Tarımsal Alanlarda Sulamanın Enerji Üretimi Üzerine Etkisi

Ebat: px
Şu sayfadan göstermeyi başlat:

Download "Tarımsal Alanlarda Sulamanın Enerji Üretimi Üzerine Etkisi"

Transkript

1 TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ 2009, 15 (3) ANKARA ÜNİVERSİTESİ ZİRAAT FAKÜLTESİ Tarımsal Alanlarda Sulamanın Enerj Üretm Üzerne Etks Mücaht OPAN 1 Temel TEMİZ 1 Adnan ÖNER 1 Eyüp DUMLU 2 Gelş Tarh: Kabul Tarh: Öz: Bu çalışmada, çok amaçlı ve çok barajlı br su kaynakları sstem çn sulama suyu mktarının parametrk değşken olarak göz önüne alındığı br optmzasyon model gelştrlmştr. Gelştrlen model k aşamalıdır. Modeln lk aşamasında, kurak dönemn aylık ortalama akımları kullanılarak, güvenlr güç değerler enbüyüklenmştr. İknc aşamada se, modelde parametrk kısıt olarak enbüyüklenmş güvenlr güç değerler yerleştrlerek ve aylık ortalama akımlar kullanılarak sstemn toplam enerjsnn enbüyüklenmes gerçekleştrlmştr. Optmzasyon teknğ olarak ardışık yaklaştırmalı dnamk programlama (DPSA) kullanılmıştır. Model Munzur Nehr Havzası nda bulunan çok amaçlı ve çok barajlı br su kaynakları sstemne uygulanmıştır. Elde edlen sonuçlar hem enerj üretm faydası hem sulama suyu faydası hem de toplam fayda bakımından değerlendrlmştr. Sonuç olarak, sstemn toplam faydasının enbüyük olduğu yerde, sulama suyu mktarı 60x10 6 m 3 olarak elde edlmştr. Anahtar Kelmeler: Su kaynakları sstem, sulama, enerj üretm, parametrk değşken yaklaşımı, ardışık yaklaştırma, dnamk programlama Effect of Irrgaton on Energy Producton n Agrcultural Areas Abstract: In ths study, an optmzaton model, taken nto consderaton to the rrgaton water as parametrc varable, s developed for a water resources system wth mult-objectve and multple reservors. Ths model has two stages. In the frst stage of the model, the maxmzed frm power values are maxmzed by usng monthly mean nflow data of the drought perod. In the second stage, the maxmzaton of the total energy of the system s realzed by locatng frm power values as parametrc constant and by usng data of the monthly average nflow n the model. A dynamc programmng wth successve approxmatons s used as optmzaton technque. The model s appled to a water resources system wth multple reservors and mult-objectve n the Munzur Rver Basn, Turkey. Results obtaned are evaluated to the energy producton, rrgaton water and total benefts. As a result, the rrgaton water has obtaned as 60x10 6 m 3 where the total beneft of the system s maxmzed. Key Words: Water resources system, rrgaton, energy producton, parametrc varable approach, dynamc programmng, successve approxmatons Grş Tarımsal alanlarda bulunan çok amaçlı barajlardan oluşan sstemlerde sulama çn baraj etrafında bulunan sulama alanları enerj üretmn olumsuz yönde etkleyecek duruma geleblr. Bu durumu rdeleyeblmek çn sulama alanlarının büyüklüğünün, mevsmsel sulama htyacının, ürün yelpazesnn, enbüyük faydayı sağlayacak ürünlern ve bu ürünlern fayda değerlernn blnmes gerekmektedr. Bu blgler elde edldkten sonra, enerj üretm amaçlı uzun sürel optmal şletme model gelştrlp bu model çnde sulama mktarının faydası rdelenerek bu faydanın enerj üretm üzerndek etkler araştırılablr. Labade (2004), çok barajlı sstemlerde enerj optmzasyonu ve taşkın kontrolü gb amaçların gerçekleştrlmes çn yapılan çalışmalar üzerne dkkatler çekmştr. Güvel (1997), Sert ve ark. (1982, 1983), Yakowtz (1982), Yeh (1985) ve Yurtal (1993), enerj optmzasyonu le lgl çalışmalarında, enerj üretmnn doğrusal olmaması nedenyle, doğrusal olmayan optmzasyon (doğrusal olmayan programlama ve dnamk programlama gb) ve smülasyon teknklern kullanmışlardır. Needham (2003), taşkın kontrolü ve sulama gb amaçlar çn doğrusal ve doğrusal olmayan programlama teknklern ve smülasyonu kullanmıştır. Shm ve ark. (2002), DPSA yı Kore de, Han Havzası nda, gerçek-zamanlı taşkın kontrol şletmeler çn uygulamışlardır. Son olarak, Y ve ark. (2003), DPSA yı, Aşağı Colorado Nehr Baraj Sstem nde saatlk optmal hdro - güç brmlernn 1 Kocael Ünverstes, Mühendslk Fakültes, İnşaat Mühendslğ Bölümü, Kocael, Türkye 2 Tarım İşletmeler Genel Müdürlüğü, Koçaş İşletmeler, Aksaray, Türkye

2 232 TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ 2009, Clt 15, Sayı 3 planlanmasına yardımcı olması amacıyla uygulamışlardır. Bu çalışmanın amacı tarımsal alanlarda bulunan çok barajlı sstemde sulamanın enerj üretm üzerne etklern araştırmaktır. Bunun çn sulama suyunun parametrk değşken olarak kullanıldığı br optmzasyon model gelştrlmştr. Bu modeln lk aşamasında, kurak dönemn aylık ortalama akımları kullanılarak, güvenlr güç değerler enbüyüklenmştr. İknc aşamada se, modelde güvenlr güç değerler parametrk kısıt olarak yerleştrlerek ve aylık ortalama akımlar kullanılarak sstemn toplam enerjs enbüyüklenmştr. Bu aşamalardan lknde aylık mnmum şletme sevyeler, kncsnde se aylık normal şletme sevyeler elde edlmştr. Materyal ve Yöntem Sstem: Munzur Nehr Havzası nda Munzur Nehr ana kolu üzernde ardışık şeklde bulunan çok barajlı br su kaynakları sstem uygulama amaçlı olarak seçlmştr. Bu ssteme at barajlardan Y. Konaktepe, Kaletepe, Uzunçayır Barajları enerj amaçlı ve brktrmel; Gülyayla ve Tuncel Barajları se enerj amaçlı ve brktrmesz (nehr santral) olarak planlanmışlardır. Çzelge 1 de, bu barajlara at verler (nehr santral olan barajlarda maksmum ve mnmum şletme sevyeler aynıdır, çünkü gelen su mktarı brktrlmeden sabt br düşüden düşürülmektedr), Çzelge 2 de, brktrmel barajlara at hacm yükseklk lşkler ve Çzelge 3 de se, brktrmel barajlara at yılları arasında gözlenmş aylık buharlaşma verlernden elde edlen aylık ortalama buharlaşma değerler verlmştr. ekl 1 de krtk döneme (kurak) at aylık akımlar gösterlmştr. Bu krtk akım verler uzun sürel optmal şletme modelnde kullanılarak ve sulama suyu mktarı parametrk olarak değştrlerek güvenlr güç değerler enbüyüklenrken aylık mnmum şletme sevyeler elde edlecektr. ekl 2 de yılları arasında gözlenmş 27 yıllık akım verlernden elde edlen aylık ortalama akımlar verlmştr. Bu aylık ortalama akım verler uzun sürel optmal şletme modelnde kullanılarak, sulama suyu mktarı parametrk olarak değştrlerek ve enbüyüklenmş güvenlr güç değerler modele parametrk kısıt olarak yerleştrlp toplam enerj enbüyüklenrken aylık normal şletme sevyeler elde edlecektr. Çzelge 1. Munzur Nehr Havzası nda bulunan barajlara at verler, [Temz (2008)] Barajlar Y. Konaktepe Gülyayla Kaletepe Tuncel Uzunçayır Yağış Alanı (km 2 ) Kurulu Güç (MW) Baraj Yükseklğ (m) mum İşletme Sevyes (m) Mnmum şletme sevyes (m) mum Hacm (10 6 m 3 ) Mnmum Hacm (10 6 m 3 ) Kuyruksuyu kotu (m) Enerj Üretm Kapastes (10 6 m 3 ) Çzelge 2. Barajlarda hacm yükseklk lşks (h=a.s b +c, h (m), S (10 6 m 3 )), [Temz (2008)] Barajlar Y. Konaktepe Gülyayla Kaletepe Tuncel Uzunçayır A B C (h:yükseklk, S:Hacm, a, b ve c : Hacm-yükseklk lşk parametreler) Çzelge 3. Brktrmel barajlardak buharlaşma değerler (mm/ay), [Temz (2008)] Barajlar Ocak ubat Mart Nsan Mayıs Hazran Temmuz Ağustos Eylül Ekm Kasım Aralık Y. Konaktepe Kaletepe Uzunçayır

3 OPAN, M., T. TEMİZ, A. ÖNER ve E. DUMLU. Tarımsal alanlarda sulamanın enerj üretm üzerne etks 233 ekl 1. Barajlara krtk dönemde havzasından gelen aylık kurak akımlar, [Temz (2008)] ekl 2. Barajlara havzasından gelen aylık ortalama akımlar, [Temz (2008)] Sert ve ark.(2007), Munzur Nehr Havzası ndak Yukarı Konaktepe Barajı nın etrafında bulunan tarımsal alanlarda brm sulama alanına düşen enbüyük faydaya sahp ürünler (domates, salatalık, bber ve patlıcan) belrledkten sonra, bu ürünlern sulama suyu mktarına karşılık oluşan toplam parasal net fayda değerlern elde etmşlerdr. Buradan, ekl 3 de gösterldğ gb, Yukarı Konaktepe Barajı çn sulama suyu mktarına karşılık sulama suyu faydasının değşmn önermşlerdr. Sulama suyu mktarı (10 6 m 3 ) Sstemn matematksel model: Br akarsu üzerndek çok sayıda baraj ve hdroelektrk santral(hes), çok amaçlı ve çok barajlı br su kaynakları sstem olarak tanımlanablr. ekl 4 de, sulama alanı olan çok barajlı br su kaynakları sstem şematk olarak gösterlmştr. Burada, lk baraj etrafında sulama alanları bulunduğu öngörülmüştür. Bu sstem çnde bulunan herhang br -barajının t-zamanına at şletlmes le lgl değşkenler, ekl 5 de gösterldğ gbdr. Burada, =l,2,m: Baraj sayısını, t=1,2,km: Ay/gün/saat olarak şletme zamanını göstermektedr. Sulama Alanı Sulama Alanı 1 M HES HES HES Sulama suyu faydası (10 6 TL/Yıl) ekl 3. Yukarı Konaktepe Barajı nda sulama suyu mktarına karşılık sulama suyu değşm ekl 4. Çok barajlı br su kaynakları sstemnn şematk görünüşü

