ARAŞTIRMA MAKALESİ/RESEARCH ARTICLE

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "ARAŞTIRMA MAKALESİ/RESEARCH ARTICLE"

Transkript

1 ANADOLU ÜNİVESİTESİ BİLİ VE TEKNOLOJİ DEGİSİ ANADOLU UNIVESITY JOUNAL OF SCIENCE AND TECHNOLOGY Clt/Vol.:7 Saı/No: : 9-6 (006) AAŞTIA AKALESİ/ESEACH ATICLE İL VE İLÇELEDE YAILACAK KAUOYU AAŞTIALAI İÇİN ÖNEİLEN ÖNEKLEE LANLAI VE İZİ UYGULAASI Sbel BİLGİ, Ahet KAYA, Günüüzde özel şrketler tarafından düzenlenen ve örneklee brlernn seçnn blsel teknklere daandırıladan ürütüldüğü kauou araştıralarının sonuçları etknlkten uzaktır. İl ve lçe bazında planlanan araştıralarda en duarlı tahnclern elde edlesne olanak sağladığı çn genellkle çok aşaalı örneklee önte kullanılaktadır. Araştıranın zaan ve kanak kısıtlarına bağlı olarak her aşaada farklı örneklee öntenn kullanıldığı değşk planlar ugulanablektedr. Bu çalışada, öncelkle üç aşaalı örnekleenn kullanıldığı beş plan, tahnc ve varanslarıla brlkte tanıtılıştır. Bu planların kullanılasıla ürütülen araştıralar çn örneklee brlernn seçles şlen gerçekleştren ve (Kaa, 995) tarafından gelştrlen br blgsaar prograı kullanılıştır. Çalışanın son bölüünde, lk k aşaada ölçüle orantılı olasılıklarla seçn, üçüncü aşaada bast rasgele örnekleenn kullanıldığı ( ) planına göre 850 hanelk br örnek le Bornova hanehalklarının alışverş alışkanlıklarının belrlenes aacıla br alan araştırası ürütülüştür. Araştıranın analz ve orularına da son bölüde er verlş, tahncler ve tahnclere at güven aralıkları elde edlerek sonuçları tartışılıştır. Anahtar keleler: Örneklee, Çok aşaalı Örneklee, Örneklee lanları, Araştıra lanlaa. SUGGESTED SALING LANS FO THE SUVEYS THAT WILL BE OGANIZED IN OVINCES AND DISTINCTS AND ALICATION FO IZI ÖZ ABSTACT Socal research's results whch have been planned b prvate corporatons wthout usng scentfc technques n the selecton stage of the saplng unts, are far fro the effcenc. In surves whch are planned n countres and dstrcts, ult-stage saplng technques are used for obtanng ost effcent estators n general. Accordng to the te and source lts, dfferent saplng plans can be appled wth usng dfferent saplng technques n ever stage. In ths stud, frst of all fve saplng plans whch were constructed b usng three-stage saplng were ntroduced wth estators and varances. A coputer progra whch s pleented b (Kaa, 995) verf the selecton of the saplng unts s prepared for the surves whch are organzed wth usng ths plans. At the end of the stud, an area surve whch was about 850 Bornova household's arketng habts, was organzed wth usng plan. Also surve's analze and coands were placed at the last chapter, estators and confdence ntervals were coputed and the results of these were argued Ke words: Saplng, ult stage saplng, Saplng plans, Surve desgn. Efes lsen İzr Bölge Kealpaşa Cad. No:5 Işıkkent İZİ E-posta: Ege Ünverstes Tre Kutsan eslek Yüksekokulu 5900 Tre İZİ E-posta: Gelş: Ek 00; Düzelte: 8 Şubat 004, 09 Elül 004; Kabul: 7 Elül 005

2 0. GİİŞ Kauou araştıraları, topluu etkleen a da etkledğ düşünülen güncel br olala lgl olarak brelern düşünce ve tepklern, konu güncellğn treden araştırak ve problelere anıt araak aacıla apılan çalışalardır. Bu türden araştıralarda ktle bütünüle çalışak, araştıraa teel olacak verlern sağlıklı br şeklde derlenesn güçleştrekte; zaan, para ve nsan gücü bakıından kaıplara neden olaktadır. Bu nedenlerle ktlenn tüü erne ktle özellklern en şeklde ansıtacak br örnek üzernde çalışılası terch edlektedr. Araştıralarda aaç; br örnek le ansız, tutarlı ve duarlı tahnler apablektr. Kauou araştıralarında güvenlr sonuçların elde edlebles çn ktlenn çok tanınası, bununla brlkte ugun örneklee teknklern çeren örneklee planlarının hazırlanası gerekr. Bu çalışanın aacı oluşturulan ver tabanı saesnde İzr l ve lçelernde vea ver tabanları oluşturulduğu taktrde dğer l ve lçelerde apılacak kauou araştıraları çn farklı örneklee planlarını önerektr. Bu saede örneklee planlarından brnn kullanılasıla gerçekleştrlen örnek kauou araştırası, düzenlee aşaasından sonuçların değerlendrles ve orulanası aşaasına kadar her adıının ncelenes le bu alana lg duan kş ve kuruluşlara katkı apılası düşünülektedr. Çalışada önerlen örneklee planlarında, l ve lçe bazında düzenlenen araştıralarda daha duarlı tahnlern elde edlesne olanak sağladığı çn üç aşaalı örneklee teknğ kullanılıştır. Önerlen planlarda kullanılan sgelerden bast rasgele örneklee, ölçüle orantılı olasılıklı örneklee, C küe örnekleesn, Q kota örnekleesn fade etekte, sgelern altındak ndsler se öntelern hang aşaada kullanıldığını belrtektedr..çok AŞAALI ÖNEKLEEYE İLİŞKİN GENEL BİLGİLE Anadolu Ünverstes Bl ve Teknoloj Dergs, 7() Çok aşaalı örnekleede, aşaalardak br seçler brbrnden bağısız olduğundan ktlenn a da araştırılan sorunun apısı aşaalarında değşk örneklee teknklern kullanaı gerektrdğnde, bu teknk araştırıcıa dğer teknklerden daha duarlı tahnler elde ete olanağını verektedr. Aşaalı örnekleedek teel şle, üzernde araştıra apılan ktle alanlarının br örneğn seçektr. Brnc aşaada büük alanlar, sonra küçük alanların seç ve son olarak örneklee brler seçlektedr. Örneğn büük br şehrde apılacak br araştıra çn şehr br takı bölgelere aırak ükün olablektedr. Bu bölgelern lstes örneklee çerçevesn oluşturaktadır. Bölgelern br örneğ bast rasgele örneklee, küe örneklees, ssteatk örneklee gb teknklerden br kullanılarak apılablektedr. Şehrdek nsanların tüü bu lstedek bölgelern herhang brnde aşadığından herkes son br olarak örneklee seçlek çn eşt şansa sahp olaktadır. Daha sonra seçlen bölgeler, şehr rehber vea hartalar kullanılarak bloklara bölünekte ve seçlen her br bölgeden bu kez blokların br örneğ seçlektedr. Seçlen bloklardan hane halklarını seçek çn her br bloktak hanelern lstes kullanılarak araştıraa arılan kanaklar doğrultusunda belrlenecek örneklee önte le seç gerçekleştrlektedr. Seçlen hanelerde görüşenn knle apılacağı konusuna gelnce, bu konuda "hanee ulaşınca hane res le görüşün" şeklnde önceden belrlenş br ölçüt bulunuorsa hanee ulaşınca burada aşaan etşknlerden gençlere doğru önce erkekler daha sonra kadınlar olak üzere lstelenekte ve buradan bast rasgele örneklee le görüşe apılacak olan bre seçlektedr (Vaus, 99). Özetle, örnekleenn her aşaasında araştıra alanı daha dar alt alanlara arılarak bunlardan br a da brkaçı seçlekte, zncrlee br şlele son bre ulaşılaktadır. Çok aşaalı örnekleede en önel nokta, her aşaada kaç küenn seçleceğnn belrlenesdr. Aşaalarda belrlenen küeler; bölgeler, bloklar vea haneler olableceğ gb ahalleler, sokaklar vea haneler bçnde seçleblr. Seçlecek küelern saısını aksu apak ve sonuç olarak bunlar arasından sadece brkaç örnek vea her küeden brler seçek genel prensptr. Bu teknkle, farklı bölgelern örnek çne alınası sağlanaaaktadır. Eğer tü şehr çnde sadece br vea k bölgeden örnek alınırsa (sadece orta gelr düzene sahp kşlern bulunduğu k bölge), bu örneğn ktle ta olarak tesl edeeeceğ açıktır. Brnc aşaada seçlecek küelern saısını arttıranın ulaşı aletnn artası problen doğuracağı unutulaalıdır. Sonuç olarak, ulaşı alet ve örneklee hatası arasında br denge kurulalıdır. Örneğn, ktle tesl ete eteneğnde br azalaa neden olacak olan az saıda küe kullanılasının etksn azaltanın br olu tabaka önte kullanaktır. Tabaka önte kullanıldığında şehr çndek bölgelern seçn apak çn öncelkle bölgeler tabakalara arılakta ve daha sonra tabakalardak bölgelerden seç apılaktadır. Anı prensp, bölgelerdek blokların seç çn de ugulanablektedr. Alan örneklenesnde karşılaşılan br dğer proble de değşk bölge ve bloklardak hanehalkı saılarının brbrnden farklı olasıdır. Farklı saıda br çeren bölge ve blokların eşt olasılıkla seçles son aşaada ulaşılacak örnek büüklüğünü etkleekte ve büük a da küçük bölgenn seçle şansına bağlı olarak seçlen örneğn büük a da küçük olasına neden olaktadır. Kısaca bu duru, örnek büüklüğünün br rasgele değşken halne gelesne ol açaktadır. Farklı saıda br çeren bölge ve blokların seç problen çözek üzere üç aklaşı önerlektedr. Bu aklaşılar:

