EKG Sinyallerinde Gürültü Gidermede Ayrk Dalgack Dönüümünde Farkl Ana Dalgacklarn Ve Ayrtrma Seviyelerinin Karlatrlmas

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "EKG Sinyallerinde Gürültü Gidermede Ayrk Dalgack Dönüümünde Farkl Ana Dalgacklarn Ve Ayrtrma Seviyelerinin Karlatrlmas"

Transkript

1 EKG Sinyallerinde Gürültü Gidermede Ayrk Dalgack Dönüümünde Farkl Ana Dalgacklarn Ve Ayrtrma Seviyelerinin Karlatrlmas Cengiz Tepe 1 Hatice Sezgin 1, Elektrik Elektronik Mühendislii Bölümü, Ondokuz May#s Üniversitesi, Samsun 1 e-posta: e-posta: Özetçe Elektrokardiyogram (EKG) sinyallerindeki gürültüyü gidermede ayr#k dalgac#k dönü.ümü kullan#lmaktad#r. Bu çal#.mada, ayr#k dalgac#k dönü.ümünde farkl# ana dalgac#klar#n ve farkl# ayr#.t#rma seviyelerinin kullan#m# üzerinde durulmakta ve bunlar#n birbirleri ile çe.itli yönlerden kar.#la.t#r#lmas# yap#lmaktad#r. Bu uygulamada bulunan sonuçlardan Spearman s ilinti elde edilmektedir. Bu katsay#lar yorumlanarak hangi ana dalgac##n ve ayr#.t#rma seviyesinin en iyi seçim olduu kestirilmeye çal#.#lmaktad#r. 1. Giri Nüfusun gün geçtikçe art#.# beraberinde ki.i ba.#na dü.en sal#k hizmetlerinin azalmas#na neden olmaktad#r. Ayr#ca hastalar#n her zaman ilgili hekim denetimi alt#nda tutulmas# olanaks#zd#r. Bu balamda özellikle ya.l# kalp hastalar#n#n yanlar#nda ta.#yacaklar# holter denilen ayg#ta EKG sinyallerinin kaydedilerek ilgili sal#k merkezine iletilmesiyle uzaktan tedavi görmeleri önem kazanmaktad#r. Telet#p, EKG sinyallerinin hastan#n bulunduu yerden ilgili sal#k merkezlerine iletmede kullan#.l# bir yöntemdir. Ayr#ca telefon hatlar# ve uydu haberle.mesi gibi farkl# ileti.im araçlar# da kullan#labilir. Eer iletim hatlar# iyi deilse al#nan sinyalde istenmeyen gürültüler ortaya ç#kmakta ve EKG i.aretinin yap#s# bozulmaktad#r. Tan# konulmas#nda yanl#.l#klara neden olacak bu gürültülerin EKG sinyalinden ar#nd#r#lmas# gerekmektedir. Eer gürültü ile EKG sinyalinin frekans band# ayn# ise band geçiren süzgeçler gibi geleneksel süzgeçleme yöntemleri kullan#lamamaktad#r. Bu gibi durumlarda, dalgac#k dönü.ümüne dayal# gürültü giderme yöntemleri dorusal ve dorusal olmayan süzgeçleme yöntemlerine göre gürültü ar#nd#rmada daha ba.ar#l#d#rlar [1].. Ayrk Dalgack Dönüümü Sürekli dalgac#k dönü.ümü ana dalgac##n zaman düzleminde ötelenmi. ve ölçeklenmi. sürümleriyle çarp#lan sinyalin tüm zaman boyunca toplam#d#r. Bu i.lemlerin sonucunda ölçee ve konuma bal# olarak dalgac#k elde edilir. Eer ölçekleme ve öteleme ikinin üsleri.eklinde seçilirse çözümlemeler sürekli dalgac#a göre daha etkili ve sürekli dalgac#k dönü.ümü kadar doru sonuç verir. Bu çe.it çözümlemeye ayr#k dalgac#k dönü.ümü denir..1. Dalgack Bileenlerine Ayrma Yaklamlar ve Ayrntlar 7ekil 1 de bir sinyalin bir seviyeli bile.enlerine ayr#.t#r#lmas# gösterilmektedir. f(n) 104 örnek ca 1 cd 1 51 örnek ekil 1: Sinyalin bir seviyeli bile.enlerine ayr#.t#r#lmas# Denklem 1 ve de gösterildii üzere f(n) sinyalinin alçak geçiren (AGS) ve yüksek geçiren (YGS) süzgeçlerle katlamas# al#narak ç#k#.lar ca1 = f[k] g[n k] (1) k= cd1 = f[k] h[n k] () k= AGS g[n] YGS h[n] y alçak [n] y yüksek [n] olarak elde edilir.ca1 yakla.#m, sinyalin yüksek ölçekli alçak frekans bile.enlerini göstermektedir. cd1 ayr#nt#, sinyalin dü.ük ölçekli yüksek frekans bile.enlerini göstermektedir. Ba.lang#çta 104 örnek olduu kabul edilirse katlama sonucunda 104 yakla.#m bile.eni ve 104 ayr#nt# bile.enleri elde edilmi. olur. Ve böylece 104 deer yerine toplamda 048 deer elde edilmi. olur. Bu durumu ortadan kald#rmak için 7ekil 1 de görüldüü gibi, iki ile a.a# örnekleme yap#larak 51 deerli ca1 ve cd1 elde edilmi. olur. A.a# örnekleme sonucunda ölçek iki kat#na ç#kar. Ve çözünürlük yar#ya iner. Elde edilen cd 1 ayr#nt# küçüktür. Ve genel olarak yüksek frekans bile.enli gürültü d#r. ca 1 yakla.#m özgün sinyalden daha az gürültü içerir. Bu a.amaya kadar yap#lan i.lemler bir seviyeli bile.enlerine ayr#.t#rma olarak adlan#r. Bile.enlerine ayr#.t#rma seviye say#s# n (örnek say#s#) ifadesindeki n ile belirlenir []. Örnein bu çal#.mada kullan#lan sinyal 104 örneklidir. Bu sinyal en fazla 10 ayr#.t#rma seviyesine kadar ayr#.t#r#labilir. Çünkü 10 = 104 tür. 51 örnek

