Nesrin ALPTEKĐN 1, Emel ŞIKLAR 2

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Nesrin ALPTEKĐN 1, Emel ŞIKLAR 2"

Transkript

1 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu Nes ALPTEKĐN 1, Emel ŞIKLAR 2 Özet: Bu çalışmada, beysel yatıımcıla açısıda öeml b yatıım aacı ola Tük hsse seed emekllk yatıım folaıı Ocak Aalık 2008 döemdek pefoması çok ktel b kaa veme metodu ola TOPSIS metoduyla değeledlmşt. Folaı pefomas değeledmesde geellkle Shape oaı, M 2 pefomas ölçütü, Soto oaı, Teyo deks, T 2 pefomas ölçütü, Jese deks ve Değeleme Oaı gb geleeksel pefomas ölçüm tekkle kullaılmaktadı. TOPSIS metodu se bde fazla kte kaşılaştımasıı göz öüe almakta ve hsse seed emekllk yatıım folaıı pefomas değeledmesde daha matıklı souçla vemekted. Bu edele, TOPSIS metodu kullaılaak geleeksel pefomas ölçütle blkte değeledldğ tek b pefomas ölçütü elde edlmşt. Aahta Kelmele: Beysel Emekllk Sstem, Pefomas Değeledme, TOPSIS metodu. Multctea Pefomace Evaluato Of Tuksh Peso Stock Mutual Fuds: Topss Method Abstact: I ths pape, t s evaluated pefomace of Tuksh Peso Stock Mutual Fuds that ae mpotat vestmet vehcle of dvdual vestos, by usg TOPSIS method whch s a multctea decso makg method the peod of Jauay Decembe I pefomace evaluato of the fuds, t s geeally used tadtoal pefomace measuemet techques lke Shape ato, M 2 pefomace measue, Soto ato, Teyo dex, T 2 pefomace measue, Jese dex ad Appasal Rato. TOPSIS method, howeve, takes to cosdeato moe ctea compaed ad povdes moe easoable pefomace evaluatg of peso stock mutual fuds. Theefoe, t s obtaed a pefomace cteo whch cotas all of tadtoal pefomace evaluato techques evaluated commo by usg TOPSIS method. Keywods: Idvdual Peso System, Pefomace Evaluato, TOPSIS Method. GĐRĐŞ So yıllada aktf/pasf üfus oaıı azalması, eflasyo, ekoomk dalgalamala, sağlıkta yaşaa gelşmelele blkte sa ömüü uzaması, şszlk ve kaçak sthdam oaıdak atışla gb edele gelşmş ve gelşmekte ola bçok ülkede devlet gaats ve yöetm altıda bulua sosyal güvelk sstemle tek basamaklı yapısıı olumsuz yöde etklemekted. Bu edele demogafk yapılaı hızla bozula bçok ülkede sosyal güvelk sstemle tamamlayıcı b basamak olaak beysel emekllk sstemle geş ölçüde kabul gömüştü. Bçok ülkede geş b uygulama alaı bulua ve mevcut sosyal güvelk sstemle tamamlayıcı b telğe sahp ola beysel emekllk sstemle, çalışalaı emekllk döemlee yöelk olaak ked gelecekle fase ettğ ve özüde göüllülük esas ola b emekllk yatıım sstemd. Beysel emekllk sstem le blkte sstem yapı taşı ola emekllk yatıım folaı da sstem uyguladığı ülkele ekoomlede öeml hale gelmşt. Temel olaak yatıım folaıı özellkle taşıya emekllk yatıım folaı, potföy bleşmlede ye ala fasal aaçlaı zama çesde göstemş olduğu değşmlede doğuda etkledklede emekllk yatıımıda bulua yatıımcılaı olası getle üzede öeml etkle yaatmaktadı (Kaacabey ve Gökgöz, 2005). Bu edele pofesyoel yöetcle taafıda yöetle emekllk yatıım folaıı pefomasıı ölçülmes öem kazamaktadı. Tükye de fl olaak 27 Ekm 2003 tahde uygulamaya geçe beysel emekllk sstem le blkte toplam büyüklüğü 43 Mlyo TL sevyesde ola Emekllk Folaı Pyasası (Radkal,2003), 2009 Şubat ayı sou tbayle 6.6 Mlya TL sevyese ulaşmıştı (EGM, 2009). Ekoomye uzu vadel kayak yaataak sthdamı attıılmasıı ve tasauf yeteszlğ poblem çözeek ekoomk kalkımayı hızladıması amaçlaa beysel emekllk sstem le blkte emekllk yatıım folaı Tükye ekooms ç b kayak yaatma mekazması hale gelmekted. 1 Yad. Doç. D., Aadolu Üvestes ĐĐBF Đşletme Bölümü 2 Pof. D., Aadolu Üvestes ĐĐBF Đşletme Bölümü 185

2 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla Bu çalışmaı amacı Tükye de oldukça kısa b uygulama geçmşe sahp ola emekllk yatıım folaıı pefomaslaıı çeştl pefomas ölçüm tekkle göz öüe alaak çok ktel b kaa veme yötem ola TOPSIS (Techque fo Ode Pefeece by Smlaty to Ideal Soluto) le değeledmekt. Alteatfle bell ktele doğultusuda kaşılaştııldığı TOPSIS metoduda, ktele alableceğ maksmum ve mmum değele aasıdak deal duuma göe değeledme yapılmaktadı. Bu çalışma beş bölümde oluşmaktadı. Çalışmaı amacıı ve kapsamıı çee gş bölümüü zleye kc bölümde Tükye dek emekllk yatıım folaıı geel b değeledmes yapılmış ve lteatü özet velmşt. Üçücü bölümde, fo pefomaslaıı değeledmede kullaıla ölçüm tekkle velmşt. Dödücü bölümde, aaştımaı metodolojs ve ve set taımlaaak Tük hsse seed emekllk yatıım folaıı pefomas değeledmes yapılmıştı. So bölümde se aaştıma soucuda elde edle bulgula yadımıyla Tük emekllk hsse seed yatıım folaıı pefomasıı geel değeledmes velmşt. TÜRK EMEKLĐLĐK YATIRIM FONLARI Emekllk yatıım folaıa at sstem, şatlaı öcede belleeek b sözleşme dahlde çalışalaı beysel hesaplaıa düzel olaak yatııla katkı paylaıı emekllk döem başlagıcıa kada etk b fo yöetmyle değeledlmes esasıa göe şlemekted (Egeeko, 1998). Bu ssteme dahl ola çalışala üetm süecde elde ettkle gel b kısmıı tasauf edeek yaşlılık döemlede yaşamlaıı bell b stadatta südüme mkaıa eşmektedle. Ülkemzde tahde kabul edle 4632 sayılı Beysel Emekllk Tasauf ve Yatıım Sstem Kauu u takbe emekllk başıda 11 şket faalyet uhsatı almıştı. Bu şketlede 6 taes 27 Ekm 2003 tah tbayle üüle katılımcılaa sumaya başlamışladı(radkal, 2003). Emekllk Gözetm Mekez velee göe Şubat 2009 sou tbayle Tükye de beysel emekllk alaıda 12 emekllk şket faalyet göstemekte olup katılımcılaı ştak ettğ toplam 117 adet fou yatııma yöele tutaı 5.441,1 mlyo TL ye, toplam büyüklüğü 6.619,3 mlyo TL ye ve katılımcı sayısı kşye ulaşmıştı(egm,2009). Semaye Pyasası Kuulu u (SPK) tah ve 22/646 sayılı beysel emekllk fo tülee lşk kaaı geeğce beysel emekllk folaı Gel Amaçlı Fola, Büyüme Amaçlı Fola, Paa Pyasası Folaı, Kıymetl Madele Folaı, Đhtsaslaşmış Fola ve Dğe Fola olmak üzee 6 aa tüde sııfladıılmıştı. Bu aa tüle altıda da 25 adet alt tü oluştuulmuştu (SPK, 2009). Tüm düyada öeml b kuumsal yatıımcı olaak kabul edle ve uzu vadel b yatıım pespektf bulua emekllk yatıım folaı aacılığıyla Tük semaye pyasasıda etklğ ve delğ atması, eel sektöe daha fazla kayak aktaılması ve buuda büyüme ve sthdam üzede olumlu etkle yaatması beklemekted (Dalga, 2007). FON PERFORMANSI DEĞERLENDĐRME TEKNĐKLERĐ Fo yöetm açısıda öeml b usu ola pefomas değeledmesde k yaklaşım uygulamaktadı. Bu yaklaşımlada lk, yatıım folaıı ske göe düzeltlmş getle beze amaçlaa sahp dğe yatıım folaıı beze yötemle hesaplamış getle le veya o folaı e y şeklde temsl ede göstege potföyüü gets le kaşılaştıılmasıdı (Kaatepe ve Kaacabey, 2000). Pyasa zamalaması olaak adladııla ve yatıım folaıda oluşa b potföy çesdek valıklaı doğu zama da alııp alımadığıı ve doğu zamada satılıp satılmadığıı test edldğ kc yaklaşımda se, fo yöetcs pyasaı yöüü tahm etme yeteeğ ölçülmekted (Kılıç, 2002) lı yıllada başlaya fo pefomasıı ölçmeye yöelk çalışmala Shape (1966), Jese (1968), McDoald (1973), Blake, Elto ve Gube (1993), Detzle (1999), Dalqust, Egstöm ve Sodeld (2000) taafıda geçekleştlmşt. Yapıla bu çalışmalada yatıım folaıı kaşılaştıma ölçütlee göe daha düşük pefomas segledkle soucua ulaşılmıştı. 186

3 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla Tükye de se Kaacabey(1999), Güsoy ve Ezuumlu(2001), Vua(2002), Kılıç(2002), Asla(2005) yaptıklaı çalışmalada yatıım folaı pefomasıı kaşılaştıma ölçütüe göe düşük olduğu soucua ulaşmışladı. Tük emekllk yatıım folaıı pefomasıa yöelk yapılmış çalışmala bulumaktadı. Kaacabey ve Gökgöz (2005) taafıda yapıla çalışmada 11 adet emekllk fou pefomas ve pefomas devamlılıklaı açısıda celemşt. Dalga(2007) taafıda yapıla çalışmada se 64 adet emekllk yatıım fouu geel olaak pyasaya göe düşük pefomas segledğ göstelmşt. Tük emekllk folaıı pefomas ölçümüde egesyo aalz kullaa Kokmaz ve Uygutük (2007a) yaptıklaı çalışmada, folaı tekl ve k değşkel aalzlede başaı göstedğ, üç değşkel aalzde se başaısız olduğu soucua ulaşmışladı. Kokmaz ve Uygutük (2007b) Fo pefoması ve fo yöetcle zamalama yeteeğ ölçtükle çalışmada se, emekllk folaıı pyasaya göe üstü pefomas göstemedğ ve sadece b tae fou yöetc zamalama yeteeğe sahp olduğuu bulmuşladı. Kokmaz ve Uygutük (2008) taafıda yapıla b dğe çalışmada se emekllk ve yatıım folaıı pefomas kaşılaştımalaı yapılmış ve fo yöetcle zamalama yeteekle ölçülmüştü. Bu çalışmada se aalz döemde emekllk folaıı yatıım folaıa göe daha y pefomas segledğ tespt edlmşt. Aalz kapsamıdak hçb yatıım fou zamalama yeteeğ gösteemezke, sadece b adet emekllk fou zamalama yeteeğ göstemşt. Dağlı, Bak ve E (2008), fo pefomasıı değeleddkle Büyüme Amaçlı Hsse Seed Emekllk Folaıı aalz döemde pyasa potföyüe göe daha düşük get sağladığıı bulmuşladı. Altıtaş(2008), emekllk folaıı sk odaklı yöetm pefomaslaıı değeleddğ çalışmasıda ele alıa folaı zamalama yeteeğe sahp olmadığıı bulmuş ve emekllk şketle açısıda devlet ç boçlama seetle popüle b yatıım aacı olduğuu ögömüştü. Bu çalışmada emekllk yatıım folaıı pefomaslaıı değeledlmesde yukaıda bahsedle bc yaklaşım kullaılacaktı. Çalışmada ele alıa pefomas değeledme tekkle stadat sapmayı (toplam sk) esas ala ve sstematk sk (beta) esas ala yötemle olaak gupladıılmaktadı. Toplam Rsk (Stadat Sapmayı) Esas Ala Yötemle Folaı pefomasıı ölçülmesde stadat sapmayı esas ala yötemle Shape Oaı, M 2 Pefomas ölçütü (Modgla Yötem) ve Soto oaıdı. Wllam F. Shape taafıda 1966 yılıda gelştle Shape oaı, potföy pefomasıı değeledlmesde sk ölçütü olaak toplam sk ya getle stadat sapmasıı, göstege olaak se semaye pyasa doğusuu esas almakta ve oj sksz get oaı ola potföyü semaye pyasası doğusuu eğme eşt olduğuu savumaktadı (Shape 1966:119). Faco ve Leah Modgla taafıda gelştle M 2 pefomas ölçütü Shape oaıda olduğu gb sk ölçütü olaak toplam sk esas almakta ve yöetle fo potföyüe Haze Boosuu ekleyeek elde edle düzeltlmş yatıım fou pyasa le kaşılaştıılmaktadı (Dalga 2007). Shape oaı le pyasaı stadat sapmasıı çapımıa sksz faz oaıı eklemesyle hesaplaa e yüksek M 2 değee sahp fo e başaılı fodu. Shape oaıa çok bezeye Soto oaıı paydasıda, potföyü stadat sapması yee mmum kabul edlebl get düzey altıda kala potföy getle stadat sapması ye almaktadı (Kokmaz ve Uygutük, 2007a:39). Bu oada ye ala mmum kabul edlebl get oaı, yatıımcıı elde etmey bekledğ, gaat 187