4 234 TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ 2009, Clt 15, Sayı 3 Bu ssteme at herhang br -barajı çn t- zamandak su denges lşks; ds = X, t Y, t (1) dt şeklnde yazılablr. Burada, X, t : Baraja gren akımları, Y, t : Barajdan çıkan akımları ve ds : dt Barajda depolanan su mktarının zamanla değşm olarak tanımlanmıştır. Ayrık zaman dlm çn su denges lşks aşağıda verldğ gbdr. ds S = (2) dt t F,t, Q, R 1,t 1,t ekl 5. Herhang br barajın şletlmes le lgl değşkenler Buradan, S t I, t, L, t S S, t S Mn Q,t, HES α. 2 Q, t = X,t Y,t (3) olarak yazılablr. Burada, ssteme gren ve çıkan su mktarı, X, t = F, t + Q 1, t + R 1, t (4) Y, t = Q, t + R, t + L, t + I, t (5) şeklnde olup, burada, S, t : Barajda depolanan su mktarı, F,t : Barajın havzasından gelen akım mktarı, Q, t : Barajdan enerj üretm çn bırakılan akım mktarı, R, t : Barajda dolu savaktan bırakılan akım mktarı, I, t : Barajda sulamaya ayrılan akım mktarı ve L, t : Barajdak buharlaşma ve dğer kayıplar olarak tanımlanablr. Eğer t =1 brm zaman olarak ele alındığında, su denges lşks, R,t h *, t h, t S = S, t + 1 S, t (6) le buradan, S,t + 1 S,t = F,t + Q 1,t + R 1,t Q,t R,t L,t (7) şeklnde fade edleblr. Çok barajlı br su kaynakları sstemnde her br baraj çn depolanan su mktarları, baraj maksmum ve mnmum hacmler le sınırlanmış olmaktadır. Buna göre her br barajda depolanmış su mktarı S Mn S S, t (8) arasında olmakta, burada S Mn :Barajda depolanan mnmum su mktarını ve S :Barajda depolanan maksmum su mktarını göstermektedr. Barajdan bırakılacak akımlar enerj üretm kapastesne ve dolu savak kapastesne bağlı olarak sınırlanablr. Buna göre barajdan bırakılan akımlar, 0 Q Q, t (9) 0 R R, t (10) olmaktadır. Burada, Q : Barajdan enerj üretm çn bırakılablecek maksmum su mktarını ve R : Barajda dolu savaktan bırakılablecek maksmum su mktarını göstermektedr. Dğer taraftan, barajlardan bırakılan toplam akıma alt ve üst sınırlar tanımlanablr. O zaman, W W, t ( Q, t + R, t ) (11) arasında olup, burada, W, t : Barajda akarsu yatağına bırakılması gereken kuraklık ve krllk kontrolü çn mnmum su mktarı ve W : Barajda akarsu yatağına bırakılablecek taşkın kontrolü çn maksmum su mktarı olarak tanımlanmaktadır. Baraj etrafında bulunan tarımsal alanlarda yapılacak sulama çn ayrılan sulama suyu mktarı değerler mnmum ve maksmum sulama suyu mktarları arasında değşmektedr. Yan, I Mn I, t I, t, t (12)

5 OPAN, M., T. TEMİZ, A. ÖNER ve E. DUMLU. Tarımsal alanlarda sulamanın enerj üretm üzerne etks 235 şeklndedr. Burada, I Mn, t : Barajdan sulamaya ayrılablecek mnmum sulama suyu mktarını ve I, t : Barajdan sulamaya ayrılablecek maksmum sulama suyu mktarını göstermektedr. Her br barajda enerj üretm çn bırakılan akımdan elde edlen gücün hdroelektrk santral kurulu gücünü aşmaması gerekmektedr. Yan, ortalama güç, P, t = k. Q, t. h, t (13) olup, P, t P k, olmalıdır. Burada, P k : Barajda kurulu güç, k : Enerj üretm katsayısı ve h, t : Ortalama net düşüdür. Barajlardak ortalama su yükseklğ se, h * S, t + S, t + 1, t = h 2 (14) şeklnde (ortalama depolanmış su mktarının br fonksyonu olarak) elde edlmektedr. Cebr boru veya taşıma tünelndek sürtünme kayıpları dkkate alındığında, h h *, t =, t ( h f ), t (16) olmakta ve buradan h * Q 2, t = h, t α., t. l (17) yazılmaktadır. Burada, h *,t : Tüneldek sürtünme kaybı düşünülmeden önce barajdak ortalama su yükseklğ, ( h f ), t : Baraja at cebr borudak sürtünmeden dolayı yük kaybı, α : Barajda tünel çapına ve sürtünme özellklerne bağlı br katsayı ve l : Baraja at cebr boru uzunluğu olarak tanımlanmaktadır. Burada, barajdak h, t yükseklğne karşılık gelen depolama yüzey alanı belrlenp, bu değer buharlaşma yükseklğ le çarpılarak buharlaşma mktarı belrleneblr. Enerj üretm amaçlı uzun sürel planlama çn optmzasyon model: Çok amaçlı çok barajlı su kaynakları sstemnde uzun sürel planlama modelnde, zaman adımları olarak aylar kullanılmaktadır. Sstemn verlen 10 7 m 3 /Ay boyutu çn, ardışık yaklaştırmalı dnamk programlama (DPSA) model le aylık kurak dönem akımları kullanılarak ve sulama suyu mktarı parametrk olarak değştrlerek güvenlr güç değerler enbüyükleyecek şeklde aylık mnmum şletme sevyeler ( S Mn, t ) belrlenmektedr. Buradan elde edlen güvenlr güç değerler modelde parametrk kısıt olarak kullanılıp, sulama suyu mktarı parametrk olarak değştrlerek ve aylık ortalama akımlar le toplam enerj enbüyüklenmekte ve aylık normal şletme sevyeler ( S Nor, t ) bulunmaktadır. Bu durumda amaç fonksyonu, k aşamalı olup; 1. aşama, kurak dönemn aylık akımları le güvenlr gücün enbüyüklenmes, M ( Mn P ) 1 =, t (18) 2.aşama, aylık ortalama akımlarla toplam enerjnn enbüyüklenmes, KM M = ( P t PG ). ps + PG. pg t 1 = 1, (19) KM M ( Max P t t = 1 = 1, le eşdeğer) M P t P G = 1, (20) şeklndedr. Burada, P G : Enbüyüklenmş güvenlr gücü (parametrk kısıt), p G : Güvenlr enerj brm fyatını, p S : Sekonder enerj brm fyatını göstermektedr. Güvenlr güç ( P G ), kurak dönemn aylık akımları kullanılarak belrlenmekte ve aylık ortalama akımlara göre sekonder enerjnn enbüyüklenmes le toplam enerjnn enbüyüklenmes sağlanmış olmaktadır. Burada kullanılan enerj brm fyatlarının sonuç üzernde br etks olmamakla brlkte, sadece toplam enerj faydasının değern belrlemek çn kullanılmaktadır. Yapısal denklemler, Denklem 7 de fade edlen her br baraj ve dönem çn yazılan su denges lşks şeklndedr. Sstemdek kısıtlar se, Denklem 8 de gösterlen her br baraja at şletme sevyesnn maksmum ve mnmum değerler le Denklem 9 ve 10 da gösterlen enerj üretm çn barajdan bırakılan ve dolusavaktan savaklanan akımların maksmum değerler olarak tanımlanmaktadır.

6 236 TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ 2009, Clt 15, Sayı 3 Ardışık yaklaştırmalı dnamk programlama (DPSA): DPSA optmzasyon teknğn kullanmanın amacı, çok karar değşkenl br dnamk programlama (DP) problemn, her brnde tek br karar değşken olan DP ye at alt problemlere ayrıştırmak ve böylece karar değşkenlern teker teker ele alarak ana problem çözmektr. Bu teknğn avantajı, çok boyutlu br dnamk programlama problemn br dz tek boyutlu probleme ndrgeyerek, hem hesaplama zamanını hem de blgsayar bellek gereksnmlern (DP de blgsayar zamanı ve bellek gereksnm üssel br artış göstermektedr) azaltmaktır. En y çözümün bulunablmes çn başlangıç çözümünün dkkatl seçlmes ve brden fazla başlangıç çözümü denenerek sonuçların karşılaştırılması gerekeblr. Opan (2007), DPSA da, herhang br aşama çn durum, durum değer ve karar değşken çn şematk göstermn veren ekl 6 yı üretmştr. DPSA da üç değşken tp vardır. Bunlar: 1. Sstemn davranışını olduğu gb tanımlayan ve sstemn herhang br andak durumunu gösteren durum değşken (barajın şletme sevyes), 2. Seçlen br amaca göre sstemn kontrol edleblr grdler hakkında karar vermey sağlayan karar değşken (barajdan enerj üretm çn bırakılan ve dolu savaktan savaklanan su mktarları), 3. Bu kararların verldkler aralıkları belrleyen aşama değşken (şletme zamanı), şeklndedr. Bu değşkenlern bazı kısıtlara bağlı olarak aldıkları değer takımına poltka denmektedr. Bu poltkanın sstemn çıktıları üzerne etksn belrleyen ölçüt se, amaç fonksyonu olarak tanımlanmaktadır Enbüyük Değşken Enküçük Aşama Durum Değşken =1 Sabt Karar Değşken =2 Sabt =M Sabt Durum Değer ekl 6. DPSA da herhang br aşamasındak durum değer ve durum-karar değşkennn şematk gösterm Parametrk değşken yaklaşımı: Çok barajlı sstemlerde barajlar brçok amaca hzmet etmektedr. Ancak optmzasyon teknkler çersnde genelde amaç fonksyonunda tek amacın fayda değer gözetldğ çn, brden fazla amacın fayda değerlernn amaç fonksyonunda kullanılması ya hedef programlama optmzasyon teknğ le ya da herhang br optmzasyon teknğ çnde parametrk değşken yaklaşımı kullanarak mümkün olablr. Parametrk değşkenn herhang br optmzasyon teknğnde kullanılablmes 1.Yapısal denklemlerde yer alan parametrk değşkenn alt ve üst sınırları arasında herhang br değer atanması, 2.Atanan parametrk değşkennn değerne karşılık olarak amaç fonksyonunun ürettğ optmum değern belrlenmes, İle gerçekleşmektedr. Tek amaç fonksyonlu optmzasyon teknklernde yapısal denklemlern çersne stenlen amaçlar doğrultusunda gerektğ kadar parametrk değşken atanablr. Bu çalışmada, sulama suyu mktarı parametrk değşken olarak kullanılmıştır. Bulgular ve Tartışma Munzur Nehr Havzası nda Y. Konaktepe Barajı etrafında bulunan sulama alanlarının sulanma ayları olarak Hazran, Temmuz ve Ağustos ayları seçlmştr. Optmzasyon modelnde verlen kısıtlar altında çözüm üreteblmek çn, bu aylarda havzadan gelen akımlar ve aylık sulama htyacı gözetlerek, sulamaya ayrılacak su mktarının her ay eşt olarak yapılması zorunluluğu ortaya çıkmıştır. Bu durum tamamen havzaya bağlı olup, farklı havzalarda farklı sulamalar yapılablr. Ayrıca, enerj amaçlı olarak tanımlanan sstem hang baraj etrafında bulunan sulama alanının etkledğ araştırılmış ve lk baraj etrafında bulunan sulama alanlarının sstemn dğer barajlarının depolama kapastelern olumsuz br şeklde etkledğ görülmüştür. Optmzasyon sonucunda, sulama suyu mktarına karşılık güvenlr/sekonder/toplam güç değerler Çzelge 4 de verldğ gb elde edlmştr. Burada, sulama çn ayrılan su mktarı artırıldığı zaman, güvenlr/sekonder/toplam güç değerlernn azaldığı görülmektedr. Çzelge 5 de se, güvenlr/sekonder/toplam güçlere at brm fayda değerler verlmektedr. Bu verler kullanılarak, Çzelge 6 da, sulama suyu mktarına karşılık, enerj üretm ve toplam fayda

