Açık işletme Dizaynı için Uç Boyutlu Dinamik Programlama Tekniği

Save this PDF as:
 WORD  PNG  TXT  JPG

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Açık işletme Dizaynı için Uç Boyutlu Dinamik Programlama Tekniği"

Transkript

1 MADENCİLİK Haziran June 1991 Cilt Volume XXX Sayı No 2 Açı işletme Dizaynı için Uç Boyutlu Dinami Programlama Teniği A Three Dimensional Dynamic Programming Technique for Open Pit Design Ercüment YALÇE\(*) ÖZET Bu yazıda, optimum açı işletme sınırlarının bulunması için geliştirilmiş olan üç-boyutlu dinami programlama teniği haında bilgi verilmetedir. Teniğin ullanılması sırasında arşılaşılan zorlular ve önerilen çözüm yolları anlatılmatadır. Üç-boyutlu dinami programlama teniğiyle ilgili algoritma detaylı olara anlatılmata ve sayısal bir örne verilmetedir. ABSTRACT In this paper, a three-dimensional dynamic programming technique is presented for determining the optimum ultimate pit limit. The difficulties encountered during the application of the technique, and suggested solutions are explained. The algorithm of the three-dimensional dynamic programming technique is explained in detail, and a simple numerical example is given. (*)Dr. Maden Yü. Müh. Araş. Gör., ODTÜ Maden Müh. Böl., ANKARA 21

2 1.GİRİŞ Geçmişte nihai açı işletme sınırları, cevher yatağından alınan yatay ve diey esitler üzerinde elle bulunuyordu. Günümüzde ise bu işlem biigisayar yardımı ile yapılmatadır. Özellile uzun vadeli işletme planlarının fizibilite çalışmaları sırasında, ompütürize edilmiş açı işletme modelleri ullanılmatadır. Bunun ana nedenlerinden birisi, birço açı işletme planının ço ısa bir süre içinde hazırlanara analizlerinin yapılabilmesidir. Diğer bir neden ise, planlama sırasında birden fazla değişenin aynı anda göz önüne alınara, optimum nihai sınırın bu değişenlere göre bulunabilmesidir. Değişenlerden herhangi birisinde yapılan değişiliğin, optimum nihai açı işletme sınırları üzerine nasıl bir eti yaptığı olayca görülebilmetedir. Optimum nihai açı işletme sınırlarının bulunması için değişi optimizasyon tenileri geliştirilmiştir (Kim, 1978; Koenigsberg, 1982; Ünal ve Yalçın,1989). Ço ısa sürede ve gerçeğe olduça yaın sonuçlar vermesinin yanında, basit ve olay anlaşılır olması nedeniyle günümüzde yaygın olara ullanılan optimizasyon tenilerinden birisi de dinami programlama teniğidir. Diğer optimizasyon tenilerinde olduğu gibi, bu tenite de blo modeli ullanılmatadır. Dinami programlama teniği, özellile uzun ve dar cevher yatalarının optimum açı işletme sınırlarının bulunmasında ço gerçeçi sonuçlar vermetedir. Johnson ve Sharp (1971) tarafından geliştirilen üç-boyutlu dinami programlama algoritmasına göre yazılmış olan bilgisayar yazılımının Batı-Kef rom yatağına uygulanması sırasında bazı zorlularla arşılaşılmış ve bu nedenle, algoritmada bazı değişililer yapılmıştır. Bu yazıda, algoritmanın son hali detaylı olara açılanmata ve sayısal bir örne verilmetedir. 2. DİNAMİK PROGRAMLAMA TEKNİKLERİ Optimum açı işletme sınırlanın bulabilme için ullanılan dinami programlama teniği, Graf teniğinin ullanılması ile Lerchs ve Grossman (1965) tarafından geliştirilmiştir. Bu teni, ii boyiitlu dinami programlama teniği olup, bir esit üzerindei optimum nihai sınırı bulmatadır. Üç-boyuîlu optimum nihai sınırı bulma için esitler yan yana getirildiğinde, esitler arasında uyumsuzlu oimata ve rütuş yapma geremetedir. Bu da elde edilen sınırın, optimum'dan uza bir sınır olmasına neden olmatadır (Shenggui ve Starfield, 1985). Üç-boyutlu dinami programlama teniği, Johnson ve Sharp (1971) tarafından geliştirilmiştir. Bu teni, ii-boyutlu dinami programlama teniğinin genişletilmiş hali olup, ii ısımdan meydana gelmetedir. İl ısımda, enine esitler üzerindei her at için nihai açı işletme sınırı bulunmata ve her at için bulunmuş olan sınırlar içinde alan blolardan elde edilen toplam net değer, uzunlamasına esiti oluşturmatadır. İinci ısımda ise, ii-boyutlu dinami programlama teniği ile uzunlamasına esit üzerinde optimum nihai sınır elde edilmetedir. Elde edilen optimum nihai sınır üzerinde yapılması gereen rütuş çalışmasının ço az oluşu ve esitler üzerinde elde edilen nihai sınırların birbirleriyle büyü bir uyum içinde olması, bu teniği diğer tenilere göre avantajlı duruma getirmete ve bu nedenle yaygın olara ullanılmasını sağlamatadır (Kim, 1978). 3. BLOK MODELİ VE BLOKLARIN OLUŞTURULMASI Optimum nihai açı işletme sınırlarını bulma için ullanılan optimiza'syon tenilerinin hepsi blo modelini ullanmatadır. Günümüzde yaygın olara ullanılan model, üç-boyutlu sabit blo modelidir. Bu blo modelinde cevher yatağı blolara ayrılmata ve bloların boyutları, yatağın her notasında aynı ölçüde alınmatadır. Bloları oluşturma için, cevher yatağının esenine di yönde esitler alınmatadır. Herbir esit üzerinde, şev açısı ve basama yüseliğine uygun olara blolar oluşturulmatadır. Blo boyutları seçiliren göz önünde bulundurulması gereen fatörler- şunlardır; ullanılan işletme yöntemi, basama yüseliği, ullanılan eipman, yatağın jeolojisi, açı işletme şev açısı, esitler arası uzalı vs. Genellile blo yüseliği, basama yüseliğine eşit alınmatadır. Blo genişliği, açı işletme şev açısını tutturabilme için blo yüseliğine bağlı olara hesaplanmatadır. Blo boyu ise genellile esitler arası uzalığa eşit olara alınmatadır (Johnson, 1970). Kesitlerde yer alan bloların net parasal değerleri aşağıda verilen genel eşitli ullanılara hesaplanmatadır. 22

3 Eğer blotenörü, sınır tenöründen büyü ise: ND= A.G.T.P m.p 0 - B.P 0.T - C.T Eğer blo tenörü, sınır tenöründen üçü ise: ND = - C.T Burada, ND= Blo net değeri, TL, A = Birim onsantre satış fiyatı, TL/ton G = Blo tenörü, %, T = Blo tonajı, ton, (T,x DE), Tı= Blo hacmi, m 3 DE= Cevher yoğunluğu, ton/m 3 P m = Cevher urtarma randımanı, %, P 0 =Konsantre urtarma randımanı, %, B = Konsantre zenginleştirme maliyeti, TL/ton, C = Cevher üretim maliyeti, TL/ton. Cevher yatağının esitlere ayrılması ve esitler üzerinde bloların oluşturulması sırasında göz önünde bulundurulması gereen bazı hususlar vardır. Bunlardan en önemlisi, cevher yatağından alınmış olan esitler üzerinde oluşturulaca sütun sayısının saptanmasıdır. Kesit üzerinde, yüzeyden başlayara alt atlara inen optimumaçı işletme sınırının terar yüzeye çıabilmesi için, esitin her ii tarafında bulunması gereen ve cevher içermeyebilen blolardan oluşan sütun sayısının ço hassas bir şeilde saptanması geremetedir. Eğer sütun sayısı gereen sayıdan az olursa, esitin bir enarından başlayara alt atlara inen açı işletme sınırı, esitin diğer enarında terar yüzeye çıamayaca ve istenen şev açısı tutturulamayacatır. Sütun sayısının gereen sayıdan fazla olması durumunda ise toplam blo sayısı, olması gereen blo sayısından ço fazla olaca ve programın çalışması sırasında gereli olan belle mitarı ve bilgisayar zamanı geresiz yere artacatır. Bunu basit bir örnele açılama gereirse; 60 at, 20 esit ve 80 sütundan oluşan bir cevher yatağının içerdiği blo sayısı ien (60x80x20), sütun sayısının 80 yerine 90 alınması durumunda cevher yatağının içerdiği blo sayısı olmatadır. Aradai far olan blo geresiz yere işleme atılmış olmatadır. Kesit sayısının saptanması sırasında da aynı durum söz onusu olmatadır. Programın çalışması sırasında oluşturulan ve cevher yatağının uzunlamasına esitini temsil eden matris üzerinde, açı işletme sınırının yüzeyden başlayara tabana adar inmesi ve terar yüzeye çıabilmesi için, uzunlamasına esitin başlangıç ve son ısımlarında da yeterli sayıda sütun yer almalıdır. 4. ÜÇ-BOYUTLU DİNAMİK PROGRAMLAMA ALGORİTMASINDA YAPILAN DEĞİŞİKLİKLER Johnson ve Sharp (1971) tarafından geliştirilmiş olan algoritmaya göre yazılmış olan bilgisayar yazılımının Batı-Kef rom yatağına uygulanması (Ünal ve Yalçın, 1989) sırasında bazı zorlularla arşılaşılmıştır. Bu nedenle üç-boyutlu dinami programlama algoritmasında bazı değişililer yapılmıştır. Bu değişililerden ili, optimum açı işletme sınır onturlarının bulunması işlemine başlama notasının saptanmasıdir. Johnson ve Sharp'ın algoritmasında sınır bulma işlemine P matrisinin üzerine ilave edilen yapay atın en son sütunundan (P 0, j) başlanmatadır. Bir sonrai ısımda verilmiş olan algoritmadan da görülebileceği gibi, P matrisi opt'mum işletilebilir sınırlar içerisindei toplam net ârı, J ise esit üzerindei toplam sütun sayısını ifade etmetedir. Oysa esit üzerinde topografya yüzey otunun, esitin sol enarından sağ enarına doğru azaldığı ve cevherli ısmın sağ tarafında alan sütun sayısının ço fazla olmadığı durumlarda, P 0, j değeri masimum ân ifade etmeyebilmetedir. Bu durumda masimum P değeri, matrisin J sütununun 1. atı ile topografyanın başladığı at arasındai herhangi bir atta yer alabilir. Bu, cevher yatağının durumuna göre değişir. Bu nedenle sınır bulma işlemine P 0, j blou yerine, J+1 sütunundai masimum P değerine sahip blotan başlanmatadır. Yapılan diğer bir değişili de, esit üzerindei her at için optimum nihai sınırın bulunması sırasında açı işletme sınırının daima yeryüzüne ulaşmasının sağlanmış olmasıdır. Yeryüzünün eğimli olduğu ve özellile eonomi olmayan esitler için bulunan açı işletme sınırlarının en alt atının bulunduğu sütun, esit enarına ço yaın olmata, bundan dolayı sınır yeryüzüne ulaşamayabilmete ve istenilen şev açısı sağlanamamatadır. Bu durum, yazılıma elenen ontrol omutlarıyla giderilmiştir. 5. ÜÇ-BOYUTLU DİNAMİK PROGRAMLAMA TEKNİĞİNİN ALGORİTMASI Üç-boyutlu dinami programlama teniği, başlıca şu aşamalardan meydana gelmetedir; 23