2 .. Yaklam ve Ayrnt Katsaylarn Kullanarak Sinyalin Yeniden Elde Edilmesi ca 1 yakla.#m nda ve cd 1 ayr#nt# nda tek indisli elemanlar aras#na s#f#r yerle.tirilerek 7ekil de gösterildii gibi iki ile yukar# örnekleme yap#l#r. Yukar# örneklemesi al#nan sinyalin süzgeçlerle katlamas# al#narak sinyal yeniden elde edilmi. olur []. ca 1 g[n] cd 1 ekil : Sinyalin yeniden elde edilmesi.3. Ana Dalgac(n Seçilmesi dönü.ümünü kullananlar için hangi ana dalgac##n seçilecei sorusu çok ilgi çekicidir. iki parametreye bal#d#r: destek bölgesi ve yok etme moment say#s#. Destek bölgesi dalgac##n uzunluu anlam#na gelmektedir. Bu parametre dalgac##n konumlanma kapasitesini etkiler. Yok etme moment say#s# zaman serilerindeki ihmal edilecek polinomun derecesini belirler. Örnein özgün sinyalin her bir örneine 3 x 1 + x serisini eklensin. Eer yok etme momenti üç olarak belirlenirse dalgac## bile.enlerine ayr#.t#r#rken eklenen bu seri tamam#yla ihmal edilir. 7ayet yok etme yöntemi iki olarak belirlenirse özgün sinyale eklenen serinin ikinci dereceli terimi ihmal edilir. Bu fazladan yap#lan i.lem yeteri kadar katsay#n#n hesaplanmas# ile ili.kilidir. Fakat dalgac#klar ilgilenilen sinyale bal# olarak birçok k#s#tlamalar# ortaya koyar. Gerçekten dalgac#klar# seçmek için belirli bir algoritma yoktur. Dalgac## seçerken üzerinde çal#.#lacak sinyale zaman düzleminde görsel olarak ne kadar çok benzerse dalgac#k dönü.ümü yönteminden o kadar çok verim elde edilir. Fakat bu.ekilde bir seçim yapmak neredeyse olanaks#z gibidir. Bundan dolay# dier tüm dalgac#klar denenmelidir. Genel amaçl# kullan#lan dalgac#k Daubechies tir. Haar dalgac## asl#nda diferansiyel operatördür. Daubechies1, symlet1, coiflet1 ve biorspline1.1 haar dalgac##yla ayn#d#r [3]. 3. Deneysel Çalma h[n] Bu çal#.mada kullan#lan biyolojik sinyaller physionet veri bankas#ndaki MIT-BIH Arrythmia veri bankas#ndan EKG kay#tlar# al#nm#.t#r. Bu veri bankas#na internet ortam#nda adresinden ula.#labilmektedir. [4] Kullan#lan EKG sinyali 104 örnekten olu.maktad#r. Orijinal EKG sinyaline 30 db beyaz gürültü eklenmi.tir. Bu gürültü eklenmi. sinyale yedi çe.it dalgac#k ailesi (daubechies (db), biorspline (bior), reversebior (rbior), coiflet (coif), symlet (sym), dmeyer (dmey), haar), 10 tane ayr#.t#rma seviyesi ve e.ikleyici olarak heuristic sure yöntemini kullanarak yumu.ak e.ikleme yöntemi kullan#lm#.t#r. Deneysel çal#.ma iki tane parametre dei.tirilerek yap#lm#.t#r: 1) ailesi ) bile.enlerine ayr#.t#rma seviye say#s#. Bu dei.en iki parametrenin EKG sinyalini gürültüden ar#nd#rmadaki + f(n) performanslar#n# kar.#la.t#rmak için SPSS-Minitab adl# yaz#l#m paketi kullan#larak Spearman s ilinti hesaplanm#.t#r [5]. Bu katsay#lar Tablo 1, ve 3 te verilmi.tir. Alt#nc# seviyeden sonra elde edilen verilerde çok az bir dei.iklik olduu için tablolarda ayr#.t#rma seviyeleri olarak alt# ayr#.t#rma seviyesi verilmi.tir. Tablo 1: Reversebior dalgac#k türü için Spearman s ilinti rbio1.1 0,940 0,958 0,966 0,968 0,968 0,968 rbio1.3 0,941 0,960 0,97 0,974 0,974 0,974 rbio1.5 0,941 0,960 0,973 0,976 0,976 0,976 rbio. 0,941 0,956 0,971 0,964 0,964 0,964 rbio.4 0,94 0,96 0,974 0,974 0,974 0,974 rbio.6 0,94 0,960 0,974 0,978 0,978 0,978 rbio.8 0,94 0,963 0,974 0,976 0,975 0,975 rbio3.1 0,917 0,89 0,84 0,841 0,845 0,845 rbio3.3 0,939 0,95 0,956 0,943 0,943 0,944 rbio3.5 0,94 0,957 0,966 0,965 0,966 0,966 rbio3.7 0,94 0,960 0,97 0,973 0,973 0,973 rbio3.9 0,943 0,964 0,975 0,978 0,977 0,977 rbio4.4 0,943 0,96 0,974 0,976 0,976 0,975 rbio5.5 0,943 0,957 0,967 0,969 0,969 0,968 rbio6.8 0,943 0,963 0,973 0,977 0,977 0,977 Tablo : Daubechies dalgac#k türü için Spearman s ilinti db1 0,940 0,958 0,956 0,968 0,968 0,968 db 0,94 0,960 0,971 0,975 0,975 0,975 db3 0,943 0,963 0,975 0,978 0,978 0,978 db4 0,94 0,961 0,97 0,976 0,976 0,976 db5 0,943 0,961 0,973 0,975 0,976 0,976 db6 0,943 0,963 0,973 0,976 0,976 0,976 db7 0,943 0,963 0,975 0,978 0,978 0,978 db8 0,944 0,961 0,97 0,978 0,978 0,978 db9 0,945 0,963 0,973 0,974 0,974 0,974 db10 0,945 0,964 0,97 0,976 0,975 0,976 db11 0,944 0,961 0,973 0,977 0,977 0,977 db1 0,944 0,963 0,973 0,975 0,976 0,976 db13 0,943 0,965 0,975 0,979 0,979 0,979 db14 0,943 0,96 0,973 0,977 0,977 0,976

3 Tablo 3: Dier dalgac#k türleri için Spearman s ilinti dmey 0,943 0,965 0,975 0,979 0,979 0,979 haar 0,940 0,958 0,956 0,968 0,968 0,968 coif1 0,940 0,958 0,956 0,968 0,968 0,968 coif 0,943 0,961 0,974 0,979 0,979 0,979 coif3 0,943 0,963 0,975 0,978 0,978 0,978 coif4 0,943 0,964 0,977 0,98 0,98 0,98 coif5 0,943 0,964 0,976 0,980 0,980 0,980 sym1 0,940 0,958 0,956 0,968 0,968 0,968 sym 0,94 0,960 0,971 0,975 0,975 0,975 sym3 0,943 0,963 0,975 0,978 0,977 0,977 sym4 0,943 0,96 0,97 0,975 0,975 0,975 sym5 0,944 0,963 0,975 0,978 0,978 0,978 sym6 0,943 0,96 0,974 0,979 0,978 0,978 sym7 0,944 0,963 0,973 0,976 0,976 0,976 sym8 0,943 0,964 0,977 0,98 0,98 0,98 bior1.1 0,940 0,958 0,956 0,968 0,968 0,968 bior1.3 0,939 0,957 0,967 0,970 0,970 0,970 bior1.5 0,938 0,955 0,967 0,970 0,969 0,970 bior. 0,941 0,957 0,964 0,967 0,967 0,965 bior.4 0,94 0,955 0,964 0,966 0,966 0,966 bior.6 0,943 0,961 0,967 0,968 0,968 0,968 bior.8 0,943 0,956 0,963 0,966 0,967 0,966 bior3.1 0,93 0,93 0,934 0,935 0,935 0,935 bior3.3 0,937 0,946 0,949 0,950 0,950 0,950 bior3.5 0,941 0,950 0,95 0,954 0,954 0,954 bior3.7 0,94 0,949 0,953 0,955 0,954 0,954 bior3.9 0,943 0,954 0,958 0,960 0,959 0,959 bior4.4 0,94 0,963 0,974 0,978 0,977 0,977 bior5.5 0,943 0,96 0,975 0,980 0,979 0,979 bior6.8 0,943 0,963 0,97 0,975 0,975 0,975 görülecei üzere gürültü azalm#.t#r. 7ekil 11 de ayn# dalgac#k ve dördüncü ayr#.t#rma seviyesi ile gürültü giderme i.lemi yap#ld##nda hem EKG sinyalinin.ekil olarak yap#s# korunmu. hem de sinyaldeki gürültü gidermede birinci ayr#.t#rma seviyesine göre dikkate deer bir iyile.me görülmü.tür. ekil 3: Orijinal EKG i.areti 4. Tartma Bu çal#.mada incelenen orijinal ve gürültülü EKG i.aretleri 7ekil 3 ve 4 de verilmektedir. Çe.itli biçimlerde gürültüsü giderilmi. olarak elde edilen EKG i.aretlerden baz#lar# 7ekil 3-9 da verilmi.tir. Tablo 1-3 te Spearman s ilinti incelendiinde ve görsel olarak ta 7ekil 5 7 incelendiinde dördüncü ayr#.t#rma seviyesinden sonraki seviyelerde gürültü gidermede çok iyi bir iyile.me görülmemektedir. 7ekil 8 de birinci ayr#.t#rma seviyesi ve haar dalgac## ile yap#lan gürültü gidermede görsel olarak ta görülecei üzere EKG sinyalinde gürültü 7ekil 4 e göre nispeten azalm#.t#r. Haar dalgac## ile birlikte ayr#.t#rma seviyesi dörde ç#kar#ld##nda 7ekil 9 dan görülecei üzere gürültünün yakla.#k olarak tamam# giderilmi.tir. Fakat orijinal EKG sinyalinin yap#s# bozulmu.tur. 7ekil 10 da ikinci ayr#.t#rma seviyesi ve coiflet4 dalgac## ile yap#lan gürültü gidermede görsel olarak ekil 4: Gürültülü EKG i.areti

4 ekil 5: Dördüncü ayr#.t#rma seviyesi ve biorspline5.5 dalgac## ile ekil 8: Birinci ayr#.t#rma seviyesi ve Haar dalgac## ile ekil 6 : Be.inci ayr#.t#rma seviyesi ve biorspline5.5 dalgac## ile ekil 9: Dördüncü ayr#.t#rma seviyesi ve Haar dalgac## ile ekil 7: Alt#nc# ayr#.t#rma seviyesi ve biorspline5.5 dalgac## ile ekil 10: Pkinci ayr#.t#rma seviyesi ve coiflet4 dalgac## ile

5 ekil 11: Dördüncü ayr#.t#rma seviyesi ve coiflet4 dalgac## ile 5. Sonuçlar Ayr#k dalgac#k dönü.ümünü kullanarak EKG sinyallerinde gürültü gidermede en iyi bir ayr#.t#rma seviyesinin seçimi olas#d#r. Bu çal#.mada, Spearman s ilinti kullan#larak yap#lan deerlendirmelerde dördüncü ayr#.t#rma seviyesinden daha yüksek seviyelerde gürültü gidermede çok iyi bir iyile.me görülmedii gözlenmi.tir. Bu nedenle dördüncü ayr#.t#rma seviyesi en iyi seviye olarak kabul edilmi.tir. Ana dalgac#k türüne göre yap#lan seçim de coiflet4 ve symlet8 ana dalgac## dördüncü seviyeden ayr#.t#rma seviyesinde, Spearman s ilinti katsay#s# 0,98 ile en iyi sonucu vermi.tir. Daha sonra s#ras#yla dördüncü ayr#.t#rma seviyesinde coiflet5 ve bior5.5, Spearman s ilinti katsay#s# 0,98 ile en iyi sonucu takip etmektedir. Bundan dolay# EKG sinyalinde gürültü gidermede en iyi dalgac#k olarak coiflet4 ve symlet8 dalgac## kabul edilmi.tir. 6. Kaynakça [1] E. Erçelebi, ``Electorcardiogram singals de-noising using lifting-based discrete wavelet transform'', Computers in Biology and Medicine 34(004) [] /wavelet/, 007 [3] LStephan Mallat, A Wavelet Tour of Signal Processing, Acedemic Press, London, [4] dium, 007 [5] Prof. Dr. Kaz#m Özdamar, Paket Programlar. ile /statiksel Veri Analizi, Kaan kitap evi, 4.Bask#, 00

