZ

MEKANİK TESİSATTA EKONOMİK ANALİZ MEKANİK TESİSATTA EKONOMİK ANALİZ Mustafa ÖZDEMİR İ. Cem PARMAKSIZOĞLU ÖZET Düya çapıda rekabeti ö plaa çıktığı bu gükü şartlarda, e gelişmiş ürüü, e kısa sürede, e ucuza üretmek veya ilk yatırım ve işletme

Detaylı

İstanbul Göztepe Bölgesinin Makine Öğrenmesi Yöntemi ile Rüzgâr Hızının Tahmin Edilmesi

İstanbul Göztepe Bölgesinin Makine Öğrenmesi Yöntemi ile Rüzgâr Hızının Tahmin Edilmesi Makie Tekolojileri Elektroik Dergisi Cilt: 8, No: 4, 011 (75-80) Electroic Joural of Machie Techologies Vol: 8, No: 4, 011 (75-80) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.tekolojikarastirmalar.com e-issn:1304-4141

Detaylı

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.tekolojikarastirmalar.com ISSN:34-44 Makie Tekolojileri Elektroik Dergisi 7 () 35-4 TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR Makale Polivili Klorür (Pvc) Malzemeleri Sıcaklığa Bağlı Titreşim Özelliklerii Đcelemesi

Detaylı

ÖRNEKLEME TEORİSİ VE TAHMİN TEORİSİ

ÖRNEKLEME TEORİSİ VE TAHMİN TEORİSİ İSTATİSTİKSEL TAHMİNLEME VE İSTATİSTİKSEL YORUMLAMA TAHMİNLEME SÜRECİ VE YORUMLAMA SÜRECİ ÖRNEKLEME TEORİSİ VE TAHMİN TEORİSİ ÖRNEKLEME VE ÖRNEKLEME ÖRNEKLEME DAĞILIMLARI VE ÖRNEKLEME DAĞILIMLARI Yorumlama

Detaylı

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ Makine Mühendisliği Bölümü

BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ Makine Mühendisliği Bölümü BAŞKENT ÜNİVERSİTESİ Makie Mühedisliği Bölümü 1 STAJLAR: Makie Mühedisliği Bölümü öğrecileri, öğreim süreleri boyuca 3 ayrı staj yapmakla yükümlüdürler. Bularda ilki üiversite içide e fazla 10 iş güü süreli

Detaylı

BAĞLAMA MADDELERİ VE SIZINTI ACİL DURUM ÜRÜNLERİ TEDBİR VE TEHLİKELİ MADDE KULLANIMINA YÖNELİK ACİL DURUM KILAVUZU

BAĞLAMA MADDELERİ VE SIZINTI ACİL DURUM ÜRÜNLERİ TEDBİR VE TEHLİKELİ MADDE KULLANIMINA YÖNELİK ACİL DURUM KILAVUZU BAĞLAMA MADDELERİ VE SIZINTI ACİL DURUM ÜRÜNLERİ TEDBİR VE TEHLİKELİ MADDE KULLANIMINA YÖNELİK ACİL DURUM KILAVUZU BAĞLAMA MADDELERİ / EMİCİLERİ / SIZINTI YÖNETİMİ Yağ, bezi, dizel, kimyasal, asit, alkali

Detaylı

ÖĞRENME ETKİLİ HAZIRLIK VE TAŞIMA ZAMANLI PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ

ÖĞRENME ETKİLİ HAZIRLIK VE TAŞIMA ZAMANLI PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ Öğreme Etkili Hazırlık ve Taşıma Zamalı Paralel Makieli Çizelgeleme Problemi HAVACILIK VE UZAY TEKNOLOJİLERİ DERGİSİ TEMMUZ 2006 CİLT 2 SAYI 4 (67-72) ÖĞRENME ETKİLİ HAZIRLIK VE TAŞIMA ZAMANLI PARALEL

Detaylı

ANA NİRENGİ AĞLARINDA NİRENGİ SAYISINA GÖRE GPS ÖLÇÜ SÜRELERİNİN KURAMSAL OLARAK BULUNMASI

ANA NİRENGİ AĞLARINDA NİRENGİ SAYISINA GÖRE GPS ÖLÇÜ SÜRELERİNİN KURAMSAL OLARAK BULUNMASI TMMOB Harita ve Kadastro Mühedisleri Odası 13. Türkiye Harita Bilimsel ve Tekik Kurultayı 18 22 Nisa 2011, Akara ANA NİRENGİ AĞLARINDA NİRENGİ SAYISINA GÖRE GPS ÖLÇÜ SÜRELERİNİN KURAMSAL OLARAK BULUNMASI

Detaylı

The Determination of Food Preparation and Consumption of the Working and Non-Working Women in Samsun

The Determination of Food Preparation and Consumption of the Working and Non-Working Women in Samsun Research Turkish Joural of Family Medicie & Primary Care www.tjfmpc.com The Determiatio of Food Preparatio ad Cosumptio of the Workig ad No-Workig Wome i Samsu Samsu İlide, ve Kadıları, Evde Besi Hazırlama

Detaylı

DİKDÖRTGEN SPİRAL ANTENLER ÜZERİNE BİR İNCELEME

DİKDÖRTGEN SPİRAL ANTENLER ÜZERİNE BİR İNCELEME DİKDÖRTGEN SPİRAL ANTENLER ÜZERİNE BİR İNCELEME Uğur SAYNAK ve Alp KUŞTEPELİ Elektrik-Elektroik Mühedisliği Bölümü İzmir Yüksek Tekoloji Estitüsü, 35430, Urla, İZMİR e-posta: ugursayak@iyte.edu.tr e-posta:

Detaylı

NİĞDE İLİ RÜZGAR ENERJİSİ POTANSİYELİ WIND ENERGY POTENTIAL OF NIGDE PROVINCE

NİĞDE İLİ RÜZGAR ENERJİSİ POTANSİYELİ WIND ENERGY POTENTIAL OF NIGDE PROVINCE Niğde Üiersitesi Mühedislik Bilimleri Dergisi, Cilt 1, Sayı, (1), 37-47 NİĞDE İLİ RÜZGAR ENERJİSİ POTANSİYELİ Uğur YILDIRIM 1,* Yauz GAZİBEY, Afşi GÜNGÖR 1 1 Makie Mühedisliği Bölümü, Mühedislik Fakültesi,

Detaylı

Yatırım Projelerinde Kaynak Dağıtımı Analizi. Analysis of Resource Distribution in Investment Projects

Yatırım Projelerinde Kaynak Dağıtımı Analizi. Analysis of Resource Distribution in Investment Projects Uşak Üiversitesi Sosyal Bilimler Dergisi (2012) 5/2, 89-101 Yatırım Projeleride Kayak Dağıtımı Aalizi Bahma Alp RENÇBER * Özet Bu çalışmaı amacı, yatırım projeleride kayak dağıtımıı icelemesidir. Yatırım