4 Parametreler: I = Toplam at sayısı, J = Toplam sütun sayısı, K = Toplam esit sayısı, i = Üzerinde çalışılan at numarası, j = Üzerinde çalışılan sütun numarası, = Üzerinde çalışılan esit numarası, m. ; = Blo net değeri. A. Kesit üzerindei at onturları: =0 1. Aşama: a. =+1 Her i, j için, yani her blo için; M u = m qjl i=1,2,...,i, j=1,2,...,j q=1 Burada M, 0, j sütunundai bloların net değerlerinin, en üstten başlayara aşağıya doğru ve i atındai bloun net değeri, m,,de dahil olma üzere, toplanmasından eide edilen net ârı ifade etmetedir. b. Kesiti temsil eden matris'in en üst seviyesine bir i=0 atı ilave edilir, Mo.j=0, j=1,2,...,j c. Kesitin başlangıç ve bitiş sütunlarında yeryüzünün başladığı atlar saptanır, L.,= Başlangıç sütununda yeryüzünün başladığı at no, L 2 = Son sütunda yeryüzünün başladığı al no. d. i=0 2. Aşama: i=i+1, j=0 3. Aşama: Eğer j=j+1 ise 7. Aşama'ya git. a. j=j+l b. P,j= Mu+MaxfP,^, }, r=-1,0 Burada Py, optimum işletilebilir sınırlar içerisindei toplam net arı ifade etmetedir, r ise, sırasıya -1 ve 0 değerlerini almatadır. 4. Aşama : s=0, t=0 5. Aşama: a. s=s+1, i=t+1 b - K i- S,j + t= M^j + t + Max{P^+r, i. 1+t } r=-1,0,1 c. Eğer K^ j < P j +t K +t ise 3. aşama'ya git. d. Eğer K, s j+t > P, sa +t ise P, s j+t =K, S j +t 6. Aşama: Eğer i-s = 0 ise 3. aşamaya git, değilse 5. aşamaya git. 7. Aşama: a. P max =Max{P q. J+,}, <*=1.2 L? I q b. Eğer P max < 0,0 ise, 11. Aşama'ya git. 8. Aşama: En yüse değere sahip P q J+1 bloğundan başlayara esitin i atı için sınır blolarını bul. a. j=j b. Eğer j = 0 ise 10. aşamaya git. c. Eğer i-l.,>j ise Max=P q. 1 j., ve 8.e'ye git. d. Max { Pq+rj.J, r=-1,0,1 için masimum P değerine sahip blou seç. e. Sınır onturları olan q+r ve j-1 değerlerini aydet. f. j=j-1 ve 8. b'ye git. 9. Aşama: S l- =P max Burada S, değeri, uzunlamasına esit üzerindei sütununun i atındai M, değerini temsil etmetedir. 10. Aşama: Eğer i ise 2. aşamaya git, değilse 15. aşamaya git. 11. Aşama: a. q=0 R OJ =0,0, j =1, 2 J b. q=q+1 Eğer q>i ise 12. aşamaya git. c.j =J+1 d. j = j-1 Eğer j=0 ise 11. b'ye git. e. R qj = M qj + Max {Rq+r,j+ı}, r= -1,0 r Burada R, j, P, j değerinin sağdan hesaplanmış halidir. f. 11.d'ye git. 12. Aşama: Q im = Max{P ij +R ij -M ij }, j j = i-l J - (i-l 2 ) 24

5 Burada Qj m> i atı için minimum zararı veren sınır içinde alan blo değerlerinin toplamıdır, i atının farlı sütunları için aynı Q değerleri bulunmuş ise, esit ortasına en yaın olan sütun seçilir ve seçilen olon numarası m olara alınır. 13. Aşama: a- S u = Q iım b. Q, m değeri için sınır blolarını bul ve i ve j değerlerini aydet. 14. Aşama: a. Eğer i < I ise 2. aşama'ya git. b. Eğer < K ise 1. a'ya git. B. Optimum uzunlamasına esit: 15. Aşama: a. i=0, Y 0, = 0,0, =1,2,... K+1 b. i=i+1, =0, Eğer i > I ise 16. aşama'ya git. c. =+1 Eğer > K+1 ise 15. b'ye git. d-y^si+maxty^}, r=-1,0,1 e. 15. c'ye git r 16. Aşama: a. S matris'inin birinci ve sonuncu sütunlarında topografyanın başladığı atları bul. L 3 = 1. sütunda topografyanın başladığı at no L 4 = Son sütunda topografyanın başladığı at no Y değerine sahip bloğu seç. e. i+r, -1 değerlerini aydet. f. =-1 ve 18. b'ye git. 19. Aşama: Sınır üzerindei her blo, (i,), esiti üzerinde i atından en az bir blo alaca şeilde bulunmuş olan optimum sınırı temsil etmetedir. 6. SAYISAL UYGULAMA Üç-boyutlu dinami programlama teniği, aşağıda verilen sayısal örne üzerinde uygulanmış ve anlatılmaya çalışılmıştır.örnetei cevher yatağı 7 esitten meydana gelmetedir. Her esit üzerinde 8 sütun ve 4 at bulunmatadır, Şeil 1. Kesit üzerinde 0 net değere sahip blolar, hava boşluğunda (atmosferde) yer alan blolardır. Cevher yatağı için optimum nihai açı işletme sınırını bulma amacıyla yapılaca il iş, esitler üzerinde her at için masimum ârı veren sınırın bulunması ve sınır içindei blolardan elde edilen toplam net değerin S, olara aydedilmesidir. Şeil 2'de, 1. esitin her atı için bulunmuş olan optimum sınırlar ve elde edilen toplam net değerler, S,, verilmiştir. 17. Aşama: a. Y^ = Max {Y q K+1 }, q =1,2,...,L 4-1 q b. Eğer Y max < 0.0 ise işlemi durdur. Cevher yatağı eonomi değil. 18. Aşama: En yüse değere sahip Y q K+1 bloğundan başlayara uzunlamasına esit için sınır blolarını bul. a. =K b. Eğer =0 ise işlemi durdur. c. Eğer I-L 3 > ise Max=Y M M ve 18. e'ye git. d. Max {Y j+r.. }, r= -1, 0,1 için masimum r 25

6 optimum sınırı ifade etmetedir. Her esite arşılı gelen enine esit sınır onturları yan yana getirilere cevher yatağı için optimum nihai açı işletme sınırları bulunur. Şeil 5'de, örne cevher yatağı için bulunmuş olan açı işletme sınırları gösterilmiştir. Cevher yatağından elde edilen toplam net âr ise 133 birim'dir. Şeil 2. Kesit bir için optimum at onturları Kesit 1'in atları için bulunan optimum nihai sınır bloları ise Çizelge 1'de verilmiştir. Kat Çizelge 1- Kesit 1'in Sınır Bloları Sınır Bloları 1 0,5) 2 (1,4), (2,5), (1,6) 3 (1,3), (2,4), (3,5), (2,6), (1,7) 4 (1,3), (2,4), (3,5), (4,6), (3,7), (2,8) Her esitten elde edilen S u değerleri sütunlar halinde yan yana getirildiğinde, ii boyutlu bir matris elde edilir. Bu matris, cevher yatağının uzunlamasına esitini temsil etmetedir.şeil 3. Şeil 3. Optimum uzunlamasına esit Algoritmanın 16. aşamasından itibaren, uzunlamasına esit üzerinde optimum nihai açı işletme sınırları bulunmatadır. Örne cevher yatağı için bulunan açı işletme sınırı Şeil 4'de gösterilmiştir. Uzunlamasına esit için bulunan sınır bloları, (i, ), esitinin i atı için bulunan Şeil 5. Cevher yatağının optimum nihai açı işletme sınırları 26

7 6. SONUÇ KAYNAKLAR Üç boyutlu dinami programlama teniği ile bulunan optimum nihai açı işletme sınırları, gerçe değere ço yaın olmata ve yapılması gereen rütuş çalışması en az düzeye inmetedir. Özellile ince-uzun damar şelindei cevher yatalarında ço iyi sonuçlar vermetedir (Johnson, 1971). Bu durum, teniğin Batı-Kef rom yatağına uygulanması sırasında da görülmüştür. Verilen sayısal örnete şev açısını tutturabilme için, nihai sınırın en fazla bir blo aşağıya ya da bir blo yuarıya gitmesine izin verilmiştir. Bu nedenle r parametresi, sırasıyla -1,0 ve 1 değerlerini almatadır. Ço di şev açıları için blo yüseliğini ço fazla alma yerine, r parametresinin alacağı değerin alt ve üst sınırını genişletme ve algoritmayı yeni duruma göre yeniden düzenleme daha olay bir çözüm yolu olmatadır ( -n < r < n). Böylelile sınır bir sütundan diğerine geçeren, üzerinde bulunulan ata göre n at yuarıya çıabilmete ya da n at aşağıya inebilmetedir. Ayrıca, cevher yatağının esenine di yönde alınan esit alınlılarını ve esitler üzerinde oluşturulan blo genişlilerini birbirinden farlı alma suretiyle, cevher yatağı için farlı yönlerde farlı şev açıları elde etme olanalıdır. JOHNSON, T. B., 1970; " Optimum Design of an Open Pit- An Application in Uranium", Can. Ins. Min. and Met, Special Vol. 12, pp JOHNSON, T. B. ve SHARP, R.W., 1971; "TJıree-Dimensional Dynamic Programming Method for Optimal Ultimate Pit Design", US Bureau of Mines, Rl KIM, Y.C.,1978; "Ultimate Pit Limit Design Methodologies Using Computer Models- The state of the Art", Min. Eng. Vol. 30, pp KOENNIGSBERG, E., 1982, "The Optimum Contours of an Open Pit Mine; An Application of Dynamic Programming", Proc. 17 th APCOM Symp. Soc. Min. Eng., AI ME, Newyor, pp LERCH, H. ve GROSSMANN, I. F., 1965; "Optimum Design of Open Pit Mines", Can. Ins. Min. Bui., Vol. 58, pp SHENGGUI, Z. ve STARFIELD, A. M., 1985; "Dynamic Programming with Colour Graphics Smooting for Open-pit Design on a Personel Computer", Int. J. of Min. Eng., Vol. 3, pp ÜNAL, A. ve YALÇIN, E., 1989; "Açı Oca Nihai Sınırlarının Bilgisayar Desteli Tasarımı ve Batı Kef Krom Yatağına Uygulanması", T, Maden. Bil. ve Te. 11. Kong., s