4 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla edlmş sk olmaya b get oaıdı. Soto oaıa göe elde edle pefomas değele poztf yada büyük olması fo pefomasıı y olduğu alamıa gelmekted (Gökgöz, 2006:82). Sstematk Rsk (Beta) Esas Ala Yötemle Bu çalışmada emekllk yatıım folaıı pefomaslaıı ölçülmesde sstematk sk esas ala Teyo deks, T 2 pefomas ölçütü, Jese ölçütü ve Değeleme oaı yötemle kullaılacaktı. Teyo deks, temelde Shape oaı le ayı olmakla blkte potföy sk ölçmek ç toplam sk ölçütü ola stadat sapma yee sstematk sk ölçütü ola beta katsayısıı kullamaktadı (Bolak, 2001:287). Teyo, sstematk olmaya sk çeştledme le azaltılableceğ savumaktadı (Teyo, 1965:63). Teyo deksde yaalaılaak gelştle T 2 pefomas ölçütü, Teyo oaıı yüzde get şekle çeveek M 2 yötemdek olduğu gb değeledle foa haze boosu ekledğ vasayaak sk düzeltmes yapa (Teke ve dğele, 2008:95). Fola aasıda kaşılaştıma yapmakta çok b fou geçekte göstege edekse göe üstü olup olmadığıı otaya koya Jese ölçütü, fo gets le göstege edeks aasıda kuula egesyo deklem sabt tem ola alfa katsayısıdı (Jese, 1968). Teyo deks ve Jese ölçütü, folaı sstematk sk göz öüe alaak sstematk olmaya skle göz adı etmekted. Sstematk sk mekul kıymet veya potföy le pyasa gets aasıdak koelasyoda kayaklaıke, sstematk olmaya sk potföyü ked gets değşkelğde kayaklamaktadı. B potföyü sstematk olmaya sk potföyü çeştledlmes yoluyla azaltılablmekted. Đy b çeştledme yapılamaması duumuda dama b mkta sstematk olmaya sk buluablmekted. Değeleme oaı, fou alfasıı sstematk olmaya sk kaeköküe böleek bu düzeltmey yapmaktadı (Dalga, 2007:136). TÜRK ÖZEL EMEKLĐLĐK FONLARININ PERFORMANS DEĞERLENDĐRMESĐ Ve Set Çalışma kapsamıa ve tahle aasıda devamlı faalyette bulua, başka b emekllk yatıım fou le bleşmeye, başka b fo taafıda devaılmaya, tasfye halde bulumaya ve eksksz 24 aylık veye sahp 12 adet hsse seed emekllk yatıım fou dahl edlmşt. Çalışma kapsamıa dahl edle hsse seed emekllk yatıım folaı ve fo kodlaı Tablo 1 de velmşt. Emekllk Yatıım Folaıı Getle Çalışmada ye ala 12 adet emekllk yatıım foua at aylık getle hesaplamasıda emekllk yatıım folaıı şlem tahdek bm pay değele dkkate alıaak aşağıdak fomül kullaılmıştı. Fo getle hesaplamasıda kullaıla vele Semaye Pyasası Kuulu u (SPK) esm teet stesde alımıştı (SPK, 2009). = l t+1 l t Fomülde;, emekllk yatıım fouu aylık gets, t, fou t ayıdak kapaış fyatı ve t+1 fou t+1 ayıdak kapaış fyatıdı. 188

5 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla Tablo 1. Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaı ve Kodlaı Hsse Seed EYF Aego Gel Amaçlı Hsse Seed EYF Avvasa Büyüme Amaçlı Hsse Seed EYF Avvasa Hsse Seed EYF Aadolu Hayat Büyüme Amaçlı Hsse Seed EYF Aadolu Hayat Guplaa Yöelk Büyüme Amaçlı Hsse Seed EYF Aadolu Hayat Büyüme Amaçlı Hsse Seed EYF-Beyaz Başak Büyüme Amaçlı Hsse Seed EYF Gaat Büyüme Amaçlı Hsse Seed EYF Koç Allaz Đhtsaslaşmış ĐMKB Ulus. 30 Edeks Hsse Seed EYF Oyak Büyüme Amaçlı Hsse Seed EYF Vakıf Büyüme Amaçlı Hsse Seed EYF Yapı Ked Büyüme Amaçlı Hsse Seed EYF Fo Kodu ANS AEB AEH AH5 AG3 AHB BEH GEH KAI OEH VEH YEH Rsksz Get Oaı Yatıım folaıı yapısıa göe uygu sksz get oalaı kullaılmaktadı. Bu çalışmada skz get oaıı hesaplamak ç ĐMKB 30 gülük DĐBS pefomas edeksle kullaılmıştı (ĐMKB,2009). Kaşılaştıma Ölçütü (Bechmak) Çalışmada kullaıla kaşılaştıma ölçütüü, fo gubuu amaç ve potföy yapısıı e y şeklde temsl etmes geekmekted Bu edele Emekllk Gözetm Mekez hazıladığı Beysel Emekllk Sstem Gelşm Rapou 2007 efeas alıaak kaşılaştıma ölçütle bellemşt. Bu apo doğultusuda hsse seed emekllk folaı ç ĐMKB Ulusal 100 Edeks kaşılaştıma ölçütü olaak seçlmşt. Kaşılaştıma ölçütü olaak kullaıla ĐMKB Ulusal 100 Edeks aylık getle aşağıdak fomül yadımıyla hesaplamıştı. Get hesaplamasıda kullaıla vele aylık kapaış fyatlaı olup, Ocak 2007-Aalık 2008 döemde ĐMKB aylık bültelede elde edlmşt(đmkb, 2009). = l t+1 l t Fomülde;, edeks aylık gets, t, edeks t ayıdak kapaış fyatı ve t+1 edeks t+1 ayıdak kapaış fyatıdı. TOPSIS Metodu Seçle alteatf poztf deal çözüme e kısa uzaklığa ve egatf deal çözüme e uzu uzaklığa sahp olması pesbe dayaa TOPSIS (Techque fo Ode Pefeece by Smlaty to Ideal Soluto) metodu Hwag ve Yoo taafıda 1981 yılıda gelştlmşt. Çok ktel b kaa veme metodu ola TOPSIS metoduda amaç, bde fazla alteatf bell ktele göz öüe alıaak öcelklee göe sıalamaktı ve yötem 6 adımda oluşa b çözüm süece sahpt. TOPSIS metoduu adımlaı aşağıdak gb sıalaabl: Adım 1-Kaa Mats Oluştuulması: Metodu lk adımıda kaa vec taafıda oluştuula kaa matsde, sütulaıda alteatfle ve satılaıda se he b alteatf bellee ktelee göe değeledmele ye almaktadı. m tae alteatf ( a1,a 2,...,a m ) ve tae kte ( y1, y 2,..., y ) buluduğu b ssteme at kaa mats Tablo 2 de göstelmşt. 189

6 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla Tablo 2. Kaa Mats Alteatfle Ktele y 1 y 2 y a 1 a 11 a 12 a 1 a 2 a 21 a 22 a 2 a m a m1 a m2 a m Adım 2-Stadat Kaa Mats Oluştuulması: = 1 a j le kaa mats elemalaı olmak üzee, a j = = 1,...,m; j = 1,..., fomülü yadımıyla kaa mats aşağıdak gb stadat hale getl: j m a R = m1 2 j m2 Adım 3-Ağılıkladıılmış Stadat Kaa Mats Oluştuulması: Bu adımda öcelkle kaa vec taafıda he b ktee at w ağılıklaı belle ve w = 1 olmalıdı. Ktelee at ağılıkla le stadat kaa = 1 matsdek sütulaıdak elemala çapılaak Ağılıkladıılmış stadat kaa mats elde edl. 1 2 m w1 = w1 V w m1 w w w m2 w w w 1 2 m Adım 4-Poztf-deal ve egatf-deal çözümle bellemes: Tüm ktele göz öüe alıdığıda deal çözüm, seçle alteatf tüm ktele deal sevyelede yee getmesd. Bu duumda deale e yakı okta seçlmeld (Kaya, 2004). Poztf deal çözüm kümes bellemesde ağılıkladıılmış stadat mats sütu değele e büyükle seçl. Bu duumda poztf deal çözüm kümes A * * * * * = ( v1, v 2,..., v j,..., v ) = {( max vj, j J),( m vj, j J )} olaak buluu. Negatf deal çözüm kümes bellemesde ağılıkladıılmış stadat mats sütu değele e küçükle seçl. Bu duumda egatf deal çözüm kümes 190

7 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla A = ( v, v,..., v,..., v ) = {( m v, j J),( max v, j J )} 1 2 j j j olu. He k çözüm kümes çde J fayda (maksmzasyo) ve J kayıp (mmzasyo) değe fade etmekted. Adım 5-Ayıım Ölçüle Hesaplaması: Bu adımda alteatfle poztf ve egatf deal çözüm kümese ola uzaklıklaı (ayıımlaı) hesaplaı. Ayıım ölçüsüü hesaplamasıda Ökldye uzaklığı kullaılı. He b alteatf poztf deal çözümüe ola uzaklığı S * * 2 = (v j v j ) j= 1, = 1, 2,, m ve he b alteatf egatf çözüm kümese ola uzaklığı se fomülü le hesaplaı. S 2 = (v j v j ) j= 1, = 1, 2,, m Adım 6- Đdeal Çözüme Bezelğ Hesaplaması: He b alteatf deal çözüme bezelğ bulumasıda poztf ve egatf deal çözüme ola uzaklık ölçüle kullaılı. Đdeal çözüme bezelğ hesaplamasıda kullaıla fomül aşağıdak gbd: C S * = S + S *, = 1, 2,, m Buada * C değe 0 C 1 aalığıda değe alı ve C * = 1 lgl alteatf poztf-deal çözüme, C * = 0 * lgl alteatf egatf-deal çözüme mutlak yakılığıı göste. Bulgula Çalışmada sstematk ve sstematk olmaya sk göz öüe ala pefomas değeledme tekklee göe hsse seed emekllk yatıım folaıı pefomas değeledmele Tablo 3 de velmşt. He b pefomas değeledme tekğe göe hsse seed emekllk yatıım folaıı sıalamak yee, ktele pefomas değeledme tekkle ve alteatflede hsse seed emekllk yatıım folaı olacak şeklde çok ktel b değeledme tekğ ola ve yukaıdak bölümde açıklaa TOPSIS yötem le yatıım folaıı ked aasıda tüm ktele göz öüe alıaak b pefomas değeledmes yapılacaktı. Tablo 3 dek souçlaa baktığımızda tüm ktelee göe baskı b alteatf göülmemekted. 191