Genetik Algoritma Kullanarak Görüntü Kaynaştırma Tabanlı Görünür Damgalama Veysel ASLANTAŞ, Rifat KURBAN

Genetik Algoritma Kullanarak Görüntü Kaynaştırma Tabanlı Görünür Damgalama Veysel ASLANTAŞ, Rifat KURBAN Genetik Algoritma Kullanarak Görüntü Kaynaştırma Tabanlı Görünür Damgalama Veysel ASLANTAŞ, Rifat KURBAN Özet Gelien teknolojiyle beraber saysal bilginin güvenlii oldukça önem kazanmtr. Görüntü damgalama,

Detaylı

HAREKETL BASINÇ YÜKLEMES ALTINDAK HDROLK SLNDRN DNAMK ANALZ

HAREKETL BASINÇ YÜKLEMES ALTINDAK HDROLK SLNDRN DNAMK ANALZ 12. ULUSAL MAKNA TEORS SEMPOZYUMU Erciyes Üniversitesi, Kayseri 09-11 Haziran 2005 HAREKETL BASINÇ YÜKLEMES ALTINDAK HDROLK SLNDRN DNAMK ANALZ Kutlay AKSÖZ, Hira KARAGÜLLE ve Zeki KIRAL Dokuz Eylül Üniversitesi,

Detaylı

SUALTI ve SUÜSTÜ GEM LER N N AKUST K Z ÇIKARTIMI

SUALTI ve SUÜSTÜ GEM LER N N AKUST K Z ÇIKARTIMI SUALTI ve SUÜSTÜ GEMLERNN AKUSTK Z ÇIKARTIMI Erkul BAARAN (a), Ramazan ÇOBAN (b), Serkan AKSOY (a) (a) Yrd. Doç. Dr., Gebze Yüksek Teknoloji Enstitüsü, Elektronik Müh. Böl., 41400, Gebze, Kocaeli erkul@gyte.edu.tr

Detaylı

2 400 TL tutarndaki 1 yllk kredi, aylk taksitler halinde aadaki iki opsiyondan biri ile geri ödenebilmektedir:

2 400 TL tutarndaki 1 yllk kredi, aylk taksitler halinde aadaki iki opsiyondan biri ile geri ödenebilmektedir: SORU 1: 400 TL tutarndaki 1 yllk kredi, aylk taksitler halinde aadaki iki opsiyondan biri ile geri ödenebilmektedir: (i) Ayla dönütürülebilir yllk nominal %7,8 faiz oran ile her ay eit taksitler halinde

Detaylı

Matematiksel denklemlerin çözüm yöntemlerini ara t r n z. 9. FORMÜLLER

Matematiksel denklemlerin çözüm yöntemlerini ara t r n z. 9. FORMÜLLER ÖRENME FAALYET-9 AMAÇ ÖRENME FAALYET-9 Gerekli atölye ortam ve materyaller salandnda formülleri kullanarak sayfada düzenlemeler yapabileceksiniz. ARATIRMA Matematiksel denklemlerin çözüm yöntemlerini aratrnz.

Detaylı

Bölüm 8 Ön Ürün ve Hzl Uygulama Gelitirme. 8lk Kullanc Tepkileri. Dört Çeit Ön Ürün. Ana Konular. Yamal Ön Ürün. Ön Ürün Gelitirme

Bölüm 8 Ön Ürün ve Hzl Uygulama Gelitirme. 8lk Kullanc Tepkileri. Dört Çeit Ön Ürün. Ana Konular. Yamal Ön Ürün. Ön Ürün Gelitirme Bölüm 8 Ön Ürün ve Hzl Uygulama Gelitirme Sistem Analiz ve Tasarm Sedat Telçeken 8lk Kullanc Tepkileri Kullanclardan tepkiler toplanmaldr Üç tip vardr Kullanc önerileri De0iiklik tavsiyeleri Revizyon planlar

Detaylı

Geçiş Eğrisi Olarak 4.Dereceden Parabol Geçi E risi Olarak 4.Dereceden Parabol

Geçiş Eğrisi Olarak 4.Dereceden Parabol Geçi E risi Olarak 4.Dereceden Parabol hkm Jeodezi, Jeoinformasyon ve Arazi Yönetimi Dergisi 009/ Sayı 0 www.hkmo.org.tr hkm Jeodezi,Jeoinformasyon ve Arazi Yönetimi Dergisi 009/ Say 0 www.hkmo.org.tr Geçiş ğrisi larak.dereceden Parabol Geçi

Detaylı

Proje Döngüsünde Bilgi ve. Turkey - EuropeAid/126747/D/SV/TR_ Alina Maric, Hifab 1

Proje Döngüsünde Bilgi ve. Turkey - EuropeAid/126747/D/SV/TR_ Alina Maric, Hifab 1 Proje Döngüsünde Bilgi ve letiim Turkey - EuropeAid/126747/D/SV/TR_ Alina Maric, Hifab 1 Proje Döngüsünde Bilgi ve letiim B: Ana proje yönetimi bilgi alan B: Tüm paydalara ulamak ve iletiim kurmak için

Detaylı

HDROLK SLNDR DNAMK ANALZ

HDROLK SLNDR DNAMK ANALZ Balkesir Üniversitesi Mühendislik- Mimarlk Fakültesi, IV. Mühendislik-Mimarlk Sempozyumu, 11-13 Eylül 2002. HDROLK SLNDR DNAMK ANALZ Zeki Kral 1, Hira Karagülle 2 ve Kutlay Aksöz 3 ÖZET -Hidrolik ve pnömatik

Detaylı

FARKLI TÜRKYE MERMER TÜRLERNN TOPLAM ALFA VE TOPLAM BETA RADYOAKTVTE SEVYELERNN TAYN

FARKLI TÜRKYE MERMER TÜRLERNN TOPLAM ALFA VE TOPLAM BETA RADYOAKTVTE SEVYELERNN TAYN FARKLI TÜRKYE MERMER TÜRLERNN TOPLAM ALFA VE TOPLAM BETA RADYOAKTVTE SEVYELERNN TAYN E. Songül KARAMAN, A. Beril TU RUL stanbul Teknik Üniversitesi-Enerji Enstitüsü Ayazaa Kampüsü, Maslak-STANBUL ÖZET

Detaylı

ASMOLEN UYGULAMALARI

ASMOLEN UYGULAMALARI TURGUTLU TULA VE KREMT SANAYCLER DERNE ASMOLEN UYGULAMALARI Asmolen Ölçü ve Standartlar Mart 2008 Yayn No.2 1 ASMOLEN UYGULAMALARINDA DKKAT EDLMES GEREKL HUSUSLAR Döeme dolgu tulas, kil veya killi topran

Detaylı

Anketler ne zaman kullanlr? Ünite 6 Anketlerin Kullanm. Temel Konular. Soru Tipleri. Açk-uçlu ve kapal anketler. Anketler. Anketler de0erlidir, e0er;

Anketler ne zaman kullanlr? Ünite 6 Anketlerin Kullanm. Temel Konular. Soru Tipleri. Açk-uçlu ve kapal anketler. Anketler. Anketler de0erlidir, e0er; Ünite 6 Anketlerin Kullanm Sistem Analiz ve Tasarm Sedat Telçeken Anketler ne zaman kullanlr? Anketler de0erlidir, e0er; Organizasyonun elemanlar geni/ olarak da0lm/sa Birçok eleman projede rol almaktaysa

Detaylı

Ölçek Geli tirme Çal malarnda Kapsam Geçerlik ndeksinin Kullanm

Ölçek Geli tirme Çal malarnda Kapsam Geçerlik ndeksinin Kullanm Ölçek Geli tirme Çal malarnda Kapsam Geçerlik ndeksinin Kullanm Dr. Halil Yurdugül Hacettepe Üniversitesi Eitim Fakültesi yurdugul@hacettepe.edu.tr Motivasyon: Proje tabanl bir öretim sürecinde örencilerin

Detaylı

Ölçek Geli,tirme Çal.,malar.nda Kapsam Geçerlii için Kapsam Geçerlik &ndekslerinin Kullan.lmas.

Ölçek Geli,tirme Çal.,malar.nda Kapsam Geçerlii için Kapsam Geçerlik &ndekslerinin Kullan.lmas. XIV. Ulusal Eitim ilimleri Kongresi Pamukkale Üniversitesi Eitim Fakültesi 28 30 Eylül 2005 DEN&ZL& Ölçek Geli,tirme Çal.,malar.nda Kapsam Geçerlii için Kapsam Geçerlik &ndekslerinin Kullan.lmas. Dr. Halil

Detaylı

L-Moment Yöntemi le Bölgesel Ta k n Frekans Analizi ve Genelle tirilmi Lojistik Da l m le Do u Karadeniz Havzas Örne i

L-Moment Yöntemi le Bölgesel Ta k n Frekans Analizi ve Genelle tirilmi Lojistik Da l m le Do u Karadeniz Havzas Örne i Takn ve Heyelan Sempozyumu / 24-26 Ekim 2013, Trabzon - 349 - L-Moment Yöntemi le Bölgesel Takn Frekans Analizi ve Genelletirilmi Lojistik Dalm le Dou Karadeniz Havzas Örnei Yrd.Doç.Dr. Fatih SAKA 1, Prof.Dr.