Dinamik Programlama Tekniğindeki Gelişmeler

Dinamik Programlama Tekniğindeki Gelişmeler MADENCİLİK Aralı December 1991 Cilt Volume XXX Sayı No 4 Dinami Programlama Teniğindei Gelişmeler Developments in Dynamic Programming Technique Ercüment YALÇIN (*) ÖZET Bu yazıda, optimum nihai açı işletme

Detaylı

AÇIK OCAK NİHAİ SINIRLARININ BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIMI VE BATI KEF KROM YATAĞINA UYGULANMASI

AÇIK OCAK NİHAİ SINIRLARININ BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIMI VE BATI KEF KROM YATAĞINA UYGULANMASI AÇIK OCAK NİHAİ SINIRLARININ BİLGİSAYAR DESTEKLİ TASARIMI VE BATI KEF KROM YATAĞINA UYGULANMASI COMPUTER AIDED DESIGN OF ULTIMATE PIT LIMITS AND APPLICATION OF IT TO THE WESTERN KEF CHROMIUM DEPOSIT A.

Detaylı

Ders 2 : MATLAB ile Matris İşlemleri

Ders 2 : MATLAB ile Matris İşlemleri Ders : MATLAB ile Matris İşlemleri Kapsam Vetörlerin ve matrislerin tanıtılması Vetör ve matris operasyonları Lineer denlem taımlarının çözümü Vetörler Vetörler te boyutlu sayı dizileridir. Elemanlarının

Detaylı

KİNETİK MODELLERDE OPTİMUM PARAMETRE BELİRLEME İÇİN BİR YAZILIM: PARES

KİNETİK MODELLERDE OPTİMUM PARAMETRE BELİRLEME İÇİN BİR YAZILIM: PARES KİNETİK MODELLERDE OPTİMUM PARAMETRE BELİRLEME İÇİN BİR YAZILIM: PARES Mehmet YÜCEER, İlnur ATASOY, Rıdvan BERBER Anara Üniversitesi Mühendisli Faültesi Kimya Mühendisliği Bölümü Tandoğan- 0600 Anara (berber@eng.anara.edu.tr)

Detaylı

(b) ATILIM Üniversitesi, Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Böl.

(b) ATILIM Üniversitesi, Elektrik ve Elektronik Mühendisliği Böl. ED Sistemleri için Etin Darbe Ayrıştırma ve Tehdit Kimlilendirme Algoritması Geliştirilmesi Development of Effective Pulse Deinterleaving and Threat Identification Algorithm for ESM Systems Ortaovalı H.

Detaylı

Malzeme Bağıyla Konstrüksiyon

Malzeme Bağıyla Konstrüksiyon Shigley s Mechanical Engineering Design Richard G. Budynas and J. Keith Nisbett Malzeme Bağıyla Konstrüsiyon Hazırlayan Prof. Dr. Mehmet Fırat Maine Mühendisliği Bölümü Saarya Üniversitesi Çözülemeyen

Detaylı

SINIR TENORUNUN EKONOMİK BAKIR MİKTARI TAHMİN HASTASINA ETKİSİ

SINIR TENORUNUN EKONOMİK BAKIR MİKTARI TAHMİN HASTASINA ETKİSİ SINIR TENORUNUN EKONOMİK BAKIR MİKTARI TAHMİN HASTASINA ETKİSİ THE EFFECT OF THE CUT-OFF GRADE ON THE ESTIMATION ERROR OF ECONOMIC COPPER CONTENT Ercüment YALÇIN (*) ANAHTAR SÖZCÜKLER: u, Tahmin Hatası,

Detaylı

DALMIŞ YÜZEYLERDEKİ KUVVETLER

DALMIŞ YÜZEYLERDEKİ KUVVETLER 9 DALMIŞ YÜZEYLERDEKİ KUVVETLER Kalınlığı olmayan bir yüzeyi göz önüne alalım. Sıvı içine almış bir yüzeye Arşimet Prensipleri geçerli olmala birlite yüzeyinin her ii tarafı aynı sıvı ile oluruluğuna uvvet

Detaylı

Bu deneyin amacı Ayrık Fourier Dönüşümü (DFT) ve Hızlu Fourier Dönüşümünün (FFT) tanıtılmasıdır.

Bu deneyin amacı Ayrık Fourier Dönüşümü (DFT) ve Hızlu Fourier Dönüşümünün (FFT) tanıtılmasıdır. Deney : Ayrı Fourier Dönüşümü (DFT) & Hızlı Fourier Dönüşümü (FFT) Amaç Bu deneyin amacı Ayrı Fourier Dönüşümü (DFT) ve Hızlu Fourier Dönüşümünün (FFT) tanıtılmasıdır. Giriş Bir öncei deneyde ayrı-zamanlı

Detaylı

İNSANSIZ HAVA ARAÇLARI İÇİN RADAR KAPLAMA ALANLARINDAN KAÇINACAK EN KISA ROTANIN HESAPLANMASI

İNSANSIZ HAVA ARAÇLARI İÇİN RADAR KAPLAMA ALANLARINDAN KAÇINACAK EN KISA ROTANIN HESAPLANMASI İNSANSIZ HAVA ARAÇLARI İÇİN RADAR KAPLAMA ALANLARINDAN KAÇINACAK EN KISA ROTANIN HESAPLANMASI Hamdi DEMİREL (a), Halil SAVURAN (b), Murat KARAKAYA (c) (a) Mühendisli Faültesi, Yazılım Mühendisliği Bölümü,

Detaylı

28/5/2009 TARİHLİ VE 2108/30 SAYILI KURUL KARARI 11 HAZİRAN 2009 TARİHLİ VE 27255 SAYILI RESMİ GAZETEDE YAYIMLANMIŞTIR.

28/5/2009 TARİHLİ VE 2108/30 SAYILI KURUL KARARI 11 HAZİRAN 2009 TARİHLİ VE 27255 SAYILI RESMİ GAZETEDE YAYIMLANMIŞTIR. 28/5/2009 TARİHLİ VE 2108/30 SAYILI KURUL KARARI 11 HAZİRAN 2009 TARİHLİ VE 27255 SAYILI RESMİ GAZETEDE YAYIMLANMIŞTIR. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: ELEKTRĠK PĠYASASI DENGELEME VE UZLAġTIRMA YÖNETMELĠĞĠ

Detaylı

OCAK HAVALANDIRMA ŞEBEKE ANALİZİ İÇİN KOMBİNE BİR YÖNTEM (A COMBINED METHOD FOR THE ANALYSIS OF MINE VENTILATION NETWORKS)

OCAK HAVALANDIRMA ŞEBEKE ANALİZİ İÇİN KOMBİNE BİR YÖNTEM (A COMBINED METHOD FOR THE ANALYSIS OF MINE VENTILATION NETWORKS) ÖZET/ABSTRACT DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 2 Sayı: 2 sh. 49-54 Mayıs 2000 OCAK HAVALANDIRMA ŞEBEKE ANALİZİ İÇİN KOMBİNE BİR YÖNTEM (A COMBINED METHOD FOR THE ANALYSIS OF MINE

Detaylı

Açık İşletmelerde Bilgisayar Yardımı île Taşıma Yolu Planlaması

Açık İşletmelerde Bilgisayar Yardımı île Taşıma Yolu Planlaması MADENCİLİK Mart March 1993 Cilt Volume XXXII Sayı No I Açık İşletmelerde Bilgisayar Yardımı île Taşıma Yolu Planlaması Computer Assisted Roadway Design in Open Pit Mines Ahmet Hakan ONUR (*) ÖZET Bilgisayar

Detaylı

İstatistikçiler Dergisi

İstatistikçiler Dergisi www.istatisticiler.org İstatistiçiler Dergisi (008) 68-79 İstatistiçiler Dergisi BAĞIMLI RİSKLER İÇİ TOPLAM HASAR MİKTARII DAĞILIMI Mehmet PIRILDAK Hacettepe Üniversitesi Fen Faültesi, Atüerya Bilimleri

Detaylı

ANKARA İLİ DELİCE İLÇESİ KÖPRÜSÜNÜN CPM METODU İLE MÜHENDİSLİK KRİTERLERİNİN BELİRLENMESİ

ANKARA İLİ DELİCE İLÇESİ KÖPRÜSÜNÜN CPM METODU İLE MÜHENDİSLİK KRİTERLERİNİN BELİRLENMESİ P A M U K K A L E Ü N İ V E R S İ T E S İ M Ü H E N D İ S L İ K F A K Ü L T E S İ P A M U K K A L E U N I V E R S I T Y E N G I N E E R I N G C O L L E G E M Ü H E N D İ S L İ K B İ L İ M L E R İ D E R

Detaylı

Basitleştirilmiş Kalman Filtresi ile Titreşimli Ortamda Sıvı Seviyesinin Ölçülmesi

Basitleştirilmiş Kalman Filtresi ile Titreşimli Ortamda Sıvı Seviyesinin Ölçülmesi Basitleştirilmiş Kalman Filtresi ile Titreşimli Ortamda Sıvı Seviyesinin Ölçülmesi M. Ozan AKI Yrd.Doç Dr. Erdem UÇAR ABSTRACT: Bu çalışmada, sıvıların seviye ölçümünde dalgalanmalardan aynalı meydana

Detaylı

ANKARA İLİ DELİCE İLÇESİ KÖPRÜSÜNÜN CPM METODU İLE MÜHENDİSLİK KRİTERLERİNİN BELİRLENMESİ

ANKARA İLİ DELİCE İLÇESİ KÖPRÜSÜNÜN CPM METODU İLE MÜHENDİSLİK KRİTERLERİNİN BELİRLENMESİ PAMUKKALE ÜNÝVERSÝTESÝ MÜHENDÝSLÝK YIL FAKÜLTESÝ PAMUKKALE UNIVERSITY ENGINEERING CÝLT COLLEGE MÜHENDÝSLÝK BÝLÝMLERÝ SAYI DERGÝSÝ JOURNAL OF ENGINEERING SAYFA SCIENCES : 1995 : 1 : 2-3 : 95-103 ANKARA

Detaylı

ENDEKS SAYILAR. fiyat, üretim, yatırım, ücret ve satış değişimlerinin belirlenmesi. Doç.Dr. Ali Kemal ŞEHİRLİOĞLU Araş.Gör.