Detaylı

Doç. Dr. M. Mete DOĞANAY Prof. Dr. Ramazan AKTAŞ

Doç. Dr. M. Mete DOĞANAY Prof. Dr. Ramazan AKTAŞ TAHVİL DEĞERLEMESİ Doç. Dr. M. Mee DOĞANAY Prof. Dr. Ramaza AKTAŞ 1 İçerik Tahvil ve Özellikleri Faiz Oraı ve Tahvil Değeri Arasıdaki İlişki Tahvili Geiri Oraı ve Vadeye Kadar Geirisi Faiz Oraı Riski Verim

Detaylı

AKIŞKAN BORUSU ve VANTİLATÖR DENEYİ

AKIŞKAN BORUSU ve VANTİLATÖR DENEYİ AKIŞKA BORUSU ve ATİLATÖR DEEYİ. DEEYİ AMACI a) Lüle ile debi ölçmek, b) Dairesel kesitli bir borudaki türbülaslı akış şartlarıda hız profili ve eerji kayıplarıı deeysel olarak belirlemek ve literatürde

Detaylı

ÖNEMLİ BOR BİLEŞİKLERİ

ÖNEMLİ BOR BİLEŞİKLERİ ÖNEMLİ BOR BİLEŞİKLERİ Melike YILDIRIM, Berkay İLYAS Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, Kurupelit / Samsun mellike_yldrm@hotmail.com, berkayilyas@gmail.com Bu

Detaylı

İKİ ÖLÇÜTLÜ PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ: MAKSİMUM TAMAMLANMA ZAMANI VE MAKSİMUM ERKEN BİTİRME

İKİ ÖLÇÜTLÜ PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ: MAKSİMUM TAMAMLANMA ZAMANI VE MAKSİMUM ERKEN BİTİRME V. Ulusal Üretim Araştırmaları Sempozyumu, İstabul Ticaret Üversitesi, 25-27 Kasım 2005 İKİ ÖLÇÜTLÜ PARALEL MAKİNELİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ: MAKSİMUM TAMAMLANMA ZAMANI VE MAKSİMUM ERKEN BİTİRME Tamer EREN

Detaylı

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.tekolojikarastirmalar.com e-issn:134-4141 Makie Tekolojileri Elektroik Dergisi 28 (3) 41-48 TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR Makale Düşük Sıcak Kayaklı Isı Pompaları Eerji Maliyet Aalizi Özet Murat KAYA Hitit

Detaylı

AFYONKARAHİSAR İLİ YENİLENEBİLİR ENERJİ POTANSİYELİ. Ziya DEMİRKOL 1 Mehmet ÇUNKAŞ 2

AFYONKARAHİSAR İLİ YENİLENEBİLİR ENERJİ POTANSİYELİ. Ziya DEMİRKOL 1 Mehmet ÇUNKAŞ 2 S.Ü. Müh. Bilim ve Tek. Derg., c.2, s.1, 2014 Selcuk Uiv. J. Eg. Sci. Tech., v.2,.1, 2014 ISSN: 2147-9364 (Elektroik) AFYONKARAHİSAR İLİ YENİLENEBİLİR ENERJİ POTANSİYELİ Ziya DEMİRKOL 1 Mehmet ÇUNKAŞ 2

Detaylı

Elektrik Enerji Sistemlerinde Oluşan Harmoniklerin Filtrelenmesinde Pasif Filtre ve Filtreli Kompanzasyonun Kullanımı ve Simülasyon Örnekleri

Elektrik Enerji Sistemlerinde Oluşan Harmoniklerin Filtrelenmesinde Pasif Filtre ve Filtreli Kompanzasyonun Kullanımı ve Simülasyon Örnekleri Politekik Dergisi Joural of Polytechic ilt: 9 Sayı: 4 s.63-69, 006 Vol: 9 No: 4 pp.63-69, 006 Elektrik Eerji Sistemleride Oluşa Harmoikleri Filtrelemeside Pasif Filtre ve Filtreli Kompazasyou Kullaımı

Detaylı

BİLGİNİN EĞİTİM TEKNOLOJİLERİNDEN YARARLANARAK EĞİTİMDE PAYLAŞIMI

BİLGİNİN EĞİTİM TEKNOLOJİLERİNDEN YARARLANARAK EĞİTİMDE PAYLAŞIMI The Turkish Olie Joural of Educatioal Techology TOJET July 2005 ISSN: 106521 volume Issue Article 16 BİLGİNİN EĞİTİM TEKNOLOJİLERİNDEN YARARLANARAK EĞİTİMDE PAYLAŞIMI Yard. Doç. Dr. Bahadti RÜZGAR Marmara

Detaylı

20 (1), 109-115, 2008 20(1), 109-115, 2008. kakilli@marmara.edu.tr

20 (1), 109-115, 2008 20(1), 109-115, 2008. kakilli@marmara.edu.tr Fırat Üiv. Fe ve Müh. il. Dergisi Sciece ad Eg. J of Fırat Uiv. 0 (), 09-5, 008 0(), 09-5, 008 Harmoikleri Reaktif Güç Kompazasyo Sistemlerie Etkilerii İcelemesi ve Simülasyou da KKİİ, Koray TUNÇP ve Mehmet

Detaylı

OKUL ÖNCESİ DÖNEM İŞİTME ENGELLİLERDE MÜZİK EĞİTİMİ İLE ÇOCUKLARIN GELİŞİM ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE TERAPÖTİK BİR ÇALIŞMA

OKUL ÖNCESİ DÖNEM İŞİTME ENGELLİLERDE MÜZİK EĞİTİMİ İLE ÇOCUKLARIN GELİŞİM ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE TERAPÖTİK BİR ÇALIŞMA Joural of Research i Educatio ad Teachig OKUL ÖNCESİ DÖNEM İŞİTME ENGELLİLERDE MÜZİK EĞİTİMİ İLE ÇOCUKLARIN GELİŞİM ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE TERAPÖTİK BİR ÇALIŞMA Yard.Doç.Dr. Tüli Malkoç Marmara Üiversitesi

Detaylı

AÇIK ĐŞLETME BASAMAKLARI TENÖR KONTROLÜNDE JEOĐSTATĐSTĐKSEL TAHMĐN MODELĐ SEÇĐMĐ

AÇIK ĐŞLETME BASAMAKLARI TENÖR KONTROLÜNDE JEOĐSTATĐSTĐKSEL TAHMĐN MODELĐ SEÇĐMĐ Eskişehir Osmagazi Üiversitesi Müh.Mim.Fak.Dergisi C.XXI, S., 2008 Eg&Arch.Fac. Eskişehir Osmagazi Uiversity, Vol..XXI, No:, 2008 Makalei Geliş Tarihi : 2.02.2007 Makalei Kabul Tarihi : 23.03.2007 AÇIK

Detaylı

BOR SEKTÖR RAPORU. Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü

BOR SEKTÖR RAPORU. Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü BOR SEKTÖR RAPORU Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü 2008 ÖZET Dünya bor piyasasında, 2007 yılında başta ABD ve bazı Batı Avrupa ülkelerindeki konut sektörü kaynaklı finansal krizden dolayı küçülme