7 OPAN, M., T. TEMİZ, A. ÖNER ve E. DUMLU. Tarımsal alanlarda sulamanın enerj üretm üzerne etks 237 değerler elde edlmştr. Burada, sulama suyu mktarı artırıldığı zaman, sulama suyu faydası artmakta, enerj üretm faydası azalmakta ve toplam fayda değer sulama suyu mktarının 60x10 6 m 3 olduğu yerde x10 6 TL/Yıl olmakta ve bu sulama değer çn toplam fayda enbüyük değerne ulaşmaktadır. Toplam fayda değern en büyük yapan sulama suyu mktarı, optmum sulama suyu mktarı olarak kabul edlmektedr. Optmum sulama suyu mktarı değerne at aylık mnmum şletme sevyeler ekl 7 de ve aylık normal şletme sevyeler se, ekl 8 de gösterlmştr. Burada, şletme sevyeler ncelendğnde, büyük şletme hacmne sahp Y. Konaktepe ve Kaletepe Barajları nın şletme sevyelernde büyük değşmler yaparak optmzasyon sürecn kontrol ettkler ve yönettkler görülmektedr. Çzelge 4. Sulama suyu mktarına karşılık en büyüklenmş güvenlr/sekonder/toplam güç değerler Sulama suyu mktarı I 1, t (10 6 m 3 ) Enbüyüklenmş Güvenlr Güç Toplam Güç Seconder Güç Hazran Temmuz Ağustos Toplam (MW/Yıl) (MW/Yıl) (MW/Yıl) Çzelge 5. Güvenlr/sekonder/toplam güç, enerj ve fayda değerler Güç Enerj/Yıl Brm Fyat Fayda (MW) (MW-saat) (TL/kW-saat) (10 6 TL/Yıl) Güvenlr Sekonder Toplam Çzelge 6. Enerj üretm ve sulama suyu mktarı le elde edlen toplam fayda değerler Sulama mktarı I 1, t Enerj Üretm Sulama Suyu Faydası Enerj Üretm Faydası Toplam Fayda (10 6 m 3 ) Hazran Temmuz Ağustos Toplam (MW-saat/Yıl) (10 6 TL/Yıl) (10 6 TL/Yıl) (10 6 TL/Yıl) * * ekl 7. Barajlarda kurak dönemde optmum sulama suyu mktarı le oluşan aylık mnmum şletme sevyeler

8 238 TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ 2009, Clt 15, Sayı 3 ekl 8. Barajlarda optmum sulama suyu mktarı le oluşan aylık normal şletme sevyeler Sonuç Sulama suyu mktarının parametrk olarak ele alındığı enerj üretmnn enbüyüklenmes amaçlı olarak gelştrlen uzun sürel optmal şletme model Munzur Nehr Havzası nda bulunan çok barajlı br su kaynakları sstemne başarılı br şeklde uygulanmıştır. Yapılan optmal şletme netcesnde, sulama suyu mktarı arttığı zaman, sulama faydası artmakta, enerj üretm faydası azalmakta ve toplam fayda değer su mktarının 60x10 6 m 3 olduğu yerde x10 6 TL/Yıl olmakta ve enbüyük değere ulaşmaktadır. Toplam fayda değern en büyük yapan sulama suyu mktarı optmum sulama suyu mktarı olarak kabul edlmektedr. Optmum sulama suyu mktarına karşılık elde edlen optmal şletme sevyeler ncelendğnde, en büyük şletme hacmne sahp barajların optmzasyon sürecn kontrol ettğ ve yönettğ görülmüştür. İlerk zamanlarda yapılacak çalışmalar olarak, optmzasyon modelnde, sulama suyu mktarı çn farklı senaryolar kullanılablr. Br benzetm model üretlerek elde edlen sonuçlar le optmzasyon model karşılaştırılablr. Ayrıca, dğer barajlar etrafında da sulama alanları tanımlanarak analzler yapılablr. Teşekkür Aramızdan 1 Mayıs 2007 tarhnde ayrılan Mahmut Sert, bu çalışmanın ortaya çıkartılması ve gelştrlmes üzerne çok büyük katkılarda bulunmuştur. O olmadan bu çalışma asla yapılmazdı. Katkılarından dolayı kendsne çok teşekkür ederz. Kaynaklar Güvel. P Ceyhan ve Seyhan Havzaları nın Hec-5 programı le taşkın kontrolü ve enerj optmzasyonu amaçlı smülasyonu. Çukurova Ünverstes Fen Blmler Ensttüsü Adana. Labade J. W Optmal operaton of mult-reservor system: State-of-the-art revew. Journal of Water Resources Plannng and Management 130(2): Needham J. T., D. W. Watkns and J. R. Lund Lnear programmng for flood control n the Iowa and Des Mones Rvers. Journal of Water Resources Plannng and Management 126(3): Opan M Çok barajlı sstemlerde çok amaçlı optmal şletme. Kocael Ünverstes Fen Blmler Ensttüsü İnşaat Mühendslğ Anablm Dalı Doktora Tez Kocael. Sert M., G. Kızıltan, A. İ. Dalgıç, M. Karadenz, A. U. Ünal ve S. Uşkay Br akarsu üzerndek br ser hdroelektrk tessn optmal boyutlandırma ve şletlmes: Munzur Suyu Projes Uygulaması. TÜBİTAK Marmara Blmsel ve Endüstryel Araştırma Ensttüsü Yöneylem Araştırması Bölümü Gebze/Kocael. Sert M., M. Öcal, N. Oktay ve M. Ertuğrul Sakarya Havzası optmal enerj üretm projes. TÜBİTAK Marmara Blmsel ve Endüstryel Araştırma Ensttüsü Yöneylem Araştırması Bölümü Gebze/Kocael. Sert M., M. Opan ve T. Temz Mult-objectve optmal plannng n multple reservor systems. Internatonal Congress on Rver Basn Management Antalya. Shm K.-C., D. Fontane and J. W. Labade Spatal decson support system for ntegrated rver basn flood control. Journal of Water Resources Plannng and Management 128(3):

9 OPAN, M., T. TEMİZ, A. ÖNER ve E. DUMLU. Tarımsal alanlarda sulamanın enerj üretm üzerne etks 239 Temz T Çok Barajlı Havzalarda Uzun Sürel Planlama. Kocael Ünverstes Fen Blmler Ensttüsü İnşaat Mühendslğ Anablm Dalı Yüksek Lsans Tez. Kocael. Yakowtz S Dynamc programmng applcatons n water resources. Water Resources Research 18(3): Yeh, W Reservor management and operatons models: A state-of-the-art revew. Water Resources Research 21(12): Y J., J. W. Labade and S. Sttt Dynamc optmal unt commtment and loadng n hydropower systems. Journal of Water Resources Plannng and Management 129(5): Yurtal R Çoklu baraj sstemlernn enerj optmzasyonu çn gelştrlmş etkn br artırımlı dnamk programlama model ve aşağı Seyhan Havzası na uygulanması. Çukurova Ünverstes Fen Blmler Ensttüsü Adana. İletşm adres: Mücaht OPAN Kocael Ünverstes, Umuttepe Kampüsü, Mühendslk Fakültes, İnşaat Mühendslğ Bölümü, Prof. Dr. Mahmut Sert Hdrolk Laboratuvarı, İzmt, Kocael, Türkye. Tel: E-posta:

Deney No: 2. Sıvı Seviye Kontrol Deneyi. SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Dijital Kontrol Laboratuvar Deney Föyü Deneyin Amacı

Deney No: 2. Sıvı Seviye Kontrol Deneyi. SAKARYA ÜNİVERSİTESİ Dijital Kontrol Laboratuvar Deney Föyü Deneyin Amacı SRY ÜNİVERSİESİ Djtal ontrol Laboratuvar Deney Föyü Deney No: 2 Sıvı Sevye ontrol Deney 2.. Deneyn macı Bu deneyn amacı, doğrusal olmayan sıvı sevye sstemnn belrlenen br çalışma noktası cvarında doğrusallaştırılmış

Detaylı

Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences

Pamukkale Üniversitesi Mühendislik Bilimleri Dergisi Pamukkale University Journal of Engineering Sciences Pamukkale Ünverstes Mühendslk Blmler Dergs, Clt 0, Sayı 3, 04, Sayfalar 85-9 Pamukkale Ünverstes Mühendslk Blmler Dergs Pamukkale Unversty Journal of Engneerng Scences PREFABRİK ENDÜSTRİ YAPIARININ ARMONİ

Detaylı

TÜRKİYE DEKİ 380 kv LUK 14 BARALI GÜÇ SİSTEMİNDE EKONOMİK YÜKLENME ANALİZİ

TÜRKİYE DEKİ 380 kv LUK 14 BARALI GÜÇ SİSTEMİNDE EKONOMİK YÜKLENME ANALİZİ TÜRİYE DEİ 38 kv LU 4 BARALI GÜÇ SİSTEMİDE EOOMİ YÜLEME AALİZİ Mehmet URBA Ümmühan BAŞARA 2,2 Elektrk-Elektronk Mühendslğ Bölümü Mühendslk-Mmarlık Fakültes Anadolu Ünverstes İk Eylül ampüsü, 2647, ESİŞEHİR

Detaylı

YAYILI YÜK İLE YÜKLENMİŞ YAPI KİRİŞLERİNDE GÖÇME YÜKÜ HESABI. Perihan (Karakulak) EFE

YAYILI YÜK İLE YÜKLENMİŞ YAPI KİRİŞLERİNDE GÖÇME YÜKÜ HESABI. Perihan (Karakulak) EFE BAÜ Fen Bl. Enst. Dergs (6).8. YAYII YÜK İE YÜKENİŞ YAPI KİRİŞERİNDE GÖÇE YÜKÜ HESABI Perhan (Karakulak) EFE Balıkesr Ünverstes ühendslk marlık Fakültes İnşaat üh. Bölümü Balıkesr, TÜRKİYE ÖZET Yapılar

Detaylı

YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Cilt:13 Sayı:1 Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. MANİSA

YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Cilt:13 Sayı:1 Celal Bayar Üniversitesi İ.İ.B.F. MANİSA YÖNETİM VE EKONOMİ Yıl:2006 Clt:3 Sayı: Celal Bayar Ünverstes İ.İ.B.F. MANİSA Bulanık Araç Rotalama Problemlerne Br Model Öners ve Br Uygulama Doç. Dr. İbrahm GÜNGÖR Süleyman Demrel Ünverstes, İ.İ.B.F.,