ENDEKS SAYILAR. fiyat, üretim, yatırım, ücret ve satış değişimlerinin belirlenmesi. Doç.Dr. Ali Kemal ŞEHİRLİOĞLU Araş.Gör. ENDEKS SLAR Bir değişenin farlı birimler üzerinde veya zaman içerisindei değişimini oransal olara ifade sayılara ENDEKS SLAR adı verilir. Endes sayılar ısaca endesler olara ifade edilir. Kullanım alanları;

Detaylı

Türkiye de Enflasyon ve Döviz Kuru Arasındaki Nedensellik İlişkisi: 1984-2003

Türkiye de Enflasyon ve Döviz Kuru Arasındaki Nedensellik İlişkisi: 1984-2003 Türiye de Enflasyon ve Döviz Kuru Arasındai Nedenselli İlişisi: 1984-2003 The Causal Relationship Between Exchange Rates and Inflation in Turey:1984-2003 Yrd.Doç.Dr. Erem GÜL* Yrd.Doç.Dr. Ayut EKİNCİ**

Detaylı

Kollektif Risk Modellemesinde Panjér Yöntemi

Kollektif Risk Modellemesinde Panjér Yöntemi Douz Eylül Üniversitesi İtisadi ve İdari Bilimler Faültesi Dergisi, Cilt:6, Sayı:, Yıl:, ss.39-49. olletif Ris Modellemesinde anér Yöntemi ervin BAYAN İRVEN Güçan YAAR Özet Hayat dışı sigortalarda, olletif

Detaylı

BÜTÜNLEŞİK ÜRETİM PLANLAMASININ HEDEF PROGRAMLAMAYLA OPTİMİZASYONU VE DENİZLİ İMALAT SANAYİİNDE UYGULANMASI

BÜTÜNLEŞİK ÜRETİM PLANLAMASININ HEDEF PROGRAMLAMAYLA OPTİMİZASYONU VE DENİZLİ İMALAT SANAYİİNDE UYGULANMASI Niğde Üniversitesi İİBF Dergisi, 2013, Cilt: 6, Sayı: 1, s. 96-115. 96 BÜTÜNLEŞİK ÜRETİM PLANLAMASININ HEDEF PROGRAMLAMAYLA OPTİMİZASYONU VE DENİZLİ İMALAT SANAYİİNDE UYGULANMASI ÖZ Arzu ORGAN* İrfan ERTUĞRUL**

Detaylı

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 5 Sayı: 1 sh. 89-101 Ocak 2003

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 5 Sayı: 1 sh. 89-101 Ocak 2003 DEÜ MÜENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 5 Sayı: 1 sh. 89-101 Oca 00 PERDE ÇERÇEVELİ YAPILARDA a m PERDE KATKI KATSAYISININ DİFERANSİYEL DENKLEM YÖNTEMİ İLE BULUNMASI VE GELİŞTİRİLEN BİLGİSAYAR

Detaylı

ĠSTANBUL TEKNĠK ÜNĠVERĠSTESĠ MADEN FAKÜLTESĠ MADEN MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ

ĠSTANBUL TEKNĠK ÜNĠVERĠSTESĠ MADEN FAKÜLTESĠ MADEN MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ ĠSTANBUL TEKNĠK ÜNĠVERĠSTESĠ MADEN FAKÜLTESĠ MADEN MÜHENDĠSLĠĞĠ BÖLÜMÜ MADENCĠLĠKTE ÖZEL KONULAR II DERS PROJESĠ MICROMINE PAKET PROGRAMI ĠLE ÜÇ BOYUTLU MADEN PLANLAMASI 505121007 HAKAN ALTIPARMAK Proje

Detaylı

SÖZDE SPOT ELEKTRİK FİYATINI KULLANAN KISA DÖNEM HİDROTERMAL KOORDİNASYON PROBLEMİ İÇİN DELPHİ DİLİNDE YAZILMIŞ GÖRSEL BİR PROGRAM

SÖZDE SPOT ELEKTRİK FİYATINI KULLANAN KISA DÖNEM HİDROTERMAL KOORDİNASYON PROBLEMİ İÇİN DELPHİ DİLİNDE YAZILMIŞ GÖRSEL BİR PROGRAM SÖZDE SPOT ELEKTRİK FİYATINI KULLANAN KISA DÖNEM HİDROTERMAL KOORDİNASYON PROBLEMİ İÇİN DELPHİ DİLİNDE YAZILMIŞ GÖRSEL BİR PROGRAM Celal YAŞAR 1 Salih FADIL 2 M.Ali TAŞ 3 13 Dumlupınar Üniversitesi Mühendisli

Detaylı

Ufuk Ekim Accepted: January 2011. ISSN : 1308-7231 yunal@selcuk.edu.tr 2010 www.newwsa.com Konya-Turkey

Ufuk Ekim Accepted: January 2011. ISSN : 1308-7231 yunal@selcuk.edu.tr 2010 www.newwsa.com Konya-Turkey ISSN:1306-3111 e-journal of New World Sciences Academy 011, Volume: 6, Number: 1, Article Number: 1A0156 ENGINEERING SCIENCES Yavuz Ünal Received: October 010 Ufu Eim Accepted: January 011 Murat Kölü Series

Detaylı

VİNÇTE ÇELİK KONSTRÜKSİYON

VİNÇTE ÇELİK KONSTRÜKSİYON 01 Mayıs VİNÇTE ÇELİK KONSTRÜKSİYON KİRİŞTE BURUŞMA 1-03 Güven KUTAY Semboller ve Kaynalar için "1_00_CeliKonstrusiyonaGiris.doc" a baınız. Koordinat esenleri "GENEL GİRİŞ" de belirtildiği gibi DIN 18800

Detaylı

Tünel Açma işlerinde Paralel Delik Düzeni İle İlgili n

Tünel Açma işlerinde Paralel Delik Düzeni İle İlgili n MADENCİLİK Aralık December 1985 Cilt Volume XXIV Sayı No 4 Tünel Açma işlerinde Paralel Delik Düzeni İle İlgili n Parametreler Parameters Related Witli Parallel Hole Cut Arrangement in Tunneling Tayfun

Detaylı

Sigma 27, 190-196, 2009 Research Article / Araştırma Makalesi EFFECT OF INSULATION MATERIAL THICKNESS ON THERMAL INSULATION

Sigma 27, 190-196, 2009 Research Article / Araştırma Makalesi EFFECT OF INSULATION MATERIAL THICKNESS ON THERMAL INSULATION Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendisli ve Fen Bilimleri Dergisi Sigma 7, 19-19, 9 Research Article / Araştırma Maalesi EFFECT OF INSULATION MATERIAL THICKNESS ON THERMAL INSULATION Derya

Detaylı

Uygun Açık İşletme Sınırının Belirlenme Yöntemleri Methods Used in Finding the Optimum Open Pit Limit

Uygun Açık İşletme Sınırının Belirlenme Yöntemleri Methods Used in Finding the Optimum Open Pit Limit MADENCİLİK Mart Marh 1991 Cilt Volume XXX Sayı Nol Uygun Açık İşletme Sınırının Belirlenme Yöntemleri Methods Used in Finding the Optimum Open Pit Limit Neati YILDIZ (*) ÖZET Açık oak planlamasında en

Detaylı

VII. BÖLÜM İÇME SUYU ŞEBEKELERİ

VII. BÖLÜM İÇME SUYU ŞEBEKELERİ VII. BÖÜM İÇME SUYU ŞEBEKEERİ İsale hattı ile haznelere getirilen suları sarfiyat yerlerine dağıtan oru sistemine içme suyu şeeesi adı verilir. İçme suyu şeeesi her inada yeteri adar asınçlı suyu ulunduraca

Detaylı

Kablosuz Algılayıcı Ağlarda Karınca Koloni Optimizasyonu Kullanılarak Yapılan Optimum Yönlendirme İşlemi

Kablosuz Algılayıcı Ağlarda Karınca Koloni Optimizasyonu Kullanılarak Yapılan Optimum Yönlendirme İşlemi Kablosuz Algılayıcı Ağlarda Karınca Koloni Optimizasyonu Kullanılara Yapılan Optimum Yönlendirme İşlemi Derviş Karaboğa 1 Selçu Ödem 2 1,2 Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Mühendisli Faültesi, Erciyes Üniversitesi,

Detaylı

FARKLI YAPIM SİSTEMLERİ VE KONUT MALİYETLERİ

FARKLI YAPIM SİSTEMLERİ VE KONUT MALİYETLERİ FARKLI YAPIM SİSTEMLERİ VE KONUT MALİYETLERİ ESRA BOSTANCIOĞLU 1, EMEL DÜZGÜN BİRER 2 ÖZET Bir binanın fonsiyon ve performansının değerlendirilmesinde; diğerlerinin yanında maliyet önemli bir parametredir.