Detaylı

Görsel Tasar m. KaliteOfisi.com

Görsel Tasar m. KaliteOfisi.com Görsel Tasarm KaliteOfisi.com KaliteOfisi.com un bir hizmetidir. zin alnmaksn alnt ve çoaltma yaplabilir. 2 www.kaliteofisi.com KaliteOfisi Hakknda Kalite ofisi; ülkemizde kalite bilincinin yerlemesine

Detaylı

Online Bilimsel Program Yönetici K lavuzu

Online Bilimsel Program Yönetici K lavuzu Online Bilimsel Program Yönetici Klavuzu Bu belgedeki bilgiler, ekiller ve program ilevi önceden haber verilmeksizin deitirilebilir. Tersi belirtilmedikçe, burada örnek olarak ad geçen kiiler, adresler,

Detaylı

2013 YILI II. SEVYE AKTÜERLK SINAVLARI FNANS TEORS VE UYGULAMALARI ÖRNEK SINAV SORULARI

2013 YILI II. SEVYE AKTÜERLK SINAVLARI FNANS TEORS VE UYGULAMALARI ÖRNEK SINAV SORULARI SORU 1: 013 YILI II. SEVYE AKTÜERLK SINAVLARI FNANS TEORS VE UYGULAMALARI ÖRNEK SINAV SORULARI ABC hisse senedinin spot piyasadaki fiyat 150 TL ve bu hisse senedi üzerine yazlm alivre sözle mesinin fiyat

Detaylı

Kare tabanl bir kutunun yükseklii 10 cm dir.taban uzunluunu gösteren X ise (2, 8) arasnda uniform (tekdüze) dalmaktadr.

Kare tabanl bir kutunun yükseklii 10 cm dir.taban uzunluunu gösteren X ise (2, 8) arasnda uniform (tekdüze) dalmaktadr. SORU : Kare tabanl bir kutunun yükseklii 0 cm dir.taban uzunluunu gösteren X ise (, 8) arasnda uniform (tekdüze) dalmaktadr. Kutunun hacminin olaslk younluk fonksiyonu g(v) a%adakilerden hangisidir? v

Detaylı

H20 PANEL S STEM Her tür projeye uygun, güvenilir, sa lam ekonomik kolon ve perde kal b

H20 PANEL S STEM Her tür projeye uygun, güvenilir, sa lam ekonomik kolon ve perde kal b H20 PANEL SSTEM Her tür projeye uygun, güvenilir, salam ekonomik kolon ve perde kalb 1 2 çindekiler H20 Panel Sistem 4 Kalp sistemleri içinde H20 Panel 6 Tamamlanm örnek projeler 8 Sistem Elemanlar 3 H20

Detaylı

Bulank kümeleme analizi ile ülkelerin turizm istatistikleri bakmndan snflandrlmas

Bulank kümeleme analizi ile ülkelerin turizm istatistikleri bakmndan snflandrlmas www.istatistikciler.org statistikçiler Dergisi 4 (011) 31-38 statistikçiler Dergisi Bulank kümeleme analizi ile ülkelerin turizm istatistikleri bakmndan snflandrlmas brahim Klç Afyon Kocatepe Üniversitesi,

Detaylı

AKTÜERLK SINAVLARI FNANSAL MATEMATK SINAVI ÖRNEK SORULARI

AKTÜERLK SINAVLARI FNANSAL MATEMATK SINAVI ÖRNEK SORULARI AKTÜERLK SINAVLARI FNANSAL MATEMATK SINAVI ÖRNEK SORULARI SORU 1: 6 yl vade ile yllk %14 basit faiz oran üzerinden bir borç alnmtr. 3. yldaki faiz oranna e$de%er olan efektif iskonto oran a$a%dakilerden

Detaylı

PARAMETRK OLMAYAN STATSTKSEL TEKNKLER. Prof. Dr. Ali EN ÖLÇEKLER

PARAMETRK OLMAYAN STATSTKSEL TEKNKLER. Prof. Dr. Ali EN ÖLÇEKLER PARAMETRK OLMAYAN STATSTKSEL TEKNKLER Prof. Dr. Ali EN 1 Normal dalm artlarn salamayan ve parametrik istatistik tekniklerinin kullanlmasn elverisiz klan durumlarn bulunmas halinde, eldeki verilere bal

Detaylı

BÖLÜM 5. Gerilim Azaltan Dönü türücünün Kal Durum Devre Analizi

BÖLÜM 5. Gerilim Azaltan Dönü türücünün Kal Durum Devre Analizi BÖÜM 5 DC-DC DÖNÜTÜRÜCÜER A. Deneyin Amac DC-DC erilim azaltan dönütürücü (buck converter) ve DC-DC erilim artran dönütürücü (boost converter) devrelerinin davranlar incelemek. Bu deneyde erilim azaltan

Detaylı

1) 40* Do?u boylam?nda güne? 05.20 'de do?ar ise 27* do?u boylam?nda kaçta do?ar?

1) 40* Do?u boylam?nda güne? 05.20 'de do?ar ise 27* do?u boylam?nda kaçta do?ar? 1) 40* Do?u boylam?nda güne? 05.20 'de do?ar ise 27* do?u boylam?nda kaçta do?ar? A) 06.12 B) 04.28 C) 05.32 D) 05.07 E) 07.02 2) 60* bat? meridyeninde bulunan bir noktada yerel saat 11.12 iken yerel saati

Detaylı

P I. R dir. Bu de er stator sarg lar n direnci. : Stator bir faz sarg n a.c. omik direncini ( ) göstermektedir.

P I. R dir. Bu de er stator sarg lar n direnci. : Stator bir faz sarg n a.c. omik direncini ( ) göstermektedir. Asenkron Motorun Bota Çalmas Bota çallan asenkron motorlar ebekeden bir güç çekerler. Bu çekilen güç, stator demir kayplar ile sürtünme ve vantilasyon kayplarn toplam verir. Bota çalan motorun devir say

Detaylı

PEZOELEKTRK KUMANDA ELEMANI VE ALGILAYICI ÇEREN ESNEK BR KRN AKTF TTREM KONTROLÜNÜN SMÜLASYONU

PEZOELEKTRK KUMANDA ELEMANI VE ALGILAYICI ÇEREN ESNEK BR KRN AKTF TTREM KONTROLÜNÜN SMÜLASYONU PEZOELEKTRK KUMANDA ELEMANI VE ALGILAYICI ÇEREN ESNEK BR KRN AKTF TTREM KONTROLÜNÜN SMÜLASYONU Levent MALGACA*, Hira KARAGÜLLE* *Dokuz Eylül Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, Makine Mühendisli!i Bölümü

Detaylı

Ö RENME FAAL YET -1 1. DOSYALAMA LEMLER AMAÇ ARA TIRMA. 1.1. Genel Bilgiler

Ö RENME FAAL YET -1 1. DOSYALAMA LEMLER AMAÇ ARA TIRMA. 1.1. Genel Bilgiler ÖRENME FAALYET-1 AMAÇ ÖRENME FAALYET-1 Bu faaliyette verilen bilgiler dorultusunda, sunu hazrlama programlarnda kullanlan temel dosya ilemlerini (sunu açma-kapatma-kaydetme-düzenleme) yapabileceksiniz.

Detaylı

18.034 İleri Diferansiyel Denklemler

18.034 İleri Diferansiyel Denklemler MIT AçıkDersSistemi http://ocw.mit.edu 18.034 İleri Diferansiyel Denklemler 2009 Bahar Bu bilgilere atıfta bulunmak veya kullanım koşulları hakkında bilgi için http://ocw.mit.edu/terms web sitesini ziyaret

Detaylı

KENT KARAYOLLARINDA KAPAS TEN N BULANIK MANTIK LE MODELLENMES CAPACITY MODELLING OF URBAN HIGHWAYS BY FUZZY LOGIC

KENT KARAYOLLARINDA KAPAS TEN N BULANIK MANTIK LE MODELLENMES CAPACITY MODELLING OF URBAN HIGHWAYS BY FUZZY LOGIC Say 24, Nisan 2011 Kent Karayollarnda Kapasitenin Bulank Mantk le Modellenmesi N.Bargan,.ahinolu KENT KARAYOLLARINDA KAPASTENN BULANIK MANTIK LE MODELLENMES Nuran BAIRGAN 1, lker AHNOLU 2 1 Dumlupnar Üniversitesi,

Detaylı

2. Senkron motorla ayn milde bulunan uyart m dinamosunu motor olarak çal rarak yol vermek.

2. Senkron motorla ayn milde bulunan uyart m dinamosunu motor olarak çal rarak yol vermek. Senkron Motorlara Yol Verme ekilleri Bir asenkron motora gerilim uygulandnda direkt olarak yol alr. Bunun için yardmc bir düzenee ihtiyaç yoktur. Senkron motorlar ise gerilim uygulandnda direkt olarak