Detaylı

ON THE TRANSFORMATION OF THE GPS RESULTS

ON THE TRANSFORMATION OF THE GPS RESULTS Niğde Üiversitesi Mühedislik Bilimleri Dergisi, Cilt 6 Sayı -, (00), 7- GPS SONUÇLARININ DÖNÜŞÜMÜ ÜZERİNE BİR İNCELEME Meti SOYCAN* Yıldız Tekik Üiversitesi, İşaat Fakültesi, Jeodezi Ve Fotogrametri Mühedisliği

Detaylı

Bölüm 5: Hareket Kanunları

Bölüm 5: Hareket Kanunları Bölüm 5: Hareket Kauları Kavrama Soruları 1- Bir cismi kütlesi ile ağırlığı ayımıdır? 2- Ne zama bir cismi kütlesi sayısal değerce ağırlığıa eşit olur? 3- Eşit kollu terazi kütleyi mi yoksa ağırlığı mı

Detaylı

2010 YILI BOR SEKTÖR RAPORU

2010 YILI BOR SEKTÖR RAPORU Eti Maden Eti Maden İşletmeleri İşletmeleri Genel Genel Müdürlüğü 2010 YILI BOR SEKTÖR RAPORU MART 2011 ÖZET Dünya bor pazarı 2009 yılında dünya ekonomisinde yaşanan kriz nedeniyle önemli oranda daralmasının

Detaylı

HALL ETKİLİ AKIM TRANSFORMATÖRÜNÜN SPEKTRAL VE İSTATİSTİKSEL ANALİZİ

HALL ETKİLİ AKIM TRANSFORMATÖRÜNÜN SPEKTRAL VE İSTATİSTİKSEL ANALİZİ ISSN:306-3 e-joural of New World Scieces Academy 2008, Volume: 3, Number: 2 Article Number: A0075 NATURAL AND APPLIED SCIENCES ELECTRIC AND ELECTRONIC ENGINEERING BİR Received: September 2007 Accepted:

Detaylı

Makine Elemanları II Prof. Dr. Akgün ALSARAN. Temel bilgiler ve örnekler Güç ve hareket iletimi

Makine Elemanları II Prof. Dr. Akgün ALSARAN. Temel bilgiler ve örnekler Güç ve hareket iletimi Makie Elemaları II Prof. Dr. Akgü ALSARAN Temel bilgiler ve örekler Güç ve hareket iletimi İçerik Güç ve Hareket İletimi Redüktör Vites kutusu Örek 2 Giriş 3 Bir eerjiyi, mekaik eerjiye döüştürmek içi

Detaylı

İSTATİSTİK 2. Tahmin Teorisi 07/03/2012 AYŞE S. ÇAĞLI. aysecagli@beykent.edu.tr

İSTATİSTİK 2. Tahmin Teorisi 07/03/2012 AYŞE S. ÇAĞLI. aysecagli@beykent.edu.tr İSTATİSTİK 2 Tahmi Teorisi 07/03/2012 AYŞE S. ÇAĞLI aysecagli@beyket.edu.tr İstatistik yötemler İstatistik yötemler Betimsel istatistik Çıkarımsal istatistik Tahmi Hipotez testleri Nokta tahmii Aralık

Detaylı

WEIBULL DAĞILIM PARAMETRELERİNİ BELİRLEME METODLARININ KARŞILAŞTIRILMASI

WEIBULL DAĞILIM PARAMETRELERİNİ BELİRLEME METODLARININ KARŞILAŞTIRILMASI VII. Ulusal Temiz Eerji Sempozyumu, UTES 008 7-9 Aralı 008, İstabul WEIBULL DAĞILIM PARAMETRELERİNİ BELİRLEME METODLARININ KARŞILAŞTIRILMASI Seyit Ahmet AKDAĞ, Öder GÜLER İstabul Tei Üiversitesi, Eerji

Detaylı

KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ

KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ KÜKÜRT DİOKSİT GAZI İLE ÜLEKSİT TEN BORİK ASİT ÜRETİMİ İbrahim Hakkı Karakaş a*,mehmet Çopur b, M. Muhtar Kocakerim c, Zeynep Karcıoğlu Karakaş d a Bayburt Üniversitesi, Bayburt Meslek Yüksek Okulu, Bayburt

Detaylı

A dan Z ye FOREX. Invest-AZ 2014

A dan Z ye FOREX. Invest-AZ 2014 A da Z ye FOREX Ivest-AZ 2014 Adres Telefo E-mail Url : Büyükdere Caddesi, Özseze ş Merkezi, C Blok No:126 Esetepe, Şişli, stabul : 0212 238 88 88 (Pbx) : bilgi@ivestaz.com.tr : www.ivestaz.com.tr Yap

Detaylı

Ki- kare Bağımsızlık Testi

Ki- kare Bağımsızlık Testi PARAMETRİK OLMAYAN İSTATİSTİKSEL TEKNİKLER Prof. Dr. Ali ŞEN Ki- kare Bağımsızlık Testi Daha öceki bölümlerde ölçümler arasıdaki ilişkileri asıl iceleeceğii gördük. Acak sıklıkla ilgileile veriler ölçüm

Detaylı

İstatistik ve Olasılık

İstatistik ve Olasılık İstatistik ve Olasılık Ders 3: MERKEZİ EĞİLİM VE DAĞILMA ÖLÇÜLERİ Prof. Dr. İrfa KAYMAZ Taım Araştırma souçlarıı açıklamasıda frekas tablosu ve poligou isteile bilgiyi her zama sağlamayabilir. Verileri

Detaylı

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAKİNA ELEMANLARI LABORATUARI DENEY FÖYÜ

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAKİNA ELEMANLARI LABORATUARI DENEY FÖYÜ SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK-MİMARLIK AKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ MAKİNA ELEMANLARI LABORATUARI DENEY ÖYÜ DENEY I VİDALARDA OTOBLOKAJ DENEY II SÜRTÜNME KATSAYISININ BELİRLENMESİ DERSİN

Detaylı

Robot Navigasyonunda Potansiyel Alan Metodlarının Karşılaştırılması ve Đç Ortamlarda Uygulanması

Robot Navigasyonunda Potansiyel Alan Metodlarının Karşılaştırılması ve Đç Ortamlarda Uygulanması Robot Navigasyouda Potasiyel Ala Metodlarıı Karşılaştırılması ve Đç Ortamlarda Uygulaması Eyüp Çıar 1 Osma Parlaktua Ahmet Yazıcı 3 1, Elektrik-Elektroik Mühedisliği Bölümü, Eskişehir Osmagazi Üiversesi,

Detaylı

PLC CİHAZI İLE SERADA SICAKLIK VE NEM KONTROLÜNÜN PID DENETLEYİCİYLE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ

PLC CİHAZI İLE SERADA SICAKLIK VE NEM KONTROLÜNÜN PID DENETLEYİCİYLE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ PL İHAZI İLE SERAA SIAKLIK VE NEM KONTROLÜNÜN PI ENETLEYİİYLE GERÇEKLEŞTİRİLMESİ M.egiz TAPLAMAIOĞLU 1 Ali SAYGIN 2 Evre EĞİRMENİ 3 em TEZAN 4 1,3,4 Elektrik-Elektroik Mühedisliği Bölümü Mühedislik Mimarlık