Detaylı

Aşınmadan aynalanan hasar, gelişmiş ülelerde gayri safi milli hasılanın % 1-4 ü arasında maliyete sebep olmata ve bu maliyetin % 36 sını abrasiv aşınm

Aşınmadan aynalanan hasar, gelişmiş ülelerde gayri safi milli hasılanın % 1-4 ü arasında maliyete sebep olmata ve bu maliyetin % 36 sını abrasiv aşınm TİMAK-Tasarım İmalat Analiz Kongresi 6-8 Nisan 006 - BALIKESİR RSM TEKNİĞİ UYGULANARAK DERLİN MALZEMESİNİN OPTİMUM AŞINMA DEĞERİNİN TAHMİN EDİLMESİ Aysun SAĞBAŞ 1, F.Bülent YILMAZ ve Fatih ALTINIŞIK 3

Detaylı

YÜKSEK LİSANS TEZİ Müh. Murat ÖZKAN. Anabilim Dalı : MADEN MÜHENDİSLİĞİ. Programı : MADEN MÜHENDİSLİĞİ

YÜKSEK LİSANS TEZİ Müh. Murat ÖZKAN. Anabilim Dalı : MADEN MÜHENDİSLİĞİ. Programı : MADEN MÜHENDİSLİĞİ İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ AÇIK OCAK İŞLETMELERİNDE OPTİMUM NİHAİ SINIRIN BELİRLENMESİ YÜKSEK LİSANS TEZİ Müh. Murat ÖZKAN Anabilim Dalı : MADEN MÜHENDİSLİĞİ Programı : MADEN

Detaylı

LOGRANK TESTİ İÇİN GÜÇ ANALİZİ VE ÖRNEK GENİŞLİĞİNİN HESAPLANMASI ÖZET

LOGRANK TESTİ İÇİN GÜÇ ANALİZİ VE ÖRNEK GENİŞLİĞİNİN HESAPLANMASI ÖZET IAAOJ, Scientific Science, 05, 3(), 9-8 LOGRANK TESTİ İÇİN GÜÇ ANALİZİ VE ÖRNEK GENİŞLİĞİNİN HESAPLANMASI Nesrin ALKAN, Yüsel TERZİ, B. Barış ALKAN Sinop Üniversitesi, Fen Edebiyat Faültesi, İstatisti

Detaylı

Bulanık Hedef Programlama Yöntemi ile Süre-Maliyet-Kalite Eniyilemesi

Bulanık Hedef Programlama Yöntemi ile Süre-Maliyet-Kalite Eniyilemesi Bulanı Programlama Yöntemi ile Süre-- Eniyilemesi Eran Karaman, Serdar Kale BAÜ Mühendisli Mimarlı Faültesi, 045, Çağış, Balıesir Tel: (266) 62 94 E-posta: earaman@baliesir.edu.tr sale@baliesir.edu.tr

Detaylı

AÇIK OCAK NİHAİ SINIRLARININ BELİRLENMESİNDE KULLANILAN YÖNTEMLER. İstanbul Teknik Üniversitesi, Maden Fakültesi, Maden Mühendisliği Bölümü, İSTANBUL

AÇIK OCAK NİHAİ SINIRLARININ BELİRLENMESİNDE KULLANILAN YÖNTEMLER. İstanbul Teknik Üniversitesi, Maden Fakültesi, Maden Mühendisliği Bölümü, İSTANBUL S.Ü. Müh. Bilim ve Tekn. Derg., c.2, s.3, 2014 Selcuk Univ. J. Eng. Sci. Tech., v.2, n.3, 2014 ISSN: 2147-9364 (Elektronik) AÇIK OCAK NİHAİ SINIRLARININ BELİRLENMESİNDE KULLANILAN YÖNTEMLER 1 Murat ÖZKAN,

Detaylı

TESİSLERDE MEYDANA GELEN PARALEL REZONANS OLAYININ BİLGİSAYAR DESTEKLİ ANALİZİ

TESİSLERDE MEYDANA GELEN PARALEL REZONANS OLAYININ BİLGİSAYAR DESTEKLİ ANALİZİ TESİSLERDE MEYDANA GELEN PARALEL REZONANS OLAYNN BİLGİSAYAR DESTEKLİ ANALİZİ Cen GEZEGİN Muammer ÖZDEMİR Eletri Eletroni Mühendisliği Bölümü Mühendisli Faültesi Ondouz Mayıs Üniversitesi, 559, Samsun e-posta:

Detaylı

Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi

Düzce Üniversitesi Bilim ve Teknoloji Dergisi Düzce Üniversitesi Bilim ve Tenoloji Dergisi, 3 (2015) 414-431 Düzce Üniversitesi Bilim ve Tenoloji Dergisi Araştırma Maalesi Moment Taşıyan Çeli Çerçeveli Sistemlerin Titreşim Periyotları ve Deprem Yülerinin

Detaylı

MOBİLYA ENDÜSTRİSİNDE AŞAMALAR ARASINDA FİRE BULUNAN ÇOK AŞAMALI TEDARİK ZİNCİRİ AĞININ OPTİMİZASYONU. Ercan ŞENYİĞİT 1, *

MOBİLYA ENDÜSTRİSİNDE AŞAMALAR ARASINDA FİRE BULUNAN ÇOK AŞAMALI TEDARİK ZİNCİRİ AĞININ OPTİMİZASYONU. Ercan ŞENYİĞİT 1, * Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi 25 (1-2) 168-182 (2009) http://fbe.erciyes.edu.tr/ ISSN 1012-2354 MOBİLYA ENDÜSTRİSİNDE AŞAMALAR ARASINDA FİRE BULUNAN ÇOK AŞAMALI TEDARİK ZİNCİRİ AĞININ

Detaylı

AutoLISP KULLANILARAK ÜÇ KOLLU ROBOTUN HAREKET SİMÜLASYONU

AutoLISP KULLANILARAK ÜÇ KOLLU ROBOTUN HAREKET SİMÜLASYONU PAMUKKALE ÜNİ VERSİ TESİ MÜHENDİ SLİ K FAKÜLTESİ PAMUKKALE UNIVERSITY ENGINEERING COLLEGE MÜHENDİ SLİ K Bİ L İ MLERİ DERGİ S İ JOURNAL OF ENGINEERING SCIENCES YIL CİLT SAYI SAYFA : : 6 : : -7 AutoLISP

Detaylı

Matris Unutma Faktörü İle Uyarlanmış Kalman Filtresinin Başarım Değerlendirmesi

Matris Unutma Faktörü İle Uyarlanmış Kalman Filtresinin Başarım Değerlendirmesi Fırat Üniv. Fen Bilimleri Dergisi Fırat Unv. Journal of Science 25(), 7-76, 23 25(), 7-76, 23 Matris Unutma Fatörü İle Uyarlanmış Kalman Filtresinin Başarım Değerlendirmesi Özet Cener BİÇER * Esin KÖKSAL

Detaylı

2 Serbestlik Dereceli Taşıt Modeli PID Kontrolü

2 Serbestlik Dereceli Taşıt Modeli PID Kontrolü Serbestli Dereceli Taşıt Modeli PID Kontrolü Matematisel Modelin Çıarılması: Hareet denlemlerinin çıarılmasında Lagrange yöntemi ullanılmıştır. Lagrange yöntemi haında detaylı bilgi (Francis,978; Pasin,984;

Detaylı

Tali Havalandırma Hesaplamaları Auxiliary Ventilation Calculations

Tali Havalandırma Hesaplamaları Auxiliary Ventilation Calculations MADENCİLİK Aralık December 1989 Cilt Volume XXVIII Sayı No 4 Tali Havalandırma Hesaplamaları Auxiliary Ventilation Calculations Çetin ONUR (*) Gündüz YEREBASMAZ (**) ÖZET Bu yazıda, tali havalandırma vantüplerinin

Detaylı

Biyoistatistik (Ders 7: Bağımlı Gruplarda İkiden Çok Örneklem Testleri)

Biyoistatistik (Ders 7: Bağımlı Gruplarda İkiden Çok Örneklem Testleri) ÖRNEKLEM TESTLERİ BAĞIMLI GRUPLARDA ÖRNEKLEM TESTLERİ Yrd. Doç. Dr. Ünal ERKORKMAZ Saarya Üniversitesi Tıp Faültesi Biyoistatisti Anabilim Dalı uerormaz@saarya.edu.tr BAĞIMLI İKİDEN ÇOK GRUBUN KARŞILAŞTIRILMASINA

Detaylı

Genetik Algoritma ile Mikrofon Dizilerinde Ses Kaynağının Yerinin Bulunması. Sound Source Localization in Microphone Arrays Using Genetic Algorithm

Genetik Algoritma ile Mikrofon Dizilerinde Ses Kaynağının Yerinin Bulunması. Sound Source Localization in Microphone Arrays Using Genetic Algorithm BİLİŞİM TEKOLOJİLERİ DERGİSİ, CİLT: 1, SAYI: 1, OCAK 2008 23 Geneti Algoritma ile Mirofon Dizilerinde Ses Kaynağının Yerinin Bulunması Erem Çontar, Hasan Şair Bilge Bilgisayar Mühendisliği Bölümü, Gazi

Detaylı

Çoklu Unutma Faktörleri ile Uyarlı Kalman Filtresi İçin İyileştirme

Çoklu Unutma Faktörleri ile Uyarlı Kalman Filtresi İçin İyileştirme Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt 33, Sayı, 7 Erciyes University Journal of Natural and Applied Sciences Volume 33, Issue, 7 Çolu Unutma Fatörleri ile Uyarlı Kalman Filtresi İçin

Detaylı

Tremalarla Oluşum: Kenar uzunluğu 1 olan bir eşkenar üçgenle başlayalım. Bu üçgene S 0

Tremalarla Oluşum: Kenar uzunluğu 1 olan bir eşkenar üçgenle başlayalım. Bu üçgene S 0 SİERPİNSKİ ÜÇGENİ Polonyalı matematiçi Waclaw Sierpinsi (1882-1969) yılında Sierpinsi üçgeni veya Sierpinsi şapası denilen bir fratal tanıttı. Sierpinsi üçgeni fratalların il örneğidir ve tremalarla oluşturulur.