Detaylı

. chröder, P. brams (E -ba kan), K.-E. ndersson,. rtibani,.r. happle,.. Drake,. Hampel,. eisius,. ubaro,.. hüroff (Ba kan)

. chröder, P. brams (E -ba kan), K.-E. ndersson,. rtibani,.r. happle,.. Drake,. Hampel,. eisius,. ubaro,.. hüroff (Ba kan) (Metin güncelleme Mart 2009). chröder, P. brams (E-bakan), K.-E. ndersson,. rtibani,.r. happle,.. Drake,. Hampel,. eisius,. ubaro,.. hüroff (Bakan) riner inkontinans () erkeklere göre kadnlarda çok daha

Detaylı

Excel Sorular? 1. Excel Sorular? 1. A Grubu

Excel Sorular? 1. Excel Sorular? 1. A Grubu Excel Sorular? 1. A Grubu 1. A?a??dakilerden hangisi hücreye girilen yaz?n?n içeri?ini biçimlendirmek için kullan?lamaz? a. Biçim-Yaz? tipi b. Biçim-Hücreler-Yaz? tipi c. Sa? tu?-hücreleri biçimlendir

Detaylı

RESMÎ VE ÖZEL FEN LSELERNN ÖRGÜTSEL ÖRENME AÇISINDAN KARILATIRILMASI. Mustafa KALE

RESMÎ VE ÖZEL FEN LSELERNN ÖRGÜTSEL ÖRENME AÇISINDAN KARILATIRILMASI. Mustafa KALE RESMÎ VE ÖZEL FEN LSELERNN ÖRGÜTSEL ÖRENME AÇISINDAN KARILATIRILMASI Mustafa KALE Özet Aratrmann temel amac, Resmî ve Özel Fen nin örgütsel örenme açsndan bir karlatrmasnn yaplmasdr. Bu amaca yönelik olarak

Detaylı

yurdugul@hacettepe.edu.tr VB de Veri Türleri 1

yurdugul@hacettepe.edu.tr VB de Veri Türleri 1 yurdugul@hacettepe.edu.tr 1 VB de Veri Türleri 1 Byte 1 aretsiz tamsay Integer 2 aretli Tamsay Long 4 aretli Tamsay Single 4 Gerçel say Double 8 Gerçel say Currency 8 Gerçel say Decimal 14 Gerçel say Boolean

Detaylı

TÜRKYE'DE KENTLERN BÜYÜMES VE ZIPH KANUNU Erturul Delikta 1

TÜRKYE'DE KENTLERN BÜYÜMES VE ZIPH KANUNU Erturul Delikta 1 TÜRKYE'DE KENTLERN BÜYÜMES VE ZIPH KANUNU Erturul Delikta 1 Özet Türkiye de 1950'den sonra hzl bir kentleme süreci yaanrken, özellikle metropolan kentlerin daha hzl büyüdüü ve baz kentlerin küçüldüü görülmektedir.

Detaylı

EK:1 BAIMSIZ HUKUKÇU RAPORU

EK:1 BAIMSIZ HUKUKÇU RAPORU EK:1 BAIMSIZ HUKUKÇU RAPORU EK:2 TERMNOLOJ TERMNOLOJ SRK Raporu: Koza Altın letmeleri A.. nin hali hazırdaki maden iletmeleri

Detaylı

Sosyo-ekonomik göstergeler bakmndan illerin bölgesel bazda benzerliklerinin çok deikenli analizler ile incelenmesi

Sosyo-ekonomik göstergeler bakmndan illerin bölgesel bazda benzerliklerinin çok deikenli analizler ile incelenmesi www.istatistikciler.org statistikçiler Dergisi 4 (2011) 57-68 statistikçiler Dergisi Sosyo-ekonomik göstergeler bakmndan illerin bölgesel bazda benzerliklerinin çok deikenli analizler ile incelenmesi brahim

Detaylı

SRKÜLER NO: POZ - 2006 / 43 ST, 18. 08. 2006. Yıllık alı ve satıların formlar ile bildirilmesi hakkında tebli yayımlandı.

SRKÜLER NO: POZ - 2006 / 43 ST, 18. 08. 2006. Yıllık alı ve satıların formlar ile bildirilmesi hakkında tebli yayımlandı. SRKÜLER NO: POZ - 2006 / 43 ST, 18. 08. 2006 çindekiler: Yıllık alı ve satıların formlar ile bildirilmesi hakkında tebli yayımlandı. YILLIK ALI VE SATILARIN FORMLAR LE BLDRLMES HAKKINDA TEBL YAYIMLANDI

Detaylı

TIBBİ ENSTRUMANTASYON TASARIM VE UYGULAMALARI SAYISAL FİLTRELER

TIBBİ ENSTRUMANTASYON TASARIM VE UYGULAMALARI SAYISAL FİLTRELER TIBBİ ENSTRUMANTASYON TASARIM VE UYGULAMALARI SAYISAL FİLTRELER SUNU PLANI Analog sayısal çevirici FIR Filtreler IIR Filtreler Adaptif Filtreler Pan-Tompkins Algoritması Araş. Gör. Berat Doğan 08/04/2015

Detaylı

TARIM İSTATİSTİKLERİ

TARIM İSTATİSTİKLERİ TÜİK TARIM İSTATİSTİKLERİ TÜRKİYE İSTATİSTİK KURUMU TÜİK 3169 MTB:2008-0473 - 50 Adet ISBN 978-975-19-4272-2 Önsöz ÖNSÖZ Türkiye statistik Kurumu karar alclarn, aratrmaclarn ve tüm istatistik kullanclarnn

Detaylı

BLGSAYAR DESTEKL TASARIM HAFTA 4 SOLIDWORKS LE KATI MODELLEME

BLGSAYAR DESTEKL TASARIM HAFTA 4 SOLIDWORKS LE KATI MODELLEME BLGSAYAR DESTEKL TASARIM HAFTA 4 SOLIDWORKS LE KATI MODELLEME SolidWorks ile geçerli bir sketch olu$turulduktan sonra kat' model olu$turmak için ilgili Feature i$lemleri kullan'l'r. View menüsü içerisinden

Detaylı

Olas l ksal ev Stabilitesi Analizlerinde Yerel De i kenli in Etkisi

Olas l ksal ev Stabilitesi Analizlerinde Yerel De i kenli in Etkisi Takn ve Heyelan Sempozyumu / 24-26 Ekim 2013, Trabzon - 221 - Olaslksal ev Stabilitesi Analizlerinde Yerel Deikenliin Etkisi H. Gören, E. Tekin, S. O. Akba, Gazi Üniversitesi, Mühendislik Fakültesi, naat

Detaylı

SÜREÇLERNDE RFID UYGULAMALARI. RFIDTURKEY - Türkiye'nin RFID Merkezi

SÜREÇLERNDE RFID UYGULAMALARI. RFIDTURKEY - Türkiye'nin RFID Merkezi SÜREÇLERNDE RFID UYGULAMALARI RFID nedir? RFID (Radio Frequency Identification): Radyo-frekans dalgalar$ üzerinden veri ta&$mas$ yaparak kontrollü bir ortamda hareket eden veya sabit duran cisimleri otomatik

Detaylı

KONUT FNANSMAN SSTEM. TBB Gayrimenkul Çalma Grubu stanbul, 14.10.2005. Dr.Önder Halisdemir

KONUT FNANSMAN SSTEM. TBB Gayrimenkul Çalma Grubu stanbul, 14.10.2005. Dr.Önder Halisdemir KONUT FNANSMAN SSTEM TBB Gayrimenkul Çalma Grubu stanbul, 14.10.2005 Dr.Önder Halisdemir Genel Hatlar ile Tasar SPK nn hazrlad+ tasar 31 maddeden olumaktadr. Özel bir yasa de+il, de+iiklik yasasdr. TBB

Detaylı

TÜRKYE DE DI TCARETN GELM (2000-2007) EVOLUTION OF FOREIGN TRADE IN TURKEY (2000-2007)

TÜRKYE DE DI TCARETN GELM (2000-2007) EVOLUTION OF FOREIGN TRADE IN TURKEY (2000-2007) TÜRKYE DE DI TCARETN GELM (2000-2007) Yrd.Doç.Dr.Sevim AKDEMR * Ar.Gör.Fatih KONUR ** ÖZET Türkiye ekonomisinde 2001 y(l(ndan itibaren yüksek oranlarda büyüme gerçeklemitir. Ancak ekonomide yüksek büyüme

Detaylı

ÖNCE BEN OKU WorkCentre 7300 Serisi Fiery Yüklemesi

ÖNCE BEN OKU WorkCentre 7300 Serisi Fiery Yüklemesi ÖNCE BEN OKU WorkCentre 7300 Serisi Fiery Yüklemesi Bu belgede WorkCentre 7300 Serisi için Fiery A Denetleyicisi nin nasl yüklenecei ve kurulaca açklanmaktadr. A ortamnz ve çalma eklinize uygun admlar

Detaylı

Mali Yönetim ve Denetim Dergisinin May s-haziran 2008 tarihli 50. say nda yay nlanm r.