Detaylı

DAĞITIM STRATEJİLERİNİN OLUŞTURULMASINA YÖNELİK MODEL OLUŞTURMA: BİR TÜRK FİRMASI ÜZERİNE ÖRNEK UYGULAMA

DAĞITIM STRATEJİLERİNİN OLUŞTURULMASINA YÖNELİK MODEL OLUŞTURMA: BİR TÜRK FİRMASI ÜZERİNE ÖRNEK UYGULAMA ZKÜ Sosyal Blmler Dergs, Clt 2, Sayı 4, 2006, ss. 123 145. DAĞITIM STRATEJİLERİNİN OLUŞTURULMASINA YÖNELİK MODEL OLUŞTURMA BİR TÜRK FİRMASI ÜZERİNE ÖRNEK UYGULAMA Yrd. Doç. Dr. Ahmet ERGÜLEN Nğde Ünverstes

Detaylı

DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME. Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cinemre

DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME. Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cinemre 1 DOĞRUSAL HEDEF PROGRAMLAMA İLE BÜTÇELEME Hazırlayan: Ozan Kocadağlı Danışman: Prof. Dr. Nalan Cnemre 2 BİRİNCİ BÖLÜM HEDEF PROGRAMLAMA 1.1 Grş Karar problemler amaç sayısına göre tek amaçlı ve çok amaçlı

Detaylı

Soğutucu Akışkan Karışımlarının Kullanıldığı Soğutma Sistemlerinin Termoekonomik Optimizasyonu

Soğutucu Akışkan Karışımlarının Kullanıldığı Soğutma Sistemlerinin Termoekonomik Optimizasyonu Soğutucu Akışkan arışımlarının ullanıldığı Soğutma Sstemlernn ermoekonomk Optmzasyonu * 1 Hüseyn aya, 2 ehmet Özkaymak ve 3 rol Arcaklıoğlu 1 Bartın Ünverstes akne ühendslğ Bölümü, Bartın, ürkye 2 arabük

Detaylı

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU

ÇOKLU REGRESYON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESYON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-YON KATSAYILARININ YORUMU 6.07.0 ÇOKLU REGRESON MODELİ, ANOVA TABLOSU, MATRİSLERLE REGRESON ÇÖZÜMLEMESİ,REGRES-ON KATSAILARININ ORUMU ÇOKLU REGRESON MODELİ Ekonom ve şletmeclk alanlarında herhang br bağımlı değşken tek br bağımsız

Detaylı

ANADOLU ÜNivERSiTESi BiliM VE TEKNOLOJi DERGiSi ANADOLU UNIVERSITY JOURNAL OF SCIENCE AND TECHNOLOGY CiltNol.:2 - Sayı/No: 2 : 413-417 (2001)

ANADOLU ÜNivERSiTESi BiliM VE TEKNOLOJi DERGiSi ANADOLU UNIVERSITY JOURNAL OF SCIENCE AND TECHNOLOGY CiltNol.:2 - Sayı/No: 2 : 413-417 (2001) ANADOLU ÜNvERSTES BlM VE TEKNOLOJ DERGS ANADOLU UNIVERSITY JOURNAL OF SCIENCE AND TECHNOLOGY CltNol.:2 - Sayı/No: 2 : 413-417 (1) TEKNK NOTrrECHNICAL NOTE ELEKTRK ARK FıRıNıNDA TERMODNAMGN KNC YASASıNıN

Detaylı

İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ

İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ Türkye İnşaat Mühendslğ, XVII. Teknk Kongre, İstanbul, 2004 İÇME SUYU ŞEBEKELERİNİN GÜVENİLİRLİĞİ Nur MERZİ 1, Metn NOHUTCU, Evren YILDIZ 1 Orta Doğu Teknk Ünverstes, İnşaat Mühendslğ Bölümü, 06531 Ankara

Detaylı

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI

ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN SINANMASI V. Ulusal Üretm Araştırmaları Sempozyumu, İstanbul Tcaret Ünverstes, 5-7 Kasım 5 ENDÜSTRİNİN DEĞİŞİK İŞ KOLLARINDA İHTİYAÇ DUYULAN ELEMANLARIN YÜKSEK TEKNİK EĞİTİM MEZUNLARINDAN SAĞLANMASINDAKİ BEKLENTİLERİN

Detaylı

TEKNOLOJİ, PİYASA REKABETİ VE REFAH

TEKNOLOJİ, PİYASA REKABETİ VE REFAH TEKNOLOJİ, PİYASA REKABETİ VE REFAH Dr Türkmen Göksel Ankara Ünverstes Syasal Blgler Fakültes Özet Bu makalede teknoloj sevyesnn pyasa rekabet ve refah sevyes üzerndek etkler matematksel br model le ncelenecektr

Detaylı

ÇOK AMAÇLI DOĞRUSAL PROGRAMLAMADAN SİSTEM TASARIMINA: DE NOVO. Özet

ÇOK AMAÇLI DOĞRUSAL PROGRAMLAMADAN SİSTEM TASARIMINA: DE NOVO. Özet Dokuz Eylül Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Yayın Gelş Tarh: 0.0.00 Clt:, Sayı: 4, Yıl: 00, Sayfa: -74 Yayına Kabul Tarh: 7.0.0 ISSN: 0-84 ÇOK AMAÇLI DOĞRUSAL PROGRAMLAMADAN SİSTEM TASARIMINA: DE

Detaylı

X, R, p, np, c, u ve diğer kontrol diyagramları istatistiksel kalite kontrol diyagramlarının

X, R, p, np, c, u ve diğer kontrol diyagramları istatistiksel kalite kontrol diyagramlarının 1 DİĞER ÖZEL İSTATİSTİKSEL KALİTE KONTROL DİYAGRAMLARI X, R, p, np, c, u ve dğer kontrol dyagramları statstksel kalte kontrol dyagramlarının temel teknkler olup en çok kullanılanlarıdır. Bu teknkler ell

Detaylı

Eskşehr Osmangaz Ünverstes Müh.Mm.Fak.Dergs C.XX, S.2, 2007 Eng&Arch.Fac. Eskşehr Osmangaz Unversty, Vol..XX, No2, 2007 Makalenn Gelş Tarh.2.2006 Makalenn Kabul Tarh 08.06.2007 YENİDEN ÜRETİM SİSTEMLERİNDE

Detaylı

Çok Barajlı Sistemde Gerçek Zamanlı Optimal İşletme *

Çok Barajlı Sistemde Gerçek Zamanlı Optimal İşletme * İMO Teknk Derg, 2011 5359-5385, Yazı 347 Çok Barajlı semde Gerçek Zamanlı Opmal İşleme * Mücah OPAN* ÖZ Bu çalışmada, çok amaçlı ve çok barajlı br su kaynakları ssem anımlanmışır. sem üzerne enerj ürem

Detaylı

MATLAB GUI İLE DA MOTOR İÇİN PID DENETLEYİCİLİ ARAYÜZ TASARIMI INTERFACE DESING WITH PID CONTROLLER FOR DC MOTOR BY MATLAB GUI

MATLAB GUI İLE DA MOTOR İÇİN PID DENETLEYİCİLİ ARAYÜZ TASARIMI INTERFACE DESING WITH PID CONTROLLER FOR DC MOTOR BY MATLAB GUI İler Teknoloj Blmler Dergs Clt 2, Sayı 3, 10-18, 2013 Journal of Advanced Technology Scences Vol 2, No 3, 10-18, 2013 MATLAB GUI İLE DA MOTOR İÇİN PID DENETLEYİCİLİ ARAYÜZ TASARIMI M. Fath ÖZLÜK 1*, H.

Detaylı

Sera İklimlendirme Kontrolü İçin Etkin Bir Gömülü Sistem Tasarımı

Sera İklimlendirme Kontrolü İçin Etkin Bir Gömülü Sistem Tasarımı Sera İklmlendrme Kontrolü İçn Etkn Br Gömülü Sstem Tasarımı Nurullah Öztürk, Selçuk Ökdem, Serkan Öztürk Ercyes Ünverstes, Blgsayar Mühendslğ Bölümü, Kayser ozturk.nurullah@yahoo.com.tr,okdem@ercyes.edu.tr,

Detaylı

TAŞIMACILIK SEKTÖRÜNÜN İŞLEYİŞ SÜRECİ, BULANIK DAĞITIM PROBLEMİNİN TAMSAYILI DOĞRUSAL PROGRAMLAMA MODEL DENEMESİ

TAŞIMACILIK SEKTÖRÜNÜN İŞLEYİŞ SÜRECİ, BULANIK DAĞITIM PROBLEMİNİN TAMSAYILI DOĞRUSAL PROGRAMLAMA MODEL DENEMESİ ZKÜ Sosyal Blmler Dergs, Clt 3, Sayı 6, 2007, ss. 109 125. TAŞIMACILIK SEKTÖRÜNÜN İŞLEYİŞ SÜRECİ, BULANIK DAĞITIM PROBLEMİNİN TAMSAYILI DOĞRUSAL PROGRAMLAMA MODEL DENEMESİ Yrd.Doç.Dr. Ahmet ERGÜLEN Nğde

Detaylı

NİTEL TERCİH MODELLERİ

NİTEL TERCİH MODELLERİ NİTEL TERCİH MODELLERİ 2300 gözlem sayısı le verlen değşkenler aşağıdak gbdr: calsma: çocuk çalışıyorsa 1, çalışmıyorsa 0 (bağımlı değşken) Anne_egts: Anne eğtm sevyes Baba_egts: Baba eğtm sevyes Kent:

Detaylı

MODERN İŞLETME YÖNETİMİNDE MATEMATİKSEL MODELLEME TEKNİĞİ: Yönetici Kararlarında Tamsayılı Doğrusal Programlama Modelinin Kullanımı

MODERN İŞLETME YÖNETİMİNDE MATEMATİKSEL MODELLEME TEKNİĞİ: Yönetici Kararlarında Tamsayılı Doğrusal Programlama Modelinin Kullanımı Süleyman Demrel Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Yıl/Volume: 3, Sayı/Issue: 5, 2007, 164-178 MODERN İŞLETME YÖNETİMİNDE MATEMATİKSEL MODELLEME TEKNİĞİ: Yönetc Kararlarında Tamsayılı Doğrusal Programlama

Detaylı

ÖZET Anahtar Kelimeler: ABSTARCT Keywords: 1. GİRİŞ

ÖZET Anahtar Kelimeler: ABSTARCT Keywords: 1. GİRİŞ olteknk Dergs Journal of olytechnc Clt: Sayı: 3 s67-7, 009 Vol: o: 3 pp67-7, 009 Genetk Algortma Kullanarak Ekonomk Dağıtım Analz: Türkye Uygulaması M Kenan DÖŞOĞU, Serhat DUMA, Al ÖZTÜRK ÖZET Dünyada

Detaylı

BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ

BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ BANKACILIKTA ETKİNLİK VE SERMAYE YAPISININ BANKALARIN ETKİNLİĞİNE ETKİSİ Yrd. Doç. Dr. Murat ATAN - Araş. Gör. Gaye KARPAT ÇATALBAŞ 2 ÖZET Bu çalışma, Türk bankacılık sstem çnde faalyet gösteren tcar bankaların

Detaylı

Çok Katlı Kompozit Çelik Çerçevelerin Genetik Algoritma ile Dinamik Sınırlayıcılı Optimizasyonu *