3 Anadolu Unverst Journal of Scence and Technolog, 7 (). Ktle, kapsaındak bölge büüklüklerne göre tabakalara aırak. Bölgeler bölerek a da brleştrerek aklaşık olarak eşt saıda br çeren apa (artfcal) bölgeler oluşturak. Bölge büüklüğüle orantılı olasılıklarla alt örnek seçek bçnde sıralanablr Bu aklaşılardan en agın kullanılan üçüncü aklaşı, çalışanın ugulaa aşaasında da terch edlen önte oluştur. Bu önte çok aşaalı küe örnekleesnn gelştrlş br şekldr ve ölçüle orantılı olasılıklı örneklee (S) olarak blnektedr. Yöntede br bloğun seçle olasılığı, çnde kaç tane hane bulunduğuna bağlıdır. Bölece dğer bloktan dört katı kadar fazla hane çeren br bloğun seçle şansının bu bloktan dört kat daha fazla olacağı açıktır (Ksh, 987).. İZİ İLİ BAZLI AAŞTIALA İÇİN ÖNEKLEE LANLAI İzr lnde hane ve şerler le lgl olarak apılablecek araştıralar çn örneklee planlarının hazırlanası aşaasından önce ktlenn çok tanınası, an araştıra konusunu oluşturan örneklee brlernden nerede, kaç tane bulunuor gb br blgnn evcut olası gerekektedr. Bu nedenle, İzr Büükşehr Beledesne bağlı dokuz belede (Bornova, Buca, Karşıaka, Konak, Çğl, Narlıdere, Güzelbahçe, Balçova, Gazer) kapsaında apılablecek araştıralar çn bu beledelern ar üdürlüklernde bulunan ve 990 nüfus saıına göre düzenlenş nuarataj cetveller ncelenştr. Arşv araştırası olarak da ntelendrlen bu aşaanın ardından İzr çndek tü lçeler çn, ahalle ve sokak bazında haneşer saıları blglern çeren ver tabanı oluşturuluştur. ahalle ve sokaklardak değşler ortaa çıkarak aacıla oluşturulan ver tabanının her nüfus saıının ardından güncelleştrles gerekektedr.. İlçe Bazlı Araştıralar İçn Üç Aşaalı Örneklee lanları Bazı araştıralarda hedef ktle ldek hanehalklarının tüü olaablr. Tek br lçee önelk olarak söz konusu lçede aşaan halkın bell br konu vea ola karşısında tutularını saptaak aaçlandığında, tü lçeler nceleee alınaarak sadece lglenlen lçede araştıra apılır. Araştıralarda her aşaada örneklee apıldığından her aşaa çn örneklee brlernn varlığı söz konusudur. Oluşturulan ver tabanında, lglenlen lçee at blgler kullanılarak araştıraa konu olan örneklee brlerne üç aşaada ulaşılaktadır. Buna göre örneklee planlarında ahalleler brnc, sokaklar knc ve haneler üçüncü aşaa brdr. Beş aşaalı örnekleee önelk olarak apılan ve ugulaa bölüünde üç aşaalı örneklee planlardan ararlanılarak apılan ( ), ( ), ( ), ( ) ve ( Q) planlar önerlş ve aşağıdak gb tanılanıştır... ( ) lanı planında, her aşaada brlern seç bast rasgele örnekleele apılır. Brnc aşaada coğraf olarak sınırları belrl olan lçenn ahalle lstelernden ahallelern, knc aşaada seçlen ahallelerden sokakların ve üçüncü aşaada seçlş sokaklardan hanelern seç apılaktadır... ) lanı ( planında, brnc ve knc aşaada brlern seç ölçüle orantılı olasılıklarla, üçüncü aşaada se bast rasgele örneklee le apılır. Hanehalklarıla lgl apılacak br araştırada önte şu şeklde fade edleblr: Brnc aşaada ahallelern, knc aşaada seçlen ahallelerden sokakların, üçüncü aşaada seçlen sokaklardan hanelern seç şle apılaktadır... ( ) lanı planında, brnc ve knc aşaalarda ölçüle orantılı olasılıklarla seç, üçüncü aşaada se küe örnekleesnn kullanıldığı önte olarak tanılanablr. Bu plan br öncek plandan sadece son aşaada farklılık gösterektedr. Yne hanehalklarını konu alan br araştırada brnc aşaada ahalleler, knc aşaada seçlen ahallelerdek sokaklar, üçüncü aşaada seçlen sokaklardak hanelern tüü örneklee alınaktadır...4 ) lanı ( planında, brnc aşaada bast rasgele örneklee, knc aşaada ölçüle orantılı olasılıklı seç ve üçüncü aşaada küe örneklees kullanılaktadır. Hanehalklarıla lgl apılacak br araştırada brnc aşaada ahalleler, knc aşaada seçlen ahallelerden sokaklar üçüncü aşaada se seçlen sokakların tü hanelerle görüşülektedr...5 ) lanı ( Q Q planında, brnc ve knc aşaada brler ölçüle orantılı olasılıklarla, üçüncü aşaada se kota örneklees kullanılarak seçlektedr. Bu planda brnc aşaada ahallelernn seç, knc aşaada seçlen ahallelerden sokakların seç, üçüncü aşaada seçlen sokaklardan hanelern seç apılaktadır. Üçüncü aşaada ugulanan kota örneklees olasılıklı olaan önte olası nedenle, tahnclern standart hatalarını hesaplaak ükün değldr. Ancak ktle le lgl genel br fkrn

4 kısa sürede elde edlesn sağlaası açısından büük önee sahptr. Son aşaada kaç hane le görüşe apılacağı belrlenr ve kef olarak seçlen hanelerle görüşe apılır. Bu önte bast rasgele örneklee ugulandığında örneklee seçlen brn evde bulunaasından kanaklanacak aksaklıklara kan verez. Dolasıla seçlen brn erne özellklere ugun başka br brle görüşe apılasına olanak sağlar. Kota örneklees kullanıldığında bell özellğe sahp brlern oranı elde edldğnden, ktlee at oran değern tahn etek stendğnde bu önten kullanılası zaan önünden avantaj sağlaaktadır.. İl Bazlı Araştıralar İçn Tabakalı Üç Aşaalı Örneklee lanları Bu planlar, l oluşturan lçelern dar ve sosoekonok önlerden brbrlernden farklılık gösterdğ düşüncesle brer tabaka olarak ele alındığı planlardır. Her lçe br tabaka olarak kabul edlerek üç aşaada gözle brlerne ulaşılaktadır. Tabaka teknğnn kullanılası, lçeler çn arı arı tahn değerlernn hesaplanasına da kan verektedr. Bu özellğnn anında elde edlecek tahncler tabaka kullanılaan teknklere göre daha etkn olacaktır. Aşaalarda kullanılablecek farklı örneklee öntelerne göre düzenleneblecek kauou araştıralarında kullanılak üzere lçeler çn önerlen planların burada da kullanılası önerlekle beraber ktle paraetrelerne lşkn tahnlern apılasına olanak sağlaan forüllerde bu kez tabaka ndsler de er alacaktır.. Önerlen Örneklee lanlarının Karşılaştırılası Aşaalarında anı a da farklı örneklee öntelernn kullanıldığı beş adet örneklee planından hangsnn terch edles gerektğ kararının verles, apılacak araştıraa arılış kanaklar doğrultusunda araştıracının kendsne bağlıdır. Bu beş plandan, üçüncü aşaada olasılıklı olaan örneklee öntelernden kota örnekleesnn kullanıldığı Q planında, standart hatanın hesaplanaaası nedenle dğer planlarla etknlk önünden karşılaştırılası olanaksızdır. Q lanı, kısa sürede taalanası gereken araştıralarda araştırılan özellğe sahp br oranı hakkında kabaca br fkr sahb olunak stendğnde kullanılası önerlen pratk br plandır. Önerlen dğer dört planın standart hatalarını karşılaştırak aacıla apılan br çalışada, knc aşaada ölçüle orantılı olasılıklı seçn, üçüncü aşaada se küe örnekleesnn C, kullanıldığı örneklee planlarından planının standart hatasının, Anadolu Ünverstes Bl ve Teknoloj Dergs, 7() 'e göre çok küçük olduğu görülüştür (Baskan, 98). planında üçüncü aşaada bast rasgele örneklee kullanılası nedenle standart hatasının, üçüncü aşaada küe örnekleesnn kullanıldığı planından daha büük olduğu da çalışaızda ulaşılan br sonuçtur. Buna göre, planının, planına göre daha üstün olduğu söleneblr. Elde edlen sonuçlara göre, önerlen planların standart hataları arasındak lşk ssteatk olarak Tablo- ve Tablo- de belrtldğ gb gösterleblr (Baskan, 98). Tablo-, lanlara lşkn ortalaa tahn edcler LAN = N KİTLE OTALAASININ TAHİNCİSİ = hj j j= = = n = N j u= j = j= j u= j = j= j u= j = j= j u= Tablo- ve Tablo- de de her br plan çn kullanılan ju : Örneklede,. ahallede, j. sokaktak u. hanee lşkn değer, N : Topla br saısını, : Ktledek (lçedek) topla ahalle saısını, n : örnek br saısını, :. aşaa ktle saısını ( =,,..., ), j : Ktlede,. ahallenn, j. sokağındak topla hane saısını ( j =,,..., ), :. aşaa örnek saısını ( =,,..., ), j :. ahallenn, j. sokağındak topla hane saısını ( j =,,..., j ) fade etektedr. Arıca, S : Brnc aşaa brler arası varans, S : İknc aşaa brler arası varans, S j : Üçüncü aşaa brler arası varansı gösterektedr. planının en etkn plan olduğu düşünülesne rağen, üçüncü aşaada kullanılan küe örneklees nedenle, üçüncü aşaa brlern tüünün örneklee alınasını öngördüğü çn, zaan ve alet önünden terch edlez. Esasında planlardan hangsnn kullanılası gerektğ bçde kesn br hükü bldrek çok güçtür. Bütün planların, br seç öntelernn, zaan ve alet alternatflernn bulunduğu br sste süle ju ju ju ju

5 Anadolu Unverst Journal of Scence and Technolog, 7 () Tablo-. lanlara lşkn varans tahn edcler LAN V ( ) = ( N KİTLE VAYANSININ TAHİNCİSİ S j + = j= = ( S + S )) j V( ) = (( ju) ) ( ) = j= j u= j V( ) = (( ju) ) ( ) V ( ) = ( Sˆ N = j= j u= + ( j... ) ) = ( ) j= etek ve bölece br planda karar kılak alternatf br seç önte olablr. Ancak sülason teknklernden tutarlı sonuçlar elde etek çn ssten çok planlanası ve sülason azılı araçlarının ugun olası gerekr. Çok aşaalı örnekleede her aşaada seçlecek br saısının belrlenes, lglenlen aşaadak topla br saısı le önceden belrlenen örneklee oranının çarpılası le gerçekleştrlektedr. Örneklee çn belrlenen genel oran, her aşaada kullanılacak örneklee oranlarının çarpıı bçnde fade edlr. Üç aşaalı örnekleede kullanılası gereken eştlk : n f = f. f. f = = ( ).( ).( ) (..) N bçnde azılablektedr (Ksh, 987). Forüllerde kullanılan; N : Topla br saısı, n : örnek br saısı, :.aşaa ktle saısı, :. aşaa örnek saısı, f : genel örneklee oranı ve f :. aşaa örneklee oranını fade etektedr..4 Örnek Büüklüğünün Belrlenes Örneklee büüklüğü belrlenrken, çalışa çn arılan parasal kanakların eterllğ çok öneldr. Arıca nsan gücü ve zaan da önel br kısıttır. alet le örnek genşlğ arasında doğrusal br lşkden söz etek ükündür. Bu lşk genel olarak C 0 ( n) = c + c n (.4.) le fade edleblektedr (Cochran, 977). Eştlkte er alan; C (n) : alet fonksonunu, c 0 : Genel harcaaları, c :Br başına alet, n : Örnek saısını fade etektedr. (Kaa, 995) Tarafından gelştrlen progra kullanılarak brnc aşaada ahalle, knc aşaada sokak, üçüncü aşaada hane seç apılaktadır. Bu prograda lçe ver tabanları kullanılakta, örnek ölçüü çn güven düzeler ( α = 0.0 α = 0.05 α = 0.0), ahalle ve sokaklar çn örneklee oranları ( 0.05, 0.0, 0.5, 0,0) bçnde araştıracı tarafından belrlenektedr. Belrlenen güven düzeler ve örneklee oranlarına göre örnek saılarını veren tablolar gelştrlştr (Ksh, 965). Br araştırada belrlenen örnek saılarının bu tablolarda belrtlen değerlerle uulu olası vea bu değerlerden küçük olaası arzu edlr. 4. UYGULAA Çalışanın ugulaa bölüünde planı kullanılıştır. lanı kullanılarak apılan "İzr l Bornova lçesnde aşaan hanehalklarının alışverşlerndek arket terchlernn ve nedenlernn belrlenes" konulu kauou araştırası, düzenlene aşaasından sonuçların değerlendrles ve orulanası aşaasına ele alınıp ncelenştr. Bu aaçla, Bornova Beledes İar üdürlüğü Nuarataj Şeflğnden elde edlen ahalle ve sokak bazında hane ve şer saılarını çeren lsteler araştıranın çerçevesn oluşturaktadır. Bu konuda daha önce apılış br çalışa söz konusu oladığından arket terchlernn bensenes ve bensenees oranları eşt kabul edlştr ( = Q = 0.5) (Çıngı, 990). Oransal değerlern eşt kabul edles le Q çarpıı aksu olaktadır. Buna göre en az örnek ölçüü; t Q (.96) (0.5)(0.5) n = = = 84 elde edlştr. α (0.05)