Mali Yönetim ve Denetim Dergisinin May s-haziran 2008 tarihli 50. say nda yay nlanm r. HURDAYA AYRILAN VARLIKLARIN MUHASEBELELMELER VE YAPILAN YANLILIKLAR Ömer DA Devlet Muhasebe Uzman info@omerdag.net 1.G Kamu idarelerinin kaytlarnda bulunan tarlar ile maddi duran varlklar doalar gerei

Detaylı

Keynesyen makro ekonomik modelin geçerli oldu(u bir ekonomide aa(daki ifadelerden hangisi yanltr?

Keynesyen makro ekonomik modelin geçerli oldu(u bir ekonomide aa(daki ifadelerden hangisi yanltr? SORU 31: 3 / 4 Bir ekonomide kii ba üretim fonksiyonu y = 2k biçiminde verilmektedir. Nüfus art hz %2, teknik ilerleme hz %2 ve amortisman oran %6 iken tasarruf oran da %30 ise bu ekonomideki kii ba sermaye

Detaylı

T.C KÜLTÜR VE TURZM BAKANLII Strateji Gelitirme Bakanl!"! (1. sayfa) ZEYLNAME

T.C KÜLTÜR VE TURZM BAKANLII Strateji Gelitirme Bakanl!! (1. sayfa) ZEYLNAME (1. sayfa) ZEYLNAME Türkiye Kültür Portal! Altyap!s!n!n Oluturulmas! ve Portal Uygulama Yaz!l!mlar!n!n Temin Edilmesi ihalesi 03/07/2009 Cuma gününe ertelenmitir. Teknik :artnamenin 6.(2). Maddesi Portal

Detaylı

SIEMENS Siemens Sanayi ve Ticaret A..

SIEMENS Siemens Sanayi ve Ticaret A.. SIEMENS Siemens Sanayi ve Ticaret A.. Deerli Tedarikçilerimiz, Türk Vergi Usul Kanunu ve ana ortamz olan Siemens AG nin kurallar gerei, firmamza gelen faturalarn muhasebeletirilmesi, takibi ve vadesinde

Detaylı

ÇELK KUMA PANELLERNN ISINMA DAVRANILARI

ÇELK KUMA PANELLERNN ISINMA DAVRANILARI ÇELK KUMA PANELLERNN ISINMA DAVRANILARI Ar.Gör. Ozan KAYACAN Doç.Dr. Ender Yazgan BULGUN Dokuz Eylül Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Tekstil Müh. Böl. ÖZET Günlük ya antmzn ayrlmaz bir parças olan konfeksiyon

Detaylı

YANGIN ÖNLEME VE YANGINDAN KORUNMA HDROFOR SETLER

YANGIN ÖNLEME VE YANGINDAN KORUNMA HDROFOR SETLER YANGIN ÖNLEME VE YANGINDAN KORUNMA HDROFOR SETLER ANADOLU FLYGT yangn önleme ve yangndan korunma amaçl hidrofor ve pompa gruplar, güvenilir, etkin, tesisata balanmaya hazr hale getirilmi, kompakt ünitelerdir.

Detaylı

PARAVALVULAR KAÇAKLI MEKANİK KALP KAPAK SES SİNYALLERİNİN AYRIK DALGACIK DÖNÜŞÜMÜYLE İNCELENMESİ. Sabri ALTUNKAYA

PARAVALVULAR KAÇAKLI MEKANİK KALP KAPAK SES SİNYALLERİNİN AYRIK DALGACIK DÖNÜŞÜMÜYLE İNCELENMESİ. Sabri ALTUNKAYA SUJEST, c.4, s.2, 2016 SUJEST, v.4, n.2, 2016 ISSN: 2147-9364 (Elektronik) PARAVALVULAR KAÇAKLI MEKANİK KALP KAPAK SES SİNYALLERİNİN AYRIK DALGACIK DÖNÜŞÜMÜYLE İNCELENMESİ 1 Sabri ALTUNKAYA 1 Necmettin

Detaylı

1 letme Dönü ümü ve Planlamas Hizmetleri

1 letme Dönü ümü ve Planlamas Hizmetleri Hizmet Tan letme Dönüümü ve s Hizmetleri SAP letme Dönüümü ve s Hizmetleri, rekabet avantaj salamak üzere Lisans Alan inovasyonunu ve dönüümünü kolaylarmay amaçlayan danmanlk ve örnekleme hizmetleri sunar.

Detaylı

TEKSTLDE KULLANILAN SUYUN ÖNEM VE ÖRNEK BR LETMEDE YAPILAN SU ANALZ ÇALIMALARI

TEKSTLDE KULLANILAN SUYUN ÖNEM VE ÖRNEK BR LETMEDE YAPILAN SU ANALZ ÇALIMALARI ISSN 1019-1011 Ç.Ü.MÜH.MM.FAK.DERGS C$LT.19 SAYI.2 Aral-k December 2004 Ç.Ü.J.FAC.ENG.ARCH. VOL.19 NO.2 TEKSTLDE KULLANILAN SUYUN ÖNEM VE ÖRNEK BR LETMEDE YAPILAN SU ANALZ ÇALIMALARI Serin MAVRUZ ve R.

Detaylı

ENDÜSTRYE YÖNELK BLGSAYAR DESTEKL TASARIM

ENDÜSTRYE YÖNELK BLGSAYAR DESTEKL TASARIM Makina Tasarm ve malat Teknolojileri Kongresi, Makina Mühendisleri Odas Konya ubesi, 2-3 Kasm 2001. ENDÜSTRYE YÖNELK BLGSAYAR DESTEKL TASARIM ETM Prof.Dr. Hira Karagülle, Doç.Dr. Ramazan Karakuzu ve Ör.Gör.

Detaylı

ÇMENTO SEKTÖRÜNDE GÖRECEL ETKNSZLK ALANLARININ VER ZARFLAMA ANALZ YÖNTEM LE TESPT

ÇMENTO SEKTÖRÜNDE GÖRECEL ETKNSZLK ALANLARININ VER ZARFLAMA ANALZ YÖNTEM LE TESPT ÇMENTO SEKTÖRÜNDE GÖRECEL ETKNSZLK ALANLARININ VER ZARFLAMA ANALZ YÖNTEM LE TESPT Doç.Dr. Veysel KULA * Ar.Grv. Letife ÖZDEMR ** ÖZET Çalmada, stanbul Menkul Kymetler Borsas (MKB) na kote olan çimento

Detaylı

VE SÜRDÜRÜLEB L R YEK UYGULAMALARI

VE SÜRDÜRÜLEB L R YEK UYGULAMALARI YENLENEBLR ENERJ KAYNAKLARI MALYET ANALZ VE SÜRDÜRÜLEBLR YEK UYGULAMALARI Ömer Faruk ERTURUL omerfarukertugrul@gmail.com TEA 16. letim Tesis ve letme Grup Müdürlüü, Batraman Yolu Üzeri 2. km. 72070, Batman

Detaylı

ELK 412- Telsiz ve Mobil Alar 1. Ara Sınav Soruları ve Çözümleri

ELK 412- Telsiz ve Mobil Alar 1. Ara Sınav Soruları ve Çözümleri MALTEPE ÜNVERSTES ELEKTRK-ELEKTRONK MÜHENDS BÖLÜMÜ ELK 41- Telsiz ve Mobil Alar 1. Ara Sınav Soruları ve Çözümleri Örenci Adı Soyadı : Örenci no : Akademik yıl : 011-01 Dönem : Bahar Tarih : 09.04.01 Sınav

Detaylı

Terapötik ileti imin bile enleri;

Terapötik ileti imin bile enleri; HASTA ve HASTA YAKINLARIYLA TERAPÖTK LETM letiim: "Kii ve çevresi arasnda iki yönlü ilikiyi ilgilendiren tüm aamalar" olarak tanmlanabilir. Terapotik letiim: Tedavi edici ya da tedaviye yardm eden, bir

Detaylı

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN VE MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 10 Sayı: 2 sh. 23-30 Mayıs 2008

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN VE MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 10 Sayı: 2 sh. 23-30 Mayıs 2008 DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN VE MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 10 Sayı: 2 sh. 23-30 Mayıs 2008 SAFRA KESESİ GÖRÜNTÜLERİNİN AYRIK DALGACIK DÖNÜŞÜMÜ VE DURAĞAN DALGACIK DÖNÜŞÜMÜ KULLANILARAK KARŞILAŞTIRILMALI

Detaylı

TÜM OTOBÜSÇÜLER VE LETMECLER FEDERASYONU KARAYOLU YOLCU TAIMACILII SEKTÖRÜNÜN TARHSEL GELM

TÜM OTOBÜSÇÜLER VE LETMECLER FEDERASYONU KARAYOLU YOLCU TAIMACILII SEKTÖRÜNÜN TARHSEL GELM TÜM OTOBÜSÇÜLER VE LETMECLER FEDERASYONU KARAYOLU YOLCU TAIMACILII SEKTÖRÜNÜN TARHSEL GELM 1955 ten 1999 a kadar karayolu yolcu taımacılıının ulaım biçimleri içindeki payı Karayolu ile yolcu taımacılıının