8 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla Tablo 3. Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Pefomas Değeledmes Hsse Seed EYF Shape M2 Soto Teyo T2 Jese Değeleme Oaı AEGON (ANS) -0,2789-0,0175-0,8244-0,0322 0,0001 0,0000 0,0411 AVĐVASA (AEB) -0,3091-0,0209-0,9499-0,0354-0,0031-0,0028 0,0473 AVĐVASA (AEH) -0,3414-0,0245-0,9649-0,0389-0,0066-0,0389 0,0509 ANADOLU (AH5) -0,2440-0,0136-1,9112-0,0276 0,0047 0,0042 0,0414 ANADOLU (AG3) -0,2624-0,0157-0,9524-0,0296 0,0027 0,0022 0,0435 ANADOLU (AHB) -0,2802-0,0177-0,9983-0,0328-0,0005-0,0005 0,0372 BAŞAK (BEH) -0,4114-0,0324-1,1480-0,0487-0,0164-0,0133 0,0373 GARANTĐ (GEH) -0,2935-0,0192-0,9523-0,0337-0,0014-0,0013 0,0471 KOÇ ALLIANZ (KAI) -0,2704-0,0166-0,8091-0,0305 0,0018 0,0017 0,0501 OYAK (OEH) -0,2492-0,0142-0,7544-0,0310 0,0013 0,0012 0,0222 VAKIF (VEH) -0,2811-0,0178-0,9011-0,0320 0,0002 0,0002 0,0429 YAPI KREDĐ (YEH) -0,2924-0,0191-0,9070-0,0338-0,0015-0,0014 0,0408 Bu edele kte öcelkle bellemes geekmekted. Bu edele geel b pefomas değeledmes yapılacaktı. Bell b yatıımcı tp esas alımadığıda öcelkle bellemede objektf olması açısıda faktö aalz kullaılmıştı. Faktö aalz, aalaıda lşk buluduğu düşüüle çok sayıdak değşke aasıdak lşkle alaşılması ve youmlamasıı kolaylaştımak amacıyla değşke sayısıı daha az sayıdak temel boyuta dgemek ola b statksel tekkt. Bble le lşks ola değşkele bbleyle lşkl olmaya faktöle altıda topladığı faktö aalz ç hsse seed emekllk yatıım folaıı Shape oaı, M 2 pefomas ölçütü vd. yadımıyla hesaplamış pefomas değele göstee he b kte değşke olaak kullaılmıştı. Tablo 3 dek vele kullaılaak yapıla faktö aalzde değşkele döt faktö altıda toplamıştı. Bu döt faktö toplam değşm eedeyse tamamıı (%99,979) açıklamıştı. Bc faktö toplam değşm %64,026 sıı, kc faktö %15,992 s, üçücü faktö %13,798 ve dödücü faktö se %6,164 üü açıklamıştı. Ktele öcelkle bulmak amacıyla öcelkle vamax yötem kullaılaak faktö otasyou yapılmış ve faktö otasyou soucuda Tablo 4 dek faktö mats elde edlmşt. Tablo + de ye ala faktö mats oluştuulmasıda öcelkl olaak koelasyo mats oluştuulu. Değşkele aasıda yüksek koelasyo lşks aadığı bu aşamada, aalaıda güçlü koelasyo lşks bulua değşkele geelde ayı faktö çde ye almaktadıla. Đkc aşama, ve set ç faktö aalz uygu olduğua kaa veldkte soa, oluştuula koelasyo mats baz alaak, faktö çözümüü otaya koymak amacıyla uygu b faktö çıkama yötem seçlmes ve başlagıç çözümüü oluştuulmasıı kapsamaktadı. Soak aşamada se, başlagıç faktö aalz çözümüe ulaşıldıkta soa otaya çıka faktöle youmlamasıı kolaylaştımak ç faktöle temsl ede ekselede çeştl mapülasyola veya ekse kaydıma yolua gdl. Bu çalışmada, vamax faktö otasyou kullaılaak faktö mats elde edlmşt. Değşkele he faktödek ağılığıı göstee bu değele, değşkelele seçle faktöle aasıdak lşk deeces göstee be koelasyo katsayısıdı. He b değşke (kte) döt faktö le ola lşkle fade ede faktö yüklee bakılaak döt faktöü toplam değşm açıklama yüzdele %100 e tamamlaacak şeklde toplam değşm he b faktö taafıda açıklamaya kısmı (1 0,99979 = 0,00021) faktölee açıklama yüzdele oaıda dağıtılmıştı. Böylece he b faktöü düzeltlmş açıklama deeces sıasıyla 0,64047, 0,16013, 0,13819 ve 0,06185 olaak bulumuştu. Bu değele ayıca faktöle öem deecele göstemekted. Tablo 4 de vele faktö matse göe değşkele ve faktöle aasıdak lşkle celemşt. 192

9 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla Tablo 4. Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıa at Faktö Mats BĐLEŞEN SHARPE 0,968-0,115-0,017 0,221 M2 0,969-0,115-0,019 0,218 SORTINO -0,043-0,029 0,998-0,029 TREYNOR 0,976 0,035-0,045 0,211 T2 0,976 0,035-0,046 0,211 JENSEN 0,453-0,193-0,041 0,870 D.ORANI -0,040 0,990-0,031-0,132 Bua göe bc faktöü Shape, M 2, Teyo ve T 2, kc faktöü Değeleme Oaı, üçücü faktöü Soto ve dödücü faktöü Jese pefomas değeledme ölçütleyle aasıdak lşk kuvvetl bulumuştu. Böylece bc faktöü öem deeces ola 0,00021 değe Shape, M 2, Teyo ve T 2 değşkelee bu değşkele faktö yükle le oatılı olaak dağıtılmıştı. Bc faktöü toplam değşm açıklama yüzdese 0,00021* 0,64026 = 0,00013, kc faktöü toplam değşm açıklama yüzdese 0,00021* 0,15992 = 0,00003, üçücü faktöü toplam değşm açıklama yüzdese 0,00021* 0,13798 = 0,00002 ve dödücü faktöü toplam değşm açıklama yüzdese 0,00021* 0,06164 = 0,00001 değe ekleeek sıasıyla he faktöü düzeltlmş açıklama deeces 0,64039, 0,15995, 0,13800 ve 0,06165 olaak bulumuştu. Shape, M 2, Teyo ve T 2 değşkele faktö yükle toplamı 3,889 du. Bua göe Shape değşke öem deeces 0,64039 * 0,968 / 3,889 = 0, 1594 olaak elde edlmşt. Böylece he b değşke ç hesaplaa öem deecelee at vektö aşağıdak gbd: w = (0,1594, 0,1595, 0,1380, 0,1607, 0,1607, 0,0617, 0,1600). He b değşke lgl öem deeces le çapılaak ağılıkladıılmış stadat kaa mats elde edlmşt. Elde edle mats Tablo 5 de göstelmşt. Tablo 5. Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıa At Ağılıkladıılmış Stadat Kaa Mats Hsse Seed EYF Shape M 2 Soto Teyo T 2 Jese Değeleme Oaı w 0,1594 0,1595 0,1380 0,1607 0,1607 0,0617 0,1600 AEGON (ANS) -0,0445-0,0028-0,1138-0,0052 0,0000 0,0000 0,0066 AVĐVASA (AEB) -0,0493-0,0033-0,1311-0,0057-0,0005-0,0002 0,0076 AVĐVASA (AEH) -0,0544-0,0039-0,1332-0,0062-0,0011-0,0024 0,0081 ANADOLU (AH5) -0,0389-0,0022-0,2638-0,0044 0,0008 0,0003 0,0066 ANADOLU (AG3) -0,0418-0,0025-0,1314-0,0048 0,0004 0,0001 0,0070 ANADOLU (AHB) -0,0447-0,0028-0,1378-0,0053-0,0001 0,0000 0,0060 BAŞAK (BEH) -0,0656-0,0052-0,1584-0,0078-0,0026-0,0008 0,0060 GARANTĐ (GEH) -0,0468-0,0031-0,1314-0,0054-0,0002-0,0001 0,0075 KOÇ ALLIANZ -0,0431-0,0026-0,1117-0,0049 0,0003 0,0001 0,0080 (KAI) OYAK (OEH) -0,0397-0,0023-0,1041-0,0050 0,0002 0,0001 0,0036 VAKIF (VEH) -0,0448-0,0028-0,1244-0,0051 0,0000 0,0000 0,0069 YAPI KREDĐ (YEH) -0,0466-0,0030-0,1252-0,0054-0,0002-0,0001 0,

10 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla Tüm ktele öem deecele göz öüe alıaak, TOPSIS yötem le emekllk folaıı pualadımasıı yapablmek ç he b fou pefomas değeledme tekğe göe elde edle pefomas değele le o tekkle öem deecele çapılaak elde edle değele çesde e büyük değe poztf-deal çözüm ve e küçük değe se egatf-deal çözüm olaak seçlmşt. Bua göe poztf ve egatf deal çözüm vektöle aşağıda velmşt: Poztf-Đdeal = (-0,0389, -0,0022, -0,1041, -0,0044, 0,0008, 0,0003, 0,0081) Negatf-Đdeal = (-0,0656, -0,0052, -0,2638, -0,0078, -0,0026, -0,0024, 0,0036) He b alteatf poztf ve egatf deal çözüme ola uzaklıklaı hesaplaaak, bu değele yadımıyla alteatf deal çözüme bezelğ bulumuştu. Hesaplaa tüm değele Tablo 6 da velmşt. Tablo 6 ya bakıldığıda, Shape, M 2, Teyo, T 2 ve Jese ölçütlee göe e y, Soto oaıa göe e kötü ve Değeleme Oaıa göe otalama pefomas segleye Aadolu Büyüme Amaçlı Hsse Seed Emekllk Yatıım Fou (AH5) TOPSIS metodua göe e y pefomas segleye fo olmuştu. Tablo 6. Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı TOPSIS Yötem le Sıalaması Hsse Seed EYF j= 1 * 2 ( vj v j ) (v j= 1 2 j v j ) * S S * C SIRA NO AEGON (ANS) 0,5785 0,3620 0,7606 0,6017 0, AVĐVASA (AEB) 0,7913 0,5330 0,8895 0,7301 0, AVĐVASA (AEH) 0,8376 0,5726 0,9152 0,7567 0, ANADOLU (AH5) ANADOLU (AG3) ANADOLU (AHB) 3,3096 2,7480 1,8192 1,6577 0, ,7716 0,5152 0,8784 0,7177 0, ,8597 0,5875 0,9272 0,7665 0, BAŞAK (BEH) 1,2327 0,9053 1,1103 0,9515 0, GARANTĐ (GEH) 0,7869 0,5288 0,8871 0,7272 0, KOÇ ALLIANZ (KAI) 0,5533 0,3422 0,7438 0,5850 0, OYAK (OEH) 0,4681 0,2754 0,6842 0,5248 0, VAKIF (VEH) 0,6961 0,4550 0,8343 0,6745 0, YAPI KREDĐ (YEH) 0,7112 0,4675 0,8433 0,6838 0, SONUÇ Ülkele sosyal güvelk soulaıı çözümüde ve fasal pyasalaıı gelşmesde öeml b yee sahp ola Beysel Emekllk Sstem dahlde oluştuula emekllk yatıım folaı aacılığıyla, fasal pyasalaa öeml deecede b fo akışı sağlamaktadı. Tükye de kısa b geçmşe sahp ola Beysel Emekllk Sstem geel olaak b değeledmes yapıldığıda, bu süeçte gelecek vaat edc b gelşme kaydettğ göülmekted. Beysel Emekllk Sstem öeml b usuu ola Emekllk Yatıım Folaıı pefomas değeledmesde, çeştl pefomas değeledme tekkle b bütü olaak ele alıdığı ve tek b pefomas değee ulaşmak 194

11 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla amacıyla yapıla bu çalışmada Ocak 2007-Aalık 2008 tahle aasıda 24 adet aylık döeme at vele esas alıaak 12 adet Hsse Seed Emekllk Yatıım Fouu pefomas değeledmes çok ktel b kaa veme yötem ola TOPSIS(Techque fo Ode Pefeece by Smlaty to Ideal Soluto) le aalz edlmşt. Bu amaç doğultusuda, öcelkl olaak folaı he b pefomas değeledme tekğe göe pefomas değele elde edlmşt. Elde edle bu değele yadımıyla pefomas değeledme tekkle öem deecele bellemek ç öcelkle faktö aalz yapılmış ve bu değele döt faktö altıda toplamıştı. Öem deecele belledkte soa TOPSIS yötem adımlaı uygulaaak he b hsse seed emekllk yatıım foua at tek b pefomas değe elde edlmşt. Elde edle bu değele he b olması stee deal çözüme yakılığı göstee değeled. Bu değelee bakılaak e büyükte e küçüğe doğu b sıalama yapılaak, fola pefomaslaıa göe sıalamıştı. Bua göe, Aadolu Hayat Büyüme Amaçlı Hsse Seed Emekllk Yatıım Fou(AH5) e y ve Oyak Büyüme Amaçlı Hsse Seed Emekllk Yatıım Fou (OEH) se e kötü pefomas segleye emekllk yatıım folaı olaak bulumuştu. Bu çalışma, hsse seed emekllk yatıım folaıı çok ktel b kaa veme yötem le aalz edlmes açısıda lk olma özellğ taşımaktadı ve ayıca, bu yötem tüm emekllk yatıım folaıı pefomas değeledmesde uygulaableceğ otaya koymaktadı. Çalışmada elde edle bulgula, beysel emekllk sstem katılımcılaı, bağımsız deetçle, fo yöetcle, beysel emekllk sstem zleme ve deetleme kuuluşlaı ve aaştımacıla başta olmak üzee lgl kş ve kuumla ç aydılatıcı b özellk taşımaktadı. KAYNAKÇA Alpe, Y. (2002). Sosyal Güvelkte Ye B Adım: Beysel Emekllk, Çmeto Đşvee Degs, Clt 16, Sayı 2, Altıtaş, Kad M. (2008). Tük Özel Emekllk Folaıı Rsk Odaklı Yöetm Pefoması: Döeme Đlşk B Aalz, Aadolu Üvestes Sosyal Blmle Degs, Clt 8, Sayı 1, Asla, M. (2005). A Tp Yatıım Folaıda Yöetcle Zamalama Kablyet ve Pefomas Đlşks Aalz: Döem B Uygulama, Tcaet ve Tuzm Eğtm Fakültes Degs,2, Beysel Emekllk Sstem 2007 Yılı Gelşm Rapou(2009). Blake, C.R., Elto, E.J. ad Gube, M.J.(1993). The Pefomace of Bod Mutual Fuds, The Joual of Busess, Vol.66, No.3, Bolak, M. (2001). Semaye Pyasası, Mekul Kıymetle ve Potföy Aalz, 4. baskı, Đstabul:Beta. Cesa, R. ad Paetta, F. (2002). The Pefomace of Itala Equty Fuds, Joual of Bakg&Face, Vol.26, No.1, Dalga, H. (2007). Kuumsal Yatıımcıla Olaak Emekllk Yatıım Folaı ve Pefomaslaıı Değeledlmes, Tükye Bakala Blğ Yayıı No.249. Dağlı, H., Bak, N. ve E, B. (2008). Tükye dek Beysel Emekllk Yatıım Folaıı Pefomas Değeledmes, Muhasebe ve Fasma Degs, Dahlqust, M., Egstöm, S. ad Sodeld, P.(2000). Pefomace ad Chaactestcs of Swedh Mutual Fuds, The Joual of Facal ad Quattatve Aalyss, Vol.35, No.3, Detzle, M.L.(1999). The Pefomace of Global Bod Mutual Fuds, Joual of Bakg&Face, 23, Doğaay, M. Mete (2002). Hsse Seed Folaıı Çok Ktel Kaa Yaklaşımı le Deeceledlmes, Akaa Üvestes SBF Degs, Clt 57, Sayı, 3, Emekllk Gözetm Mekez (EGM) (2009). BESgostegele.asp ( ). Egeeko, Ç. (1998). Özel Emekllk Folaı, ĐMKB Yayıı, Đstabul. 195