Detaylı

FİBER BRAGG IZGARA TABANLI OPTİK SENSÖRÜN ANALİZİ

FİBER BRAGG IZGARA TABANLI OPTİK SENSÖRÜN ANALİZİ FİER RAGG IZGARA TAANLI OPTİK SENSÖRÜN ANALİZİ Lale KARAMAN 1 N. Özlem ÜNVERDİ Elektroik ve Haberleşme Mühedisliği ölümü Elektrik-Elektroik Fakültesi Yıldız Tekik Üiversitesi, 34349, eşiktaş, İstabul 1

Detaylı

BOR SEKTÖR RAPORU. Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü

BOR SEKTÖR RAPORU. Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü BOR SEKTÖR RAPORU Eti Maden İşletmeleri Genel Müdürlüğü 2009 ÖZET Dünya ekonomisinin genel büyüme eğilimi paralelinde 2002 yılından bu yana artış eğiliminde olan bor ürünleri talebi ekonomik kriz nedeniyle

Detaylı

(3) Eğer f karmaşık değerli bir fonksiyon ise gerçel kısmı Ref Lebesgue. Ref f. (4) Genel karmaşık değerli bir fonksiyon için. (6.

(3) Eğer f karmaşık değerli bir fonksiyon ise gerçel kısmı Ref Lebesgue. Ref f. (4) Genel karmaşık değerli bir fonksiyon için. (6. Problemler 3 i Çözümleri Problemler 3 i Çözümleri Aşağıdaki özellikleri kaıtlamaızı ve buu yaıda daha fazla soyut kaıt vermeizi isteyeceğiz. h.h. eşitliğii ölçümü sıfır ola bir kümei tümleyei üzeride eşit

Detaylı

Kırsal Kalkınma için IPARD Programı ndan Sektöre BÜYÜK DESTEK

Kırsal Kalkınma için IPARD Programı ndan Sektöre BÜYÜK DESTEK KAPAK KONUSU Kırsal Kalkıma içi IPARD Programı da Sektöre BÜYÜK DESTEK Kırsal Kalkıma (IPARD) Programı Kırmızı Et Üretimi ve Et Ürülerii İşlemesi ve Pazarlaması alalarıda gerçekleştirilecek yatırımları

Detaylı

El Hareketini Takip Eden Vinç Sisteminin Giriş Şekillendirici Denetimi

El Hareketini Takip Eden Vinç Sisteminin Giriş Şekillendirici Denetimi Karaelmas Fe ve Mühedislik Dergisi / Karaelmas Sciece ad Egieerig Joural 3 (2), 43-47, 2013 Karaelmas Sciece ad Egieerig Joural Joural home page: http://fbd.beu.edu.tr Araştırma Makalesi El Hareketii Takip

Detaylı

DÖNEM I BİYOİSTATİSTİK, HALK SAĞLIĞI VE RUH SAĞLIĞI DERS KURULU Ders Kurulu Başkanı : Yrd.Doç.Dr. İsmail YILDIZ

DÖNEM I BİYOİSTATİSTİK, HALK SAĞLIĞI VE RUH SAĞLIĞI DERS KURULU Ders Kurulu Başkanı : Yrd.Doç.Dr. İsmail YILDIZ DÖNEM I BİYOİSTATİSTİK, HALK SAĞLIĞI VE RUH SAĞLIĞI DERS KURULU Ders Kurulu Başkaı : Yrd.Doç.Dr. İsmail YILDIZ ARAŞTIRMADA PLANLAMA VE ÇÖZÜMLEME (03-09 Ocak 014 Y.ÇELİK) Araştırma Süreci (The research

Detaylı

ISF404 SERMAYE PİYASALARI VE MENKUL KIYMETYÖNETİMİ

ISF404 SERMAYE PİYASALARI VE MENKUL KIYMETYÖNETİMİ 8. HAFTA ISF404 SERMAYE PİYASALARI VE MENKUL KIYMETYÖNETİMİ PORTFÖY YÖNETİMİ II Doç.Dr. Murat YILDIRIM muratyildirim@karabuk.edu.tr Geleeksel Portföy Yaklaşımı, Bu yaklaşıma göre portföy bir bilim değil,

Detaylı

BASAMAK ATLAYARAK VEYA FARKLI ZIPLAYARAK İLERLEME DURUMLARININ SAYISI

BASAMAK ATLAYARAK VEYA FARKLI ZIPLAYARAK İLERLEME DURUMLARININ SAYISI Projesii Kousu: Bir çekirgei metre, metre veya 3 metre zıplayarak uzuluğu verile bir yolu kaç farklı şekilde gidebileceği ya da bir kişii veya (veya 3) basamak atlayarak basamak sayısı verile bir merdivei

Detaylı

LABORATUVARIN İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZ HİZMETLERİ KAPSAMINDA AKREDİTASYON BELGESİ ALMASI ZORUNLULUĞU OLAN PARAMETRE LİSTESİ

LABORATUVARIN İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZ HİZMETLERİ KAPSAMINDA AKREDİTASYON BELGESİ ALMASI ZORUNLULUĞU OLAN PARAMETRE LİSTESİ LABORATUVARIN İŞ HİJYENİ ÖLÇÜM, TEST VE ANALİZ HİZMETLERİ KAPSAMINDA AKREDİTASYON BELGESİ ALMASI ZORUNLULUĞU OLAN PARAMETRE LİSTESİ Sıra No Parametre 1 Kişisel Soluabilir Tozları Kosatrasyou 2 İşyeri Ortamı

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi ENERGY COST IN GEOTHERMAL POWER PLANTS

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi ENERGY COST IN GEOTHERMAL POWER PLANTS Joural of Egieerig ad Natural Scieces Mühedislik ve Fe Bilimleri Dergisi Sigma 2005/2 ENERGY COST IN GEOTHERMAL POWER PLANTS Ahmet DAĞDAŞ* Yıldız Tekik Üiversitesi, Makia Fakültesi, Makia Mühedisliği Bölümü,

Detaylı

BORİK ASİTİN MADDELERİN YANICILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ

BORİK ASİTİN MADDELERİN YANICILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ BORİK ASİTİN MADDELERİN YANICILIĞI ÜZERİNDEKİ ETKİSİ PROJENİN AMACI Bor madeninden elde edilen borik asitin maddelerin yanıcılığını geciktirici özelliğinin araştırılması amaçlanmaktadır. GİRİŞ Günümüzden

Detaylı

TİCARİ BOR MİNERALLERİ

TİCARİ BOR MİNERALLERİ TİCARİ BOR MİNERALLERİ Esma CARUS, Sinem ARIĞ Ondokuz Mayıs Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Kimya Mühendisliği Bölümü, 55139 Kurupelit-Samsun e.carus19@hotmail.com.tr, sinem.arq@hotmail.com Bu çalışmada

Detaylı

{ 1 3 5} { 2 4 6} OLASILIK HESABI

{ 1 3 5} { 2 4 6} OLASILIK HESABI OLASILIK HESABI Bu derste, uygulamalarda sıkça karşılaşıla, Olasılık Uzaylarıda bazılarıa değieceğiz ve verilmiş bir Olasılık Uzayıda olasılık hesabı yapacağız. Ω. Ω solu sayıda elemaa sahip olsu. Ω {