Detaylı

KONTROL SSTEMLER LABORATUARI

KONTROL SSTEMLER LABORATUARI YILDIZ TEKNK ÜNVERSTES ELEKTRK-ELEKTRONK FAKÜLTES KONTROL ve OTOMASYON MÜHENDSL BÖLÜMÜ KONTROL SSTEMLER LABORATUARI Doç.Dr. Haluk GÖRGÜN Ar.Gör. brahim ALIKAN Ar.Gör. Yavuz EREN STANBUL - 2010-1 - DiGiAC

Detaylı

LKÖ RETM ÇA INDAK Ö RENCLERN VERGLER ALGILAMASI: AFYONKARAHSAR L ÖRNE 1

LKÖ RETM ÇA INDAK Ö RENCLERN VERGLER ALGILAMASI: AFYONKARAHSAR L ÖRNE 1 LKÖ RETM ÇA INDAK Ö RENCLERN VERGLER ALGILAMASI: AFYONKARAHSAR L ÖRNE 1 Doç.Dr.sa SABA Adem BAOLU ÖZET Çalmada ilköretim çandaki örencilerin vergiyi nasl algladklar ve vergiyi alglamalar üzerinde etkili

Detaylı

AMEL YATHANEDE KULLANILAN HASSAS C HAZ VE CERRAH ALETLER N

AMEL YATHANEDE KULLANILAN HASSAS C HAZ VE CERRAH ALETLER N AMELYATHANEDE KULLANILAN HASSAS CHAZ VE CERRAH ALETLERN YENDEN KULLANIMA HAZIRLANMASINDA MERKEZ STERZASYON ÜNTES ÇALIANLARININ SORUMLULUKLARI Firdevs TABAK*, lknur NANIR** *Acbadem Kozyata Hastanesi, Merkezi

Detaylı

ISSN : 1308-7231 mbaykara@firat.edu.tr 2010 www.newwsa.com Elazig-Turkey

ISSN : 1308-7231 mbaykara@firat.edu.tr 2010 www.newwsa.com Elazig-Turkey ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 011, Volume: 6, Number:, Article Number: 1A0173 ENGINEERING SCIENCES Burhan Ergen Received: November 010 Muhammet Baykara Accepted: February 011 Firat

Detaylı

BAYINDIRLIK LER BRM FYAT ANALZLERNDEK GÜCÜ VERMLLKLERNN RDELENMES. M.Emin ÖCAL, Ali TAT ve Ercan ERD Ç.Ü., naat Mühendislii Bölümü, Adana / Türkiye

BAYINDIRLIK LER BRM FYAT ANALZLERNDEK GÜCÜ VERMLLKLERNN RDELENMES. M.Emin ÖCAL, Ali TAT ve Ercan ERD Ç.Ü., naat Mühendislii Bölümü, Adana / Türkiye ISSN 1019-1011 Ç.Ü.MÜH.MM.FAK.DERGS CLT.19 SAYI.2 Aral,k December 2004 Ç.Ü.J.FAC.ENG.ARCH. VOL.19 NO.2 BAYINDIRLIK LER BRM FYAT ANALZLERNDEK GÜCÜ VERMLLKLERNN RDELENMES M.Emin ÖCAL, Ali TAT ve Ercan ERD

Detaylı

M. Haluk ÇEL4K, Mehmet ORHAN, Ali Hikmet U8URLU Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yap Bölümü 06500 Teknikokullar, ANKARA ÖZET

M. Haluk ÇEL4K, Mehmet ORHAN, Ali Hikmet U8URLU Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Yap Bölümü 06500 Teknikokullar, ANKARA ÖZET Politeknik Dergisi Journal of Polytechnic Cilt: 8 Say: 3 s. 301-309, 2005 Vol: 8 No: 3 pp. 301-309, 2005 Bölme Duvar Amaçl Alç Panellerin Baz Özelliklerinin Deneysel Olarak Belirlenmesi M. Haluk ÇEL4K,

Detaylı

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ T.C. SELÇUK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ KARAYOLU TAŞITLARI SÜSPANSİYON SİSTEMİNDE AKTİF TİTREŞİM KONTROLÜ Abdullah ÇAKAN YÜKSEK LİSANS TEZİ Makine Mühendisliği Anabilim Dalı Temmuz-2013 KONYA

Detaylı

Marmara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Elektrik E itimi A.B.D., Kad köy- stanbul, *nonat@marmara.edu.tr **sedatersoz1@gmail.

Marmara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Elektrik E itimi A.B.D., Kad köy- stanbul, *nonat@marmara.edu.tr **sedatersoz1@gmail. FOTOOLTAK SSTEMLERDE MAKSMUM GÜÇ NOKTASI ZLEYC ALGORTMALARININ KARILATIRILMASI Nevzat ONAT * Sedat ERSÖZ** Marmara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Elektrik Eitimi A.B.D., Kadköy-stanbul, *nonat@marmara.edu.tr

Detaylı

Türkiye zorunlu trafik sigortas dalnda toplam hasar rezervi tahminlerinin hata kareler ortalamas

Türkiye zorunlu trafik sigortas dalnda toplam hasar rezervi tahminlerinin hata kareler ortalamas www.istatistikciler.org statistikçiler Dergisi 4 (0) 9-5 statistikçiler Dergisi Türkiye zorunlu trafik sigortas dalnda toplam hasar rezervi tahminlerinin hata kareler ortalamas Gülen Demir Ay T.C. Babakanlk

Detaylı

BÜLTEN Tarih: 02.06.2008

BÜLTEN Tarih: 02.06.2008 Kültür Mah. 1375 Sk. No:25 Cumhuruiyet hanı K:5 35210 Alsancak - zmir-turkey Tel : + 90 232 464 16 16.. Fax: + 90 232 421 71 92. e-mail : info@psdisticaret.com..tr BÜLTEN Tarih: 02.06.2008 SAYI :2008-046

Detaylı

Bir yerleim yerinin (Yaprakhisar, Kapadokya) iki boyutlu kaya dümesi analizleri ile kaya dümesi riski açsndan deerlendirilmesi

Bir yerleim yerinin (Yaprakhisar, Kapadokya) iki boyutlu kaya dümesi analizleri ile kaya dümesi riski açsndan deerlendirilmesi Bir yerleim yerinin (Yaprakhisar, Kapadokya) iki boyutlu kaya dümesi analizleri ile kaya dümesi riski açsndan deerlendirilmesi Rockfall risk assessment in a settlement area (Yaprakhisar, Cappadocia) by

Detaylı

Gaziantep-Nizip Ekip Ba kanl kurulumu devam etmekte olup, 03.10.2012 tarihi itibariyle misafir kabulüne ve malzeme da t m na ba lanm t r.

Gaziantep-Nizip Ekip Ba kanl kurulumu devam etmekte olup, 03.10.2012 tarihi itibariyle misafir kabulüne ve malzeme da t m na ba lanm t r. GENELDURUM Suriye de yaanan iç karklk neticesinde, 29 Nisan 2011 tarihinden itibaren, Hatay dan snr geçerek ülkemize giri yapan Suriye vatandalarnn acil ihtiyaçlarnn karlanmas amacyla Türk Kzlay tarafndan

Detaylı

KATILAR DA BALANMA L ( 3.2) R = A

KATILAR DA BALANMA L ( 3.2) R = A KATILAR DA BALANMA Katlar elektriksel iletkenliklerine göre üçe ayrlr: letken, Yar iletken, Yaltkan Metaller iletken katlardr. Bir metal ve bir yar iletken arasndaki fark, elektriksel iletkenliklerinin

Detaylı

PATLAYICILAR LE KONTROLLÜ YIKIMI

PATLAYICILAR LE KONTROLLÜ YIKIMI 5. Uluslararasleri Teknolojiler Sempozyumu (ITS 09), 13-15 Mays 2009, Karabük, Türkiye R BETONRME SNY YPISININ BLGSYR ORTMIND PTLYICILR LE KONTROLLÜ YIKIMI THE CONTROLLED DEMOLITION OF INDUSTRIL BUILDING

Detaylı

YERALTI MADEN MAKİNELERİ VE MEKANİZASYONU

YERALTI MADEN MAKİNELERİ VE MEKANİZASYONU Yrd. Doç. Dr. Çelik TATAR Yrd. Doç. Dr. M. Kemal ÖZFIRAT YERALTI MADEN MAKİNALARI VE MEKANİZASYONU İZMİR - 2011 ISBN: 978-975-441-327-4 DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ YAYINLARI NO:309 YERALTI

Detaylı

Monte Carlo stokastik optimizasyonu ile optimal saklama pay seviyesi hesab

Monte Carlo stokastik optimizasyonu ile optimal saklama pay seviyesi hesab www.istatistikciler.org statistikçiler Dergisi 4 (2011) 1-8 statistikçiler Dergisi Monte Carlo stokastik optimizasyonu ile optimal saklama pay seviyesi hesab Murat Büyükyazc Hacettepe Üniversitesi Fen

Detaylı

Elaz yöresi vi ne mermer tozu katk hafif betonun bas nç ve ultrasonik ses geçirgenli i özelli inin ara lmas