6 4 Burada α = alındığından t =. 96 olakta, = Q = 0.5 olarak alınaktadır. Elde edlen değer kullanılarak genel örneklee oranını elde etek ükündür. Buna göre, n 84 f = = = bulunur. N 6549 Yukarıdak forülde N = 6549 değer, Bornova da bulunan brkl hane toplalarını fade etektedr. Daha önce açıklandığı gb üç aşaalı örnekleede her aşaada seçlen brlern büüklüğüne bağlı olarak örnek ölçüü değşekte ve br rasgele değşken olarak kabul edlektedr. Bornova lçesnde ahalle ve 6 sokak bulunakta olup seçlen ahalle ve sokakların büüklüklerne bağlı olarak 850 hane örneklee alınıştır. Hesaplanan örnek saısından ( n = 84) daha büük saıda örnek le çalışak tahn edclern daha duarlı sonuçlar veresne, güven aralıklarının daha dar aralıklarda hesaplanasına ol açaktadır. 4. Üç Aşaalı Seç. Aşaa : Araştıranın apılacağı ahallelern seç aşaası olan brnc aşaada Bornova lçesnde bulunan = ahalleden brnc aşaa örneklee oranı f = 0. 0 alınarak = f = ().(0.0) = 6 ahalle, hane saısı le orantılı olasılıklarla seç önte le seçlştr. Seçlen ahalleler ; Yeşlova, Erzene, Kızıla, anavkuu, Zafer ve Evka-III oluştur.. Aşaa : Brnc aşaada ugulanan antıkla her br ahalledek sokak saısı, sokak seç çn kullanılacak örneklee oranı f = 0. 0 olak üzere, =. f eştlğ kullanılarak, knc aşaa-da seçles gereken sokak saıları belrlenştr. Buna göre ukarıda belrtlen ahallelerden seçlen sokak saıları sırasıla; 4, 0, 8, 4, 9 ve oluştur. Aşaa : Üçüncü aşaa, knc aşaada seçlen sokaklardan anketlern ugulanacağı örneklee brler olan hanelern seçles aşaasıdır. Bu aşaada f f = = = 00. f. f ( 00. )( 00. ) Anadolu Ünverstes Bl ve Teknoloj Dergs, 7() bçnde hesaplanan örneklee oranı kullanılarak, sokakta bulunan topla hane saısı ve alınası gereken örnek hane saısı, = f eştlğnden elde edlr. Her sokaktan aşağıda hesaplanan saılarda haneler seçlr. Buna göre sokaklardan belrlenen hane saıları sırasıla ; 8, 64, 99, 48, 07 ve 50 olarak belrlenştr. Bölece sokaklardan belrlenen hane saıları toplaının 850 olaktadır. ( ) lanında bell özellğe sahp brlern oranının ve varansın tahn edcs : p = = j= a j j = j= (4.) V ( p) = (( j ) p) (4.) ( ) ( 4.) ve ( 4.) forüllernde er verlen, a j : Örneklede. brnc aşaa br çndek j. knc aşaa brndek örneklee brlernden lglenlen özellğe sahp brlern saısını, j : Örneklede,. brnc aşaa brndek, j. knc aşaa brndek üçüncü aşaa brlernn saısını, p j :. brnc aşaa, j. knc aşaa br çndek üçüncü aşaa brlernden lglenlen özellğe sahp oranların oranını fade etektedr. Hanehalklarının alışverşlerndek arket terchlernn ve nedenlernn belrlenes aacıla apılan bu araştırada, arketler terch etede en önel nedenn arketn ucuz olası olduğunu düşünenlern oranının tahn ve bu tahne lşkn güven aralığı da benzer şeklde hesaplanıştır. Oran hesaplaalarında kullanılan oran ve varans tahn edcler ( 4.) ve ( 4.) forüller le hesaplanıştır. Oran çn %95'lk güven aralığı; ( 065. ( 96. ) 000. < < ( 96. ) 000. ) = 095. ( < < 0.709) = 0.95 olarak bulunur. Bulunan güven aralığından, Bornova'dak hanehalklarından arketler terch edenlern arketn ucuz olası özellğ olduğunu düşünenlern oranının %95 güvenle, (0.544;0.709) aralığında olacağı söleneblr. arketler terch etede knc derecede önel neden arkettek alların çeşdnn fazla olası düşünülektedr. Bu oranının tahnne lşkn %95'lk güven aralığı; (. 04 (. 96) 000. < < (. 96) 000. ) = 095. ( 0.67 < < 0.49) = 0.95 olarak elde edlr. Bulunan güven aralığından, hanehalkları çnde arket terch etede knc önel neden olarak arkettek alların çeştl

7 Anadolu Unverst Journal of Scence and Technolog, 7 () 5 olası düşüncesne sahp olanların oranını %95 güvenle çeren aralığın (0.67;0.49) olduğu söleneblr. arketler terch ete neden olarak üçüncü derecede önel nedenn, arketn adrese akın olası düşünülektedr. Bu oranının tahn çn %95'lk güven aralığı; ( 0. (. 96) < < 0. + (. 96) ) = ( 0.78 < < 0.44) = 0.95 olarak elde edlştr. Bulunan güven aralığından, Bornova'dak hanehalklarından arketler terch edenlern, terch etelernde üçüncü derecede önel nedenn arketn eve akın olası özellğ olduğunu düşünenlern oranının %95 güvenle, (0.78 ; 0.44) aralığında olacağı söleneblr. 5. SONUÇ ve ÖNEİLE Kauou araştıralarının düzenlenes aşaasında dkkat edles gereken faktörlerden en önels ktlenn apısına ugun önten belrlenesdr. Araştıra büük br alana aılış olan br ktlee önelk olduğunda, ktledek brlern tüünün nceleee alınası he zor, he zaan, nsan gücü ve alet açısından kansızdır. Bu nedenle, ktlenn apısını en şeklde ansıtacak br örneğn seçles gerekektedr. Yapılan bu çalışa le düzenl br şeklde kurulardan elde edles güç olan beledelern nuarataj şeflklernde ürütülen arşv araştırası le aklaşık br ıllık br sürede derlenen ve ver tabanları oluşturulan İzr ve lçelerne at ahalle ve sokak bazında hane ve şer saıları blgler bulunaktadır. İzr lnde apılacak araştıralarda önel br ere sahp olacağı düşünülen bu ver tabanı 990 nüfus saıı sonunda toplanan blglerden derlenştr. Her beş ılda br apılan nüfus saıının bundan böle sonu sıfırla bten ıllarda apılacak olası bu ver tabanının önen br kat daha arttıraktadır. On ıllık br süre çnde hane ve şer saılarında edana gelen değşlern örneklee seçlen ahalle ve sokaklarda apılacak küçük nceleelerle le güncelleştrles gerekektedr. Özel aaçlı br blgsaar prograı gelştrlerek apılan bu çalışada üç aşaalı örneklee planlarından ( ) kullanılıştır. Bu çalışada, detalı olarak ncelenen üç aşaalı örneklee planlarında ktle paraetrelernn tahncler ve bu tahnclere lşkn varans hesaplaalarından ararlanılarak, Bornova'da aşaan hanehalklarının faalete geçen hperarket Kpa'nın halk tarafından bensene oranı ve arket terchnde en önel üç nedene lşkn oran tahncler ve bu tahnclere lşkn güven aralıkları elde edlştr. Bu çalışada, ugulanan anketn sadece üç sorusuna lşkn tahnlerde bulunuluştur. Benzer şeklde, daha brçok tahn değer elde edleblr. Hanehalklarının ortalaa gelr düzeler le lgl elde edlen sonuçların bu gün fade edles, enflasonst etkler nedenle tutarsız br görüntü sergleektedr. Bu tür sonuçlar, br k ıllık zaan perotları çnde ble anlasız kalablektedr. Dövz cnsnden dönüştürülüş sonuçların da dövzde edana gelen değşkenlk ve durağanlıktan uzak apı nedenle çok anlalı olaacağı düşünülektedr. f Oranları le lgl belrtlen değerleeler, kauou araştıra kuruluşlarınca apılan çalışalarda kullanılan oranlardır. Bu oranların nasıl seçleceğ le lgl ölçütler değşken olup, genelde zaan ve alet kısıtlarına bağlı kalınarak tespt edlektedr. Tespt edlen oranlar, lteratür taraalarında ulaşılan sonuçlarla uuludur. Örneklee planlarının seç, konusunda kesn br çıkarsaa apak güçtür. Bu planlardan hangsnn kullanılacağı da ne zaan ve alet kısıtları le akından lşkdr. Türke de kauou araştıra kuruluşlarının, olasılıklı teknkler çok az kullandıkları ve daha çok kotalara daalı teknkler terch ettkler tespt edlştr. Ünverstelern araştıra brlernce apılan bazı örneklee çalışalarında se, olasılıklı örneklee teknklerne er verlektedr. 6. KAYNAKLA Baskan, Ş. (98). Farklı örneklee öntelernn brlkte kullanıldığı çok aşaalı örneklee, E.Ü. ühendslk Fakültes Derneğ, Ser E. Ugulaalı İstatstk, Clt, Saı: -, İzr, 98. Baskan,Ş. (994). Araştıra Yönteler ve Örnekleee Grş. Ders Notları, İzr, 994. Cochran, W.G. (977). Saplng technques. rd Edton, John Wle & Sons Inc., New York. Çıngı, H. (990). Örneklee Kuraı. H.Ü. Fen Fakültes Basıev, Betepe. Deng, W.E., (960a). Saple Desgn n Busness esearch. John Wle & Sons Inc., New York Deng, W.E. (960b). Soe Theor of Saplng. John Wle & Sons Inc., New York, 960. Kaa, A. (995). Saple Örneklee aket rograı, E.Ü Fen Fakültes, İstatstk Bölüü, Bornova- İzr. Ksh, L. (965). Surve Saplng. John Wle & Sons Inc., New York. Ksh, L. (987). Statstcal Desgn for esearch. John Wle & Sons, New York, 987. Özden H. (975). Çok Safhalı Örneklee le Sonlu Ktleden Tahnler. H.Ü. Fen ve ühendslk Bller Dergs, Clt,

8 6 Anadolu Ünverstes Bl ve Teknoloj Dergs, 7() Sencer,. ve Sencer, Y. (978). Toplusal Araştıralarda Yöntebl. Doğan Basıev, Ankara, 978. Vaus, de D.A. (99). Surves n Socal esearch. UCL ress, London, 99. Yates, F. (98). Saplng ethods for Censuses and Surves. Charles Grffn and Copan Ltd., 4th Edton, 98. Hanehalkı Gelr ve Tüket Harcaaları Anket. D.İ.E., 987. Türke Nüfus Araştırası. D.İ.E., 989. Hanehalkı İşgücü Anket Sonuçları. D.İ.E., 99. Sbel Blg, 970 ılında İzr de doğdu. İlk, Orta ve Lse Öğrenlern İzr de taaladı. 99 ılında Ege Ünverstes Fen Fakültes İstatstk Bölüünden knclkle ezun oldu. 995 ılında Ege Ünverstes Fen Bller Ensttüsü Ugulaalı İstatstk Anabl Dalında Yüksek Lsans Çalışasını taaladı ılları arasında anı bölüde Araştıra Görevls olarak görev aptı ılları arasında Ege Bölge Sana Odası nda, tarhler arasında Efes lsen de İstatstk Uzanı olarak görev aptı. Halen İzr de kendsne at frada statstk danışanlık hzetler apaktadır. Ahet Kaa, 965 ılında Sverek te doğdu. İlk, Orta ve Lse Öğrenlern Sverek te taaladı. 987 ılında Dokuz Elül Ünverstes Blgsaar Bölüünden, 99 ılında Ege Ünverstes Fen Fakültes İstatstk Bölüünden Brnclkle ezun oldu. 995 ılında Ege Ünverstes Fen Bller Ensttüsü İstatstk Teors Anabl Dalında Yüksek Lsans, 999 ılında Dokuz Elül Ünverstes Ekonoetr- İstatstk Anabl Dalında Doktora Çalışalarını taaladı. Halen Ege Ünverstes Tre Kutsan eslek Yüksek Okulu Blgsaar rogracılığı Bölüünde Öğret Ües olarak görev apaktadır.