Detaylı

MAK312 ÖLÇME ve DEĞERLENDİRME OTOMATİK KONTROL LABORATUARI 1. Elektriksel Ölçümler ve İşlemsel Kuvvetlendiriciler

MAK312 ÖLÇME ve DEĞERLENDİRME OTOMATİK KONTROL LABORATUARI 1. Elektriksel Ölçümler ve İşlemsel Kuvvetlendiriciler MAK32 ÖLÇME ve DEĞELENDİME OTOMATİK KONTOL LABOATUAI Elektriksel Ölçümler ve İşlemsel Kuvvetlediriciler AMAÇLA:. Multimetre ile direç, gerilim ve akım ölçümleri, 2. Direç ölçümüde belirsizlik aalizii yapılması

Detaylı

OKUL ÖNCESİ DÖNEM İŞİTME ENGELLİ ÇOCUKLARDA MÜZİK EĞİTİMİNİN SÖZEL AÇIKLAMA BECERİLERİNE ETKİSİ

OKUL ÖNCESİ DÖNEM İŞİTME ENGELLİ ÇOCUKLARDA MÜZİK EĞİTİMİNİN SÖZEL AÇIKLAMA BECERİLERİNE ETKİSİ OKUL ÖNCESİ DÖNEM İŞİTME ENGELLİ ÇOCUKLARDA MÜZİK EĞİTİMİNİN SÖZEL AÇIKLAMA BECERİLERİNE ETKİSİ Yrd. Doç. Dr. Tüli Malkoç Marmara Üiversitesi Atatürk Eğitim Fakültesi, Göztepe, tmalkoc@marmara.edu.tr Fuda

Detaylı

ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ ve ÖRNEKLEM GENİŞLİĞİ

ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ ve ÖRNEKLEM GENİŞLİĞİ 03.05.013 ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ ve ÖRNEKLEM GENİŞLİĞİ 1 Nede Örekleme? Öreklemde çalışmak ktlede çalışmakta daha kolaydır. Ktle üzerde çalışmak çok daha masraflı olablr. Çoğu durumda tüm ktleye ulaşmak

Detaylı

2.5.2. MÜHENDİSLİK JEOFİZİĞİ UYGULAMALARI

2.5.2. MÜHENDİSLİK JEOFİZİĞİ UYGULAMALARI 2.5.2. MÜHENDİSLİK JEOFİZİĞİ UYGULAMALARI 2.5.2.1. Sismik Refraksiyon (Kırılma) Etüdleri İstanbul ili Silivri ilçesi --- sınırları içinde kalan AHMET MEHMET adına kayıtlı Pafta : F19C21A Ada : 123 Parsel

Detaylı

Uçucu Organik Bileşiklerin YapıMalzemelerindeki Difüzyon ve AdsorpsiyonununDinamik Metotla İncelenmesi

Uçucu Organik Bileşiklerin YapıMalzemelerindeki Difüzyon ve AdsorpsiyonununDinamik Metotla İncelenmesi Uçucu Orgaik Bileşikleri YaıMalzemelerideki Difüzyo ve AdsorsiyouuDiamik Metotla İcelemesi *1 Mehmet Kaleder, 2 Şakir Yılmaz ve 2 Cevdet Akosma 1 Fırat Üiversitesi Mühedislik Fakültesi, Biyomühedislik

Detaylı

TOPOLOJİK TEMEL KAVRAMLAR

TOPOLOJİK TEMEL KAVRAMLAR TOPOLOJİK TEMEL KAVRAMLAR 1.1. Kümeler ve Foksiyolar A ı bir elemaıa B i yalız bir elemaıı eşleye bağıtıya bir foksiyo deir. f : A B, Domf = U A ve ragef B dir. Taım 1.1.1. f : A B foksiyou içi V A olsu.

Detaylı

Mühendislik plastikleri performans özelliklerine ve morfolojilerine göre üç grup altında sınıflandırılabilir.

Mühendislik plastikleri performans özelliklerine ve morfolojilerine göre üç grup altında sınıflandırılabilir. 1 TERMPLASTİKLER MÜENDİSLİK PLASTİKLERİ Mühedislik plastikleri (veya mühedislik termoplastikleri), geellikle, ısıya, kimyasal maddelere, darbeye, aleve karşı dayaıklı ve direçli ola plastikler grubudur.

Detaylı

ŞEKER PANCARI KÜSPESİ KARBOKSİMETİL SELÜLOZUNUN GÖRÜNÜR VİSKOZİTESİNE SICAKLIK VE KONSANTRASYONUN ETKİSİ

ŞEKER PANCARI KÜSPESİ KARBOKSİMETİL SELÜLOZUNUN GÖRÜNÜR VİSKOZİTESİNE SICAKLIK VE KONSANTRASYONUN ETKİSİ ŞEKER PACARI KÜSPESİ KARBOKSİMETİL SELÜLOZUU GÖRÜÜR VİSKOZİTESİE SICAKLIK VE KOSATRASYOU ETKİSİ Hasa TOĞRUL, urha ARSLA Fırat Üiversitesi, Mühedislik Fakültesi, Kimya Mühedisliği Bölümü-ELAZIĞ ÖZET Şeker

Detaylı

İNTERNET SERVİS SAĞLAYICILIĞI HİZMETİ SUNAN İŞLETMECİLERE İLİŞKİN HİZMET KALİTESİ TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM

İNTERNET SERVİS SAĞLAYICILIĞI HİZMETİ SUNAN İŞLETMECİLERE İLİŞKİN HİZMET KALİTESİ TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM 17 Şubat 01 CUMA Resmî Gazete Sayı : 807 TEBLİĞ Bilgi Tekolojileri ve İletişim Kurumuda: İNTERNET SERVİS SAĞLAYICILIĞI HİZMETİ SUNAN İŞLETMECİLERE İLİŞKİN HİZMET KALİTESİ TEBLİĞİ BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam,

Detaylı

İstatistik ve Olasılık

İstatistik ve Olasılık İstatistik ve Olasılık Ders 3: MERKEZİ EĞİLİM VE DAĞILMA ÖLÇÜLERİ Prof. Dr. İrfa KAYMAZ Taım Araştırma souçlarıı açıklamasıda frekas tablosu ve poligou isteile bilgiyi her zama sağlamayabilir. Verileri

Detaylı

GENEL YÜK VEKTÖRLERİ İLE ÇOK MODLU İTME ANALİZİ (GENEL İTME ANALİZİ)

GENEL YÜK VEKTÖRLERİ İLE ÇOK MODLU İTME ANALİZİ (GENEL İTME ANALİZİ) . Türkiye Deprem Mühedisliği ve Sismoloi Koferası - Ekim ODTÜ ANKARA ÖZET: GENEL YÜK VEKTÖRLERİ İLE ÇOK MODLU İTME ANALİZİ (GENEL İTME ANALİZİ) F.S. Alıcı, K. Kaatsız ve H. Sucuoğlu Araştırma Görevlisi,