Elaz yöresi vi ne mermer tozu katk hafif betonun bas nç ve ultrasonik ses geçirgenli i özelli inin ara lmas 1 Tanyld ve Cokun, Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 27(2): 1-14 (211) Elaz yöresi vine mermer tozu katk hafif betonun basnç ve ultrasonik ses geçirgenlii özelliinin aralmas Harun TANYILDIZI,

Detaylı

çindekiler DIŞ ÜNİTELER / 3 ORV-X FULL DC INVERTER VRF DIŞ ÜNİTE / 4 İÇ ÜNİTELER / 37 KUMANDALAR VE OTOMASYON / 61 ORV-X TEMEL MODÜLLER / 26-27

çindekiler DIŞ ÜNİTELER / 3 ORV-X FULL DC INVERTER VRF DIŞ ÜNİTE / 4 İÇ ÜNİTELER / 37 KUMANDALAR VE OTOMASYON / 61 ORV-X TEMEL MODÜLLER / 26-27 çindekiler DIŞ ÜNİTELER / 3 FULL DC INVERTER VRF DIŞ ÜNİTE / 4 Temel Modüller / 4 EER & COP / 4 IPLV(C) / 4 Kombinasyon Tablosu / 5 Bakır Borulama Uzunlukları / 5 II DC INVERTER VRF DIŞ ÜNİTE / 6 Temel

Detaylı

Olaslk Kavramlaryla lgili Gelitirilen Öretim Materyallerinin Örencilerin Kavramsal Geliimine Etkisi

Olaslk Kavramlaryla lgili Gelitirilen Öretim Materyallerinin Örencilerin Kavramsal Geliimine Etkisi Olaslk Kavramlaryla lgili Gelitirilen Öretim Materyallerinin Örencilerin Kavramsal Geliimine Etkisi Ramazan GÜRBÜZ* ÖZET Bu aratrmann amac, aratrmac tarafndan gelitirilen somut öretim nesneleri, çalma

Detaylı

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU

YAPI KRED EMEKLLK A.. GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU GELR AMAÇLI KAMU BORÇLANMA ARAÇLARI (DÖVZ) EMEKLLK YATIRIM FONU 1 OCAK - 31 MART 2007 ARA HESAP DÖNEMNE AT FNANSAL TABLOLAR VE NCELEME RAPORU ARA DÖNEM FNANSAL TABLOLAR HAKKINDA NCELEME RAPORU Yap Kredi

Detaylı

SIMCC - Simülasyon Kontrol Merkezi. SIMCC Genel Bak&8. Simülasyon nedir?

SIMCC - Simülasyon Kontrol Merkezi. SIMCC Genel Bak&8. Simülasyon nedir? Elektrik Elektrnik www.sesatek.cm Slutins & Engineering Services Fr Autmatin Technlgies Cmpany SIMCC - Simülasyn Kntrl Merkezi SimCC masaüstü bilgisayarda tmasyn prjenizin saha simülasynunu yapabileceiniz

Detaylı

IRROMETER NASIL ÇALIIR...

IRROMETER NASIL ÇALIIR... IRROMETER NASIL ÇALIIR... Irrometer bir tansiyometre prensibi ile görev yapar. Irrometer içi saf su dolu bir tüp, bir vakum göstergesi ve gözenekli porselen bir balık ihtiva eder. Kök bölgesi derinliine

Detaylı

MAK 4026 SES ve GÜRÜLTÜ KONTROLÜ. 6. Hafta Oda Akustiği

MAK 4026 SES ve GÜRÜLTÜ KONTROLÜ. 6. Hafta Oda Akustiği MAK 4026 SES ve GÜRÜLTÜ KONTROLÜ 6. Hafta Oda Akustiği Sesin Oda İçerisinde Yayınımı Akustik olarak sesin odada yayınımı için, sesin dalga boyunun hacmin boyutlarına göre oldukça küçük olması gerekmektedir.

Detaylı

BÖLÜM 7. SMB0 Durum bitleri : Özel haf za bayt' 0 (SM0.0...SM0.7) programlarda kolayl k sa layacak 8 bit' e

BÖLÜM 7. SMB0 Durum bitleri : Özel haf za bayt' 0 (SM0.0...SM0.7) programlarda kolayl k sa layacak 8 bit' e BÖLÜM. 1 - Özel dahili röleler (Special memory ) - SM : Özel dahili rölelere özel hafza bitleri de denilmektedir. Özel hafza bitleri, CPU ile program arasnda iletiim salayarak çeitli kontrol fonksiyonlarn

Detaylı

Konya 2-3. Organize Sanayi Bölgesi Elektrik Da m ebekesindeki Harmonik Seviyelerinin ncelenmesi

Konya 2-3. Organize Sanayi Bölgesi Elektrik Da m ebekesindeki Harmonik Seviyelerinin ncelenmesi Konya 2-3. Organize Sanayi Bölgesi Elektrik Dam ebekesindeki Harmonik Seviyelerinin ncelenmesi Hasan EROLU 1 Musa AYDIN 2 1,2 Elektrik Elektronik Mühendislii Bölümü Mühendislik-Mimarlk Fakültesi Selçuk

Detaylı

Yüksek, a r dö emeler ve

Yüksek, a r dö emeler ve YK9 TAIYICI SKELE Yüksek, ar döemeler ve masa kalplar için ekonomik tayclk 1 çindekiler YK9 Tayc skele Döeme iskelesi, masa kalb ve merdiven kulesi olarak 6 Tamamlanm örnek projeler 10 Masa iskelesi 12

Detaylı

WIRELESS TECHNOLOGIES Uygulama Notu RF TASARIM NOTLARI

WIRELESS TECHNOLOGIES Uygulama Notu RF TASARIM NOTLARI RF TASARIM NOTLARI PSF-UN-1205 1 ARALIK 2005 Tasarım Notları : RF cihazlar, genellikle bir RF modül ile logic bir devre ve hızlı bir ilemci içerir. Bu bileenler yüksek frekansta gürültü yayabilirler. Bu

Detaylı

ENERJ LET M HATLARINDA MODÜLER YAPAY

ENERJ LET M HATLARINDA MODÜLER YAPAY T.C. CLE ÜNVERSTES FEN BMLER ENSTTÜSÜ ENERJLETM HATLARINDA MODÜLER YAPAY R ALARI VE DALGACIK DÖNÜÜMÜ LE ARIZA ANAL Ömer Faruk ERTURUL YÜKSEK LSANS TEZ ELEKTRK-ELEKTRONK MÜHENDSL ANABM DALI YARBAKIR HAZRAN

Detaylı

Ceyhan Havzas çin Bölgesel Ta k n Frekans Analizi

Ceyhan Havzas çin Bölgesel Ta k n Frekans Analizi Takn ve Heyelan Sempozyumu / 24-26 Ekim 2013, Trabzon - 13 - Ceyhan Havzas çin Bölgesel Takn Frekans Analizi Mehmet Altu ahin (1), Prof.Dr.Zuhal Akyürek (2) ODTÜ-naat Müh. Böl. Su Kaynaklar Lab.06531 Ankara

Detaylı

TEMEL MATEMAT K TEST

TEMEL MATEMAT K TEST YÜKSEKÖRETME GEÇ SINAVI (YGS) 11 NSAN 010 TEMEL MATEMATK TEST 1. 0, 0,0 0,. 6 1 ileminin sonucu kaçtr? ileminin sonucu kaçtr? A) D) 8 B) E) 1 C) 7 0 A) B) C) 1 D) 1 E) 1.. a1 a1 ileminin sonucu kaçtr?

Detaylı

Ta k n Tehlike Alanlar n n Olu turulmas : Samsun Terme Örne i

Ta k n Tehlike Alanlar n n Olu turulmas : Samsun Terme Örne i Takn ve Heyelan Sempozyumu / 24-26 Ekim 2013, Trabzon - 315 - Takn Tehlike Alanlarnn Oluturulmas: Samsun Terme Örnei Serdar Sürer*, Baar Bozolu*, Taha Emre Erdin** *Hidrosaf Yazlm, Teknokent ODTÜ, Ankara,

Detaylı

Tangram Etkinlii ile Çevre ve Alan Hesab *

Tangram Etkinlii ile Çevre ve Alan Hesab * Elementary Education Online, 8(2), tp: 1-6, 2009. lkö!retim Online, 8(2), öu: 1-6, 2009. [Online]: http://ilkogretim-online.org.tr Tangram Etkinlii ile Çevre ve Alan Hesab * Güney HACIÖMERO0LU 1 Sezen

Detaylı

V.A.D. Yaklamnn avantajlar. Ünite 9 Veri Ak Diagramlarnn Kullanm. Ana Konular. Temel semboller. Harici Varlklar. Veri Ak Diagramlar

V.A.D. Yaklamnn avantajlar. Ünite 9 Veri Ak Diagramlarnn Kullanm. Ana Konular. Temel semboller. Harici Varlklar. Veri Ak Diagramlar V.A.D. Yaklamnn avantajlar Ünite 9 Veri Ak Diagramlarnn Kullanm Sistem Analiz ve Tasarm Sedat Telçeken Verinin hareketinin hikayeletirilmesine nazaran 4 avantaj mevcuttur. Teknik uygulamann gerçekletirilmesinden

Detaylı