Polinom Filtresi ile Görüntü Stabilizasyonu

Polinom Filtresi ile Görüntü Stabilizasyonu Polno Fltres le Görüntü Stablzasonu Fata Özbek, Sarp Ertürk Kocael Ünverstes Elektronk ve ab. Müendslğ Bölüü İzt, Kocael fozbek@kou.edu.tr, serturk@kou.edu.tr Özetçe Bu bldrde vdeo görüntü dznnde steneen

Detaylı

GM-220 MÜH. ÇALIŞ. İSTATİSTİKSEL. Frekans Dağılımı Oluşturma Adımları VERİLERİN SUNUMU. Verilerin Özetlenmesi ve Grafikle Gösterilmesi

GM-220 MÜH. ÇALIŞ. İSTATİSTİKSEL. Frekans Dağılımı Oluşturma Adımları VERİLERİN SUNUMU. Verilerin Özetlenmesi ve Grafikle Gösterilmesi VERİLERİN SUNUMU GM-0 MÜH. ÇALIŞ. İSTATİSTİKSEL YÖNTEMLER Br çalışadan elde edlen verler ha ver ntelğndedr. Ha verlerden blg ednek zor ve zaan alıcıdır. Ha verler çok karaşık durudadır. Verlern düzenlenes

Detaylı

İSTATİSTİK DERS NOTLARI

İSTATİSTİK DERS NOTLARI Balıkesr Ünverstes İnşaat Mühendslğ Bölüü uutokkan@balkesr.edu.tr İSTATİSTİK DERS OTLARI Yrd. Doç. Dr. Uut OKKA Hdrolk Anabl Dalı Balıkesr Ünverstes Balıkesr Ünverstes İnşaat Mühendslğ Bölüü İnşaat Mühendslğ

Detaylı

Adi Diferansiyel Denklemler NÜMERİK ANALİZ. Adi Diferansiyel Denklemler. Adi Diferansiyel Denklemler

Adi Diferansiyel Denklemler NÜMERİK ANALİZ. Adi Diferansiyel Denklemler. Adi Diferansiyel Denklemler 6.4.7 NÜMERİK ANALİZ Yrd. Doç. Dr. Hatce ÇITAKOĞLU 6 Müendslk sstemlernn analznde ve ugulamalı dsplnlerde türev çeren dferansel denklemlern analtk çözümü büük öneme saptr. Sınır değer ve/vea başlangıç

Detaylı

X, R, p, np, c, u ve diğer kontrol diyagramları istatistiksel kalite kontrol diyagramlarının

X, R, p, np, c, u ve diğer kontrol diyagramları istatistiksel kalite kontrol diyagramlarının 1 DİĞER ÖZEL İSTATİSTİKSEL KALİTE KONTROL DİYAGRAMLARI X, R, p, np, c, u ve dğer kontrol dyagramları statstksel kalte kontrol dyagramlarının temel teknkler olup en çok kullanılanlarıdır. Bu teknkler ell

Detaylı

MANYETİK OLARAK STABİLİZE EDİLMİŞ AKIŞKAN YATAKLARDA KÜTLE AKTARIM KATSAYILARININ İNCELENMESİ

MANYETİK OLARAK STABİLİZE EDİLMİŞ AKIŞKAN YATAKLARDA KÜTLE AKTARIM KATSAYILARININ İNCELENMESİ MANYETİK OLAAK STABİLİZE EDİLMİŞ AKIŞKAN YATAKLADA KÜTLE AKTAIM KATSAYILAININ İNCELENMESİ Metn ŞENGÜL, Ahet. ÖZDUAL* Şeker Enttüü Etegut/ANKAA; *H.Ü. Kya Mühendlğ Bölüü Beytepe/ANKAA ÖZET Bu çalışanın

Detaylı

ARAŞTIRMA MAKALESİ/RESEARCH ARTICLE

ARAŞTIRMA MAKALESİ/RESEARCH ARTICLE ANADOLU ÜNİVERSİTESİ BİLİM VE TEKNOLOJİ DERGİSİ ANADOLU UNIVERSITY JOURNAL OF SCIENCE AND TECHNOLOGY Clt/Vol.:7 Saı/No: 1 : 97-101 (006) ARAŞTIRMA MAKALESİ/RESEARCH ARTICLE ÖĞRENCİLERİN YAZ OKULU HAKKINDAKİ

Detaylı

UYUM ĐYĐLĐĞĐ TESTĐ. 2 -n olup. nin dağılımı χ dir ve sd = (k-1-p) dir. Burada k = sınıf sayısı, p = tahmin edilen parametre sayısıdır.

UYUM ĐYĐLĐĞĐ TESTĐ. 2 -n olup. nin dağılımı χ dir ve sd = (k-1-p) dir. Burada k = sınıf sayısı, p = tahmin edilen parametre sayısıdır. UYUM ĐYĐLĐĞĐ TESTĐ Posson: H o: Ver Posson dağılıma sahp br ktleden gelmektedr. H a : Ver Posson dağılıma sahp br ktleden gelmemektedr. Böyle br hpotez test edeblmek çn, önce Posson dağılım parametres

Detaylı

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI V. Ulusal Üretm Araştırmaları Sempozyumu, İstanbul Tcaret Ünverstes, 5-7 Kasım 5 ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN

Detaylı

BİRİKİMLİ HASAR TEORİLERİ VE YORULMA ÇATLAĞINA GÖRE ÖMÜR DEĞERLENDİRMELERİ

BİRİKİMLİ HASAR TEORİLERİ VE YORULMA ÇATLAĞINA GÖRE ÖMÜR DEĞERLENDİRMELERİ Brkl Hasar Teorler ve Yorula Çatlağına Göre Öür Değerlendreler HAVACILIK VE UZAY TEKOLOJİLERİ DERGİSİ TEMMUZ 00 CİLT SAYI (-9) BİRİKİMLİ HASAR TEORİLERİ VE YORULMA ÇATLAĞIA GÖRE ÖMÜR DEĞERLEDİRMELERİ Gökhan

Detaylı

2.a: (Zorunlu Değil):

2.a: (Zorunlu Değil): Uygulaa 5-7:.7 6 7 Baar Yarıyılı Jeodezk Ağlar e Uygulaaları UYGULAMA FÖYÜ,..7.a: (Zorunlu Değl: Yanına arılaayan br kule yükeklğnn trgonoetrk yükeklk belrlee yönteyle eaplanaı UYGULAMA.b : (Zorunlu C3

Detaylı

OLASILIĞA GİRİŞ. Biyoistatistik (Ders 7: Olasılık) OLASILIK, TIP ve GÜNLÜK YAŞAMDA KULLANIMI

OLASILIĞA GİRİŞ. Biyoistatistik (Ders 7: Olasılık) OLASILIK, TIP ve GÜNLÜK YAŞAMDA KULLANIMI OLASILIĞA GİRİŞ Yrd. Doç. Dr. Ünal ERKORKMAZ Sakarya Ünverstes Tıp Fakültes Byostatstk Anablm Dalı uerkorkmaz@sakarya.edu.tr OLASILIK, TIP ve GÜNLÜK YAŞAMDA KULLANIMI Br olayındoğal koşullar altında toplumda

Detaylı

Basel II Geçiş Süreci Sıkça Sorulan Sorular

Basel II Geçiş Süreci Sıkça Sorulan Sorular Basel II Geçş Sürec Sıkça Sorulan Sorular Soru No: 71 Cevaplanma Tarh: 06.03.2012 İlgl Hüküm: --- Konu: Gayrmenkul İpoteğyle Temnatlandırılmış Alacaklar İçn KR510AS Formunun Doldurulmasına İlşkn Örnek

Detaylı

bir yol oluşturmaktadır. Yine i 2 , de bir yol oluşturmaktadır. Şekil.DT.1. Temel terimlerin incelenmesi için örnek devre

bir yol oluşturmaktadır. Yine i 2 , de bir yol oluşturmaktadır. Şekil.DT.1. Temel terimlerin incelenmesi için örnek devre Devre Analz Teknkler DEE AAĐZ TEKĐKEĐ Bu zamana kadar kullandığımız Krchoffun kanunları ve Ohm kanunu devre problemlern çözmek çn gerekl ve yeterl olan eştlkler sağladılar. Fakat bu kanunları kullanarak

Detaylı

2.7 Bezier eğrileri, B-spline eğrileri

2.7 Bezier eğrileri, B-spline eğrileri .7 Bezer eğrler, B-splne eğrler Bezer eğrler ve B-splne eğrler blgsaar grafklernde ve Blgsaar Destekl Tasarım (CAD) ugulamalarında çok kullanılmaktadır.. B-splne eğrler sadece br grup ver noktası çn tanımlanan

Detaylı

Rasgele Değişken Üretme Teknikleri

Rasgele Değişken Üretme Teknikleri Rasgele Değşken Üretme Teknkler Amaç Smülasyon modelnn grdlern oluşturacak örneklern üretlmes Yaygın olarak kullanılan ayrık veya sürekl dağılımların örneklenmes sürecn anlamak Yaygın olarak kullanılan

Detaylı

YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Cilt:13 Sayı:1 Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. MANİSA

YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Cilt:13 Sayı:1 Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. MANİSA YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Clt:3 Sayı: Celal Bayar Ünverstes İ.İ.B.F. MANİSA Bulanık Araç Rotalama Problemlerne Br Model Öners ve Br Uygulama Doç. Dr. İbrahm GÜNGÖR Süleyman Demrel Ünverstes, İ.İ.B.F.,

Detaylı

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU 6.07.0 ÇOKLU REGRESON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-ON KATSAILARININ ORUMU ÇOKLU REGRESON MODELİ Ekonom ve şletmeclk alanlarında herhang br bağımlı değşken tek br bağımsız

Detaylı

VEKTÖRLER Koordinat Sistemleri. KONULAR: Koordinat sistemleri Vektör ve skaler nicelikler Bir vektörün bileşenleri Birim vektörler

VEKTÖRLER Koordinat Sistemleri. KONULAR: Koordinat sistemleri Vektör ve skaler nicelikler Bir vektörün bileşenleri Birim vektörler 11.10.011 VEKTÖRLER KONULR: Koordnat ssteler Vektör ve skaler ncelkler r vektörün bleşenler r vektörler Koordnat Ssteler Karteen (dk koordnatlar: r noktaı tesl etenn en ugun olduğu koordnat ssten kullanırı.