Çok Katlı Kompozit Çelik Çerçevelerin Genetik Algoritma ile Dinamik Sınırlayıcılı Optimizasyonu * İMO Teknk Derg, 2015 7077-7098, Yazı 434 Çok Katlı Kompozt Çelk Çerçevelern Genetk Algortma le Dnamk Sınırlayıcılı Optmzasyonu * Musa ARTAR* Ayşe DALOĞLU** ÖZ Yapı sstemlernn mnmum ağırlık olacak şeklde,

Detaylı

Karasal, Hava ve Uzay Tabanlı Haberleşme Sistemleri Arasındaki Girişimin Minimizasyonu İçin Optimizasyon Yaklaşımı

Karasal, Hava ve Uzay Tabanlı Haberleşme Sistemleri Arasındaki Girişimin Minimizasyonu İçin Optimizasyon Yaklaşımı Karasal, Hava ve Uzay Tabanlı Haberleşme stemler Arasındak rşmn nmzasyonu çn Optmzasyon Yaklaşımı Optmzaton Approach to the nmzaton of Interference Between Terrestral, Ar and pace Based Communcaton ystems

Detaylı

KAFES SİSTEMLERİN UYGULAMAYA YÖNELİK OPTİMUM TASARIMI

KAFES SİSTEMLERİN UYGULAMAYA YÖNELİK OPTİMUM TASARIMI PAMUKKALE ÜNİ VERSİ TESİ MÜHENDİ SLİ K FAKÜLTESİ PAMUKKALE UNIVERSITY ENGINEERING COLLEGE MÜHENDİ SLİ K BİLİMLERİ DERGİ S İ JOURNAL OF ENGINEERING SCIENCES YIL CİLT SAYI SAYFA : 1999 : 5 : 1 : 951-957

Detaylı

Şiddet-Süre-Frekans Bağıntısının Genetik Algoritma ile Belirlenmesi: GAP Örneği *

Şiddet-Süre-Frekans Bağıntısının Genetik Algoritma ile Belirlenmesi: GAP Örneği * İMO Teknk Derg, 28 4393-447, Yazı 29 Şddet-Süre-Frekans Bağıntısının Genetk Algortma le Belrlenmes: GAP Örneğ * Hall KARAHAN* M. Tamer AYVAZ** Gürhan GÜRARSLAN*** ÖZ Bu çalışmada, Genetk Algortma (GA)

Detaylı

Kısa Vadeli Sermaye Girişi Modellemesi: Türkiye Örneği

Kısa Vadeli Sermaye Girişi Modellemesi: Türkiye Örneği Dokuz Eylül Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Fakültes Dergs, Clt:24, Sayı:1, Yıl:2009, ss.105-122. Kısa Vadel Sermaye Grş Modellemes: Türkye Örneğ Mehmet AKSARAYLI 1 Özhan TUNCAY 2 Alınma Tarh: 04-2008,

Detaylı

ÇOK DURUMLU AĞIRLIKLANDIRILMIŞ BİLEŞENLİ SİSTEMLERİN DİNAMİK GÜVENİLİRLİK ANALİZİ

ÇOK DURUMLU AĞIRLIKLANDIRILMIŞ BİLEŞENLİ SİSTEMLERİN DİNAMİK GÜVENİLİRLİK ANALİZİ T.C. KARA HARP OKULU SAVUNMA BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ HAREKÂT ARAŞTIRMASI ANA BİLİM DALI ÇOK DURUMLU AĞIRLIKLANDIRILMIŞ BİLEŞENLİ SİSTEMLERİN DİNAMİK GÜVENİLİRLİK ANALİZİ DOKTORA TEZİ Hazırlayan Al Rıza BOZBULUT

Detaylı

TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi. İletim Sistemi Sistem Kullanım ve Sistem İşletim Tarifelerini Hesaplama ve Uygulama Yöntem Bildirimi

TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi. İletim Sistemi Sistem Kullanım ve Sistem İşletim Tarifelerini Hesaplama ve Uygulama Yöntem Bildirimi İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama Yöntem Bldrm EK-1 TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama

Detaylı

Üç Boyutlu Yapı-Zemin Etkileşimi Problemlerinin Kuadratik Sonlu Elemanlar ve Sonsuz Elemanlar Kullanılarak Çözümü

Üç Boyutlu Yapı-Zemin Etkileşimi Problemlerinin Kuadratik Sonlu Elemanlar ve Sonsuz Elemanlar Kullanılarak Çözümü ECAS Uluslararası Yapı ve Deprem Mühendslğ Sempozyumu, Ekm, Orta Doğu Teknk Ünverstes, Ankara, Türkye Üç Boyutlu Yapı-Zemn Etkleşm Problemlernn Kuadratk Sonlu Elemanlar ve Sonsuz Elemanlar Kullanılarak

Detaylı

VERİ ZARFLAMA ANALİZİ İLE TIBBİ GÖRÜNTÜ, ARŞİV VE İLETİŞİM SİSTEMLERİNİN DEVLET HASTANELERİ PERFORMANSINA ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI

VERİ ZARFLAMA ANALİZİ İLE TIBBİ GÖRÜNTÜ, ARŞİV VE İLETİŞİM SİSTEMLERİNİN DEVLET HASTANELERİ PERFORMANSINA ETKİLERİNİN ARAŞTIRILMASI Süleyman Demrel Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü DergsYıl: 2013/1, Sayı:17 Journal of Süleyman Demrel Unversty Insttute of Socal ScencesYear: 2013/1, Number:17 VERİ ZARFLAMA ANALİZİ İLE TIBBİ GÖRÜNTÜ,

Detaylı

Antalya Đlinde Serada Domates Üretiminin Kâr Etkinliği Analizi

Antalya Đlinde Serada Domates Üretiminin Kâr Etkinliği Analizi Tarım Blmler Dergs Tar. Bl. Der. Derg web sayfası: www.agr.ankara.edu.tr/derg Journal of Agrcultural Scences Journal homepage: www.agr.ankara.edu.tr/journal TARIM BİLİMLERİ DERGİSİ JOURNAL OF AGRICULTURAL

Detaylı

YAPILARIN ENERJİ ESASLI TASARIMI İÇİN BİR HESAP YÖNTEMİ

YAPILARIN ENERJİ ESASLI TASARIMI İÇİN BİR HESAP YÖNTEMİ YAPILARI EERJİ ESASLI TASARIMI İÇİ BİR HESAP YÖTEMİ Araş. Gör. Onur MERTER Araş. Gör. Özgür BOZDAĞ Prof. Dr. Mustafa DÜZGÜ Dokuz Eylül Ünverstes Dokuz Eylül Ünverstes Dokuz Eylül Ünverstes Fen Blmler Ensttüsü

Detaylı

BULANIK HEDEF PROGRAMLAMA VE BİR TEKSTİL FİRMASINDA UYGULAMA ÖRNEĞİ

BULANIK HEDEF PROGRAMLAMA VE BİR TEKSTİL FİRMASINDA UYGULAMA ÖRNEĞİ Eskşehr Osmangaz Ünverstes Sosyal Blmler Dergs Clt: 6 Sayı: 2 Aralık 2005 BULANIK HEDEF PROGRAMLAMA VE BİR TEKSTİL FİRMASINDA UYGULAMA ÖRNEĞİ İrfan ERTUĞRUL Pamukkale Ünverstes İİBF, Denzl ÖZET Günümüzde

Detaylı

4.5. SOĞUTMA KULELERİNİN BOYUTLANDIRILMASI İÇİN BİR ANALIZ

4.5. SOĞUTMA KULELERİNİN BOYUTLANDIRILMASI İÇİN BİR ANALIZ Ünsal M.; Varol, A.: Soğutma Kulelernn Boyutlandırılması İçn Br Kuramsal 8 Mayıs 990, S: 8-85, Adana 4.5. SOĞUTMA KULELERİNİN BOYUTLANDIRILMASI İÇİN BİR ANALIZ Asaf Varol Fırat Ünverstes, Teknk Eğtm Fakültes,

Detaylı

ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN BİYOLOJİK ARITIMI VE ARITIM KİNETİĞİNİN İNCELENMESİ

ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN BİYOLOJİK ARITIMI VE ARITIM KİNETİĞİNİN İNCELENMESİ ENDÜSTRİYEL BİR ATIK SUYUN BİYOLOJİK ARITIMI VE ARITIM KİNETİĞİNİN İNCELENMESİ Emel KOCADAYI EGE ÜNİVERSİTESİ MÜH. FAK., KİMYA MÜH. BÖLÜMÜ, 35100-BORNOVA-İZMİR ÖZET Bu projede, Afyon Alkalot Fabrkasından

Detaylı

K-Ortalamalar Yöntemi ile Yıllık Yağışların Sınıflandırılması ve Homojen Bölgelerin Belirlenmesi *

K-Ortalamalar Yöntemi ile Yıllık Yağışların Sınıflandırılması ve Homojen Bölgelerin Belirlenmesi * İMO Teknk Derg, 2012 6037-6050, Yazı 383 K-Ortalamalar Yöntem le Yıllık Yağışların Sınıflandırılması ve Homojen Bölgelern Belrlenmes * Mahmut FIAT* Fath DİKBAŞ** Abdullah Cem KOÇ*** Mahmud GÜGÖ**** ÖZ

Detaylı

( ) 3.1 Özet ve Motivasyon. v = G v v Operasyonel Amplifikatör (Op-Amp) Deneyin Amacı. deney 3

( ) 3.1 Özet ve Motivasyon. v = G v v Operasyonel Amplifikatör (Op-Amp) Deneyin Amacı. deney 3 Yıldız Teknk Ünverstes Elektrk Mühendslğ Bölümü Deneyn Amacı İşlemsel kuvvetlendrcnn çalışma prensbnn anlaşılması le çeştl OP AMP devrelernn uygulanması ve ncelenmes. Özet ve Motvasyon.. Operasyonel Amplfkatör

Detaylı

FLYBACK DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI VE ANALİZİ

FLYBACK DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI VE ANALİZİ FLYBACK DÖNÜŞTÜRÜCÜ TASARIMI VE ANALİZİ 1 Nasır Çoruh, Tarık Erfdan, 3 Satılmış Ürgün, 4 Semra Öztürk 1,,4 Kocael Ünverstes Elektrk Mühendslğ Bölümü 3 Kocael Ünverstes Svl Havacılık Yüksekokulu ncoruh@kocael.edu.tr,

Detaylı

YERALTI SUYU POMPAJ MALİYETİ MİNİMİZASYON PROBLEMLERİNİN PSOLVER OPTİMİZASYON TEKNİĞİ İLE ÇÖZÜMÜ: TAHTALI HAVZASI ÖRNEĞİ

YERALTI SUYU POMPAJ MALİYETİ MİNİMİZASYON PROBLEMLERİNİN PSOLVER OPTİMİZASYON TEKNİĞİ İLE ÇÖZÜMÜ: TAHTALI HAVZASI ÖRNEĞİ VII. Ulusal Hdroloj Kongres 26-27 Eylül 2012, Süleyman Demrel Ünverstes, Isparta YERALTI SUYU POMPAJ MALİYETİ MİNİMİZASYON PROBLEMLERİNİN PSOLVER OPTİMİZASYON TEKNİĞİ İLE ÇÖZÜMÜ: TAHTALI HAVZASI ÖRNEĞİ