Detaylı

İZMİR İLİNDEKİ ELLİ YATAKLI BİR OTEL İÇİN GÜNEŞ ENERJİSİ DESTEKLİ ISITMA VE ABSORBSİYONLU SOĞUTMA SİSTEMİNİN TEORİK İNCELENMESİ

İZMİR İLİNDEKİ ELLİ YATAKLI BİR OTEL İÇİN GÜNEŞ ENERJİSİ DESTEKLİ ISITMA VE ABSORBSİYONLU SOĞUTMA SİSTEMİNİN TEORİK İNCELENMESİ _ 163 İZMİR İLİNDEKİ ELLİ YATAKLI BİR OTEL İÇİN GÜNEŞ ENERJİSİ DESTEKLİ ISITMA VE ABSORBSİYONLU SOĞUTMA SİSTEMİNİN TEORİK İNCELENMESİ Emi Fuad KENT İbrahim Necmi KAPTAN ÖZET Bu çalışmada güeş eerjisi destekli

Detaylı

MERMER BLOK KESİM YÖNTEMLERİNİN BULANIK TOPSIS YÖNTEMİYLE DEĞERLENDİRİLMESİ. Evaluation of Marble Extraction Methods By Using Fuzzy Topsis Method

MERMER BLOK KESİM YÖNTEMLERİNİN BULANIK TOPSIS YÖNTEMİYLE DEĞERLENDİRİLMESİ. Evaluation of Marble Extraction Methods By Using Fuzzy Topsis Method Madecilik, Cilt 46, Sayı 3, Sayfa 9-, Eylül 007 Vol.46, No.3, pp 9-, September 007 MERMER BLOK KESİM YÖNTEMLERİNİN BULANIK TOPSIS YÖNTEMİYLE DEĞERLENDİRİLMESİ Evaluatio of Marble Extractio Methods By Usig

Detaylı

Veteriner İlaçları Satış Yetkisinin Veteriner Hekimliği Açısından Değerlendirilmesi: II. İlaç Satış Yetkisinin Vizyon ve Bilanço Üzerine Etkileri [1]

Veteriner İlaçları Satış Yetkisinin Veteriner Hekimliği Açısından Değerlendirilmesi: II. İlaç Satış Yetkisinin Vizyon ve Bilanço Üzerine Etkileri [1] Kafkas Uiv Vet Fak Derg 6 ():, 00 DOI:0./kvfd.00.6 RESEARCH ARTICLE Veterier İlaçları Satış Yetkisii Veterier Hekimliği Açısıda Değerledirilmesi: II. İlaç Satış Yetkisii Vizyo ve Bilaço Üzerie Etkileri

Detaylı

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ 4. HAFTA ISF44 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ PARANIN ZAMAN DEĞERİ VE GETİRİ ÇEŞİTLERİ Doç. Dr. Murat YILDIRIM muratyildirim@karabuk.edu.tr 2 Paraı Zama Değeri Paraı Zama Değeri Yatırım

Detaylı

Çanakkale İli Belediye Sınırları İçerisindeki Peyzaj Alanlarında Sulama Sistemlerinin Projelenmesi ve İşletilmesindeki Hatalar

Çanakkale İli Belediye Sınırları İçerisindeki Peyzaj Alanlarında Sulama Sistemlerinin Projelenmesi ve İşletilmesindeki Hatalar Atatürk Üiv. Ziraat Fak. Derg. 37 (1), 81-90, 2006 ISSN 1300-9036 Çaakkale İli Belediye Sıırları İçerisideki Peyzaj Alalarıda Sulama Sistemlerii Projelemesi ve İşletilmesideki Hatalar Kürşad DEMİREL Murat

Detaylı

Bugün, Türk otomotiv sanayinin, üretim teknolojileri

Bugün, Türk otomotiv sanayinin, üretim teknolojileri DERGİDEN FİGES İLERİ MÜHENDİSLİK VE ARGE TEKNOLOJİLERİ DERGİSİ 2014-2 / Sayı: 5 (Temmuz-Ağustos-Eylül 2014) ISSN: 2147-9550 FİGES A.Ş. Adıa Sahibi Yöetim Kurulu Başkaı Dr. Tarık Öğüt Sorumlu Yazı İşleri

Detaylı

Hertfordshire Petrol Deposu Yangını, İngiltere

Hertfordshire Petrol Deposu Yangını, İngiltere Hertfordshire Petrol Deposu Yagıı, İgiltere Derleyeler O.Meti İlkışık ve Nilay Özeyralı Ergeç İstabul Büyükşehir Belediyesi Afet Koordiasyo Merkezi, AKOM 1 Hertfordshire Petrol Deposu Bucefield Kompleksi

Detaylı

DAYANIKLI SAYISAL RESİM DAMGALAMA

DAYANIKLI SAYISAL RESİM DAMGALAMA DAYAIKLI SAYISAL DAMGALAMA Chasa CHOUSE Sogül ALBAYRAK, Bilgisayar Mühedisliği Bölümü Elektrik-Elektroik Fakültesi Yıldız Tekik Üiversitesi, 80750, Beşiktaş, İstabul e-posta: chasac@yahoo.com e-posta:

Detaylı

MATLAB VE ASP.NET TABANLI WEB ARAYÜZÜ KULLANILARAK DOĞRUSAL OLMAYAN SİSTEMLERİN ANALİZİ

MATLAB VE ASP.NET TABANLI WEB ARAYÜZÜ KULLANILARAK DOĞRUSAL OLMAYAN SİSTEMLERİN ANALİZİ Gazi Üiv. Müh. Mim. Fak. Der. Joural of the Faculty of Egieerig ad Architecture of Gazi Uiversity Cilt 27, No 4, 795-806, 2012 Vol 27, No 4, 795-806, 2012 MATLAB VE ASP.NET TABANLI WEB ARAYÜZÜ KULLANILARAK

Detaylı

KİMYASAL DENGE (GİBBS SERBEST ENERJİSİ MİNİMİZASYONU) MODELLEMESİ

KİMYASAL DENGE (GİBBS SERBEST ENERJİSİ MİNİMİZASYONU) MODELLEMESİ KİMYASAL DENGE (GİBBS SERBEST ENERJİSİ MİNİMİZASYONU) MODELLEMESİ M. Turha ÇOBAN Ege Üiversitesi, Mühedislik Fakultesi, Makie Mühedisliği Bölümü, Borova, İZMİR Turha.coba@ege.edu.tr Özet: Kimyasal degei

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ BÖÜ ŞĞ RAS DE SRU - DEİ SRUAR ÇÖZÜERİ Sell bağıtısıda, si si olur i i sıvısı 0 0 sıvısıı ışığı kırma idisi, h si h si si si0 yasıya ıflı k r la ıflı c si ic h si ih c si 0 si c olur c 0 r cam olur δ açısı,

Detaylı

Obje Tabanlı Sınıflandırma Yöntemi ile Tokat İli Uydu Görüntüleri Üzerinde Yapısal Gelişimin İzlenmesi

Obje Tabanlı Sınıflandırma Yöntemi ile Tokat İli Uydu Görüntüleri Üzerinde Yapısal Gelişimin İzlenmesi Obje Tabalı Sııfladırma Yötemi ile Tokat İli Uydu Görütüleri Üzeride Yapısal Gelişimi İzlemesi İlker GÜNAY 1 Ahmet DELEN 2 Mahmut HEKİM 3 1 Gaziosmapaşa Üiversitesi, Mühedislik ve Doğa Bilimleri Fakültesi,

Detaylı

Tümevarım_toplam_Çarpım_Dizi_Seri. n c = nc i= 1 n ca i. k 1. i= r n. Σ sembolü ile bilinmesi gerekli bazı formüller : 1) k =1+ 2 + 3+...