Detaylı

BÖLÜM 4 KLASİK OPTİMİZASYON TEKNİKLERİ (KISITLI OPTİMİZASYON)

BÖLÜM 4 KLASİK OPTİMİZASYON TEKNİKLERİ (KISITLI OPTİMİZASYON) BÖÜM 4 KASİK OPTİMİZASYON TEKNİKERİ KISITI OPTİMİZASYON 4. GİRİŞ Öcek bölülerde de belrtldğ b optzaso probleler çoğuluğu kısıtlaıcı oksolar çerektedr. Kısıtlaasız optzaso problelerde optu değer ede oksou

Detaylı

BÖLÜM 5 İKİ VEYA DAHA YÜKSEK BOYUTLU RASGELE DEĞİŞKENLER İki Boyutlu Rasgele Değişkenler

BÖLÜM 5 İKİ VEYA DAHA YÜKSEK BOYUTLU RASGELE DEĞİŞKENLER İki Boyutlu Rasgele Değişkenler BÖLÜM 5 İKİ VEYA DAHA YÜKSEK BOYUTLU RASGELE DEĞİŞKENLER 5.. İk Boyutlu Rasgele Değşkenler Br deney yapıldığında, aynı deneyle lgl brçok rasgele değşkenn aynı andak durumunu düşünmek gerekeblr. Böyle durumlarda

Detaylı

DENEY 4: SERİ VE PARALEL DEVRELER,VOLTAJ VE AKIM BÖLÜCÜ KURALLARI, KIRCHOFF KANUNLARI

DENEY 4: SERİ VE PARALEL DEVRELER,VOLTAJ VE AKIM BÖLÜCÜ KURALLARI, KIRCHOFF KANUNLARI A. DNYİN AMACI : Bast ser ve bast paralel drenç devrelern analz edp kavramak. Voltaj ve akım bölücü kurallarını kavramak. Krchoff kanunlarını deneysel olarak uygulamak. B. KULLANILACAK AAÇ V MALZML : 1.

Detaylı

Çok Parçalı Basınç Çubukları

Çok Parçalı Basınç Çubukları Çok Parçalı Basınç Çubukları Çok parçalı basınç çubukları genel olarak k gruba arılır. Bunlar; a) Sürekl brleşk parçalardan oluşan çok parçalı basınç çubukları b) Parçaları arasında aralık bulunan çok

Detaylı

PÜRÜZLÜ AÇIK KANAL AKIMLARINDA DEBİ HESABI İÇİN ENTROPY YÖNTEMİNİN KULLANILMASI

PÜRÜZLÜ AÇIK KANAL AKIMLARINDA DEBİ HESABI İÇİN ENTROPY YÖNTEMİNİN KULLANILMASI PÜRÜZLÜ AÇIK KANAL AKIMLARINDA DEBİ HESABI İÇİN ENTROPY YÖNTEMİNİN KULLANILMASI Mehmet ARDIÇLIOĞLU *, Galp Seçkn ** ve Özgür Öztürk * * Ercyes Ünverstes, Mühendslk Fakültes, İnşaat Mühendslğ Bölümü Kayser

Detaylı

4.5. SOĞUTMA KULELERİNİN BOYUTLANDIRILMASI İÇİN BİR ANALIZ

4.5. SOĞUTMA KULELERİNİN BOYUTLANDIRILMASI İÇİN BİR ANALIZ Ünsal M.; Varol, A.: Soğutma Kulelernn Boyutlandırılması İçn Br Kuramsal 8 Mayıs 990, S: 8-85, Adana 4.5. SOĞUTMA KULELERİNİN BOYUTLANDIRILMASI İÇİN BİR ANALIZ Asaf Varol Fırat Ünverstes, Teknk Eğtm Fakültes,

Detaylı

Fen ve Mühendislik için Fizik 1 Ders Notları: Doç.Dr. Ahmet CANSIZ

Fen ve Mühendislik için Fizik 1 Ders Notları: Doç.Dr. Ahmet CANSIZ 9. ÇİZGİSEL (OĞRUSAL) OENTU VE ÇARPIŞALAR 9. Kütle erkez Ssten kütle erkeznn yern ssten ortalaa konuu olarak düşüneblrz. y Δ Δ x x + x = + Teraz antığı le düşünürsek aşağıdak bağıntıyı yazablrz: Δ= x e

Detaylı

BETONARME KOLON KESİTLERİNİN HESABI İÇİN YAPAY SİNİR AĞLARI İLE GELİŞTİRİLEN YENİ FORMÜLLER

BETONARME KOLON KESİTLERİNİN HESABI İÇİN YAPAY SİNİR AĞLARI İLE GELİŞTİRİLEN YENİ FORMÜLLER PAMUKKALE ÜNİ VERSİ TESİ MÜHENDİ SLİ K FAKÜLTESİ PAMUKKALE UNIVERSITY ENGINEERING COLLEGE MÜHENDİ SLİ K BİL İ MLERİ DERGİ S İ JOURNAL OF ENGINEERING SCIENCES YIL CİLT SAYI SAYFA : 005 : : : 83-9 BETONARME

Detaylı

TEDARİKÇİNİN SÜREÇLERİNİ İYİLEŞTİRME AMAÇLI TEDARİKÇİ SEÇİM PROBLEMİ

TEDARİKÇİNİN SÜREÇLERİNİ İYİLEŞTİRME AMAÇLI TEDARİKÇİ SEÇİM PROBLEMİ Endüstr Mühendslð Dergs Clt: 23 Sayý: Sayfa: (4-5) YA/EM 200 Özel Sayısı TEDARİKÇİNİN SÜREÇLERİNİ İYİLEŞTİRME AMAÇLI TEDARİKÇİ SEÇİM PROBLEMİ Burcu GÖKALP, Banu SOYLU 2 * Merez Çel AŞ 2 Ercyes Ünverstes,

Detaylı

DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME. Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cinemre

DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME. Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cinemre 1 DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cnemre 2 BİRİNCİ BÖLÜM HEDEF PROGRAMLAMA 1.1 Grş Karar problemler amaç sayısına göre tek amaçlı ve çok amaçlı

Detaylı

Kİ KARE ANALİZİ. Doç. Dr. Mehmet AKSARAYLI Ki-Kare Analizleri

Kİ KARE ANALİZİ. Doç. Dr. Mehmet AKSARAYLI  Ki-Kare Analizleri Kİ KAR ANALİZİ 1 Doç. Dr. Mehmet AKSARAYLI www.mehmetaksarayl K-Kare Analzler OLAY 1: Genelde br statstk sınıfında, öğrenclern %60 ının devamlı, %30 unun bazen, %10 unun se çok az derse geldkler düşünülmektedr.

Detaylı

YAYILI YÜK İLE YÜKLENMİŞ YAPI KİRİŞLERİNDE GÖÇME YÜKÜ HESABI. Perihan (Karakulak) EFE

YAYILI YÜK İLE YÜKLENMİŞ YAPI KİRİŞLERİNDE GÖÇME YÜKÜ HESABI. Perihan (Karakulak) EFE BAÜ Fen Bl. Enst. Dergs (6).8. YAYII YÜK İE YÜKENİŞ YAPI KİRİŞERİNDE GÖÇE YÜKÜ HESABI Perhan (Karakulak) EFE Balıkesr Ünverstes ühendslk marlık Fakültes İnşaat üh. Bölümü Balıkesr, TÜRKİYE ÖZET Yapılar

Detaylı

İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ

İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ Türkye İnşaat Mühendslğ, XVII. Teknk Kongre, İstanbul, 2004 İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ Nur MERZİ 1, Metn NOHUTCU, Evren YILDIZ 1 Orta Doğu Teknk Ünverstes, İnşaat Mühendslğ Bölümü, 06531 Ankara

Detaylı

( ) 3.1 Özet ve Motivasyon. v = G v v Operasyonel Amplifikatör (Op-Amp) Deneyin Amacı. deney 3

( ) 3.1 Özet ve Motivasyon. v = G v v Operasyonel Amplifikatör (Op-Amp) Deneyin Amacı. deney 3 Yıldız Teknk Ünverstes Elektrk Mühendslğ Bölümü Deneyn Amacı İşlemsel kuvvetlendrcnn çalışma prensbnn anlaşılması le çeştl OP AMP devrelernn uygulanması ve ncelenmes. Özet ve Motvasyon.. Operasyonel Amplfkatör

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ Gülesen ÜSTÜNDAĞ BAZI PARAMETRİK OLMAYAN İSTATİSTİKSEL YÖNTEMLERİN İNCELENMESİ İSTATİSTİK ANABİLİM DALI ADANA, 005 ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ

Detaylı

OLASILIK. Bölüm 4. Temel Tanımlar ve Kavramlar-I. Olasılık

OLASILIK. Bölüm 4. Temel Tanımlar ve Kavramlar-I. Olasılık ölüm 4 Olasılık OLSILIK opulasyon hakkında blg sahb olmak amacı le alınan örneklerden elde edlen blgler bre br doğru olmayıp heps mutlaka br hata payı taşımaktadır. u hata payının ortaya çıkmasının sebeb

Detaylı

KIRMIZI, TAVUK VE BEYAZ ET TALEBİNİN TAM TALEP SİSTEMİ YAKLAŞIMIYLA ANALİZİ

KIRMIZI, TAVUK VE BEYAZ ET TALEBİNİN TAM TALEP SİSTEMİ YAKLAŞIMIYLA ANALİZİ Süleyman Demrel Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Yıl: 2007/2, Sayı: 6 Journal of Suleyman Demrel Unversty Insttue of Socal Scences Year: 2007/2, Number: 6 KIRMIZI, TAVUK VE BEYAZ ET TALEBİNİN TAM

Detaylı

OLASILIK KURAMI. Temel Tanımlar ve Kavramlar-III. Temel Tanımlar ve Kavramlar-II. Temel Tanımlar ve Kavramlar-I OLASILIK

OLASILIK KURAMI. Temel Tanımlar ve Kavramlar-III. Temel Tanımlar ve Kavramlar-II. Temel Tanımlar ve Kavramlar-I OLASILIK Dr. Mehmet KSRYLI OLSILIK OLSILIK KURMI Dokuz Eylül Ünverstes Ekonometr Böl. www.mehmetaksarayl.com Populasyon hakkında blg sahb olmak amacı le alınan örneklerden elde edlen blgler bre br doğru olmayıp

Detaylı

TEKNOLOJİ, PİYASA REKABETİ VE REFAH

TEKNOLOJİ, PİYASA REKABETİ VE REFAH TEKNOLOJİ, PİYASA REKABETİ VE REFAH Dr Türkmen Göksel Ankara Ünverstes Syasal Blgler Fakültes Özet Bu makalede teknoloj sevyesnn pyasa rekabet ve refah sevyes üzerndek etkler matematksel br model le ncelenecektr

Detaylı

NEM ALMA SİSTEMLERİNDE NEM KAZANCININ HESABI

NEM ALMA SİSTEMLERİNDE NEM KAZANCININ HESABI 62 NEM ALMA SİSTEMLERİNDE NEM KAZANCININ HESABI Ahet ARISOY ÖZET Ne ala, kla sste tasarıında en az karşııza çıkan konulardan brdr. Bu nedenle de az blnektedr. Chaz seçlernde daha çok aprk davranılakta