12 Tük Hsse Seed Emekllk Yatıım Folaıı Çok Ktel Pefomas Değeledmes: Topsıs Metodu N.Alptek, E.Şıkla Gökgöz, E. (2006). Rske Mauz Değe (VaR) ve Potföy Optmzasyou, SPK Yayılaı, Yayı No.190, Akaa. Güsoy, Cud T. Ve Ezuumlu, Öme Y. (2001). Evaluato of Potfolo Pefomace of Tuksh Ivestmet Fuds, Doğuş Üvestes Degs, 4, Hwag, C.L. ad Yoo, K.(1981). Multple Attbutes Decso Makg Methods, Bel:Spge. ĐMKB (2009). ( ). Jese, Mchael J. (1968). The Pefomace of Mutual Fuds I The Peod , The Joual of Face, Vol.23, No.2, Kaacabey, A.A. (1999). A Tp Hsse Seed Folaıı Pefomaslaıı Değeledlmes, Kaa Hap Okulu Blm Degs, 2, Kaacabey, Al A. ve Gökgöz, F. (2005). Emekllk Folaıı Potföy Aalz, Syasal Ktabev, Akaa. Kaatepe, Y. ve Kaacabey, A. Agu (2000). A Tp Yatıım Folaıı Pefomaslaıı Ye B Yötem Kullaılaak Değeledlmes: Gaham-Havey Pefomas Test, Akaa Üvestes Syasal Blgle Fakültes Degs, Clt 55, Sayı 2, Kaya, Y. (2004). Çok Amaçlı Kaa Veme Yötemlede TOPSIS ve ELECTRE Yötemle Kaşılaştıılması. A%20%5BWORD%5D.pdf ( ). Kılıç, S. (2002). Tükye dek Yatıım Folaıı Pefomaslaıı Değeledlmes, ĐMKB Yayılaı, Akaa. Kokmaz, T. ve Uygutük, H. (2007a). Tük Emekllk Folaıı Pefomas Ölçümüde Regesyo Aalz Kullaılması, Zoguldak Kaaelmas Üvestes Sosyal Blmle Degs, Clt 3, Sayı 5, Kokmaz, T. ve Uygutük, H. (2007b). Tükye dek Emekllk Folaıı Pefomas Ölçümü ve Fo Yöetcle Zamalama Yeteeğ, Akdez Üvestes Đ.Đ.B.F. Degs, Clt 7, Sayı 14, Kokmaz, T. ve Uygutük, H. (2008). Tükye dek Emekllk Folaı le Yatıım Folaıı Pefomas Kaşılaştıması ve Fo Yöetcle Zamalama Yeteekle, Kocael Üvestes Sosyal Blmle Esttüsü Degs, Clt 1, Sayı 15, McDoald, J.G. (1973). Fech Mutual Fud Pefomace: Evaluato of Iteatoaly-Dvesfed Potfolos, The Joual of Face, Vol.28, No.5, Opcovc, S. ad Tzeg, Gwo-Hshug (2004). Compomse soluto by MCDM methods: A compaatve aalyss of VIKOR ad TOPSIS Euopea Joual of Opeatoal Reseach, 156, Radkal (2003). Tükye de Ye B Hayat Başlıyo, ( ). Shape, Wllam F. (1966). Mutual Fud Pefomace, Joual of Busess, Vol.39, No.1, Semaye Pyasası Kuulu (SPK) (2009). Beysel Emekllk Folaı Tülee Đlşk Açıklama, Tah ve 22/646 Sayılı Kaa, ( ). Şe, M. ve Memş, T. (2001). Özel Emekllk ve Tükye Đç Sstem Öes, TÜGĐAD Ekoom Ödülle Ktaplaı 4, Đstabul. Teke, S., Kaakuum, E. ve Tav, O. (2008). Yatıım Folaıı Rsk Odaklı Pefomas Değelemes, Doğuş Üvestes Degs, Clt 9, Sayı 1, Teyo, Jack L. (1965). How to Rate Maagemet of Ivestmet Fuds, Havad Busess Revew, Vol.43, No.1, Vua, B.(2002). Tükye de Yatıım Folaı ve Pefomas Değeledmes Ile Đlgl B Uygulama, Yayılamamış Yüksek Lsas Tez, Đstabul üvestes SBE, Đstabul. 196

AB YE ÜYE ÜLKELERİN VE TÜRKİYE NİN EKONOMİK PERFORMANSLARINA GÖRE VIKOR YÖNTEMİ İLE SIRALANMASI

AB YE ÜYE ÜLKELERİN VE TÜRKİYE NİN EKONOMİK PERFORMANSLARINA GÖRE VIKOR YÖNTEMİ İLE SIRALANMASI İstabul Tcaet Üvestes Sosyal Blmle Degs Yıl: Sayı: Baha 0 / s.455-468 AB YE ÜYE ÜLKELERİN VE TÜRKİYE NİN EKONOMİK PERFORMANSLARINA GÖRE VIKOR YÖNTEMİ İLE SIRALANMASI Üal H. ÖZDEN 6 ÖZET Çalışmada, AB ye

Detaylı

Havayolu Yolcu Taşıma İşletmelerinin Finansal Etkinliklerinin Ölçümüne İlişkin Bir Araştırma

Havayolu Yolcu Taşıma İşletmelerinin Finansal Etkinliklerinin Ölçümüne İlişkin Bir Araştırma Ulslaaası Alaya İşletme Fakültes Degs Iteatoal Joal of Alaya Faclty of Bsess Yıl:23, C:5, S:2, s. 77-86 Yea:23, Vol:5, No:2, s. 77-86 Haayol Yolc Taşıma İşletmele Fasal Etklkle Ölçümüe İlşk B Aaştıma A

Detaylı

TANIMLAYICI İSTATİSTİKLER

TANIMLAYICI İSTATİSTİKLER 4 TANIMLAYICI İSTATİSTİKLER 4.. Mekez Eğlm Ölçüle 4... Atmetk Otalama 4... Ağılıklı Atmetk Otalama 4... Geometk Otalama 4..4. Hamok Otalama 4..5 Kuadatk Otalama 4..6. Medya 4..7. Katlle 4..8. Decle ve

Detaylı

EMEKLİLİK YATIRIM FONLARI DEĞERLENDİRMESİ AÇIKLAMA NOTLARI VE VARSAYIMLAR

EMEKLİLİK YATIRIM FONLARI DEĞERLENDİRMESİ AÇIKLAMA NOTLARI VE VARSAYIMLAR EMEKLİLİK YATIRIM FONLARI DEĞERLENDİRMESİ AÇIKLAMA NOTLARI VE VARSAYIMLAR 2013 yılı fo getrs 02/01/2013-02/01/2014 tarhl brm pay değerler kullaılması le hesaplamıştır. 2013 yılı karşılaştırma ölçütü getrs

Detaylı

YENİ BİR BORÇ ÖDEME MODELİ A NEW LOAN AMORTIZATION MODEL

YENİ BİR BORÇ ÖDEME MODELİ A NEW LOAN AMORTIZATION MODEL Süleyma Demel Üvestes Sosyal Blmle Esttüsü DegsYıl: 203/, Sayı:7 Joal of Süleyma Demel Uvesty Isttte of Socal ScecesYea: 203/, Nme:7 YENİ Bİ BOÇ ÖDEME MODELİ ÖZET Allah EOĞLU Bakala taafıa e çok kllaıla

Detaylı

İki veri setinin yapısının karşılaştırılması

İki veri setinin yapısının karşılaştırılması İk ver set yapısıı karşılaştırılması Dağılım: 6,6,6 Ortalama: 6 Medya: 6 Mod: 6 td. apma: 0 Dağılım: 0,6,1 Ortalama: 6 Medya: 6 Mod: çoklu mod td: apma: 6 Amaç: Görüe Ötese Bakablmek Verler değşkelk durumuu

Detaylı

MEKANİK TİTREŞİMLER. (Dynamics of Machinery, Farazdak Haideri, 2007)

MEKANİK TİTREŞİMLER. (Dynamics of Machinery, Farazdak Haideri, 2007) MEKANİK TİTREŞİMLER TİTREŞİM ÖLÇÜMÜ: Titeşim ölçümü oldukça kapsamlı bi koudu ve mekaik, elektik ve elektoik bilgisi içeiklidi. Titeşim ölçümleide titeşim geliği (ye değiştime-displacemet, hız-velocity

Detaylı

Fresnel Denklemleri. 2008 HSarı 1

Fresnel Denklemleri. 2008 HSarı 1 Feel Deklemle 8 HSaı 1 De İçeğ Aa Yüzeyde Mawell Deklemle Feel şlkle Yaıma Kıılma 8 HSaı Kayak(la Oc ugee Hech, Alfed Zajac Addo-Weley,199 Kuaum leko-diamğ (KDİ, Rchad Feyma, (Çev. Ömü Akyuz, NAR Yayılaı,

Detaylı

YER ÖLÇÜLERİ. Yer ölçüleri, verilerin merkezini veya yığılma noktasını belirleyen istatistiklerdir.

YER ÖLÇÜLERİ. Yer ölçüleri, verilerin merkezini veya yığılma noktasını belirleyen istatistiklerdir. YER ÖLÇÜLERİ Yer ölçüler, verler merkez veya yığılma oktasıı belrleye statstklerdr. Grafkler bze verler yığılma oktaları hakkıda ö blg vermede yardımcı olurlar. Acak bu değerler gerçek değerler değldr,

Detaylı

Faiz oranının rastlantı değişkeni olması durumunda tam hayat ve dönem sigortaları

Faiz oranının rastlantı değişkeni olması durumunda tam hayat ve dönem sigortaları wwwsascleog İsasçle Degs 009-8 İsasçle Degs Fa oaıı aslaı değşe olması duumuda am haya ve döem sgoalaı sa Saıcı Haceee Üveses Fe Faüles İsas Bölümü eelago@haceeeedu Cea dem Haceee Üveses Fe Faüles üeya

Detaylı

EMEKLİLİK YATIRIM FONLARI DEĞERLENDİRMESİ AÇIKLAMA NOTLARI VE VARSAYIMLAR

EMEKLİLİK YATIRIM FONLARI DEĞERLENDİRMESİ AÇIKLAMA NOTLARI VE VARSAYIMLAR EMEKLİLİK YATIRIM FONLARI DEĞERLENDİRMESİ AÇIKLAMA NOTLARI VE VARSAYIMLAR 2015 yılı fo getrs 02/01/2015-04/01/2016 tarhl brm pay değerler kullaılması le hesaplamıştır. 2015 yılı karşılaştırma ölçütü getrs

Detaylı

Bölüm 5 Olasılık ve Olasılık Dağılışları. Doç.Dr. Suat ŞAHİNLER

Bölüm 5 Olasılık ve Olasılık Dağılışları. Doç.Dr. Suat ŞAHİNLER Bölüm 5 Olasılık ve Olasılık Dağılışlaı Doç.D. Suat ŞAHİNLE Olasılık ve Olasılık Dağılışlaı Olasılık: Eşit saşla meydaa gele tae olayda A taesi A olayı olsu. Bu duumda A olayıı meydaa gelme olasılığı;