Tümevarım_toplam_Çarpım_Dizi_Seri. n c = nc i= 1 n ca i. k 1. i= r n. Σ sembolü ile bilinmesi gerekli bazı formüller : 1) k =1+ 2 + 3+... MC formülüü doğruluğuu tümevarım ilkesi ile gösterelim. www.matematikclub.com, 00 Cebir Notları Gökha DEMĐR, gdemir@yahoo.com.tr Tümevarım_toplam_Çarpım_Dizi_Seri Tümevarım Metodu : Matematikte kulladığımız

Detaylı

3-Şekil bakımından kararlı ve sarsıntıya dayanıklı olması. 4-Işık renginin mümkün oldukça güneş ışığına yakın olması

3-Şekil bakımından kararlı ve sarsıntıya dayanıklı olması. 4-Işık renginin mümkün oldukça güneş ışığına yakın olması Işık Kayakları Geel olarak ışık kayaklarıda ş özellikler araır. 1-Etkilik faktörüü büyük olması 2-Ömrüü z olması 3-Şekil bakımıda kararlı ve sarsıtıya dayaıklı olması 4-Işık regii mümkü oldkça güeş ışığıa

Detaylı

DENEYĐN AMACI: Bu deneyin amacı MOS elemanların temel özelliklerini, n ve p kanallı elemanların temel uygulamalarını öğretmektir.

DENEYĐN AMACI: Bu deneyin amacı MOS elemanların temel özelliklerini, n ve p kanallı elemanların temel uygulamalarını öğretmektir. DENEY NO: 7 MOSFET ÖLÇÜMÜ ve UYGULAMALARI DENEYĐN AMACI: Bu deeyi amacı MOS elemaları temel özelliklerii, ve p kaallı elemaları temel uygulamalarıı öğretmektir. DENEY MALZEMELERĐ Bu deeyde 4007 MOS paketi

Detaylı

TÜRKİYE İÇİN SERMAYE STOK VERİLERİ GÜNCELLENMESİ VE BÜYÜME ORANIYLA İLİŞKİSİ: 1972-2008 DÖNEMİ

TÜRKİYE İÇİN SERMAYE STOK VERİLERİ GÜNCELLENMESİ VE BÜYÜME ORANIYLA İLİŞKİSİ: 1972-2008 DÖNEMİ TÜRKİYE İÇİN SERMAYE STOK VERİLERİ GÜNCELLENMESİ VE BÜYÜME ORANIYLA İLİŞKİSİ: 1972-2008 DÖNEMİ Updatig Capital Stock Data for Turkey ad Its Relatioship with Growth Rate: The Period of 1972-2008 Dr. Ahmet

Detaylı

ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Bor Sektöründe Dünya Lideri BOR SEKTÖR RAPORU

ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ. Bor Sektöründe Dünya Lideri BOR SEKTÖR RAPORU ETİ MADEN İŞLETMELERİ GENEL MÜDÜRLÜĞÜ Bor Sektöründe Dünya Lideri BOR SEKTÖR RAPORU MAYIS 2013 Strateji Geliştirme Dairesi Başkanlığı Tarafından Hazırlanmıştır. 2 ÖZET Dünya bor pazarı 2010 yılında ekonomik

Detaylı

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları

1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları 1. Giriş 2. Yayınma Mekanizmaları 3. Kararlı Karasız Yayınma 4. Yayınmayı etkileyen faktörler 5. Yarı iletkenlerde yayınma 6. Diğer yayınma yolları Sol üstte yüzey seftleştirme işlemi uygulanmış bir çelik

Detaylı

ÜSTEL VE Kİ-KARE DAĞILIMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN SİMULASYON İLE ÜRETİLEN RANDOM SAYILARLA GÖSTERİLMESİ

ÜSTEL VE Kİ-KARE DAĞILIMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN SİMULASYON İLE ÜRETİLEN RANDOM SAYILARLA GÖSTERİLMESİ C.Ü. İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt 4, Sayı, 3 97 ÜSTEL VE Kİ-KARE DAĞILIMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN SİMULASYON İLE ÜRETİLEN RANDOM SAYILARLA GÖSTERİLMESİ Yalçı KARAGÖZ Cumhuriyet Üiversitesi

Detaylı

Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Hata! Yer işareti tanımlanmamış.

Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. Hata! Yer işareti tanımlanmamış. İÇİNDEKİLER MOTOR KONTROL SİSTEMLERİ VE TEMEL MEKANİK BİLGİLER... Hata! Yer işareti taımlamamış.. GİRİŞ... Hata! Yer işareti taımlamamış.. HAREKET ŞEKİLLERİ... Hata! Yer işareti taımlamamış... Doğrusal

Detaylı

Üniversite Sistem Odası Kurulumu: Gazi Üniversitesi Örneği

Üniversite Sistem Odası Kurulumu: Gazi Üniversitesi Örneği Üiversite Sistem Odası Kurulumu: Gazi Üiversitesi Öreği Murat Dörterler ¹, Vilda Ateş², Mustafa Açıkgöz ³ ¹, ², ³ Gazi Üiversitesi, Bilgi İşlem Daire Başkalığı, Akara dorterler@gazi.edu.tr, vates@gazi.edu.tr,

Detaylı

METAL MATRİSLİ DAİRESEL DELİKLİ KOMPOZİT LEVHALARDA ARTIK GERİLMELERİN ANALİZİ

METAL MATRİSLİ DAİRESEL DELİKLİ KOMPOZİT LEVHALARDA ARTIK GERİLMELERİN ANALİZİ PAMUKKALE ÜNİ VERSİ TESİ MÜHENDİ SLİ K FAKÜLTESİ PAMUKKALE UNIVERSITY ENGINEERING COLLEGE MÜHENDİ SLİ K Bİ L İ MLERİ DERGİ S İ JOURNAL OF ENGINEERING SCIENCES YIL CİLT SAYI SAYFA : 1999 : 5 : -3 : 141-146

Detaylı

Türkiye de Sivil Havacılık Eğitimleri

Türkiye de Sivil Havacılık Eğitimleri ANALİZ Türkiye de Sivil Havacılık Eğitimleri Bu makalede, ekoomi ile arasıda etkilee-etkileye ilişkisi edei ile kamuoyuu sürekli güdemide yer ala, küresel ve ulusal gelişim oraı edei ile so yıllarda daha