Detaylı

Bulanık Mantık ile Hesaplanan Geoid Yüksekliğine Nokta Yüksekliklerinin Etkisi

Bulanık Mantık ile Hesaplanan Geoid Yüksekliğine Nokta Yüksekliklerinin Etkisi Harta Teknolojler Elektronk Dergs Clt: 5, No: 1, 2013 (61-67) Electronc Journal of Map Technologes Vol: 5, No: 1, 2013 (61-67) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojkarastrmalar.com e-issn: 1309-3983 Makale

Detaylı

SEK Tahmincilerinin Arzulanan Özellikleri. SEK Tahmincilerinin Arzulanan Özellikleri. Ekonometri 1 Konu 9 Sürüm 2,0 (Ekim 2011)

SEK Tahmincilerinin Arzulanan Özellikleri. SEK Tahmincilerinin Arzulanan Özellikleri. Ekonometri 1 Konu 9 Sürüm 2,0 (Ekim 2011) SEK Tahmnclernn Arzulanan Özellkler İk Değşkenl Bağlanım Model SEK Tahmnclernn Arzulanan Özellkler Ekonometr 1 Konu 9 Sürüm 2,0 (Ekm 2011) http://www.ackders.org.tr SEK Tahmnclernn Arzulanan Özellkler

Detaylı

HATA YÖNETİMİ İÇİN ZEKİ KEŞİF VE TOPOLOJİ OLUŞTURMA YÖNTEMİ

HATA YÖNETİMİ İÇİN ZEKİ KEŞİF VE TOPOLOJİ OLUŞTURMA YÖNTEMİ HATA YÖNETİMİ İÇİN ZEKİ KEŞİF VE TOPOLOJİ OLUŞTURMA YÖNTEMİ Ertuğrul AKBAŞ 1 Özle AK 2 1, 2 CBR Yazılı Danışanlık ve Blş steler, 41410, Gebze-Kocael 1 e-posta: ertugrul@cbr.co.tr 2 e-posta: ozle@cbr.co.tr

Detaylı

Standart Model (SM) Lagrange Yoğunluğu. u, d, c, s, t, b. e,, Şimdilik nötrinoları kütlesiz Kabul edeceğiz. Kuark çiftlerini gösterelim.

Standart Model (SM) Lagrange Yoğunluğu. u, d, c, s, t, b. e,, Şimdilik nötrinoları kütlesiz Kabul edeceğiz. Kuark çiftlerini gösterelim. SM de yer alacak fermyonlar Standart Model (SM) agrange Yoğunluğu u s t d c b u, d, c, s, t, b e e e,, Şmdlk nötrnoları kütlesz Kabul edeceğz. Kuark çftlern gösterelm. u, c ve t y u (=1,,) olarak gösterelm.

Detaylı

Kİ-KARE VE KOLMOGOROV SMİRNOV UYGUNLUK TESTLERİNİN SİMULASYON İLE ELDE EDİLEN VERİLER ÜZERİNDE KARŞILAŞTIRILMASI

Kİ-KARE VE KOLMOGOROV SMİRNOV UYGUNLUK TESTLERİNİN SİMULASYON İLE ELDE EDİLEN VERİLER ÜZERİNDE KARŞILAŞTIRILMASI C.Ü. İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt 4, Sayı 1, 3 6 Kİ-KARE VE KOLMOGOROV SMİRNOV UYGUNLUK TESTLERİNİN SİMULASYON İLE ELDE EDİLEN VERİLER ÜZERİNDE KARŞILAŞTIRILMASI H. BİRCAN, Y. KARAGÖZ ve Y. KASAPOĞLU

Detaylı

HİDROLİK ÇALIŞMALARDA İSTATİSTİKSEL YÖNTEMLERİN KULLANIMI. İstatistiksel Maddelerin Önemi ve Sınıflandırılması

HİDROLİK ÇALIŞMALARDA İSTATİSTİKSEL YÖNTEMLERİN KULLANIMI. İstatistiksel Maddelerin Önemi ve Sınıflandırılması HİDROLİK ÇALIŞMALARDA İSTATİSTİKSEL YÖTEMLERİ KULLAIMI Grş İstatstksel Maddelern Önem ve Sınıflandırılması Hdrolojk büüklüklern brçoğu fzk asalarıla tam olarak açıklanamaan rastgele değşken ntelğ taşırlar.

Detaylı

Metin Madenciliği ile Soru Cevaplama Sistemi

Metin Madenciliği ile Soru Cevaplama Sistemi Metn Madenclğ le Soru Cevaplama Sstem Sevnç İlhan 1, Nevchan Duru 2, Şenol Karagöz 3, Merve Sağır 4 1 Mühendslk Fakültes Blgsayar Mühendslğ Bölümü Kocael Ünverstes slhan@kocael.edu.tr, nduru@kocael.edu.tr,

Detaylı

ÇOK AMAÇLI BULANIK OPTİMİZASYON TEKNİĞİ İLE DÜZLEM KAFES SİSTEMLERİN BOYUTLANDIRILMASI ÖZET

ÇOK AMAÇLI BULANIK OPTİMİZASYON TEKNİĞİ İLE DÜZLEM KAFES SİSTEMLERİN BOYUTLANDIRILMASI ÖZET Polteknk Ders Journal o Poltechnc Clt: 6 aı: s. 505-5, 00 Vol: 6 No: pp. 505-5, 00 ÇOK AMAÇLI BULANIK OPTİMİZAYON TEKNİĞİ İLE DÜZLEM KAFE İTEMLERİN BOYUTLANDIRILMAI Öer KELEŞOĞLU, Mehet ÜLKER Fırat Ünverstes,

Detaylı

ADJUSTED DURBIN RANK TEST FOR SENSITIVITY ANALYSIS IN BALANCED INCOMPLETE BLOCK DESIGN

ADJUSTED DURBIN RANK TEST FOR SENSITIVITY ANALYSIS IN BALANCED INCOMPLETE BLOCK DESIGN SAÜ Fen Edebyat Dergs (2010-I) F.GÖKPINAR v.d. DENGELİ TAMAMLANMAMIŞ BLOK TASARIMINDA, DUYUSAL ANALİZ İÇİN DÜZELTİLMİŞ DURBİN SIRA SAYILARI TESTİ Fkr GÖKPINAR*, Hülya BAYRAK, Dlşad YILDIZ ve Esra YİĞİT

Detaylı

Merkezi Eğilim (Yer) Ölçüleri

Merkezi Eğilim (Yer) Ölçüleri Merkez Eğlm (Yer) Ölçüler Ver setn tanımlamak üzere kullanılan ve genellkle tüm elemanları dkkate alarak ver setn özetlemek çn kullanılan ölçülerdr. Ver setndek tüm elemanları temsl edeblecek merkez noktasına

Detaylı

Çok Aşamalı Örnekleme Yöntemlerinde Örneklem Büyüklüğünün Belirlenmesi : Bir Uygulama

Çok Aşamalı Örnekleme Yöntemlerinde Örneklem Büyüklüğünün Belirlenmesi : Bir Uygulama üleya Derel Üverstes Fe Bller Esttüsü Dergs uleya Derel Uversty Joural of atural ad Appled ee 7(), 9-7, 0 Çok Aşaalı Öreklee Yötelerde Örekle Büyüklüğüü Belrlees : Br Uygulaa evl BACALI*, Pıar UÇAR Haettepe

Detaylı

1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ

1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ DERS NOTU 07 KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ, LM EĞRİSİ VE PARA TALEBİ FAİZ ESNEKLİĞİ Bugünk dersn çerğ: 1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ... 1 1.1 İŞLEMLER (MUAMELELER) TALEBİ... 2 1.2 ÖNLEM (İHTİYAT) TALEBİ...

Detaylı

ÜNİTE. İSTATİSTİĞE GİRİŞ Doç.Dr.Suphi Özçomak İÇİNDEKİLER HEDEFLER TEMEL KAVRAMLAR

ÜNİTE. İSTATİSTİĞE GİRİŞ Doç.Dr.Suphi Özçomak İÇİNDEKİLER HEDEFLER TEMEL KAVRAMLAR HEDEFLER İÇİNDEKİLER TEMEL KAVRAMLAR İstatstğn Tanımı Anakütle ve Örnek Kavramları Tam Sayım ve Örnekleme Anakütle ve Örnek Hacm Parametre ve İstatstk Kavramları İSTATİSTİĞE GİRİŞ Doç.Dr.Suph Özçomak Bu

Detaylı

Şekil 1. Bir oda ısıtma sisteminin basitleştirilmiş blok diyagram gösterimi. 1. Kontrol Sistemlerindeki Blok Diyagramlarının Temel Elemanları:

Şekil 1. Bir oda ısıtma sisteminin basitleştirilmiş blok diyagram gösterimi. 1. Kontrol Sistemlerindeki Blok Diyagramlarının Temel Elemanları: Blok yaraları: araşık teler, rok alt ten rrne uyun şeklde ağlanaından oluşur. Blok dyaraları, her r alt te araındak karşılıklı ağlantıyı öterek n kullanılır. Blok dyaralarında her r alt ten fonkyonu ve

Detaylı

Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences

Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences Pamukkale Ünverstes Mühendslk Blmler Dergs, Clt 0, Sayı 3, 04, Sayfalar 85-9 Pamukkale Ünverstes Mühendslk Blmler Dergs Pamukkale Unversty Journal of Engneerng Scences PREFABRİK ENDÜSTRİ YAPIARININ ARMONİ

Detaylı

T.C. İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ Fen Bilimleri Enstitüsü Bilgisayar Mühendisliği Anabilim Dalı. AĞ GÜVENLİĞİ Prof. Dr.

T.C. İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ Fen Bilimleri Enstitüsü Bilgisayar Mühendisliği Anabilim Dalı. AĞ GÜVENLİĞİ Prof. Dr. .C. İANBL ENİ ÜNİERİEİ Fen Bller Ensttüsü Blgsayar Mühendslğ Anabl Dalı AĞ GÜENLİĞİ Prof. Dr. Bülent ÖRENCİ Mateatksel rptoanalz Müh. Ferhat arakoç 0009 İçndekler Mateatksel rptoanalz... İçndekler... GİRİŞ...