Detaylı

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ Mühendislik Fakültesi Makina Mühendisliği Bölümü Mukavemet I Vize Sınavı (2A)

KOCAELİ ÜNİVERSİTESİ Mühendislik Fakültesi Makina Mühendisliği Bölümü Mukavemet I Vize Sınavı (2A) KOCELİ ÜNİVERSİTESİ Mühendslk akültes Makna Mühendslğ Bölümü Mukavemet I Vze Sınavı () dı Soyadı : 18 Kasım 013 Sınıfı : No : SORU 1: Şeklde verlen levhalar aralarında açısı 10 o la 0 o arasında olacak

Detaylı

Mut Orman İşletmesinde Karaçam, Sedir ve Kızılçam Ağaç Türleri İçin Dip Çap Göğüs Çapı İlişkileri

Mut Orman İşletmesinde Karaçam, Sedir ve Kızılçam Ağaç Türleri İçin Dip Çap Göğüs Çapı İlişkileri Süleyman Demrel Ünverstes, Fen Blmler Ensttüsü, 9-3,(5)- Mut Orman İşletmesnde Karaçam, Sedr ve Kızılçam Ağaç Türler İçn Dp Çap Göğüs Çapı İlşkler R.ÖZÇELİK 1 Süleyman Demrel Ünverstes Orman Fakültes Orman

Detaylı

EVRİMSEL ALGORİTMA İLE SINIRLANDIRMALI DİNAMİK OPTİMİZASYON

EVRİMSEL ALGORİTMA İLE SINIRLANDIRMALI DİNAMİK OPTİMİZASYON EVRİMEL ALGORİTMA İLE INIRLANDIRMALI DİNAMİK OPTİMİZAYON Ş. BALKU, R. BERBER Ankara Ünvetes Mühendslk Fakültes, Kmya Mühendslğ Bölümü Tandoğan, 06100 Ankara ÖZET Aktf çamur proses atıksu arıtımında kullanılan

Detaylı

Rasgele Değişken Üretme Teknikleri

Rasgele Değişken Üretme Teknikleri Rasgele Değşken Üretme Teknkler Amaç Smülasyon modelnn grdlern oluşturacak örneklern üretlmes Yaygın olarak kullanılan ayrık veya sürekl dağılımların örneklenmes sürecn anlamak Yaygın olarak kullanılan

Detaylı

İstanbul Ünverstes İşletme Fakültes Dergs Istanbul Unversty Journal of the School of Busness Admnstraton Clt/Vol:39, Sayı/No:2,, 310-334 ISSN: 1303-1732 www.fdergs.org Stokastk envanter model kullanılarak

Detaylı

EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR.

EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR. EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATL RESMİ GAETEDE YAYNLANMŞTR. Bu Doküman Hakkında TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama

Detaylı

İki Serbestlik Dereceli KardanUygulamasının Kararlılaştırılması

İki Serbestlik Dereceli KardanUygulamasının Kararlılaştırılması İk Serbestlk Derecel KardanUygulamasının Kararlılaştırılması M.Şahn * M. T. Daş S.Çakıroğlu Z. Esen Roketsan A.Ş THK Unversty Roketsan A.Ş Roketsan A.Ş Ankara Ankara Ankara Ankara Özet Bu çalışmada, servo

Detaylı

EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR.

EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR. EK-1 01 OCAK 2014 TARİHLİ VE 28869 SATILI RESMİ GAZETEDE YAYINLANMIŞTIR. Bu Doküman Hakkında TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama

Detaylı

Resmi Gazetenin 29.12.2012 tarih ve 28512 sayılı ile yayınlanmıştır. TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi

Resmi Gazetenin 29.12.2012 tarih ve 28512 sayılı ile yayınlanmıştır. TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama Yöntem Bldrm Resm Gazetenn 29.12.2012 tarh ve 28512 sayılı le yayınlanmıştır. TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket Bu Doküman

Detaylı

DOĞRUSAL OLMAYAN PROGRAMLAMA -III- Çok değişkenli doğrusal olmayan karar modelinin çözümü

DOĞRUSAL OLMAYAN PROGRAMLAMA -III- Çok değişkenli doğrusal olmayan karar modelinin çözümü DOĞRUSAL OLMAYAN PROGRAMLAMA -III- Çok değşkenl doğrusal olmayan karar modelnn çözümü Hazırlayan Doç. Dr. Nl ARAS Anadolu Ünverstes, Endüstr Mühendslğ Bölümü İST8 Yöneylem Araştırması Ders - Öğretm Yılı

Detaylı

BULANIK ÇOK AMAÇLI HÜCRESELTASARIM PROBLEMİNİN İKİ AŞAMALI BULANIK PROGRAMLAMA YAKLAŞIMI İLE ÇÖZÜMÜ

BULANIK ÇOK AMAÇLI HÜCRESELTASARIM PROBLEMİNİN İKİ AŞAMALI BULANIK PROGRAMLAMA YAKLAŞIMI İLE ÇÖZÜMÜ V. Ulusal Üretm Araştırmaları Sempozyumu, İstanbul Tcaret Ünverstes, 25-27 Kasım 25 BULANIK ÇOK AMAÇLI HÜCRESELTASARIM PROBLEMİNİN İKİ AŞAMALI BULANIK PROGRAMLAMA YAKLAŞIMI İLE ÇÖZÜMÜ Feyzan ARIKAN Gaz

Detaylı

01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. KURUL KARARI. Karar No: 5398-1 Karar Tarihi: 30/12/2014

01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. KURUL KARARI. Karar No: 5398-1 Karar Tarihi: 30/12/2014 01.01.2015 tarh ve 29223 sayılı Resm Gazetede yayımlanmıştır. Enerj Pyasası Düzenleme Kurumundan : KURUL KARARI Karar No: 5398-1 Karar Tarh: 30/12/2014 Enerj Pyasası Düzenleme Kurulunun 30/12/2014 tarhl

Detaylı

Merkezi Eğilim (Yer) Ölçüleri

Merkezi Eğilim (Yer) Ölçüleri Merkez Eğlm (Yer) Ölçüler Ver setn tanımlamak üzere kullanılan ve genellkle tüm elemanları dkkate alarak ver setn özetlemek çn kullanılan ölçülerdr. Ver setndek tüm elemanları temsl edeblecek merkez noktasına

Detaylı

ARAŞTIRMA MAKALESİ/RESEARCH ARTICLE TEK ÇARPIMSAL SİNİR HÜCRELİ YAPAY SİNİR AĞI MODELİNİN EĞİTİMİ İÇİN ABC VE BP YÖNTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI ÖZ

ARAŞTIRMA MAKALESİ/RESEARCH ARTICLE TEK ÇARPIMSAL SİNİR HÜCRELİ YAPAY SİNİR AĞI MODELİNİN EĞİTİMİ İÇİN ABC VE BP YÖNTEMLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI ÖZ ANADOLU ÜNİVERSİTESİ Blm ve Teknoloj Dergs A-Uygulamalı Blmler ve Mühendslk Clt: 14 Sayı: 3 013 Sayfa: 315-38 ARAŞTIRMA MAKALESİ/RESEARCH ARTICLE Faruk ALPASLAN 1, Erol EĞRİOĞLU 1, Çağdaş Hakan ALADAĞ,

Detaylı

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ KAFES SİSTEMLERİN OPTİMUM TASARIMI. YÜKSEK LİSANS TEZİ Mak. Müh.

İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ KAFES SİSTEMLERİN OPTİMUM TASARIMI. YÜKSEK LİSANS TEZİ Mak. Müh. İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ EN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ KAES SİSTEMLERİN OPTİMUM TASARIMI YÜKSEK LİSANS TEZİ Mak. Müh. Cem Celal TUTUM Anablm Dalı : MAKİNA MÜHENDİSLİĞİ Programı : KATI CİSİMLERİN MEKANİĞİ

Detaylı

01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi

01.01.2015 tarih ve 29223 sayılı Resmi Gazetede yayımlanmıştır. TEİAŞ Türkiye Elektrik İletim Anonim Şirketi 01.01.2015 tarh ve 29223 sayılı Resm Gazetede yayımlanmıştır. Bu Doküman Hakkında TEİAŞ Türkye Elektrk İletm Anonm Şrket İletm Sstem Sstem Kullanım ve Sstem İşletm Tarfelern Hesaplama ve Uygulama Yöntem

Detaylı

Bulanık Mantık ile Hesaplanan Geoid Yüksekliğine Nokta Yüksekliklerinin Etkisi

Bulanık Mantık ile Hesaplanan Geoid Yüksekliğine Nokta Yüksekliklerinin Etkisi Harta Teknolojler Elektronk Dergs Clt: 5, No: 1, 2013 (61-67) Electronc Journal of Map Technologes Vol: 5, No: 1, 2013 (61-67) TEKNOLOJİK ARAŞTIRMALAR www.teknolojkarastrmalar.com e-issn: 1309-3983 Makale

Detaylı

DİNAMİK ANALİZ PROBLEMLERİ İÇİN YENİ BİR ADIM ADIM SAYISAL ÇÖZÜMLEME YÖNTEMİ

DİNAMİK ANALİZ PROBLEMLERİ İÇİN YENİ BİR ADIM ADIM SAYISAL ÇÖZÜMLEME YÖNTEMİ . Türkye Deprem Mühendslğ ve Ssmoloj Konferansı 5-7 Eylül 0 MKÜ HATAY DİNAMİK ANALİZ PROBLEMLERİ İÇİN YENİ BİR ADIM ADIM SAYISAL ÇÖZÜMLEME YÖNTEMİ ÖZET: H. Çlsalar ve K. Aydın Yüksek Lsans Öğrencs, İnşaat

Detaylı

04.10.2012 SU İHTİYAÇLARININ BELİRLENMESİ. Suİhtiyacı. Proje Süresi. Birim Su Sarfiyatı. Proje Süresi Sonundaki Nüfus

04.10.2012 SU İHTİYAÇLARININ BELİRLENMESİ. Suİhtiyacı. Proje Süresi. Birim Su Sarfiyatı. Proje Süresi Sonundaki Nüfus SU İHTİYAÇLARII BELİRLEMESİ Suİhtyacı Proje Süres Brm Su Sarfyatı Proje Süres Sonundak üfus Su ayrım çzs İsale Hattı Su Tasfye Tess Terf Merkez, Pompa İstasyonu Baraj Gölü (Hazne) Kaptaj Su Alma Yapısı

Detaylı

DETERMINATION OF THE ECONOMIC DISPATCH IN ELECTRIC POWER SYSTEMS USING SIMULATED ANNEALING(SA) ALGORITHM

DETERMINATION OF THE ECONOMIC DISPATCH IN ELECTRIC POWER SYSTEMS USING SIMULATED ANNEALING(SA) ALGORITHM 5 Uluslararası İler Teknolojler Sempozyumu (IATS 09), 3-5 Mayıs 2009, Karabük, Türkye ELEKTRİK GÜÇ SİSTEMİNDE OPTİMAL YAKIT MALİYETİNİN BENZETİM TAVLAMA (BT) ALGORİTMASI İLE BELİRLENMESİ DETERMINATION

Detaylı

Ali Öztürk Accepted: January 2010. ISSN : 1308-7231 serhatduman@duzce.edu.tr 2010 www.newwsa.com Duzce-Turkey