Detaylı

OKUL ÖNCESİ DÖNEMİ İŞİTME ENGELLİ ÇOCUKLARDA MÜZİK EĞİTİMİ 3

OKUL ÖNCESİ DÖNEMİ İŞİTME ENGELLİ ÇOCUKLARDA MÜZİK EĞİTİMİ 3 The Joural of Academic Social Sciece OKUL ÖNCESİ DÖNEMİ İŞİTME ENGELLİ ÇOCUKLARDA MÜİK EĞİTİMİ 3 ÖET Ece KARŞAL 1 Tüli MALKOÇ 2 Bu çalışmada, Okul öcesi döem işitme egelli çocuklara müzik eğitimi verilmiş

Detaylı

HVAC SİSTEMLERİNDE AÇ-KAPA ve BULANIK MANTIK KONTROLÜN KIYASLAMALI OLARAK İNCELENMESİ

HVAC SİSTEMLERİNDE AÇ-KAPA ve BULANIK MANTIK KONTROLÜN KIYASLAMALI OLARAK İNCELENMESİ 11 ULUSAL TESİSAT MÜHENDİSLİĞİ KONGRESİ 17/20 NİSAN 2013/İZMİR _ 1729 HVAC SİSTEMLERİNDE AÇ-KAPA ve BULANIK MANTIK KONTROLÜN KIYASLAMALI OLARAK İNCELENMESİ Şahi YİĞİT Kadir BÜYÜKÖZKAN Fati SÖNMEZ Burha

Detaylı

evrende ilk defa karbon atomu çekirdekleri (6 proton ve 6 nötron) kayda değer miktarlarda oluşmaya başladı.

evrende ilk defa karbon atomu çekirdekleri (6 proton ve 6 nötron) kayda değer miktarlarda oluşmaya başladı. yaşamı elemetleri Çevremizdeki her şey, hayvalar, bitkiler, toprak, hava, cep telefoumuz, otomobilimiz, ezeeler, yıldızlar ve eliizde tuttuğuuz bu deri atom adı verile, maddei temel yapıtaşlarıda oluşmuştur.

Detaylı

Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi 2007 YRD. DOÇ. DR. ATİLLA EVCİN

Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Afyonkarahisar Kocatepe Üniversitesi 2007 YRD. DOÇ. DR. ATİLLA EVCİN YRD. DOÇ. DR. ATİLLA EVCİN Çinko borat 1 Çinko borat polimer, ahşap, tekstil gibi sektörlerde kullanılan alev geciktirici inorganik bir katkı maddesidir. Değişik bileşimlerde çinko borat bulunmaktadır.

Detaylı

İSTATİSTİKSEL TAHMİNLEME VE HİPOTEZ TESTİ

İSTATİSTİKSEL TAHMİNLEME VE HİPOTEZ TESTİ İSTATİSTİKSEL TAHMİNLEME VE HİPOTEZ TESTİ Bu bölümdeki yötemler, bilimeye POPULASYON PARAMETRE değeri hakkıda; TAHMİN yapmaya yöelik ve, KARAR vermekle ilgili, olmak üzere iki grupta icelemektedir. Parametre

Detaylı

İMAR PLANINA ESAS JEOLOJİK-JEOTEKNİK ETÜT RAPORU

İMAR PLANINA ESAS JEOLOJİK-JEOTEKNİK ETÜT RAPORU AR TARIM SÜT ÜRÜNLERİ İNŞAAT TURİZM ENERJİ SANAYİ TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ İMAR PLANINA ESAS JEOLOJİK-JEOTEKNİK ETÜT RAPORU ÇANAKKALE İLİ GELİBOLU İLÇESİ SÜLEYMANİYE KÖYÜ TEPELER MEVKİİ Pafta No : ÇANAKKALE

Detaylı

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ .4.26 5. HAFTA ISF44 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ Mekul Kıymet Yatırımlarıı Değerlemesi Doç. Dr. Murat YILDIRIM muratyildirim@karabuk.edu.tr 2 Temel Değerleme Modeli Mekul Kıymet Değerlemesi

Detaylı

Normal Dağılımlı Bir Yığın a İlişkin İstatistiksel Çıkarım

Normal Dağılımlı Bir Yığın a İlişkin İstatistiksel Çıkarım Normal Dağılımlı Bir Yığı a İlişi İstatistisel Çıarım Bir üretici edi ürüleride, piyasadai 3,5 cm li vidalarda yalıca boyları 3,4 cm ile 3,7 cm aralığıda olaları ullaabilmetedir. Üretici, piyasadai bu

Detaylı

TOPLUMDA ERKEK HEMŞİRE ALGISI

TOPLUMDA ERKEK HEMŞİRE ALGISI TOPLUMDA ERKEK HEMŞİRE ALGISI Meryem Saatçı * Özet Amaç: Toplumu erkek hemşirelerle ilgili düşüce ve görüşlerii belirlemesi. Yötem: Kesitsel türde yapıla çalışma 100 kişi üzeride, yüz yüze görüşülerek

Detaylı

YAPISAL ELEMANLARIN TİTREŞİM FREKANSLARININ ANALİZİ İÇİN ÜÇ BOYUTLU TIMOSHENKO KİRİŞ ELEMANI

YAPISAL ELEMANLARIN TİTREŞİM FREKANSLARININ ANALİZİ İÇİN ÜÇ BOYUTLU TIMOSHENKO KİRİŞ ELEMANI 2. Türkiye Deprem Mühedisliği ve Sismoloji Koferası YAPISAL ELEMANLARIN TİTREŞİM FREKANSLARININ ANALİZİ İÇİN ÜÇ BOYUTLU TIMOSHENKO KİRİŞ ELEMANI ÖZET: O. Soydaş 1 ve A. Sarıtaş 2 1 Doktora Öğrecisi, İşaat

Detaylı

İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN OKUL KANTİNLERİNDE SATIN ALMA DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN OKUL KANTİNLERİNDE SATIN ALMA DAVRANIŞLARI ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA Süleyma Demirel Üiversitesi Sosyal Bilimler Estitüsü Dergisi Joural of Süleyma Demirel Uiversity Istitute of Social Scieces Yıl: 2011/1, Sayı:13 Year: 2011/1, Number:13 İLKÖĞRETİM ÖĞRENCİLERİNİN OKUL KANTİNLERİNDE

Detaylı

Tahmin Edici Elde Etme Yöntemleri

Tahmin Edici Elde Etme Yöntemleri 6. Ders Tahmi Edici Elde Etme Yötemleri Öceki derslerde ve ödevlerde U(0; ) ; = (0; ) da¼g l m da, da¼g l m üst s r ola parametresi içi tahmi edici olarak : s ra istatisti¼gi ve öreklem ortalamas heme

Detaylı

Üst yapı yüklerinin bir bölümü ya da tümünü zemin yüzünden daha derinlerdeki tabakalara aktaran

Üst yapı yüklerinin bir bölümü ya da tümünü zemin yüzünden daha derinlerdeki tabakalara aktaran Üst yapı yüklerinin bir bölümü ya da tümünü zemin yüzünden daha derinlerdeki tabakalara aktaran temel derinliği/temel genişliği oranı genellikle 4'den büyük olan temel sistemleri derin temeller olarak

Detaylı