Detaylı

ELECO '2012 Elektrik - Elektronik ve Bilgisayar Mühendisliği Sempozyumu, 29 Kasım - 01 Aralık 2012, Bursa

ELECO '2012 Elektrik - Elektronik ve Bilgisayar Mühendisliği Sempozyumu, 29 Kasım - 01 Aralık 2012, Bursa ELECO '2012 Eletri - Eletroni ve Bilgisayar Mühendisliği Sempozyumu, 29 Kasım - 01 ralı 2012, Bursa Lineer Olmayan Dinami Sistemlerin Yapay Sinir ğları ile Modellenmesinde MLP ve RBF Yapılarının Karşılaştırılması

Detaylı

MIXED REGRESYON TAHMİN EDİCİLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI. The Comparisions of Mixed Regression Estimators *

MIXED REGRESYON TAHMİN EDİCİLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI. The Comparisions of Mixed Regression Estimators * MIXED EGESYON TAHMİN EDİCİLEİNİN KAŞILAŞTIILMASI The Comparisions o Mixed egression Estimators * Sevgi AKGÜNEŞ KESTİ Ç.Ü.Fen Bilimleri Enstitüsü Matemati Anabilim Dalı Selahattin KAÇIANLA Ç.Ü.Fen Edebiyat

Detaylı

Çok Yüksek Mobiliteli Sönümlemeli Kanallardaki OFDM Sistemleri için Kanal Kestirimi

Çok Yüksek Mobiliteli Sönümlemeli Kanallardaki OFDM Sistemleri için Kanal Kestirimi 9-11 Aralı 2009 Ço Yüse Mobiliteli Sönümlemeli Kanallardai OFDM Sistemleri için Kanal Kestirimi İstanbul Üniversitesi Eletri-Eletroni Mühendisliği Bölümü {myalcin, aan}@istanbul.edu.tr Sunum İçeriği Giriş

Detaylı

GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİNDE KANATÇIK YÜZEYİNDEKİ SICAKLIK DAĞILIMININ SONLU FARKLAR METODU İLE ANALİZİ

GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİNDE KANATÇIK YÜZEYİNDEKİ SICAKLIK DAĞILIMININ SONLU FARKLAR METODU İLE ANALİZİ TEKNOLOJİ, Cilt 7, (2004), Sayı 3, 407-414 TEKNOLOJİ GÜNEŞ ENERJİSİ SİSTEMLERİNDE KANATÇIK YÜZEYİNDEKİ SICAKLIK DAĞILIMININ SONLU FARKLAR METODU İLE ANALİZİ ÖZET Himet DOĞAN Mustafa AKTAŞ Tayfun MENLİK

Detaylı

alphanumeric journal The Journal of Operations Research, Statistics, Econometrics and Management Information Systems

alphanumeric journal The Journal of Operations Research, Statistics, Econometrics and Management Information Systems Available online at www.alphanumericournal.com alphanumeric ournal Volume 3, Issue 1, 2015 2015.03.01.OR.02 MATEMATİKSEL PROGRAMLAMA İLE TEDARİK ZİNCİRİ YÖNETİMİNDE ETKİNLİK PLANLAMASI Murat ATAN * Sibel

Detaylı

ALGILAYICILAR ve DİZİ İŞARET İŞLEME: SAYISAL DEMET OLUŞTURMA VE YÖN BULMA

ALGILAYICILAR ve DİZİ İŞARET İŞLEME: SAYISAL DEMET OLUŞTURMA VE YÖN BULMA ALGILAYICILAR ve DİZİ İŞARET İŞLEME: SAYISAL DEMET OLUŞTURMA VE YÖN BULMA Yıldırım BAHADIRLAR, Levent SEVGİ TÜBİTAK-MAM Marmara Araştırma Merezi Bilişim Tenolojileri Araştırma Enstitüsü, Gebze - KOCAELİ

Detaylı

2. TRANSFORMATÖRLER. 2.1 Temel Bilgiler

2. TRANSFORMATÖRLER. 2.1 Temel Bilgiler . TRANSFORMATÖRLER. Temel Bilgiler Transformatörlerde hareet olmadığından dolayı sürtünme ve rüzgar ayıpları mevcut değildir. Dolayısıyla transformatörler, verimi en yüse (%99 - %99.5) olan eletri maineleridir.

Detaylı

Electronic Letters on Science & Engineering 6(1) (2010) Available online at www.e-lse.org

Electronic Letters on Science & Engineering 6(1) (2010) Available online at www.e-lse.org Electronic Letters on Science & Engineering 6(1) (2010) Available online at www.e-lse.org FUZZY Control Strategy Adapting to ISPM-15 Standarts Aydın Mühürcü 1, Gülçin Mühürcü 2 1 Saarya University, Electrical-Electronical

Detaylı

METANOLÜN KATALİTİK OKSİDASYONUYLA FORMALDEHİT ÜRETİM KİNETİĞİNİN İNCELENMESİ

METANOLÜN KATALİTİK OKSİDASYONUYLA FORMALDEHİT ÜRETİM KİNETİĞİNİN İNCELENMESİ METNOLÜN TLİTİ OİDYONUYL FOMLDEHİT ÜETİM İNETİĞİNİN İNCELENMEİ.H. YILMZ, F.. TLY,. TLY Ege Üniversitesi, Mühendisli Faültesi, imya Mühendisliği ölümü, 3500, ornova- İZMİ ÖZET u çalışmada, metanolün formaldehite

Detaylı

YATIRIM TEORİLERİ KULLANILARAK YERALTI VE YERÜSTÜ MADEN İŞLETME SINIRININ BELİRLENMESİ

YATIRIM TEORİLERİ KULLANILARAK YERALTI VE YERÜSTÜ MADEN İŞLETME SINIRININ BELİRLENMESİ DOKUZ EYLÜL ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ YATIRIM TEORİLERİ KULLANILARAK YERALTI VE YERÜSTÜ MADEN İŞLETME SINIRININ BELİRLENMESİ Tahir MALLI Mart, 2013 İZMİR YATIRIM TEORİLERİ KULLANILARAK YERALTI

Detaylı

Afşin-Elbistan A (Kışlaköy) Açık İşletmesinde Optimum Ocak Sınırlarının Belirlenmesi

Afşin-Elbistan A (Kışlaköy) Açık İşletmesinde Optimum Ocak Sınırlarının Belirlenmesi Türkiye 19. Uluslararası Madencilik Knngrexi ve Fuarı, IMCET2Q05. lunir, Türkiye, 09-12 Haziran 2005 Afşin-Elbistan A (Kışlaköy) Açık İşletmesinde Optimum Ocak Sınırlarının Belirlenmesi S. Ural & A. Dağ

Detaylı

DİNAMİK ARAÇ ROTALAMA PROBLEMLERİ İÇİN YENİ BİR ÇÖZÜM ÖNERİSİ 1 A NOVEL APPROACH FOR SOLUTION OF DYNAMIC VEHICLE ROUTING PROBLEMS

DİNAMİK ARAÇ ROTALAMA PROBLEMLERİ İÇİN YENİ BİR ÇÖZÜM ÖNERİSİ 1 A NOVEL APPROACH FOR SOLUTION OF DYNAMIC VEHICLE ROUTING PROBLEMS Süleyman Demirel Üniversitesi İtisadi ve İdari Bilimler Faültesi Dergisi Y.2017, C.22, S.3, s.807-823. Suleyman Demirel University The Journal of Faculty of Economics and Administrative Sciences Y.2017,

Detaylı

MAK341 MAKİNA ELEMANLARI I 2. Yarıyıl içi imtihanı 24/04/2012 Müddet: 90 dakika Ögretim Üyesi: Prof.Dr. Hikmet Kocabas, Doç.Dr.

MAK341 MAKİNA ELEMANLARI I 2. Yarıyıl içi imtihanı 24/04/2012 Müddet: 90 dakika Ögretim Üyesi: Prof.Dr. Hikmet Kocabas, Doç.Dr. MAK3 MAKİNA EEMANARI I. Yarıyıl içi imtihanı /0/0 Müddet: 90 daia Ögretim Üyesi: Prof.Dr. Himet Kocabas, Doç.Dr. Cemal Bayara. (0 puan) Sıı geçmelerde sürtünme orozyonu nasıl ve neden meydana gelir? Geçmeye

Detaylı

MADEN MÜHENDĠSLĠĞĠNE GĠRĠġ DERSĠ CEVHER HAZIRLAMA ĠLE ĠLGĠLĠ KONULAR

MADEN MÜHENDĠSLĠĞĠNE GĠRĠġ DERSĠ CEVHER HAZIRLAMA ĠLE ĠLGĠLĠ KONULAR DERSĠ CEVHER HAZIRLAMA ĠLE ĠLGĠLĠ KONULAR GENEL BĠLGĠLER GiriĢ (Mineral, Cevher, Konsantre, Artı ve Tenör avramları) Cevher Hazırlama ve ZenginleĢtirme nin Diğer Bilim Dalları Ġçerisindei Yeri Cevher Hazırlama

Detaylı

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi

Journal of Engineering and Natural Sciences Mühendislik ve Fen Bilimleri Dergisi Journal o Engineering and Natural Sciences Mühendisli ve Fen Bilimleri Dergisi Sigma Vol./ilt 26 Issue/Saı 3 Araştırma Maalesi / Research Article DETERMINATION OF OPTIMUM INSULATION THIKNESS BY USING HEATING

Detaylı

ile plakalarda biriken yük Q arasındaki ilişkiyi bulmak, bu ilişkiyi kullanarak boşluğun elektrik geçirgenlik sabiti ε

ile plakalarda biriken yük Q arasındaki ilişkiyi bulmak, bu ilişkiyi kullanarak boşluğun elektrik geçirgenlik sabiti ε Farlı Malzemelerin Dieletri Sabiti maç Bu deneyde, ondansatörün plaalarına uygulanan gerilim U ile plaalarda birien yü Q arasındai ilişiyi bulma, bu ilişiyi ullanara luğun eletri geçirgenli sabiti ı belirleme,

Detaylı

GENETİK ALGORİTMALARDA TEK VE ÇOK NOKTALI ÇAPRAZLAMANIN SÖZDE RASSAL POPULASYONLARA ETKİSİ

GENETİK ALGORİTMALARDA TEK VE ÇOK NOKTALI ÇAPRAZLAMANIN SÖZDE RASSAL POPULASYONLARA ETKİSİ GENETİK ALGORİTMALARDA TEK VE ÇOK NOKTALI ÇARAZLAMANIN SÖZDE RASSAL OULASYONLARA ETKİSİ ınar SANAÇ Ali KARCI Bilgisayar Mühendisliği Bölümü Mühendisli Faültesi Fırat Üniversitesi 239 Elazığ ÖZET Geneti