Ali Öztürk Accepted: January 2010. ISSN : 1308-7231 serhatduman@duzce.edu.tr 2010 www.newwsa.com Duzce-Turkey ISS:1306-3111 e-journal of ew World Scences Academy 2010, Volume: 5, umber: 1, Artcle umber: 1A0066 Serhat Duman EGIEERIG SCIECES M. Kenan Döşoğlu Receved: March 2009 Al Öztürk Accepted: January 2010 Pakze

Detaylı

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225

Atatürk Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Dergisi, Cilt: 25, Sayı: 1, 2011 225 Atatürk Ünverstes İktsad ve İdar Blmler Dergs, Clt: 25, Sayı:, 20 225 FİNANSAL ANALİZDE KULLANILAN ORANLAR VE HİSSE SENEDİ GETİRİLERİ ARASINDAKİ İLİŞKİ: EKONOMİK KRİZ DÖNEMLERİ İÇİN İMKB İMALAT SANAYİ

Detaylı

BÖLÜM 5 İKİ VEYA DAHA YÜKSEK BOYUTLU RASGELE DEĞİŞKENLER İki Boyutlu Rasgele Değişkenler

BÖLÜM 5 İKİ VEYA DAHA YÜKSEK BOYUTLU RASGELE DEĞİŞKENLER İki Boyutlu Rasgele Değişkenler BÖLÜM 5 İKİ VEYA DAHA YÜKSEK BOYUTLU RASGELE DEĞİŞKENLER 5.. İk Boyutlu Rasgele Değşkenler Br deney yapıldığında, aynı deneyle lgl brçok rasgele değşkenn aynı andak durumunu düşünmek gerekeblr. Böyle durumlarda

Detaylı

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.teknolojkarastrmalar.com ISSN:305-63X Yapı Teknolojler Elektronk Dergs 008 () - TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR Makale Başlığın Boru Hattı Etrafındak Akıma Etks Ahmet Alper ÖNER Aksaray Ünverstes, Mühendslk

Detaylı

PORTFÖY OPTİMİZASYONU. Doç.Dr.Aydın ULUCAN

PORTFÖY OPTİMİZASYONU. Doç.Dr.Aydın ULUCAN PORTFÖY OPTİMİZASYOU Doç.Dr.Aydın ULUCA KARAR VERME Karar verme, ş dünyasının çalışmasını sağlayan temel unsurlardandır. Tüm yönetcler, bulundukları faalyet alanı ve kademelernden bağımsız olarak stratejk

Detaylı

ÇELİK UZAYSAL ÇERÇEVE YAPILARIN OPTİMUM TASARIMI

ÇELİK UZAYSAL ÇERÇEVE YAPILARIN OPTİMUM TASARIMI ÇELİK UZAYSAL ÇERÇEVE YAPILARIN OPTİMUM TASARIMI M. Sedat HAYALİOĞLU *, S. Özgür DEĞERTEKİN * * Dcle Ünverstes, Müh.-Mm. Fak., İnşaat Müh. Böl., Dyarbakır ÖZET Bu çalışmada çelk uzay çerçevelern, Amerkan

Detaylı

ENERJİ. Isı Enerjisi. Genel Enerji Denklemi. Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Afyon Kocatepe Üniversitesi 2007

ENERJİ. Isı Enerjisi. Genel Enerji Denklemi. Yrd. Doç. Dr. Atilla EVCİN Afyon Kocatepe Üniversitesi 2007 Yrd. Doç. Dr. Atlla EVİN Afyon Kocatepe Ünverstes 007 ENERJİ Maddenn fzksel ve kmyasal hal değşm m le brlkte dama enerj değşm m de söz s z konusudur. Enerj değşmler mler lke olarak Termodnamğn Brnc Yasasına

Detaylı

BİR UN FABRİKASINDA HEDEF PROGRAMLAMA UYGULAMASI

BİR UN FABRİKASINDA HEDEF PROGRAMLAMA UYGULAMASI BİR UN FABRİKASINDA HEDEF PROGRAMLAMA UYGULAMASI Abdullah Oktay DÜNDAR * Muammer ZERENLER ** ÖZET İşletmeler günümüz rekabet ortamının çalkantılı doğasında faalyetlern sürdürürken, sahp oldukları kıt kaynakları

Detaylı

bir yol oluşturmaktadır. Yine i 2 , de bir yol oluşturmaktadır. Şekil.DT.1. Temel terimlerin incelenmesi için örnek devre

bir yol oluşturmaktadır. Yine i 2 , de bir yol oluşturmaktadır. Şekil.DT.1. Temel terimlerin incelenmesi için örnek devre Devre Analz Teknkler DEE AAĐZ TEKĐKEĐ Bu zamana kadar kullandığımız Krchoffun kanunları ve Ohm kanunu devre problemlern çözmek çn gerekl ve yeterl olan eştlkler sağladılar. Fakat bu kanunları kullanarak

Detaylı

Türkiye deki Binalara Yönelik Soğutma Yükü Hesabı için Web Tabanlı Yazılım Geliştirilmesi

Türkiye deki Binalara Yönelik Soğutma Yükü Hesabı için Web Tabanlı Yazılım Geliştirilmesi 43 Türkye dek Bnalara Yönelk Soğutma Yükü Hesabı çn Web Tabanlı Yazılım Gelştrlmes Development of a Web-Based Software For Buldng Coolng Load Calculatons n Turkey Yrd. Doç. Dr. M. Azm AKTACİR / Yrd. Doç.

Detaylı

Şehiriçi Karayolu Ağlarının Sezgisel Harmoni Araştırması Optimizasyon Yöntemi ile Ayrık Tasarımı *

Şehiriçi Karayolu Ağlarının Sezgisel Harmoni Araştırması Optimizasyon Yöntemi ile Ayrık Tasarımı * İMO Teknk Derg, 2013 6211-6231, Yazı 392 Şehrç Karayolu Ağlarının Sezgsel Harmon Araştırması Optmzasyon Yöntem le Ayrık Tasarımı * Hüseyn CEYLAN* Halm CEYLAN** ÖZ Bu çalışmada, şehrç ulaştırma ağlarının

Detaylı

Çok ölçütlü karar verme yaklaşımlarına dayalı tedarikçi seçimi: elektronik sektöründe bir uygulama

Çok ölçütlü karar verme yaklaşımlarına dayalı tedarikçi seçimi: elektronik sektöründe bir uygulama 346 Çok ölçütlü karar verme yaklaşımlarına dayalı tedarkç seçm: elektronk sektöründe br uygulama Murat ARIKAN 1, Berat GÖKBEK 1 1 Endüstr Mühendslğ Bölümü, Mühendslk Fakültes, Gaz Ünverstes, Maltepe-Ankara

Detaylı

a IIR süzgeç katsayıları ve N ( M) de = s 1 (3) 3. GÜRÜLTÜ GİDERİMİ UYGULAMASI

a IIR süzgeç katsayıları ve N ( M) de = s 1 (3) 3. GÜRÜLTÜ GİDERİMİ UYGULAMASI Fırat Ünverstes-Elazığ MİTRAL KAPAK İŞARETİ ÜZERİNDEKİ ANATOMİK VE ELEKTRONİK GÜRÜLTÜLERİN ABC ALGORİTMASI İLE TASARLANAN IIR SÜZGEÇLERLE SÜZÜLMESİ N. Karaboğa 1, E. Uzunhsarcıklı, F.Latfoğlu 3, T. Koza

Detaylı

Pamukta Girdi Talebi: Menemen Örneği

Pamukta Girdi Talebi: Menemen Örneği Ege Ünv. Zraat Fak. Derg., 2002, 39 (3): 88-95 ISSN 1018-8851 Pamukta Grd Taleb: Menemen Örneğ Bülent MİRAN 1 Canan ABAY 2 Chat Günden 3 Summary Demand for Inputs n Cotton Producton: The Case of Menemen

Detaylı

KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ. Dr. Ali Rıza AKTAŞ 1 Dr. Selim Adem HATIRLI 2

KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ. Dr. Ali Rıza AKTAŞ 1 Dr. Selim Adem HATIRLI 2 Journal of Yasar Unversty 2010 3294-3319 KENTSEL ALANDA ET TALEP ANALİZİ: BATI AKDENİZ BÖLGESİ ÖRNEĞİ Dr. Al Rıza AKTAŞ 1 Dr. Selm Adem HATIRLI 2 ÖZET Bu çalışmada, Batı Akdenz Bölges kent merkezlernde

Detaylı

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR

TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR www.teknolojkarastrmalar.com ISSN:134-4141 Makne Teknolojler Elektronk Dergs 28 (1) 61-68 TEKNOLOJĐK ARAŞTIRMALAR Kısa Makale Tabakalı Br Dskn Termal Gerlme Analz Hasan ÇALLIOĞLU 1, Şükrü KARAKAYA 2 1

Detaylı

Toplam Eşdeğer Deprem Yükünün Hesabı Bakımından 1975 Deprem Yönetmeliği İle 2006 Deprem Yönetmeliğinin Karşılaştırılması

Toplam Eşdeğer Deprem Yükünün Hesabı Bakımından 1975 Deprem Yönetmeliği İle 2006 Deprem Yönetmeliğinin Karşılaştırılması Fırat Ünv. Fen ve Müh. Bl. ergs Scence and Eng. J of Fırat Unv. 19 (2, 133-138, 2007 19 (2, 133-138, 2007 Toplam Eşdeğer eprem Yükünün Hesabı Bakımından 1975 eprem Yönetmelğ İle 2006 eprem Yönetmelğnn

Detaylı

AĞIR BİR NAKLİYE UÇAĞINA AİT BİR YAPISAL BİLEŞENİN TASARIMI VE ANALİZİ

AĞIR BİR NAKLİYE UÇAĞINA AİT BİR YAPISAL BİLEŞENİN TASARIMI VE ANALİZİ III. ULUSAL HAVACILIK VE UZAY KONFERANSI 16-18 Eylül 2010, ANADOLU ÜNİVERSİTESİ, Eskşehr AĞIR BİR NAKLİYE UÇAĞINA AİT BİR YAPISAL BİLEŞENİN TASARIMI VE ANALİZİ Davut ÇIKRIKCI * Yavuz YAMAN Murat SORGUÇ

Detaylı

PRODUCTION PLANNING BASED ON GOAL PROGRAMMING FOR MASS CUSTOMIZATION IN A COMPANY

PRODUCTION PLANNING BASED ON GOAL PROGRAMMING FOR MASS CUSTOMIZATION IN A COMPANY BİR İŞLETMEDE KİTLESEL ÖZEL ÜRETİME YÖNELİK HEDEF PROGRAMLAMA TABANLI ÜRETİM PLANLAMA PRODUCTION PLANNING BASED ON GOAL PROGRAMMING FOR MASS CUSTOMIZATION IN A COMPANY ESRA AKBAL Başkent Ünverstes Lsansüstü

Detaylı

ZKÜ Mühendislik Fakültesi - Makine Mühendisliği Bölümü ISI VE TERMODİNAMİK LABORATUVARI Sudan Suya Türbülanslı Akış Isı Değiştirgeci Deney Föyü