Detaylı

YÜKSEK LİsANS VE DOKTORA PROGRAMLARI

YÜKSEK LİsANS VE DOKTORA PROGRAMLARI , EK-A YÜKSEK LİsANS VE DOKTORA PROGRAMLARI Değerl Arkadaşlar, --e------ Bldğnz üzere, ş dünyası sthdam edeceğ adaylarda, ünverste mezunyet sonrası kendlerne ne ölçüde katma değer ekledklern de cddyetle

Detaylı

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ders Kodu Teork Uygulama Lab. Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ön Koşullar : Grafk İletşm I ve II, Tasarım Stüdyosu I, II, III derslern almış ve başarmış

Detaylı

İki veri setinin yapısının karşılaştırılması

İki veri setinin yapısının karşılaştırılması İk ver set yapısıı karşılaştırılması Dağılım: 6,6,6 Ortalama: 6 Medya: 6 Mod: 6 td. apma: 0 Dağılım: 0,6,1 Ortalama: 6 Medya: 6 Mod: çoklu mod td: apma: 6 Amaç: Görüe Ötese Bakablmek Verler değşkelk durumuu

Detaylı

ÇOK DEĞİŞKENLİ OLASILIK DAĞILIMLARI

ÇOK DEĞİŞKENLİ OLASILIK DAĞILIMLARI Bölüm 6 ÇOK DEĞİŞKENLİ OLASILIK DAĞILIMLARI Öncek bölümlerde tek-boutlu örnek uzalarla lgl rastgele değşkenler ve bu değşkenlern olasılık dağılımları ncelenmştr. Başka br anlatımla "br tek" rastgele değşkenle

Detaylı

Bilgisayarla Görüye Giriş

Bilgisayarla Görüye Giriş Blgsayarla Görüye Grş Ders 8 Görüntü Eşleme Alp Ertürk alp.erturk@kocael.edu.tr Panorama Oluşturma Görüntüler eşlememz / çakıştırmamız gerekmektedr Panorama Oluşturma İk görüntüden özntelkler çıkar Panorama

Detaylı

MESLEKi EGiTiMDE HizMET ici EGiTiM

MESLEKi EGiTiMDE HizMET ici EGiTiM MESLEK EGTMDE HzMET C EGTM Prof. Dr. Suna BAYKA (*) Yıldız GÜGE (**) Sevnç ÜAL (U) Br yükseköğretm programını btrmş ve meslek hayatına atılmış öğretmenlern çağımızdak blm ve teknolojk gelşmeler zlemeler

Detaylı

3. Parçaları Arasında Aralık Bulunan Çok Parçalı Basınç Çubukları

3. Parçaları Arasında Aralık Bulunan Çok Parçalı Basınç Çubukları 3. Parçaları Arasında Aralık Bulunan Çok Parçalı Basınç Çubukları Basınç çubukları brden fazla profl kullanılarak, bu profller arasında plan düzlemnde bell br mesafe bulunacak şeklde düzenleneblr. Bu teşklde,

Detaylı

ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ ve ÖRNEKLEM GENİŞLİĞİ

ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ ve ÖRNEKLEM GENİŞLİĞİ 03.05.013 ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ ve ÖRNEKLEM GENİŞLİĞİ 1 Nede Örekleme? Öreklemde çalışmak ktlede çalışmakta daha kolaydır. Ktle üzerde çalışmak çok daha masraflı olablr. Çoğu durumda tüm ktleye ulaşmak

Detaylı

HİSSE SENETLERİNİN BEKLENEN GETİRİ VE RİSKLERİNİN TAHMİNİNDE ALTERNATİF MODELLER

HİSSE SENETLERİNİN BEKLENEN GETİRİ VE RİSKLERİNİN TAHMİNİNDE ALTERNATİF MODELLER İstanbul Ünverstes İktsat Fakültes Malye Araştırma Merkez Konferansları 47. Ser / Yıl 005 Prof. Dr. Türkan Öncel e Armağan HİSSE SENETLERİNİN BEKLENEN GETİRİ VE RİSKLERİNİN TAHMİNİNDE ALTERNATİF MODELLER

Detaylı

ALTERNATİF AKIM DEVRE YÖNTEM VE TEOREMLER İLE ÇÖZÜMÜ

ALTERNATİF AKIM DEVRE YÖNTEM VE TEOREMLER İLE ÇÖZÜMÜ BÖLÜM 6 ALTERNATİF AKIM DEVRE ÖNTEM VE TEOREMLER İLE ÇÖZÜMÜ 6. ÇEVRE AKIMLAR ÖNTEMİ 6. SÜPERPOZİSON TEOREMİ 6. DÜĞÜM GERİLİMLER ÖNTEMİ 6.4 THEVENİN TEOREMİ 6.5 NORTON TEOREMİ Tpak GİRİŞ Alternatf akımın

Detaylı

PARAMETRİK OLMAYAN HİPOTEZ TESTLERİ. χ 2 Kİ- KARE TESTLERİ. Doç.Dr. Ali Kemal ŞEHİRLİOĞLU Araş.Gör. Efe SARIBAY

PARAMETRİK OLMAYAN HİPOTEZ TESTLERİ. χ 2 Kİ- KARE TESTLERİ. Doç.Dr. Ali Kemal ŞEHİRLİOĞLU Araş.Gör. Efe SARIBAY PARAMETRİK OLMAYAN HİPOTEZ TESTLERİ Kİ- KARE TESTLERİ Doç.Dr. Al Kemal ŞEHİRLİOĞLU Araş.Gör. Efe SARIAY Populasyonun nceledğmz br özellğnn dağılışı blenen dağılışlardan brsne, Normal Dağılış, t Dağılışı,

Detaylı

EKSANTRİK YÜK ALTINDA ÖNGERİLMELİ BETON KOLONLARIN ANALİZİ

EKSANTRİK YÜK ALTINDA ÖNGERİLMELİ BETON KOLONLARIN ANALİZİ ISSN 1019-1011 Ç.Ü.MÜH.MİM.FK.DERGİSİ CİLT.25 SYI.1-2 Haziran/ralık June/Deceber 2010 Ç.Ü.J.FC.ENG.RCH. VOL.25 NO.1-2 EKSNTRİK YÜK LTIND ÖNGERİLMELİ BETON KOLONLRIN NLİZİ Serkan TOKGÖZ M.Ü., İnşaat Mühendisliği

Detaylı

ÖRNEK SET 5 - MBM 211 Malzeme Termodinamiği I

ÖRNEK SET 5 - MBM 211 Malzeme Termodinamiği I ÖRNE SE 5 - MBM Malzeme ermdnamğ I 5 ºC de ve sabt basınç altında, metan gazının su buharı le reaksynunun standart Gbbs serbest enerjs değşmn hesaplayın. Çözüm C O( ( ( G S S S g 98 98 98 98 98 98 98 Madde

Detaylı

DENEY 8 İKİ KAPILI DEVRE UYGULAMALARI

DENEY 8 İKİ KAPILI DEVRE UYGULAMALARI T.C. Maltepe Ünverstes Müendslk ve Doğa Blmler Fakültes Elektrk-Elektronk Müendslğ Bölümü EK 0 DERE TEORİSİ DERSİ ABORATUAR DENEY 8 İKİ KAP DERE UYGUAMAAR Haırlaanlar: B. Demr Öner Same Akdemr Erdoğan

Detaylı

QKUIAN. SAĞLIK BAKANLIĞI_ KAMU HASTANELERİ KURUMU Trabzon Ili Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği Kanuni Eğitim ve Araştırma Hastanesi

QKUIAN. SAĞLIK BAKANLIĞI_ KAMU HASTANELERİ KURUMU Trabzon Ili Kamu Hastaneleri Birliği Genel Sekreterliği Kanuni Eğitim ve Araştırma Hastanesi V tsttşfaktör T.C. SAĞLIK BAKANLIĞI KAMU HASTANELERİ KURUMU Trabzon Il Kamu Hastaneler Brlğ Genel Sekreterlğ Kanun Eğtm ve Araştırma Hastanes Sayı ı 23618724/?ı C.. Y** 08/10/2015 Konu : Yaklaşık Malyet

Detaylı

TRANSPORT PROBLEMI için GELIsTIRILMIs VAM YÖNTEMI

TRANSPORT PROBLEMI için GELIsTIRILMIs VAM YÖNTEMI Yönetm, Yl 9, Say 28, Ekm - 1997,5.20-25 TRANSPORT PROBLEMI ÇIN GELIsTIRILMIs VAM YÖNTEMI Dr. Erhan ÖZDEMIR I.Ü. Teknk Blmler M.Y.O. L.GIRIs V AM transport problemlerne en düsük malyetl baslangç çözüm

Detaylı

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ NON SİBSON YÖNTEMİ İLE LOKAL KOORDİNAT DÖNÜŞÜMÜ. YÜKSEK LİSANS TEZİ Elif CEYLAN

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ NON SİBSON YÖNTEMİ İLE LOKAL KOORDİNAT DÖNÜŞÜMÜ. YÜKSEK LİSANS TEZİ Elif CEYLAN İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ NON SİBSON YÖNTEMİ İLE LOKAL KOORDİNAT DÖNÜŞÜMÜ YÜKSEK LİSANS TEZİ Elif CEYLAN Anabili Dalı: Jeodezi ve Fotograetri Mühendisliği Prograı: Geoatik Mühendisliği

Detaylı

Toplam Eşdeğer Deprem Yükünün Hesabı Bakımından 1975 Deprem Yönetmeliği İle 2006 Deprem Yönetmeliğinin Karşılaştırılması

Toplam Eşdeğer Deprem Yükünün Hesabı Bakımından 1975 Deprem Yönetmeliği İle 2006 Deprem Yönetmeliğinin Karşılaştırılması Fırat Ünv. Fen ve Müh. Bl. ergs Scence and Eng. J of Fırat Unv. 19 (2, 133-138, 2007 19 (2, 133-138, 2007 Toplam Eşdeğer eprem Yükünün Hesabı Bakımından 1975 eprem Yönetmelğ İle 2006 eprem Yönetmelğnn

Detaylı

BİRİNCİ KISIM Tanımlar ve Kapsam

BİRİNCİ KISIM Tanımlar ve Kapsam MERKEZİ KARŞI TARAFLARDAN KAYNAKLANAN RİSKLER İÇİN SERMAYE YÜKÜMLÜLÜĞÜNÜN HESAPLANMASI Tanımlar BİRİNCİ KISIM Tanımlar ve Kapsam 1. Müşter veya üye kuruluşun temnatlarının flastan fraz edlmes; Merkez karşı

Detaylı

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ

MODEL SORU - 1 DEKİ SORULARIN ÇÖZÜMLERİ 7. BÖÜ TRAFORATÖRER ODE ORU - DEİ ORUARI ÇÖZÜERİ 4.. prmer. I I Transformatör deal olduğundan, I dr. I > olduğundan, transformatör gerlm alçaltıcı olarak kullanılır. > ve I < I dr. Buna göre I ve II yargıları

Detaylı

Calculating the Index of Refraction of Air

Calculating the Index of Refraction of Air Ankara Unversty Faculty o Engneerng Optcs Lab IV Sprng 2009 Calculatng the Index o Reracton o Ar Lab Group: 1 Teoman Soygül Snan Tarakçı Seval Cbcel Muhammed Karakaya March 3, 2009 Havanın Kırılma Đndsnn

Detaylı

BEYKENT ÜNİVERSİTESİ - DERS İZLENCESİ - Sürüm 2. Öğretim planındaki AKTS 581058202101319 2 1 0 3 5

BEYKENT ÜNİVERSİTESİ - DERS İZLENCESİ - Sürüm 2. Öğretim planındaki AKTS 581058202101319 2 1 0 3 5 BEYKENT ÜNİVERSİTESİ - DERS İZLENCESİ - Sürüm 2 Ders Kodu Teork Uygulama Lab. YAPI ARAŞTIRMASI VE DOKÜMANTASYON Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS 581058202101319 2 1 0 3 5 Ön Koşullar : Önerlen Dersler

Detaylı

ÖZEL DERSHANELERIN ÜNlvERSITEYE GIRIşTE ÖGRENCI BAŞARısıNA ETKILERI

ÖZEL DERSHANELERIN ÜNlvERSITEYE GIRIşTE ÖGRENCI BAŞARısıNA ETKILERI Hacettepe Vnverstes Eğtm Fakültes Dergs 21 : 89-96 [2001J ÖZEL DERSHANELERIN ÜNlvERSITEYE GIRIşTE ÖGRENCI BAŞARısıNA ETKILERI EFFECT OF PRIVATE EDUCATIONAL INSTITUTIONS ON ACHIEVEMENT RELATED TO UNIVERSITY

Detaylı

ELASTİK DALGA TEORİSİ

ELASTİK DALGA TEORİSİ ELASTİK DALGA TEORİSİ ( - 5. ders ) Doç.Dr. Eşref YALÇINKAYA Geçtiğiiz hafta; Dalga hareketi ve türleri Yaılan dalga Yaılan dalga enerjisi ve sönülene Bu derste; Süperpozison prensibi Fourier analizi Dalgaların