Detaylı

Hesaplamalı Tarifler I: Newton ve Benzeri Metodlar

Hesaplamalı Tarifler I: Newton ve Benzeri Metodlar Matemati Dünyası Hesaplamalı Tarifler I: Newton ve Benzeri Metodlar İler Birbil / sibirbil@sabanciunivedutr / wwwbolbilimcom Princeton Üniversitesi Yayınları ndan 15 yılında bir itap çıtı [1] Kapsamlı

Detaylı

A.Dağ Çukurova Üniversitesi, Maden Mühendisliği Bölümü, 01330 Balcalı, Adana, Türkiye

A.Dağ Çukurova Üniversitesi, Maden Mühendisliği Bölümü, 01330 Balcalı, Adana, Türkiye Türkiye 7. Uluslararası Madencilik Kongresi ve Sergisi-T'UMAKS 200', 200, ISBN 975-395-46-6 Döner Kepçeli Ekskavatörlü Kömür Açık İşletme Yönteminde Bilgisayar Destekli Kazı Planlaması A.Dağ Çukurova Üniversitesi,

Detaylı

Ç.Ü Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi Yıl:2012 Cilt:27-2 GÜNEŞ TOPLAÇLARI VE HAVUZDAN OLUŞAN ENTEGRE BİR SİSTEMİN PERFORMANSININ İNCELENMESİ *

Ç.Ü Fen ve Mühendislik Bilimleri Dergisi Yıl:2012 Cilt:27-2 GÜNEŞ TOPLAÇLARI VE HAVUZDAN OLUŞAN ENTEGRE BİR SİSTEMİN PERFORMANSININ İNCELENMESİ * GÜNEŞ TOPLAÇLARI VE HAVUZDAN OLUŞAN ENTEGRE BİR SİSTEMİN PERFORMANSININ İNCELENMESİ * Investigation of The Performance of The Integrated Solar Collector and Pond System İsmail BOZKURT Fizi Anabilim Dalı

Detaylı

Kİ KARE TESTLERİ. Biyoistatistik (Ders 2: Ki Kare Testleri) Kİ-KARE TESTLERİ. Sağlıktan Yakınma Sigara Var Yok Toplam. İçen. İçmeyen.

Kİ KARE TESTLERİ. Biyoistatistik (Ders 2: Ki Kare Testleri) Kİ-KARE TESTLERİ. Sağlıktan Yakınma Sigara Var Yok Toplam. İçen. İçmeyen. Biyoistatisti (Ders : Ki Kare Testleri) Kİ KARE TESTLERİ Yrd. Doç. Dr. Ünal ERKORKMAZ Saarya Üniversitesi Tıp Faültesi Biyoistatisti Anabilim Dalı uerormaz@saarya.edu.tr Kİ-KARE TESTLERİ 1. Ki-are testleri

Detaylı

Türk Milleti bir ölür, bin dirilir

Türk Milleti bir ölür, bin dirilir Ne x t Le v e l A a d e mi Kaymaaml ı Sı navı nahazı r l ı Tür çeaçı Uçl usor u Banası Tür i ye de Bi ri l Necat i beycd.50.yı li şhanı Apt.no: 19/ 5 Çanaya/ ANKARA 03124189999 Sevgili Kaymaam Adayları,

Detaylı

3-KOMPRESÖRLER. 3.1- Temel Esaslar. 3.1.1- Termodinamik Kayıplar:

3-KOMPRESÖRLER. 3.1- Temel Esaslar. 3.1.1- Termodinamik Kayıplar: 3-KOMPRESÖRLER 3.- Temel Esaslar 3..- Termodinami Kayılar: Aşağıdai şeilde, izotermi ve adiyabati sııştırmada omresör işleri aynı PV diyagramı üzerinde gösterilmiştir. Eğimi daha fazla olan eğri adiyabati,

Detaylı

Hızlı Ağırlık Belirleme İçin Yük Hücresi İşaretlerinin İşlenmesi

Hızlı Ağırlık Belirleme İçin Yük Hücresi İşaretlerinin İşlenmesi Gazi Üniversitesi Fen Bilimleri Dergisi Part:C, Tasarım Ve Tenoloji GU J Sci Part:C 4(3):97-102 (2016) Hızlı Ağırlı Belirleme İçin Yü Hücresi İşaretlerinin İşlenmesi Zehan KESİLMİŞ 1,, Tarı BARAN 2 1 Osmaniye

Detaylı

k = sabit için, Nikuradse diyagramını şematik olarak çiziniz. Farklı akım türlerinin

k = sabit için, Nikuradse diyagramını şematik olarak çiziniz. Farklı akım türlerinin İ. T. Ü İ N Ş A A T F A K Ü L T E S İ - H İ R O L İ K E R S İ BORU İÇERİSİNEKİ BASINÇLI AKIMLAR - 1 Ci sabit için, Niuradse diyagramını şemati olara çiziniz. Farlı aım türlerinin i bölgelerini gösteriniz

Detaylı

MAK 210 SAYISAL ANALİZ

MAK 210 SAYISAL ANALİZ MAK 210 SAYISAL ANALİZ BÖLÜM 1- GİRİŞ Doç. Dr. Ali Rıza YILDIZ 1 Mühendislikte, herhangi bir fiziksel sistemin matematiksel modellenmesi sonucu elde edilen karmaşık veya analitik çözülemeyen denklemlerin

Detaylı

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 5 Sayı: 2 sh. 27-35 Mayıs 2003

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 5 Sayı: 2 sh. 27-35 Mayıs 2003 DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 5 Sayı: sh. 7-35 Mayıs 003 FATURALI CTP LEVHALARDA GERİLME KONSANTRASYONUNUN ARAŞTIRILMASI (AN INVESTIGATION OF STRESS CONCENTRATION IN FILLETED

Detaylı

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ JEODEZİ VE FOTOGRAMETRİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI

KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ JEODEZİ VE FOTOGRAMETRİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI KARADENİZ TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ JEODEZİ VE FOTOGRAMETRİ MÜHENDİSLİĞİ ANABİLİM DALI HEYELANLAR İÇİN BİR DİNAMİK DEFORMASYON VE BİR DİNAMİK HAREKET YÜZEYİ MODELİNİN OLUŞTURULMASI DOKTORA

Detaylı

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MÜHENDİSLİK BİLİMLERİ DERGİSİ Cilt: 13 Sayı: 1 sh. 55-74 Ocak 2011

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MÜHENDİSLİK BİLİMLERİ DERGİSİ Cilt: 13 Sayı: 1 sh. 55-74 Ocak 2011 DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MÜHENDİSLİK BİLİMLERİ DERGİSİ Cilt: 13 Sayı: 1 sh. 55-74 Oca 2011 STOKASTİK KULLANICI DENGESİ TRAFİK ATAMA PROBLEMİNİN SEZGİSEL METOTLAR KULLANILARAK ÇÖZÜLMESİ (HEURISTIC METHODS

Detaylı

EÜFBED - Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt-Sayı: 3-2 Yıl: 2010 199-206

EÜFBED - Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt-Sayı: 3-2 Yıl: 2010 199-206 99 EÜFBED - Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi Cilt-Sayı: 3- Yıl: 99-6 İKİNCİ MERTEBEDEN BİR DİFERENSİYEL DENKLEM SINIFI İÇİN BAŞLANGIÇ DEĞER PROBLEMİNİN DİFERENSİYEL DÖNÜŞÜM YÖNTEMİ İLE TAM ÇÖZÜMLERİ THE

Detaylı

KİNETİK MODEL PARAMETRELERİNİN BELİRLENMESİNDE KULLANILAN OPTİMİZASYON TEKNİKLERİNİN KIYASLANMASI

KİNETİK MODEL PARAMETRELERİNİN BELİRLENMESİNDE KULLANILAN OPTİMİZASYON TEKNİKLERİNİN KIYASLANMASI KİNETİK MODEL PARAMETRELERİNİN BELİRLENMESİNDE KULLANILAN OPTİMİZASYON TEKNİKLERİNİN KIYASLANMASI Hatice YANIKOĞLU a, Ezgi ÖZKARA a, Mehmet YÜCEER a* İnönü Üniversitesi Mühendislik Fakültesi Kimya Mühendisliği

Detaylı

BURSA İLİNDEKİ BİR KONUTUN ISITILMASINDA KLİMA SİSTEMLERİNİN KULLANILMASININ İNCELENMESİ

BURSA İLİNDEKİ BİR KONUTUN ISITILMASINDA KLİMA SİSTEMLERİNİN KULLANILMASININ İNCELENMESİ TESKON 2017 / BİNALARDA ENERJİ PERFORMANSI SEMPOZYUMU Bu bir MMO yayınıdır MMO bu yayındai ifadelerden, fiirlerden, toplantıda çıan sonuçlardan, teni bilgi ve basım hatalarından sorumlu değildir. BURSA

Detaylı

= + ise bu durumda sinüzoidal frekansı. genlikli ve. biçimindeki bir taşıyıcı sinyalin fazının modüle edildiği düşünülsün.

= + ise bu durumda sinüzoidal frekansı. genlikli ve. biçimindeki bir taşıyıcı sinyalin fazının modüle edildiği düşünülsün. 4.2. çı Modülasyonu Yüse reanslı bir işaret ile bilgi taşıa, işaretin genliğinin, reansının veya azının bir esaj işareti ile odüle edilesi ile gerçeleştirilebilir. Bu üç arlı odülasyon yöntei sırasıyla,

Detaylı

Zeki Optimizasyon Teknikleri

Zeki Optimizasyon Teknikleri Zeki Optimizasyon Teknikleri Ara sınav - 25% Ödev (Haftalık) - 10% Ödev Sunumu (Haftalık) - 5% Final (Proje Sunumu) - 60% - Dönem sonuna kadar bir optimizasyon tekniğiyle uygulama geliştirilecek (Örn:

Detaylı

T.C. HARRAN ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ

T.C. HARRAN ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ T.C. HARRAN ÜNİVERSİTESİ FEN BİİMERİ ENSTİTÜSÜ YÜKSEK İSANS TEZİ ÇATAK İÇEREN DEĞİŞKEN KESİTİ KİRİŞERDE TİTREŞİM PROBEMİNİN SONU EEMANAR METODUYA MODEENMESİ Mehmet HASKU MAKİNE MÜHENDİSİĞİ ANABİİM DAI

Detaylı

PI KONTROLÖR TASARIMI ÖDEVİ

PI KONTROLÖR TASARIMI ÖDEVİ PI ONTROLÖR TASARIMI ÖDEVİ ONTROLÖR İLE TASARIM ontrolör Taarım riterleri Taarım riterleri genellile itemine yapmaı geretiğini belirtme ve naıl yaptığını değerlendirme için ullanılır. Bu riterler her bir