ZKÜ Mühendislik Fakültesi - Makine Mühendisliği Bölümü ISI VE TERMODİNAMİK LABORATUVARI Sudan Suya Türbülanslı Akış Isı Değiştirgeci Deney Föyü ZKÜ Müendslk Fakültes - Makne Müendslğ Bölümü Sudan Suya Türbülanslı Akış Isı Değştrge Deney Föyü Şekl. Sudan suya türbülanslı akış ısı değştrge (H950 Deneyn adı : Boru çnde sudan suya türbülanslı akışta

Detaylı

BULANIK AKIŞ TİPİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ İÇİN ÇOK AMAÇLI GENETİK ALGORİTMA

BULANIK AKIŞ TİPİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ İÇİN ÇOK AMAÇLI GENETİK ALGORİTMA Gaz Ünv. Müh. Mm. Fak. Der. J. Fac. Eng. Arch. Gaz Unv. Clt 22, No 4, 855-862, 2007 Vol 22, No 4, 855-862, 2007 BULANIK AKIŞ TİPİ ÇİZELGELEME PROBLEMİ İÇİN ÇOK AMAÇLI GENETİK ALGORİTMA İzzettn TEMİZ ve

Detaylı

TEKLİF MEKTUBU SAĞLIK BAKANLIĞI_. '.. m

TEKLİF MEKTUBU SAĞLIK BAKANLIĞI_. '.. m SAĞLIK BAKANLIĞI TC Kayıt No: 133709 TURKIYE KAMU HASTANELERI KURUMU ı TRABZON ILI KAMU HASTANELERI BIRLIGI GENEL SEKRETERLIGI Kanun Eğtm Araştırma Hastanes TEKLİF MEKTUBU Sayı : 23618724 12.10.2015 Konu

Detaylı

TEDARİKÇİ SEÇİMİNDE ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ VE HEDEF PROGRAMLAMA YÖNTEMLERİNİN KOMBİNASYONU: OTEL İŞLETMELERİNDE BİR UYGULAMA

TEDARİKÇİ SEÇİMİNDE ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ VE HEDEF PROGRAMLAMA YÖNTEMLERİNİN KOMBİNASYONU: OTEL İŞLETMELERİNDE BİR UYGULAMA TEDARİKÇİ SEÇİMİNDE ANALİTİK HİYERARŞİ PROSESİ VE HEDEF PROGRAMLAMA YÖNTEMLERİNİN KOMBİNASYONU: OTEL İŞLETMELERİNDE BİR UYGULAMA Yrd. Doç. Dr. Meltem KARAATLI * Yrd. Doç. Dr. Gonca DAVRAS ** ÖZ Otel şletmelernde,

Detaylı

Aktif Manyetik Yatak Elektriksel Dinamik Modeli

Aktif Manyetik Yatak Elektriksel Dinamik Modeli Aktf Manyetk Yatak Elektrksel Dnamk Model Kutlay Aydın Mehmet Tmur Aydemr TUSAŞ Türk Haacılık e Uzay Sanay, Ankara Elektrk-Elektronk Mühendslğ Bölümü, Gaz Ünerstes, Ankara e-posta: kaydn@ta.com.tr Özetçe

Detaylı

A İSTATİSTİK. 4. X kesikli rasgele (random) değişkenin moment çıkaran. C) 4 9 Buna göre, X in beklenen değeri kaçtır?

A İSTATİSTİK. 4. X kesikli rasgele (random) değişkenin moment çıkaran. C) 4 9 Buna göre, X in beklenen değeri kaçtır? . Br torbada 6 syah, 4 beyaz top vardır. Bu torbadan yerne koyarak top seçlyor. A İSTATİSTİK KPSS/-AB-PÖ/006. Normal dağılıma sahp br rasgele (random) değşkenn varyansı 00 dür. Seçlen topların ksnn de

Detaylı

TAVUK DIŞKILARININ ANAEROBİK ARITIMINDA İSTATİSTİKSEL TEKNİK KULLANILARAK EN UYGUN KOŞULLARIN BELİRLENMESİ

TAVUK DIŞKILARININ ANAEROBİK ARITIMINDA İSTATİSTİKSEL TEKNİK KULLANILARAK EN UYGUN KOŞULLARIN BELİRLENMESİ Gaz Ünv. Müh. Mm. Fak. Der. J. Fac. Eng. Arch. Gaz Unv. Clt 24, No 4, 687-692, 2009 Vol 24, No 4, 687-692, 2009 TAVUK DIŞKILARININ ANAEROBİK ARITIMINDA İSTATİSTİKSEL TEKNİK KULLANILARAK EN UYGUN KOŞULLARIN

Detaylı

TE 06 TOZ DETERJAN ÜRETİM TESİSİNDEKİ PÜSKÜRTMELİ KURUTMA ÜNİTESİNDE EKSERJİ ANALİZİ

TE 06 TOZ DETERJAN ÜRETİM TESİSİNDEKİ PÜSKÜRTMELİ KURUTMA ÜNİTESİNDE EKSERJİ ANALİZİ Yednc lusal Kmya Mühendslğ Kngres, 5-8 ylül 26, Anadlu Ünverstes, skşehr 6 OZ DRJAN ÜRİM SİSİNDKİ PÜSKÜRMLİ KRMA ÜNİSİND KSRJİ ANALİZİ GÜLSÜN BKAŞ*, FİRZ BALKAN ge Ünverstes Kmya Mühendslğ Bölümü, 351,

Detaylı

İnce duvarlı yapılar, yüksek enerji sönümleme kabiliyetleri,

İnce duvarlı yapılar, yüksek enerji sönümleme kabiliyetleri, MAKALE KARE KESİTLİ İÇİ BOŞ TAILOR-WELDED TÜPLERİN ÇARPIŞMA PERFORMANSININ SONLU ELEMANLAR YÖNTEMİYLE BELİRLENMESİ * Durukan Dlek ** Arş. Gör., Karadenz Teknk Ünverstes, Makne Mühendslğ Bölümü, Trabzon

Detaylı

THOMAS-FİERİNG MODELİ İLE SENTETİK AKIŞ SERİLERİNİN HESAPLANMASINDA YENİ BİR YAKLAŞIM

THOMAS-FİERİNG MODELİ İLE SENTETİK AKIŞ SERİLERİNİN HESAPLANMASINDA YENİ BİR YAKLAŞIM Osmangaz Ünverstes Müh.Mm.Fak.Dergs C.XVII, S., 004 Eng.&Arch.Fac.Osmangaz Unversty, Vol.XVII, No :, 004 THOMAS-FİERİNG MODELİ İLE SENTETİK AKIŞ SERİLERİNİN HESAPLANMASINDA YENİ BİR YAKLAŞIM Recep BAKIŞ,

Detaylı

PROJE PLANLAMASINDA BULANIK HEDEF PROGRAMLAMA YAKLAŞIMI. Müh. Ramadan VATANSEVER

PROJE PLANLAMASINDA BULANIK HEDEF PROGRAMLAMA YAKLAŞIMI. Müh. Ramadan VATANSEVER İSTANBUL TEKNİK ÜNİVERSİTESİ FEN BİLİMLERİ ENSTİTÜSÜ PROJE PLANLAMASINDA BULANIK HEDEF PROGRAMLAMA YAKLAŞIMI YÜKSEK LİSANS TEZİ Müh. Ramadan VATANSEVER Anablm Dalı: İşletme Mühendslğ Programı: İşletme

Detaylı

SAYISAL ANALİZ. Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ. Sayısal Analiz. Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ

SAYISAL ANALİZ. Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ. Sayısal Analiz. Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ SAYISAL ANALİZ Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ Sayısal Analz SAYISAL ANALİZ SAYISAL TÜREV Numercal Derentaton Doç.Dr. Cüneyt BAYILMIŞ Sayısal Analz İÇİNDEKİLER Sayısal Türev Ger Farklar

Detaylı

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9

Öğretim planındaki AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ders Kodu Teork Uygulama Lab. Ulusal Kred Öğretm planındak AKTS TASARIM STÜDYOSU IV 214058100001312 2 4 0 4 9 Ön Koşullar : Grafk İletşm I ve II, Tasarım Stüdyosu I, II, III derslern almış ve başarmış

Detaylı

Türkiye de Zeytin Sıkma Tesislerinin Karlılığı ve Etkinliği: Ege Bölgesi Örneği 1

Türkiye de Zeytin Sıkma Tesislerinin Karlılığı ve Etkinliği: Ege Bölgesi Örneği 1 Yıldıztekn ve Tuna Araştırma Makales (Research Artcle) Akın F.OLGUN M. Metn ARTUKOĞLU 3 Hakan ADANACIOĞLU 4 Ege Ünverstes Zraat Fakültes Tarım Ekonoms Bölümü 35100 Bornova/İzmr., e-posta: akn.olgun@ege.edu.tr

Detaylı

İyi Tarım Uygulamaları Ve Tüketici Davranışları (Logit Regresyon Analizi)(*)

İyi Tarım Uygulamaları Ve Tüketici Davranışları (Logit Regresyon Analizi)(*) Gazosmanpaşa Ünverstes Zraat Fakültes Dergs Journal of Agrcultural Faculty of Gazosmanpasa Unversty http://zraatderg.gop.edu.tr/ Araştırma Makales/Research Artcle JAFAG ISSN: 1300-2910 E-ISSN: 2147-8848

Detaylı

İKİNCİ ÖĞRETİM KAMU TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI

İKİNCİ ÖĞRETİM KAMU TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI İKİNCİ ÖĞRETİM KAMU TEZSİZ YÜKSEK LİSANS PROGRAMI Anablm Dalı: Kamu PROGRAMIN TANIMI: Kamu Tezsz Yüksek Lsans Programı, kamu ve özel sektör sstem çersndek problemler ve htyaçları analz edeblecek, yorumlayacak,

Detaylı

KIRMIZI, TAVUK VE BEYAZ ET TALEBİNİN TAM TALEP SİSTEMİ YAKLAŞIMIYLA ANALİZİ

KIRMIZI, TAVUK VE BEYAZ ET TALEBİNİN TAM TALEP SİSTEMİ YAKLAŞIMIYLA ANALİZİ Süleyman Demrel Ünverstes Sosyal Blmler Ensttüsü Dergs Yıl: 2007/2, Sayı: 6 Journal of Suleyman Demrel Unversty Insttue of Socal Scences Year: 2007/2, Number: 6 KIRMIZI, TAVUK VE BEYAZ ET TALEBİNİN TAM

Detaylı

1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ

1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ DERS NOTU 07 KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ, LM EĞRİSİ VE PARA TALEBİ FAİZ ESNEKLİĞİ Bugünk dersn çerğ: 1. KEYNESÇİ PARA TALEBİ TEORİSİ... 1 1.1 İŞLEMLER (MUAMELELER) TALEBİ... 2 1.2 ÖNLEM (İHTİYAT) TALEBİ...

Detaylı

ITAP Fizik Olimpiyat Okulu

ITAP Fizik Olimpiyat Okulu Eylül Deneme Sınavı (Prof.Dr.Ventsslav Dmtrov) Konu: Elektrk Devrelernde İndüktans Soru. Şekldek gösterlen devrede lk anda K ve K anahtarları açıktır. K anahtarı kapatılıyor ve kondansatörün gerlm U ε/

Detaylı