Detaylı

ETKİN SINIR VE BETA KATSAYI KISITLI PORTFÖY SEÇİM MODELİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA

ETKİN SINIR VE BETA KATSAYI KISITLI PORTFÖY SEÇİM MODELİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA İstabul Tcaret Üverstes Fe Blmler Dergs Yıl: 11 Sayı: Güz 01 s. 19-35 ETKİN SINIR VE BETA KATSAYI KISITLI PORTFÖY SEÇİM MODELİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA Cası KAYA 1, Oza KOCADAĞLI Gelş: 30.05.01 Kabul: 14.1.01

Detaylı

Bir Otomobil Fabrikasının Şanzuman Üretim Bölümü İçin Hücresel Üretim Sistemi Önerisi

Bir Otomobil Fabrikasının Şanzuman Üretim Bölümü İçin Hücresel Üretim Sistemi Önerisi Anadolu Ünvestes Sosyal Blmle Degs Anadolu Unvesty Jounal of Socal Scences B Otomobl Fabkasının Şanzuman Üetm Bölümü İçn Hücesel Üetm Sstem Önes A Cellula Manufactung System Poposal Fo the Geabox Poducton

Detaylı

= k. Aritmetik Ortalama. Tanımlayıcı İstatistikler TANIMLAYICI İSTATİSTİKLER. Sınıflanmış Seriler İçin Aritmetik Ortalama

= k. Aritmetik Ortalama. Tanımlayıcı İstatistikler TANIMLAYICI İSTATİSTİKLER. Sınıflanmış Seriler İçin Aritmetik Ortalama TANIMLAYICI İSTATİSTİKLER Taımlayıcı İstatstkler MERKEZİ EĞİLİM ÖLÇÜLERİ Dr. Mehmet AKSARAYLI D.E.Ü. İ.İ.B.F..B.F. EKONOMETRİ BÖLÜMÜ mehmet.aksarayl aksarayl@deu.edu.tr Yer Ölçüler (Merkez Eğlm Ölçüler)

Detaylı

NÜKLEER FİZİĞİN BORSAYA UYGULANMASI: OPSİYON FİYATLARININ MESH FREE YÖNTEM ile MODELLENMESİ

NÜKLEER FİZİĞİN BORSAYA UYGULANMASI: OPSİYON FİYATLARININ MESH FREE YÖNTEM ile MODELLENMESİ NÜKLEER FİZİĞİN BORAYA UYGULANMAI: OPİYON FİYATLARININ MEH FREE YÖNTEM ile MODELLENMEİ M. Bilge KOÇ ve İsmail BOZTOUN Eciyes Üi. Fe-Ed. Fak. Fizik Bölümü 38039 Kaysei ÖZET Bu çalışmada eoik üklee fiziği

Detaylı

PORTFÖY OPTİMİZASYONUNDA ORTALAMA MUTLAK SAPMA MODELİ VE MARKOWITZ MODELİNİN KULLANIMI VE İMKB VERİLERİNE UYGULANMASI

PORTFÖY OPTİMİZASYONUNDA ORTALAMA MUTLAK SAPMA MODELİ VE MARKOWITZ MODELİNİN KULLANIMI VE İMKB VERİLERİNE UYGULANMASI Süleyma Demrel Üverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs Y.2008, C.3, S.2 s.335-350. Suleyma Demrel Uversty The Joural of Faculty of Ecoomcs ad Admstratve Sceces Y.2008, vol.3, No.2 pp.335-350. PORTFÖY

Detaylı

MERKEZİ EĞİLİM ÖLÇÜLERİ

MERKEZİ EĞİLİM ÖLÇÜLERİ MERKEZİ EĞİLİM ÖLÇÜLERİ Gözlee ver düzeleerek çzelgelerle, graklerle suulması çoğu kez yeterl olmaz. Geel durumu yasıtacak br takım ölçülere gereksm vardır. Bu ölçüler verler yalızca özlü br bçmde belrtmekle

Detaylı

İKTİSATÇILAR İÇİN MATEMATİK

İKTİSATÇILAR İÇİN MATEMATİK Kostadi Teçevski Aeta Gatsovska Naditsa İvaovska Yovaka Teçeva Smileski İKTİSATÇILAR İÇİN MATEMATİK DÖRT YILLIK MESLEKİ OKULLARA AİT SINIF IV İKTİSAT - HUKUK MESLEĞİ EKONOMİ TEKNİSYENİ Deetleyele: D. Bilyaa

Detaylı

FİNANSAL YÖNETİM. Finansal Yönetim Örnek Sorular Güz 2015. Yrd. Doç. Dr. Rüstem Barış Yeşilay 1. Örnek. Örnek. Örnek. Örnek. Örnek

FİNANSAL YÖNETİM. Finansal Yönetim Örnek Sorular Güz 2015. Yrd. Doç. Dr. Rüstem Barış Yeşilay 1. Örnek. Örnek. Örnek. Örnek. Örnek Fasal Yöetm Örek lar Güz 2015 Güz 2015 Fasal Yöetm Örek lar 2 Örek FİNNSL YÖNETİM ÖRNEKLER 1000 TL %10 fazde kaç yıl süreyle yatırıldığıda 1600 TL olur? =1000 TL, FV=1600 TL, =0.1 FV (1 ) FV 1600 (1 )

Detaylı

ÖLÇÜM, ÖLÇÜM HATALARI ve ANLAMLI RAKAMLAR

ÖLÇÜM, ÖLÇÜM HATALARI ve ANLAMLI RAKAMLAR ÖLÇÜM, ÖLÇÜM HATALARI ve ANLAMLI RAKAMLAR Ölçme, her deeysel blm temel oluşturur. Fzk blmde de teorler sıaması ç çeştl deeyler tasarlaır ve bu deeyler sırasıda çok çeştl ölçümler yapılır. Br fzksel celğ

Detaylı

ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ ve ÖRNEKLEM GENİŞLİĞİ

ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ ve ÖRNEKLEM GENİŞLİĞİ 03.05.013 ÖRNEKLEME YÖNTEMLERİ ve ÖRNEKLEM GENİŞLİĞİ 1 Nede Örekleme? Öreklemde çalışmak ktlede çalışmakta daha kolaydır. Ktle üzerde çalışmak çok daha masraflı olablr. Çoğu durumda tüm ktleye ulaşmak

Detaylı

TALEP TAHMİNLERİ. Y.Doç.Dr. Alpagut YAVUZ

TALEP TAHMİNLERİ. Y.Doç.Dr. Alpagut YAVUZ TALEP TAHMİNLERİ Y.Doç.Dr. Alpagut YAVUZ Yöetm e temel foksyolarıda br ola plalama, e kaba taımıyla, şletme geleceğe yöelk alıa kararları br bleşkesdr. Geleceğe yöelk alıa kararları başarısı yöetcler yaptıkları

Detaylı

Stokastik envanter model kullanılarak iş makinelerinin onarımında kullanılan kritik yedek parçalar için envanter yönetim sistemi oluşturulması

Stokastik envanter model kullanılarak iş makinelerinin onarımında kullanılan kritik yedek parçalar için envanter yönetim sistemi oluşturulması Stokastk envante model kullanılaak ş maknelenn onaımında kullanılan ktk yedek paçala çn envante yönetm sstem oluştuulması İlke Bçe 2 Jandama Genel Komutanlığı, Beştepe, Ankaa Nhat Kasap Sabancı Ünvestes,

Detaylı

Maliyet Performansının Ölçümü İçin Göreli Etkinlik Analizi: BIST Çimento Sektöründe Veri Zarflama Analizi Uygulaması

Maliyet Performansının Ölçümü İçin Göreli Etkinlik Analizi: BIST Çimento Sektöründe Veri Zarflama Analizi Uygulaması The PDF veson of an unedted manuscpt has been pee evewed and accepted fo publcaton. Based upon the publcaton ules of the jounal, the manuscpt has been fomatted, but not fnalzed yet. Befoe fnal publcaton,

Detaylı

Kuruluş Yeri Seçiminde Bulanık TOPSIS Yöntemi ve Bankacılık Sektöründe Bir Uygulama

Kuruluş Yeri Seçiminde Bulanık TOPSIS Yöntemi ve Bankacılık Sektöründe Bir Uygulama KMÜ Sosyal ve Ekoomk Araştırmalar Dergs (8): 37-45, 00 ISSN: 309-93, wwwkmuedutr Kuruluş Yer Seçmde Bulaık TOPSIS Yötem ve Bakacılık Sektörüde Br Uygulama Nha Tırmıkçıoğlu Çıar Yıldız Tekk Üverstes, Kmya-Metalür

Detaylı

RADYAL EPİTÜREVLERİN BAZI ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA

RADYAL EPİTÜREVLERİN BAZI ÖZELLİKLERİ ÜZERİNE BİR ARAŞTIRMA ISSN:306-3 e-joual of New Wold Scieces Academ 009 Volume: 4 Numbe: 4 Aticle Numbe: 3A006 PHSIAL SIENES eceived: abua 009 Accepted: Septembe 009 Seies : 3A ISSN : 308-7304 009 www.ewwsa.com Goca İceoğlu

Detaylı

Parametrik Olmayan İstatistik Çözümlü Sorular - 2

Parametrik Olmayan İstatistik Çözümlü Sorular - 2 Parametrk Olmaya İstatstk Çözümlü Sorular - Soru Böbrek hastalarıa at Kreat (KRT) değerlere lşk br araştırma yapılmak stemektedr. Buu ç rasgele seçle hastaya at Kreat değerler aşağıdak gb elde edlmştr

Detaylı

SİLİNDİRİK DEPOLARININ SİSMİK YALITIM YÖNTEMİYLE DEPREMDEN KORUNMASI. Gökhan YAZICI 1,.Feridun ÇILI 2

SİLİNDİRİK DEPOLARININ SİSMİK YALITIM YÖNTEMİYLE DEPREMDEN KORUNMASI. Gökhan YAZICI 1,.Feridun ÇILI 2 SİLİNDİRİK DEPOLARININ SİSMİK YALITIM YÖNTEMİYLE DEPREMDEN KORUNMASI Gökhan YAZICI 1,.Fedun ÇILI 2 Öz: Bu çalışmada, sıvı deposuna gelen yanal depem kuvvetlen azaltmak amacıyla ssmk yalıtım teknğ kullanılmıştı.

Detaylı

Theoretical Investigation of Water-Gas Shift Reaction with Four Components Using Fick System

Theoretical Investigation of Water-Gas Shift Reaction with Four Components Using Fick System Süleyman emel Ünestes, Fen Blmle Ensttüsü egs, - (00),- Fck Sstemn Kullanaak öt Bleşenl Su-Gaz eğşm Reaksyonunun füzyon Katsayılaının eoksel İncelenmes MURA ÖZÜRK, İBRAHİM ÜÇGÜ, NURİ ÖZEK Süleyman emel

Detaylı

EN KÜÇÜK KARELER VE TOPLAM EN KÜÇÜK KARELER YÖNTEMLERİ İLE DEFORMASYON ANALİZİ

EN KÜÇÜK KARELER VE TOPLAM EN KÜÇÜK KARELER YÖNTEMLERİ İLE DEFORMASYON ANALİZİ MMO Hata ve Kadasto Mühedsle Odası. üke Hata lmsel ve ekk Kuultaı 5 Maıs 9, kaa EN KÜÇÜK KELE VE OPLM EN KÜÇÜK KELE YÖNEMLEİ İLE DEFOMSYON NLİZİ M. ca,. a, O. kılma İÜ, İstabul ekk Üvestes, Jeode ve Fotogamet

Detaylı

Tahmin Edicilerin ve Test Đstatistiklerinin Simülasyon ile Karşılaştırılması

Tahmin Edicilerin ve Test Đstatistiklerinin Simülasyon ile Karşılaştırılması . Ders ĐSTATĐSTĐKTE SĐMÜLASYON Tahm Edcler ve Test Đstatstkler Smülasyo le Karşılaştırılması Đstatstk rasgelelk olgusu çere olay süreç ve sstemler modellemesde özellkle bu modellerde souç çıkarmada ve

Detaylı

Bir KANUN ve Bir TEOREM. Büyük Sayılar Kanunu

Bir KANUN ve Bir TEOREM. Büyük Sayılar Kanunu Br KANUN ve Br TEOREM Büyük Türkçe Sözlük kau Đg. law Doğa olaylarıı oluş edeler ortaya koya ve gelecektek olayları öcede kestrme olaağı vere bağıtı; Newto kauu, Kepler kauları. (BSTS / Gökblm Termler

Detaylı

TEBLİĞ. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: PERAKENDE SATIŞ HİZMET GELİRİ İLE PERAKENDE ENERJİ SATIŞ FİYATLARININ DÜZENLENMESİ HAKKINDA TEBLİĞ

TEBLİĞ. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumundan: PERAKENDE SATIŞ HİZMET GELİRİ İLE PERAKENDE ENERJİ SATIŞ FİYATLARININ DÜZENLENMESİ HAKKINDA TEBLİĞ 30 Aalık 2012 PAZAR Resmî Gazee Sayı : 28513 (2. Mükee) TEBLİĞ Eeji Piyasası Düzeleme Kmda: PERAKENDE SATIŞ HİZMET GELİRİ İLE PERAKENDE ENERJİ SATIŞ FİYATLARININ DÜZENLENMESİ HAKKINDA TEBLİĞ BİRİNCİ BÖLÜM

Detaylı

Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Sayı 36 Nisan 2013

Dumlupınar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Sayı 36 Nisan 2013 Dumlupına Ünvestes Sosyal Blmle Degs Sayı 36 Nsan 23 VERİ ZARFLAMA ANALİZİ İLE TÜRKİYE DE GIDA İMALATI YAPAN FİRMALARIN ETKİNLİKLERİNİN ÖLÇÜLMESİ Selahattn YAVUZ Yd.Doç.D., Ezncan Ünvestes İktsad ve İda

Detaylı

GÜÇLÜ BETA HESAPLAMALARI. Güray Küçükkocaoğlu-Arzdar Kiracı

GÜÇLÜ BETA HESAPLAMALARI. Güray Küçükkocaoğlu-Arzdar Kiracı GÜÇLÜ BETA HESAPLAMALAI Güray Küçükkocaoğlu-Arzdar Kracı Özet Bu çalışaı aacı Fasal Varlıkları Fyatlaa Model (Captal Asset Prcg Model) Beta katsayısıı hesaplarke yaygı olarak kulladığı sırada e küçük kareler

Detaylı

Başlangıç değerleri. olduğundan iterasyona devam!