Detaylı

DEPREM KONUMLARININ BELİRLENMESİNDE BULANIK MANTIK YAKLAŞIMI

DEPREM KONUMLARININ BELİRLENMESİNDE BULANIK MANTIK YAKLAŞIMI DEPREM KONUMLRININ BELİRLENMESİNDE BULNIK MNTIK YKLŞIMI Koray BODUR 1 ve Hüseyin GÖKLP 2 ÖZET: 1 Yüksek lisans öğrencisi, Jeofizik Müh. Bölümü, Karadeniz Teknik Üniversitesi, Trabzon 2 Yrd. Doç. Dr., Jeofizik

Detaylı

BİR FONKSİYONUN FOURİER SERİSİNE AÇILIMI:

BİR FONKSİYONUN FOURİER SERİSİNE AÇILIMI: FOURIER SERİERİ GİRİŞ Elastisite probleminin çözümünde en büyü zorlu sınır şartlarının sağlatılmasındadır. Bu zorluğu gidermenin yollarından biride sınır yülerini Fourier serilerine açmatır. Fourier serilerinin

Detaylı

Dinamik Sistem Karakterizasyonunda Averajlamanın Hurst Üsteli Üzerinde Etkisi

Dinamik Sistem Karakterizasyonunda Averajlamanın Hurst Üsteli Üzerinde Etkisi Uluslararası Katılımlı 7. Maina eorisi Sempozyumu, Izmir, 4-7 Haziran 205 Dinami Sistem Karaterizasyonunda Averalamanın Hurst Üsteli Üzerinde Etisi Ç. Koşun * S. Özdemir İzmir Institute of echnology İzmir

Detaylı

KARŞIT AKIŞLI RANQUE-HiLSCH VORTEKS TÜPÜNÜN PERFORMANSINA TAPA AÇISI ETKİSİNİN YAPAY SİNİR AĞLARI YÖNTEMİ İLE MODELLENMESİ

KARŞIT AKIŞLI RANQUE-HiLSCH VORTEKS TÜPÜNÜN PERFORMANSINA TAPA AÇISI ETKİSİNİN YAPAY SİNİR AĞLARI YÖNTEMİ İLE MODELLENMESİ Isı Bilimi ve Teniği Dergisi, 28, 2, 1-7, 2008 J. of Thermal Science and Technology 2008 TIBTD Printed in Turey ISSN 1300-3615 KARŞIT AKIŞLI RANQUE-HiLSCH VORTEKS TÜPÜNÜN PERFORMANSINA TAPA AÇISI ETKİSİNİN

Detaylı

0, , ,303 7,8057 2, , ,265 7,7504 0, ,305 7,7504 0, ,291 7,7504 1,

0, , ,303 7,8057 2, , ,265 7,7504 0, ,305 7,7504 0, ,291 7,7504 1, olur. Çeşitli malzemelerin E, G ve υ değerleri Cetvel 1.1 de verilmiştir. Malzemelerde ortalama bir değer G = 0,384 E ve υ = 0,3 olara abul edilir. b. Elastili sınırı E : Malzemenin elasti özelliğinin

Detaylı

AYIRMA ANALİZİNE MATEMATİKSEL PROGRAMLAMA VE YAPAY SİNİR AĞLARI YAKLAŞIMLARI. H.Hasan ÖRKCÜ DOKTORA TEZİ İSTATİSTİK

AYIRMA ANALİZİNE MATEMATİKSEL PROGRAMLAMA VE YAPAY SİNİR AĞLARI YAKLAŞIMLARI. H.Hasan ÖRKCÜ DOKTORA TEZİ İSTATİSTİK AYIRMA ANALİZİNE MATEMATİKSEL PROGRAMLAMA VE YAPAY SİNİR AĞLARI YAKLAŞIMLARI H.Hasan ÖRKCÜ DOKTORA TEZİ İSTATİSTİK GAZİ ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HAZİRAN 2009 ANKARA H.Hasan ÖRKCÜ tarafından

Detaylı

Menemen Bölgesinde Rüzgar Türbinleri için Rayleigh ve Weibull Dağılımlarının Kullanılması

Menemen Bölgesinde Rüzgar Türbinleri için Rayleigh ve Weibull Dağılımlarının Kullanılması Politeni Dergisi Cilt:3 Sayı: 3 s. 09-3, 00 Journal of Polytechnic Vol: 3 No: 3 pp. 09-3, 00 Menemen Bölgesinde Rüzgar Türbinleri için Rayleigh ve Weibull Dağılımlarının Kullanılması Tevfi GÜLERSOY, Numan

Detaylı

Esmer Irkı Sığırlarda Süt Verimi Üzerine Etkili Faktörlerin Path Analizi İle Belirlenmesi

Esmer Irkı Sığırlarda Süt Verimi Üzerine Etkili Faktörlerin Path Analizi İle Belirlenmesi Kafas Univ Vet Fa Derg 7 (5): 859-86, 0 DOI:0.9775/vfd.0.688 REEARCH ARTICLE Esmer Irı ığırlarda üt Verimi Üzerine Etili Fatörlerin Path Analizi İle Belirlenmesi Yalçın TAHTALI * Aziz ŞAHİN * Zafer ULUTAŞ

Detaylı

autürk k a z a n c ı n ı z, k a z a n c ı m ı z

autürk k a z a n c ı n ı z, k a z a n c ı m ı z autür R a a n c ı n ı, a a n c ı m ı Autür Türiye'nin il altınban ve altınmati ağı projesi Halımı en değerli varlığımı, profesyonelce çalışara dünyanın altın aynalarını eşfediyoru ve değerli hale getiriyoru.

Detaylı

ELEKTRİK GÜÇ SİSTEMLERİNDE SALINIM DİNAMİKLERİNİN KAOTİK OLAYLARININ İNCELENMESİ

ELEKTRİK GÜÇ SİSTEMLERİNDE SALINIM DİNAMİKLERİNİN KAOTİK OLAYLARININ İNCELENMESİ ELEKTRİK GÜÇ SİSTEMLERİNDE SALINIM DİNAMİKLERİNİN KAOTİK OLAYLARININ İNCELENMESİ Yılmaz Uyaroğlu M. Ali Yalçın Saarya Üniversitesi, Mühendisli Faültesi, Eletri Eletroni Mühendisliği Bölümü, Esentepe Kampüsü,

Detaylı

Çevrimiçi Harmonik Simülatörü Tasarımı The Design of Online Harmonic Simulator

Çevrimiçi Harmonik Simülatörü Tasarımı The Design of Online Harmonic Simulator 16 Published in 4th International Symposium on Innovative echnologies in Engineering and Science 3-5 November 16 (ISIES16 Alanya/Antalya - urey) Çevrimiçi Harmoni Simülatörü asarımı he Design of Online

Detaylı

Sabit Mıknatıslı Disk Motorlarda Mıknatıs Kaykı Etkisi

Sabit Mıknatıslı Disk Motorlarda Mıknatıs Kaykı Etkisi Sabit Mınatıslı Dis Motorlarda Mınatıs Kayı Etisi Metin AYDIN Meatroni Mühendisliği Bölümü, Mühendisli Faültesi, Kocaeli Üniversitesi, Esi Istanbul Yolu 1. m 13, Izmit/Kocaeli e-posta: metin.aydin@ocaeli.edu.tr

Detaylı

KARINCA KOLONİSİ ALGORİTMASI İLE GEZEN SATICI PROBLEMİNİN ÇÖZÜMÜ

KARINCA KOLONİSİ ALGORİTMASI İLE GEZEN SATICI PROBLEMİNİN ÇÖZÜMÜ 8. Türiye Eonometri ve İstatisti Kongresi 24-25 Mayıs 2007 İnönü Üniversitesi Malatya KARINCA KOLONİSİ ALGORİTMASI İLE GEZEN SATICI PROBLEMİNİN ÇÖZÜMÜ Hasan SÖYLER 1 Timur KESKİNTÜRK 2 Özet: Karınca olonisi

Detaylı

DÜŞÜK SICAKLIKTA ISI KAYNAĞI KULLANAN BİR ABSORBSİYONLU SOĞUTMA SİSTEMİNİN TERMOEKONOMİK OPTİMİZASYONU

DÜŞÜK SICAKLIKTA ISI KAYNAĞI KULLANAN BİR ABSORBSİYONLU SOĞUTMA SİSTEMİNİN TERMOEKONOMİK OPTİMİZASYONU Isı Bilimi ve eniği Dergisi, 33, 2, 111-117, 2013 J. of hermal Siene and ehnology 2013 IBD Printed in urey ISSN 1300-3615 DÜŞÜK SICAKLIKA ISI KAYNAĞI KULLANAN BİR ABSORBSİYONLU SOĞUMA SİSEMİNİN ERMOEKONOMİK

Detaylı

KRONĐK BÖBREK YETMEZLĐĞĐ HASTALIĞINDA ÖNEMLĐ FAKTÖRLERĐN BELĐRLENMESĐ

KRONĐK BÖBREK YETMEZLĐĞĐ HASTALIĞINDA ÖNEMLĐ FAKTÖRLERĐN BELĐRLENMESĐ ISSN:0- e-journal of New World Sciences Academy 009, Volume:, Number:, Article Number: A000 PHYSICAL SCIENCES Received: November 00 Acceted: June 009 Series : A ISSN : 0-0 009 www.newwsa.com Yüsel Öner,

Detaylı

KROM ZENGİNLEŞTİRME TESİSLERİ ARTIKLARININ YÜKSEK ALAN ŞİDDETLİ YAŞ MAN YETİ KAYIRMA İLE DEĞERLENDİRİLMESİ

KROM ZENGİNLEŞTİRME TESİSLERİ ARTIKLARININ YÜKSEK ALAN ŞİDDETLİ YAŞ MAN YETİ KAYIRMA İLE DEĞERLENDİRİLMESİ KROM ZENGİNLEŞTİRME TESİSLERİ ARTIKLARININ YÜKSEK ALAN ŞİDDETLİ YAŞ MAN YETİ KAYIRMA İLE DEĞERLENDİRİLMESİ Güven ÖNAL* Vecihi GÜRKAN** Neş'et ACARKAN*** ÖZET Bu bildiride, krom zenginleştirme tesislerinin

Detaylı