Detaylı

matlab programlama dili ile hesaplanmas

matlab programlama dili ile hesaplanmas dergs ühendslkdergs Dcle Ünerstes Mühendslk Fakültes Clt: 4,, 3-9 asenkron otor analz e otor oentnn atlab progralaa dl le hesaplanas ecan AYTAÇ KORKMAZ 1*, Hasan KÜRÜM 1 Maden MYO, rstes, Elektrk- Özet

Detaylı

T.C. SİNCAN KA YMAKAMLIGI Milli Eğitim Müdürlüğü TÜM OKUL MÜDÜRLÜKLERİNE SİNCAN

T.C. SİNCAN KA YMAKAMLIGI Milli Eğitim Müdürlüğü TÜM OKUL MÜDÜRLÜKLERİNE SİNCAN T.C. SİNCAN KA YMAKAMLIGI Mll Eğtm Müdürlüğü Bölüm: Özel Eğt. Reh. ve Danış. Hz. Sayı : 850144831160/"6~ r Konu : Rehberlk ve Pskolojk Danışma Hzmetler Yıl Sonu Raporu ve Okullarda Şddetn Önlenmes Dönem

Detaylı

BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ

BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ Yrd. Doç. Dr. Murat ATAN - Araş. Gör. Gaye KARPAT ÇATALBAŞ 2 ÖZET Bu çalışma, Türk bankacılık sstem çnde faalyet gösteren tcar bankaların

Detaylı

Tek Yönlü Varyans Analizi

Tek Yönlü Varyans Analizi Tek Yönlü Varyan Analz Nedr ve hang durumlarda kullanılır? den fazla grupların karşılaştırılmaı öz konuu e, çok ayıda t-tet nn kullanılmaı, Tp I hatanın artmaına yol açar; Örneğn, eğer 5 grubu kşerl olarak

Detaylı

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇOKLU İÇ İLİŞKİ VE EKOLOJİK REGRESYON İSTATİSTİK ANABİLİM DALI

ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇOKLU İÇ İLİŞKİ VE EKOLOJİK REGRESYON İSTATİSTİK ANABİLİM DALI ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ Berrn GÜLTAY YÜKSEK LİSANS TEZİ ÇOKLU İÇ İLİŞKİ VE EKOLOJİK REGRESYON İSTATİSTİK ANABİLİM DALI ADANA, 9 ÇUKUROVA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ ÇOKLU

Detaylı

AN IMPLEMENTATION OF INTEGRATED MULTI-CRITERIA DECISION MAKING TECHNIQUES FOR ACADEMIC STAFF RECRUITMENT

AN IMPLEMENTATION OF INTEGRATED MULTI-CRITERIA DECISION MAKING TECHNIQUES FOR ACADEMIC STAFF RECRUITMENT Journal of Management, Marketng and Logstcs (JMML), ISSN: 48-6670 Year: 04 Volume: Issue: AN IMPLEMENTATION OF INTEGRATED MULTI-CRITERIA DECISION MAKING TECHNIQUES FOR ACADEMIC STAFF RECRUITMENT Kemal

Detaylı

girişimcilik ödüller i verildi

girişimcilik ödüller i verildi DOSYA >>? R A V N İ R K İ F r b grşclk ödüller verld n nda, LabX ve Özyeğ ğu rlu so on sp a an n TOBB u rsty of ğnde, WMG-Unve rl de ön n n s ), te rs Ünve ları Derneğ (GYİAD a ad İş ve tc ne Warwck, Genç

Detaylı

DENGELEME PROBLEMİNE HEDEF PROGRAMLAMA YAKLAŞIMI

DENGELEME PROBLEMİNE HEDEF PROGRAMLAMA YAKLAŞIMI ÖE MMOB arta ve Kaastro Müesler Oası ürkye arta Blsel ve ekk Krltayı Mayıs Akara DENGELEME PROBLEMİNE EDEF PROGRAMLAMA AKLAŞIMI Mstaa ŞİMŞEK arta Geel Kotalığı Akara staassek@gkltr B çalışaa; e küçük karelerle

Detaylı

AHMET KOLTUK. Sahibi. Kullanma Amacı. Konutlar. Kat Adedi. İli ANKARA. İlçesi MERKEZ. Mahallesi AKINCILAR. Sokağı YENGEÇ. Pafta. Ada.

AHMET KOLTUK. Sahibi. Kullanma Amacı. Konutlar. Kat Adedi. İli ANKARA. İlçesi MERKEZ. Mahallesi AKINCILAR. Sokağı YENGEÇ. Pafta. Ada. BİNNIN Sahb Kullana acı Kat ded HMET KOLTUK Konutlar RSNIN İl NKR İlçes MERKEZ Mahalles KINCILR Sokağı YENGEÇ Pafta 1 da 13 Parsel 5 Isı Yalıtı Projesn Yapanın ONY dı Soyadı HMET KOLTUK Ünvanı MKİNE MÜHENDİSİ

Detaylı

GÜÇLÜ BETA HESAPLAMALARI. Güray Küçükkocaoğlu-Arzdar Kiracı

GÜÇLÜ BETA HESAPLAMALARI. Güray Küçükkocaoğlu-Arzdar Kiracı GÜÇLÜ BETA HESAPLAMALAI Güray Küçükkocaoğlu-Arzdar Kracı Özet Bu çalışaı aacı Fasal Varlıkları Fyatlaa Model (Captal Asset Prcg Model) Beta katsayısıı hesaplarke yaygı olarak kulladığı sırada e küçük kareler

Detaylı

Bölüm 3. Tanımlayıcı İstatistikler

Bölüm 3. Tanımlayıcı İstatistikler Bölüm 3 Tanımlayıcı İstatstkler Tanımlayıcı İstatstkler Br ver setn tanımak veya brden fazla ver setn karşılaştırmak çn kullanılan ve ayrıca örnek verlernden hareket le frekans dağılışlarını sayısal olarak

Detaylı

SEK Yönteminin Güvenilirliği Sayısal Bir Örnek. Ekonometri 1 Konu 11 Sürüm 2,0 (Ekim 2011)

SEK Yönteminin Güvenilirliği Sayısal Bir Örnek. Ekonometri 1 Konu 11 Sürüm 2,0 (Ekim 2011) İk Değşkenl Bağlanım Model SEK Yöntemnn Güvenlrlğ Ekonometr 1 Konu 11 Sürüm,0 (Ekm 011) UADMK Açık Lsans Blgs İşbu belge, Creatve Commons Attrbuton-Non-Commercal ShareAlke 3.0 Unported (CC BY-NC-SA 3.0)

Detaylı

TEMEL DEVRE KAVRAMLARI VE KANUNLARI

TEMEL DEVRE KAVRAMLARI VE KANUNLARI TDK Temel Devre Kavramları ve Kanunları /0 TEMEL DEVRE KAVRAMLARI VE KANUNLARI GĐRĐŞ: Devre analz gerçek hayatta var olan fzksel elemanların matematksel olarak modellenerek gerçekte olması gereken sonuçların

Detaylı

ROBİNSON PROJEKSİYONU

ROBİNSON PROJEKSİYONU ROBİNSON PROJEKSİYONU Cengzhan İPBÜKER ÖZET Tüm yerkürey kapsayan dünya hartalarının yapımı çn, kartografk lteratürde özel br öneme sahp olan Robnson projeksyonu dk koordnatlarının hesabı brçok araştırmacı

Detaylı

Üniversite Öğrencilerinin Kredi Kartı Sahipliğini Belirleyen Faktörler

Üniversite Öğrencilerinin Kredi Kartı Sahipliğini Belirleyen Faktörler Ünverste Öğrenclernn Kred Kartı Sahplğn Belrleyen Faktörler H. Dlara KESKİN Yrd. Doç. Dr., Karadenz Teknk Ünverstes, İİBF İşletme Bölümü dlarakeskn@yahoo.com Emrah KOPARAN Öğr. Gör., Amasya Ünverstes Merzfon

Detaylı

2. STEGANOGRAFİ 1. GİRİŞ

2. STEGANOGRAFİ 1. GİRİŞ 1. GİRİŞ Bu çalışmada, steganograf sstemnn FPGA üzernde tasarımı ve gerçeklenmes sağlanmıştır. Esk Yunancada gzlenmş yazı anlamına gelen steganograf, blgnn görünürlüğünü gzleme blmne verlen smdr. Günümüzde

Detaylı

'~'l' SAYı : 34203882-821 i ı 1-1 C _:J 1...110/2013 KONU : Kompozisyon Yarışması. T.C SINCAN KAYMAKAMllGI Ilçe Milli Eğitim Müdürlüğü

'~'l' SAYı : 34203882-821 i ı 1-1 C _:J 1...110/2013 KONU : Kompozisyon Yarışması. T.C SINCAN KAYMAKAMllGI Ilçe Milli Eğitim Müdürlüğü BÖLÜM: Temel Eğtm T.C SINCAN KAYMAKAMllGI Ilçe Mll Eğtm Müdürlüğü SAYı : 34203882-821 ı 1-1 C _:J 1...110/2013 KONU : Kompozsyon Yarışması TÜM OKUL MÜDÜRLÜKLERNE SNCAN Ilg :Vallk Makamının 25.10.2013 tarh

Detaylı

YAZILIM GELİŞTİRME PROJELERİNİN GERÇEK OPSİYON DEĞERLEME MODELİYLE ÇOK ÖLÇÜTLÜ BULANIK DEĞERLEMESİ

YAZILIM GELİŞTİRME PROJELERİNİN GERÇEK OPSİYON DEĞERLEME MODELİYLE ÇOK ÖLÇÜTLÜ BULANIK DEĞERLEMESİ İstanbul Tcaret Ünverstes Fen Blmler Dergs Yıl: 8 Sayı: 5 Bahar 009/ s. 3-6 YAZILIM GELİŞTİRME PROJELERİNİN GERÇEK OPSİYON DEĞERLEME MODELİYLE ÇOK ÖLÇÜTLÜ BULANIK DEĞERLEMESİ A. Çağrı TOLGA, Cengz KAHRAMAN

Detaylı

ANOVA. CRD (Completely Randomized Design)

ANOVA. CRD (Completely Randomized Design) ANOVA CRD (Completely Randomzed Desgn) Örne Problem: Kalte le blgnn, ortalama olara, br urumun üç farlı şehrde çalışanları tarafından eşt olara algılanıp algılanmadığını test etme amacıyla, bu üç şehrde

Detaylı

TEK ENDEKS MODELI VE MODELIN ISTANBUL MENKUL KIYMETLER BORSASINDA UYGULANMASI

TEK ENDEKS MODELI VE MODELIN ISTANBUL MENKUL KIYMETLER BORSASINDA UYGULANMASI TEK ENDEKS MODELI VE MODELIN ISTANBUL MENKUL KIYMETLER BORSASINDA UYGULANMASI Yrd. Doç. Dr. Murat KIYILAR IÜ Isletme Fakültes Fnans Anablm Dal muratky@stanbul.edu.tr Dr. Ergün EROGLU IÜ Isletme Fakültes

Detaylı

KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ. Dr. Ali Rıza AKTAŞ 1 Dr. Selim Adem HATIRLI 2

KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ. Dr. Ali Rıza AKTAŞ 1 Dr. Selim Adem HATIRLI 2 Journal of Yasar Unversty 2010 3294-3319 KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ Dr. Al Rıza AKTAŞ 1 Dr. Selm Adem HATIRLI 2 ÖZET Bu çalışmada, Batı Akdenz Bölges kent merkezlernde

Detaylı