Başlangıç değerleri. olduğundan iterasyona devam! ESKİŞEHİR OSMANGAZİ ÜNİVERSİESİ Mühedl Mmlı Fülte İşt Mühedlğ Bölümü E-Pot: ogu.hmet.topcu@gml.com Web: http://mmf.ogu.edu.t/topcu Blgy Detel Nüme Alz De otlı Ahmet OPÇU m X X X.5.5.5.5.75 -.5.5.875.75

Detaylı

Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Kimya Bölümü B-Grubu 2014-2015 Bahar Yarıyılı Bölüm-II 25.02.2015 Ankara. Aysuhan OZANSOY

Ankara Üniversitesi Fen Fakültesi Kimya Bölümü B-Grubu 2014-2015 Bahar Yarıyılı Bölüm-II 25.02.2015 Ankara. Aysuhan OZANSOY FİZ10 FİZİK-II Ankaa Ünvestes Fen Fakültes Kmya Bölümü B-Gubu 014-015 Baha Yaıyılı Bölüm-II 5.0.015 Ankaa Aysuhan OZANSOY Bölüm : Elektk Alan 1. Elektk Alan. Elektk Alan Çzgle 3. Süekl Yük Dağılımlaı 4.

Detaylı

FIRÇASIZ DOĞRU AKIM MOTORUN SAYISAL İŞARET İŞLEMCİ TABANLI KONUM DENETİMİ

FIRÇASIZ DOĞRU AKIM MOTORUN SAYISAL İŞARET İŞLEMCİ TABANLI KONUM DENETİMİ PAMUKKALE ÜNİ VERSİ TESİ MÜHENDİ SLİ K FAKÜLTESİ PAMUKKALE UNIVERSITY ENGINEERING COLLEGE MÜHENDİ SLİ K B İ L İ MLERİ DERGİ S İ JOURNAL OF ENGINEERING SCIENCES YIL CİLT SAYI SAYFA : 2006 : 12 : 1 : 37-41

Detaylı

Bağıl Değerlendirme Sisteminin Simülasyon Yöntemi ile Test Edilmesi: Kilis 7 Aralık Üniversitesi Örneği

Bağıl Değerlendirme Sisteminin Simülasyon Yöntemi ile Test Edilmesi: Kilis 7 Aralık Üniversitesi Örneği Akademk Blşm 11 - III. Akademk Blşm Koferası Bldrler 2-4 Şubat 2011 İöü Üverstes, Malatya Bağıl Değerledrme Sstem Smülasyo Yötem le Test Edlmes: Kls 7 Aralık Üverstes Öreğ Kls 7 Aralık Üverstes, Blgsayar

Detaylı

Operasyonel Risk İleri Ölçüm Modelleri

Operasyonel Risk İleri Ölçüm Modelleri Bakacılar Dergs, Sayı 58, 006 Grş Operasyoel Rsk İler Ölçüm Modeller Çalışma k bölümde oluşmaktadır. İlk bölümde operasyoel rskler ölçülmes kapsamıda hag ler ölçüm modeller kullaılması gerektğ, söz kousu

Detaylı

ISF404 SERMAYE PİYASALARI VE MENKUL KIYMETYÖNETİMİ

ISF404 SERMAYE PİYASALARI VE MENKUL KIYMETYÖNETİMİ 8. HAFTA ISF404 SERMAYE PİYASALARI VE MENKUL KIYMETYÖNETİMİ PORTFÖY YÖNETİMİ II Doç.Dr. Murat YILDIRIM muratyildirim@karabuk.edu.tr Geleeksel Portföy Yaklaşımı, Bu yaklaşıma göre portföy bir bilim değil,

Detaylı

Sonlu Elemanlar Yöntemini Kullanarak Asenkron Motorun Hız-Moment Karakteristiğinin Elde Edilmesi

Sonlu Elemanlar Yöntemini Kullanarak Asenkron Motorun Hız-Moment Karakteristiğinin Elde Edilmesi Fıat Ünv. Fen ve üh. Bl. De. Scence and Eng. J. of Fıat Unv. 7 (4), 699-707, 005 7 (4), 699-707, 005 Sonlu Elemanla Yöntemn Kullanaak Aenkon otoun Hız-oment Kaaktetğnn Elde Edlme A. Gökhan YETGİN ve A.

Detaylı

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 29, Sayı: 1, 2015 187

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 29, Sayı: 1, 2015 187 Atatük Üvete İktad ve İda Blle Deg Clt: 29 Saı: 25 87 VZA SÜPER ETKİNLİK MODELLERİ İLE ETKİNLİK ÖLÇÜMÜ: KAPADOKYA DA FAALİYET GÖSTEREN BALON İŞLETMELERİ ÜZERİNE BİR UYGULAMA Nu Özgü DOĞAN Alıış Tah: 8

Detaylı

İŞLETMELERDE DAĞITIM SİSTEMİ MALİYETLERİ MİNİMİZASYONU İÇİN ÇÖZÜM MODELİ: BİR FİRMA UYGULAMASI

İŞLETMELERDE DAĞITIM SİSTEMİ MALİYETLERİ MİNİMİZASYONU İÇİN ÇÖZÜM MODELİ: BİR FİRMA UYGULAMASI İŞLETMELERDE DAĞITIM SİSTEMİ MALİYETLERİ MİNİMİZASYONU İÇİN ÇÖZÜM MODELİ: BİR FİRMA UYGULAMASI Ahmet ERGÜLEN * Halm KAZAN ** Muhtt KAPLAN *** ÖZET Arta rekabet şartları çersde karlılıklarıı korumak ve

Detaylı

Rasgele sayıda bağımlı aktüeryal risklerin beklenen değeri için alt ve üst sınırlar

Rasgele sayıda bağımlı aktüeryal risklerin beklenen değeri için alt ve üst sınırlar www.saskcler.org İsaskçler Dergs (8) 64-74 İsaskçler Dergs Rasgele sayıda bağımlı aküeryal rskler beklee değer ç al ve üs sıırlar Fah Tak Kırıkkale Üverses Fe-Edebya Faküles, İsask Bölümü 7-ahşha,Kırıkkale,

Detaylı

Veri zarflama analizi (VZA) ile Türkiye deki vakıf üniversitelerinin etkinliğinin ölçülmesi

Veri zarflama analizi (VZA) ile Türkiye deki vakıf üniversitelerinin etkinliğinin ölçülmesi İtabul Üvete İşlete Faülte Deg Itabul Uvety Joual of the School of Bue Adtato Clt/Vol:37, Sayı/No:2, 2008, 167-185 ISSN: 1303-1732 - www.fdeg.og 2008 Ve zaflaa aalz (VZA) le Tüye de vaıf üvetele etlğ ölçüle

Detaylı

1. GAZLARIN DAVRANI I

1. GAZLARIN DAVRANI I . GZLRIN DRNI I İdeal Gazlar ç: lm 0 RT İdeal gazlar ç: RT Hacm() basıçla() değşk sıcaklıklarda değşm ekl.. de gösterlmştr. T >T 8 T T T 3 asıç T 4 T T 5 T 7 T 8 Molar Hacm ekl.. Gerçek br gazı değşk sıcaklıklardak

Detaylı

ĐÇI DEKILER 1. TEMEL ĐSTATĐSTĐK KAVRAMLAR VE OTASYO LAR 1

ĐÇI DEKILER 1. TEMEL ĐSTATĐSTĐK KAVRAMLAR VE OTASYO LAR 1 ĐÇI DEKILER Sayfa. TEMEL ĐSTATĐSTĐK KAVRAMLAR VE OTASYO LAR.. Grş.. Đstatstk.3. Populasyo.4. Örek.5. Brm.6. Parametre.7. Değşke 3.8. Ver ve Ver Tpler 3.9. Toplama Sembolü 4 ÇALIŞMA PROBLEMLERĐ 6. VERĐLERĐ

Detaylı

YILLIK ÜCRETLİ İZİN YÖNETMELİĞİ (03.03.2004 tarihli ve 25391 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak

YILLIK ÜCRETLİ İZİN YÖNETMELİĞİ (03.03.2004 tarihli ve 25391 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanmıştır.) BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayanak YILLIK ÜCRETLİ İZİN YÖNETMELİĞİ (03.03.2004 tarhl ve 25391 sayılı Resm Gazete'de yayımlamıştır.) Amaç BİRİNCİ BÖLÜM Amaç, Kapsam ve Dayaak Madde 1 Bu Yöetmelğ amacı, 4857 sayılı İş Kauuu 53 ücü maddes

Detaylı

ANE - AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF

ANE - AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş. DENGELİ EMEKLİLİK YATIRIM FONU FON KURULU ÜÇÜNCÜ 3 AYLIK FAALİYET RAPORU Bu rapor AEGON Emekllk ve Hayat A.Ş Dengel Emekllk Yatırım Fonu nun 01.07.2011 30.09.2011 dönemne

Detaylı

VERĠ ZARFLAMA ANALĠZĠ ĠLE TÜRKĠYE NĠN BÖLGESEL EKO- ETKĠNLĠĞĠNĠN ARAġTIRILMASI. Muğla Üniversitesi, İktisat Bölümü, 48000-Muğla, ckone@mu.edu.

VERĠ ZARFLAMA ANALĠZĠ ĠLE TÜRKĠYE NĠN BÖLGESEL EKO- ETKĠNLĠĞĠNĠN ARAġTIRILMASI. Muğla Üniversitesi, İktisat Bölümü, 48000-Muğla, ckone@mu.edu. VERĠ ZARFLAMA ANALĠZĠ ĠLE TÜRKĠYE NĠN BÖLGESEL EKO- ETKĠNLĠĞĠNĠN ARAġTIRILMASI Al Çğde KÖNE Mğla Üvestes, İktsat Bölüü, 48000-Mğla, ckoe@.ed.t Eko-etklk südüülebllk aalzlede kllaıla ve doğal çeve üzedek

Detaylı

MEKANİK TESİSATTA EKONOMİK ANALİZ

MEKANİK TESİSATTA EKONOMİK ANALİZ MEKANİK TESİSATTA EKONOMİK ANALİZ Mustafa ÖZDEMİR İ. Cem PARMAKSIZOĞLU ÖZET Düya çapıda rekabeti ö plaa çıktığı bu gükü şartlarda, e gelişmiş ürüü, e kısa sürede, e ucuza üretmek veya ilk yatırım ve işletme

Detaylı

EMEKLILIK SİSTEMLERİ SINAV SORULARI WEB-ARALIK 2015. Bireysel emeklilik sistemine ilişkin olarak aşağıdakilerden hangisi(leri) yanlıştır?

EMEKLILIK SİSTEMLERİ SINAV SORULARI WEB-ARALIK 2015. Bireysel emeklilik sistemine ilişkin olarak aşağıdakilerden hangisi(leri) yanlıştır? EMEKLILIK SİSTEMLERİ SINAV SORULARI WEB-ARALIK 2015 Sou-1 Bieysel emeklilik sistemine ilişkin olaak aşağıdakileden hangisi(lei) yanlıştı? I. Bieysel emeklilik sistemindeki biikimle Sosyal Güvenlik Sistemine

Detaylı

tepav PARA POLİTİKASINDA YENİ ARAYIŞLAR ve TCMB 2 Ocak2012 R201202 RAPOR Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı GİRİŞ

tepav PARA POLİTİKASINDA YENİ ARAYIŞLAR ve TCMB 2 Ocak2012 R201202 RAPOR Türkiye Ekonomi Politikaları Araştırma Vakfı GİRİŞ RAPOR Ocak R epav Tükiye Ekoomi Poliikalaı Aaşıma Vakfı Faih ÖZATA Diekö, TEPAV Fias Esiüsü PARA POLİTİASINDA ENİ ARAIŞLAR ve TCMB GİRİŞ Tükiye Cumhuiye Mekez Bakası TCMB ı Nisa de öemli değişiklikle yapıla

Detaylı

Mühendislikte Olasılık, İstatistik, Risk ve Güvenilirlik Altay Gündüz. Mühendisler için İstatistik Prof. Dr. Mehmetçik Bayazıt, Prof. Dr.

Mühendislikte Olasılık, İstatistik, Risk ve Güvenilirlik Altay Gündüz. Mühendisler için İstatistik Prof. Dr. Mehmetçik Bayazıt, Prof. Dr. İSTATİSTİK DERSİ (BAÜ Müh-Mm Fakültes Dr. Bau Yağcı KAYNAKLAR Mühedslkte Olasılık, İstatstk, Rsk ve Güvelrlk Altay Güdüz Blgsayar (Ecel Destekl Uygulamalı İstatstk Pro. Dr. Mustaa Akkurt Mühedsler ç İstatstk

Detaylı

TÜRKİYE DEKİ EMEKLİLİK YATIRIM FONLARININ YATIRIM PERFORMANSLARININ ANALİZİ

TÜRKİYE DEKİ EMEKLİLİK YATIRIM FONLARININ YATIRIM PERFORMANSLARININ ANALİZİ TÜRKİYE DEKİ EMEKLİLİK YATIRIM FONLARININ YATIRIM PERFORMANSLARININ ANALİZİ İlhan EGE Mersin Üniversitesi ilhanege@mersin.edu.tr Emre Esat TOPALOĞLU Şırnak Üniversitesi eetopaloglu@sirnak.edu.tr Dilek

Detaylı

Zaman Skalasında Box-Cox Regresyon Yöntemi

Zaman Skalasında Box-Cox Regresyon Yöntemi Dokuz Eylül Üverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs, Clt:7, Sayı:, Yıl:0, ss.57-70. Zama Skalasıda Bo-Co Regresyo Yötem Atlla Özur İŞÇİ Sbel PAŞALI GÖKTAŞ ATMACA 3 M. Nyaz ÇANKAYA 4 Özet Hata term

Detaylı

θ A **pozitif dönüş yönü

θ A **pozitif dönüş yönü ENT B Kuvvetn B Noktaa Göe oment o o d θ θ d.snθ o..snθ d. **poztf dönüş önü noktasına etk eden hehang b kuvvetnn noktasında medana geteceğ moment o ; ı tanımlaan e vektöü le kuvvet vektöünün vektöel çapımıdı.

Detaylı

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ

ISF404 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ 4. HAFTA ISF44 SERMAYE PİYASALAR VE MENKUL KIYMETLER YÖNETİMİ PARANIN ZAMAN DEĞERİ VE GETİRİ ÇEŞİTLERİ Doç. Dr. Murat YILDIRIM muratyildirim@karabuk.edu.tr 2 Paraı Zama Değeri Paraı Zama Değeri Yatırım

Detaylı

ORTAK BAĞIMSIZ DENETİM VE MALİ MÜŞAVİRLİK LİMİTED ŞİRKETİ

ORTAK BAĞIMSIZ DENETİM VE MALİ MÜŞAVİRLİK LİMİTED ŞİRKETİ ORTAK BAĞIMSI Z DENETİ M VE MALİ MÜŞAVİ RLİK LİMİTED ŞİRKETİ 6102 SAYILI YENİ TÜRK TİCARET KANUNUNUN ANONİM VE LİMİTED ŞİRKETLERE GETİRDİKLERİ www.ortakusavr.co Sayfa 1 ÖNSÖZ Tcar hayatııza br çok yelk

Detaylı

Finansal Derinleşme, Ekonomik Büyüme ve Türk Finans Sistemi (1990-2010)

Finansal Derinleşme, Ekonomik Büyüme ve Türk Finans Sistemi (1990-2010) Selçuk Üverses Sosyal Blmler Esüsü Dergs Dr. Mehme YILDIZ Özel Sayısı 24, ss. 9-8 Selcuk Uversy Joural of Isue of Socal Sceces Dr. Mehme YILDIZ Specal Edo 24, p. 9-8 Fasal Derleşme, Ekoomk Büyüme ve Türk

Detaylı

Olabilirlik Oranı Yöntemine Dayalı, Yapısal Homojen Olmayan Varyans Testlerinin Piyasa Modeli İçin Karşılaştırılması

Olabilirlik Oranı Yöntemine Dayalı, Yapısal Homojen Olmayan Varyans Testlerinin Piyasa Modeli İçin Karşılaştırılması Dokuz Eylül Üverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs, Clt:6, Sayı:, Yıl:011, ss.135-144 Olablrlk Oraı Yöteme Dayalı, Yaısal Homoje Olmaya Varyas Testler Pyasa Model İç Karşılaştırılması Flz KARDİYEN

Detaylı

BÖLÜM 2 D YOT MODELLER

BÖLÜM 2 D YOT MODELLER BÖLÜM YOT MOELLER.1. Bi diyodu liee olmaya davaıı lei yöde kutulamı bi joksiyouu akım-geilim kaakteistii gei bi bölgede ekil-.1 deki gibi üstel bi deiim göstei. cak, geek küçük geekse büyük akımlaa dou

Detaylı

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 26, Sayı: 2, 2012 237

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 26, Sayı: 2, 2012 237 Atatük Üiesitesi İktisadi e İdai Bilile Degisi Cilt: 6 Sayı: 0 7 AR-GE PROJELERİNİN SEÇİİNDE GRUP ARARINA DAYALI BULANI ARAR VERE YALAŞII Tuba YAICI AYAN ) Selçuk PERÇİN ) Özet: Güüüzde A-Ge poeleii seçii

Detaylı

Matris Konverter Uygulaması. Matrix Converter Application

Matris Konverter Uygulaması. Matrix Converter Application Polteknk Degs Jounal of Polytechnc Clt:11 Sayı: s.19-198, 008 Vol: 11 No: pp.19-198, 008 Mats Konvete Uygulaması İsmal COŞKUN, Al SAYGIN, Mah DURSUN ÖZET Mats konvetele anahtalama topolojsndek gelşmelee

Detaylı

TĐCARĐ MATEMATĐK - 5.2 Bileşik Faiz

TĐCARĐ MATEMATĐK - 5.2 Bileşik Faiz TĐCARĐ MATEMATĐK - 5 Bileşik 57ÇÖZÜMLÜ ÖRNEKLER: Örek 57: 0000 YTL yıllık %40 faiz oraıyla yıl bileşik faiz ile bakaya yatırılmıştır Bu paraı yılı souda ulaşacağı değer edir? IYol: PV = 0000 YTL = PV (

Detaylı

α kararlı dağılım, VaR, Koşullu VaR,, Finansal α KARARLI DAĞILIMLARLA FİNANSAL RİSK

α kararlı dağılım, VaR, Koşullu VaR,, Finansal α KARARLI DAĞILIMLARLA FİNANSAL RİSK Marmara Üverstes İ.İ.B.F. Dergs YIL 00 CİLT XXVIII SAYI I S. 549-57 Özet KARARLI DAĞILIMLARLA FİNANSAL RİSK ÖLÇÜMÜ Ömer ÖNALAN * Bu çalışmada fasal kayıları kalı kuyruklu kararlı dağılım zledğ varsayımı

Detaylı

SESSION 1. Asst. Prof. Dr. Fatih Ecer (Afyon Kocatepe University, Turkey) Abstract

SESSION 1. Asst. Prof. Dr. Fatih Ecer (Afyon Kocatepe University, Turkey) Abstract SESSION 1 Türkye dek Kout Fyatlarıı Tahmde Hedok Regresyo Yötem le Yapay Sr Ağlarıı Karşılaştırılması Comparso of Hedoc Regresso Method ad Artfcal Neural Networks to Predct Housg Prces Turkey Asst. Prof.

Detaylı

BEL RL ZAMAN PER YOTLU ÇOK ROTALI DÖNGÜSEL SEFERLER YAPAN ARAÇLARDAN KURULU Ç LOJ ST K S STEM NE L K N MATEMAT KSEL MODEL ÖNER S

BEL RL ZAMAN PER YOTLU ÇOK ROTALI DÖNGÜSEL SEFERLER YAPAN ARAÇLARDAN KURULU Ç LOJ ST K S STEM NE L K N MATEMAT KSEL MODEL ÖNER S BEL RL ZAMAN PER YOTLU ÇOK ROTALI DÖNGÜSEL SEFERLER YAPAN ARAÇLARDAN KURULU Ç LOJ ST K S STEM NE L K N MATEMAT KSEL MODEL ÖNER S Hüseyn Selçuk KILIÇ M. Bülent DURMU O LU Muat BASKAK Mamaa Ünestes stanbul

Detaylı

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225 Atatürk Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt: 25, Sayı:, 20 225 FİNANSAL ANALİZDE KULLANILAN ORANLAR VE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ: EKONOMİK KRİZ DÖNEMLERİ İÇİN İMKB İMALAT SANAYİ

Detaylı

Genelleştirilmiş Ortalama Fonksiyonu ve Bazı Önemli Eşitsizliklerin Öğretimi Üzerine

Genelleştirilmiş Ortalama Fonksiyonu ve Bazı Önemli Eşitsizliklerin Öğretimi Üzerine Geelleşrlmş Oralama Foksyou ve Bazı Öeml Eşszlkler Öğrem Üzere Gabl ADİLOV, Gülek TINAZTEPE & Serap KEALİ * Öze Armek oralama, Geomerk oralama, Harmok oralama, Kuvadrak oralama ve bular arasıdak lşk vere

Detaylı

ARALIK 2008 BİREYSEL EMEKLİLİK FONLARI DEĞERLENDİRMESİ

ARALIK 2008 BİREYSEL EMEKLİLİK FONLARI DEĞERLENDİRMESİ ARALIK 2008 BİREYSEL EMEKLİLİK FONLARI DEĞERLENDİRMESİ ARALIK ayında TL dolar karşısında %2.60 değerlenirken İMKB %4.47 yükseldi. ÜFE %-3.54 olarak gerçekleşti. Bireysel Emeklilik fonları toplam olarak

Detaylı

İstatistik ve Olasılık

İstatistik ve Olasılık İstatistik ve Olasılık Ders 3: MERKEZİ EĞİLİM VE DAĞILMA ÖLÇÜLERİ Prof. Dr. İrfa KAYMAZ Taım Araştırma souçlarıı açıklamasıda frekas tablosu ve poligou isteile bilgiyi her zama sağlamayabilir. Verileri

Detaylı

Analitik Hiyerarşi Süreci Kullanılarak Kişi Takip Cihazı Seçimi. Person Tracking Device Selection Using Analytic Hierarchy Process

Analitik Hiyerarşi Süreci Kullanılarak Kişi Takip Cihazı Seçimi. Person Tracking Device Selection Using Analytic Hierarchy Process BİLİŞİM TKNOLOJİLRİ DRGİSİ, CİLT: 8, SAYI: 1, OCAK 2015 20 Aaltk Hyerarş Sürec Kullaılarak Kş Takp Chazı Seçm Bedredd Al AKÇA 1, Ahmet DOĞAN 2, Uğur ÖZCAN 3 1 Yöetm Blşm Sstemler, Blşm sttüsü, Gaz Üverstes,

Detaylı

T.C. TRAKYA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İKİ BOYUTTA ETKİLEŞEN TUZAKLANMIŞ AŞIRI SOĞUK BOZONLAR

T.C. TRAKYA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İKİ BOYUTTA ETKİLEŞEN TUZAKLANMIŞ AŞIRI SOĞUK BOZONLAR T.C. TRAKYA ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ İKİ BOYUTTA ETKİLEŞEN TUZAKLANMIŞ AŞIRI SOĞUK BOZONLAR Al hsan MEŞE DOKTORA TEZİ FİZİK ANABİLİM DALI Danışman :. Pof. D. Eol OKAN. Pof.D. Zeha AKDENİZ EDİRNE

Detaylı

TÜRKİYE NİN TİCARİ HİZMETLER ENDÜSTRİ İÇİ TİCARETİ

TÜRKİYE NİN TİCARİ HİZMETLER ENDÜSTRİ İÇİ TİCARETİ Clt 2, Sayı 2, 2010 ISSN: 1309-8020 (Ole) TÜRKİYE NİN TİCARİ HİZMETLER ENDÜSTRİ İÇİ TİCARETİ Ahmet AYDIN Balıkesr Üverstes Badırma İ.İ.B.F. Kampüsü, Çaakkale Yolu 2.Km. Badırma/Balıkesr E-posta: ahmetayd10@gmal.com

Detaylı

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU 6.07.0 ÇOKLU REGRESON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-ON KATSAILARININ ORUMU ÇOKLU REGRESON MODELİ Ekonom ve şletmeclk alanlarında herhang br bağımlı değşken tek br bağımsız

Detaylı

1 Giriş. 2 Şirket Birleşme - Devralmaları ve Teorik Çerçeve SESSION 1

1 Giriş. 2 Şirket Birleşme - Devralmaları ve Teorik Çerçeve SESSION 1 SESSION 1 Fm Devlmlının Fmnın Sektö İçndek Pefomnsı Üzendek Etks: Bos İstnbul Uygulmsı The Influence of Acqustons on Fm s Pefomnce wthn Secto: An Applcton on Istnbul Stock Exchnge Assoc. Pof. D. İbhm Hll

Detaylı

ARAÇ YOL YÜKLERİNİN DIŞ DİKİZ AYNAYA ETKİLERİ VE DIŞ DİKİZ AYNA TİTREŞİM PARAMETRELERİNİN İNCELENMESİ

ARAÇ YOL YÜKLERİNİN DIŞ DİKİZ AYNAYA ETKİLERİ VE DIŞ DİKİZ AYNA TİTREŞİM PARAMETRELERİNİN İNCELENMESİ OTEKON 4 7 Otomotiv Teknolojilei Kongesi 6 7 Mayıs 04, BURSA ARAÇ YOL YÜKLERİNİN DIŞ DİKİZ AYNAYA ETKİLERİ VE DIŞ DİKİZ AYNA TİTREŞİM PARAMETRELERİNİN İNCELENMESİ Basi ÇALIŞKAN *, İan KAMAŞ *, Tane KARSLIOĞLU

Detaylı

BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ SÜRECİ YÖNTEMİNDE DUYARLILIK ANALİZLERİ: YENİ BİR ALTERNATİFİN EKLENMESİ - ENERJİ KAYNAĞININ SEÇİMİ ÜZERİNDE BİR UYGULAMA

BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ SÜRECİ YÖNTEMİNDE DUYARLILIK ANALİZLERİ: YENİ BİR ALTERNATİFİN EKLENMESİ - ENERJİ KAYNAĞININ SEÇİMİ ÜZERİNDE BİR UYGULAMA İstabul Tcaret Üverstes Fe Bller Dergs Yıl:7 Sayı:4 Güz 2008/2 s.5-34 BULANIK ANALİTİK HİYERARŞİ SÜRECİ YÖNTEMİNDE DUYARLILIK ANALİZLERİ: YENİ BİR ALTERNATİFİN EKLENMESİ - ENERJİ KAYNAĞININ SEÇİMİ ÜZERİNDE

Detaylı

ANE-AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF

ANE-AEGON EMEKLİLİK VE HAYAT A.Ş.DENGELİ EYF AEGON EMEKLĐLĐK VE HAYAT A.Ş. DENGELĐ EMEKLĐLĐK YATIRIM FONU FON KURULU ÜÇÜNCÜ 3 AYLIK FAALĐYET RAPORU Bu rapor Aegon Emekllk ve Hayat A.Ş Dengel Emekllk Yatırım Fonu nun 01.07.2009 30.09.2009 dönemne

Detaylı

ZAMAN DOMENİNDE SONLU FARKLAR METODU İLETEK BOYUTLU YAPILARDA ELEKTROMANYETİK DALGA YAYILIMININ SİMÜLASYONU

ZAMAN DOMENİNDE SONLU FARKLAR METODU İLETEK BOYUTLU YAPILARDA ELEKTROMANYETİK DALGA YAYILIMININ SİMÜLASYONU UBMK :. ULUSAL BİLİŞİM-MULTİMDYA KONFRANSI 76 ZAMAN DOMNİND SONLU FARKLAR MTODU İLTK BOYUTLU YAPILARDA LKTROMANYTİK DALGA YAYILIMININ SİMÜLASYONU Yavu ROL asa. BALIK eol@fia.edu. balik@fia.edu. Fıa Üivesiesi

Detaylı

Örnek 1. Çözüm: Örnek 2. Çözüm: 60 30000 300 60 = = = 540

Örnek 1. Çözüm: Örnek 2. Çözüm: 60 30000 300 60 = = = 540 Önek 1 1.8 kn yük altında 175 dev/dak dönen bi mil yatağında çalışacak bilyeli ulman için, 5 saat ömü ve %9 güvenililik istemekteyiz. Öneğin SKF kataloğundan seçmemiz geeken inamik yük sayısı (C 1 ) nedi?

Detaylı

Matematik olarak normal dağılım fonksiyonu. 1 exp X 2

Matematik olarak normal dağılım fonksiyonu. 1 exp X 2 Matematk olarak ormal dağılım foksyou f ( ) ep ( ) Şeklde fade edlr. Burada μ artmetk ortalama, σ se stadart sapma değer gösterr ve dağılım foksyou N(μ, σ) otasyou le gösterlr. Bu deklem geometrk görütüsü

Detaylı

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ TRİBOLOJİ LABORATUARI DENEY FÖYÜ

SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ TRİBOLOJİ LABORATUARI DENEY FÖYÜ SÜLEYMAN DEMİREL ÜNİVERSİTESİ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ BÖLÜMÜ TRİBOLOJİ LABORATUARI DENEY FÖYÜ DENEY ADI RADYAL KAYMALI YATAKLARDA SÜRTÜNME KUVVETİNİN ÖLÇÜLMESİ DERSİN ÖĞRETİM ÜYESİ YRD.DOÇ.DR.

Detaylı

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 9 Sayı: 1 s. 1-7 Ocak 2007 HİDROLİK PROBLEMLERİNİN ÇÖZÜMÜNDE TAŞIMA MATRİSİ YÖNTEMİ

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ Cilt: 9 Sayı: 1 s. 1-7 Ocak 2007 HİDROLİK PROBLEMLERİNİN ÇÖZÜMÜNDE TAŞIMA MATRİSİ YÖNTEMİ DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLESİ FEN ve MÜHENDİSLİK DERGİSİ lt: 9 Sayı: s -7 Ocak 7 HİDROLİK PROBLEMLERİNİN ÇÖÜMÜNDE AŞIMA MARİSİ YÖNEMİ (MEHOD OF RANSFER MARIX O HE ANALYSIS OF HYDRAULI PROBLEMS) Rasoul DANESHFARA*,

Detaylı

Doç. Dr. M. Mete DOĞANAY Prof. Dr. Ramazan AKTAŞ

Doç. Dr. M. Mete DOĞANAY Prof. Dr. Ramazan AKTAŞ TAHVİL DEĞERLEMESİ Doç. Dr. M. Mee DOĞANAY Prof. Dr. Ramaza AKTAŞ 1 İçerik Tahvil ve Özellikleri Faiz Oraı ve Tahvil Değeri Arasıdaki İlişki Tahvili Geiri Oraı ve Vadeye Kadar Geirisi Faiz Oraı Riski Verim

Detaylı

Basit Makineler Çözümlü Sorular

Basit Makineler Çözümlü Sorular Basit Makinele Çözümlü Soula Önek 1: x Çubuk sabit makaa üzeinde x kada haeket ettiilise; makaa kaç tu döne? x = n. n = x/ olu. n = sabit makaanın dönme sayısı = sabit makaanın yaıçapı Önek : x Çubuk x

Detaylı

İSTATİSTİK. Doç. Dr. Suat ŞAHİNLER Arş.Gör. Özkan GÖRGÜLÜ

İSTATİSTİK. Doç. Dr. Suat ŞAHİNLER Arş.Gör. Özkan GÖRGÜLÜ İSTATİSTİK Doç. Dr. Suat ŞAHİNLER Arş.Gör. Özka GÖRGÜLÜ Tavsye Edle Kayak Ktaplar Her öğrec keds tuttuğu düzel otlar.. Akar, M. ve S. Şahler, (997). İstatstk. Ç.Ü. Zraat Fakültes Geel Yayı No: 74, Ders

Detaylı

AES S Kutusuna Benzer S Kutuları Üreten Simulatör

AES S Kutusuna Benzer S Kutuları Üreten Simulatör AES S Kutusua Bezer S Kutuları Ürete Smulatör M.Tolga SAKALLI Trakya Üverstes Blgsayar Mühedslğ tolga@trakya.edu.tr Erca BULUŞ Trakya Üverstes Blgsayar Mühedslğ ercab@trakya.edu.tr Adaç ŞAHİN Trakya Üverstes

Detaylı

ARAŞTIRMA MAKALESİ / RESEARCH ARTICLE

ARAŞTIRMA MAKALESİ / RESEARCH ARTICLE ANADOLU ÜNİVERSİTESİ BİLİM VE TEKNOLOJİ DERGİSİ A Uygulamalı Blmler ve Mühedslk ANADOLU UNIVERSITY JOURNAL OF SCIENCE AND TECHNOLOGY A Appled Sceces ad Egeerg Clt/Vol.: 3-Sayı/No: : 5-63 (202 ARAŞTIRMA

Detaylı

BÖLÜM 3 YER ÖLÇÜLERİ. Doç.Dr. Suat ŞAHİNLER

BÖLÜM 3 YER ÖLÇÜLERİ. Doç.Dr. Suat ŞAHİNLER BÖLÜM 3 YER ÖLÇÜLERİ İkici bölümde verileri frekas tablolarıı hazırlaması ve grafikleri çizilmesideki esas amaç; gözlemleri doğal olarak ait oldukları populasyo dağılışıı belirlemek ve dağılışı geel özelliklerii

Detaylı

Örnek A. Benzer tipteki 40 güç kaynağının dayanma süreleri aşağıdaki gibidir. Genişletilmiş frekans tablosu oluşturunuz;

Örnek A. Benzer tipteki 40 güç kaynağının dayanma süreleri aşağıdaki gibidir. Genişletilmiş frekans tablosu oluşturunuz; Öre A. Bezer pe 40 güç ayağıı dayama süreler aşağıda gbdr. Geşlelmş reas ablosu oluşuruuz;, 4,7 3, 3,4 3,3 3, 3,9 4, 3,4 4, 3,8 3,7 3,6 3,8 3,7 3,0,,6 3, 3,,6,9 3, 3,0 3,3 4,3 3, 4, 4,6 3, 3,3 4,4 3,9,9

Detaylı

ATOM MODELLER THOMSON ATOM MODEL. -parçacığının sapma açısı, ( ) ; tan θ = k. q α.q ç 1. 2 2.E k b

ATOM MODELLER THOMSON ATOM MODEL. -parçacığının sapma açısı, ( ) ; tan θ = k. q α.q ç 1. 2 2.E k b ATOM MODLLR THOMSON ATOM MODL TOR ; Bu modele göe atom yaklaşık 10 10 mete çaplı bi küe şeklidedi. Pozitif yükle bu küe içie düzgü olaak Dağıtılmıştı. Negatif yüklü elektola ise küe içide atomu leyecek

Detaylı

Sadece daha da iyisi.

Sadece daha da iyisi. TMMOB H A B E R DENEME Bildiğiniz ve güvendiğiniz heşey. Sadece daha da iyisi. %15 indiimle yeni bi Suit satın alabili veya mevcut Autodesk üünleinizi Suitlee yükseltebilisiniz. Autodesk Building Design

Detaylı

Lojistik Regresyonda Meydana Gelen Aşırı Yayılımın İncelenmesi

Lojistik Regresyonda Meydana Gelen Aşırı Yayılımın İncelenmesi Yüzücü Yıl Üverstes, Zraat Fakültes, Tarım Blmler Dergs (J. Agrc. Sc.), 008, 18(1): 1-5 Araştırma Makales/Artcle Gelş Tarh: 10.06.007 Kabul Tarh: 7.1.007 Lojstk Regresyoda Meydaa Gele Aşırı Yayılımı İcelemes

Detaylı

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN BİLİMLERİ DERGİSİ

DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN BİLİMLERİ DERGİSİ DEÜ MÜHENDİSLİK FAKÜLTESİ FEN BİLİMLERİ DERGİSİ Clt: 2 Sayı: 3 sh 87-02 Ekm 200 VOLTERRA SERİLERİ METODU İLE DOĞRUSAL OLMAYAN SİSTEMLERİN FREKANS BOYUTUNDA ANALİZİ İÇİN NET TABANLI ARAYÜZ TASARIMI (DESIGN

Detaylı

TMMOB ELEKTRİK MÜHENDİSLERİ ODASI ELEKTRİK TESİSLERİNDE TOPRAKLAMA ÖLÇÜMLERİ VE ÖLÇÜM SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ

TMMOB ELEKTRİK MÜHENDİSLERİ ODASI ELEKTRİK TESİSLERİNDE TOPRAKLAMA ÖLÇÜMLERİ VE ÖLÇÜM SONUÇLARININ DEĞERLENDİRİLMESİ TMMOB ELEKTİK MÜHENDİSLEİ ODASI ELEKTİK TESİSLEİNDE TOPAKLAMA ÖLÇÜMLEİ VE ÖLÇÜM SONUÇLAININ DEĞELENDİİLMESİ Not : Bu çalışma Elk.Y.Müh. Tane İİZ ve Elk.Elo.Müh. Ali Fuat AYDIN taafından Elektik Mühendislei

Detaylı